ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2017/177
Karar Sayısı : 2017/174
Karar Tarihi : 28.12.2017
R.G. Tarih – Sayı : Tebliğ edildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Erzurum 1. AsliyeCeza Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 21.3.2007 tarihli ve5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu’nun, 28.3.2013 tarihli ve 6455 sayılıKanun’un 54. maddesiyle değiştirilen 3. maddesinin 18.6.2014 tarihli ve 6545sayılı Kanun’un 89. maddesiyle değiştirilen (10) numaralı fıkrasında yer alan “…ancakbu fıkranın uygulanması suretiyle verilecek ceza üç yıldan az olamaz.” bölümününAnayasa’nın 2.,10., 13. ve 38. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptalinekarar verilmesi talebidir.
OLAY: Şüphelinin ambalajlarında bandrol,etiket, hologram, pul, damga veya benzeri işaret bulunmayan tütün mamulleriniticari maksatla iş yerinde bulundurma suçuyla cezalandırılması talebiyle açılankamu davasında itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varanMahkeme, iptali için başvurmuştur.
I. İPTALİ İSTENEN VE İLGİLİ GÖRÜLEN KANUNHÜKÜMLERİ
Kanun’un 3. maddesinin itiraz konusu kuralın yer aldığı (10)numaralı fıkrası ile ilgili görülen (18) numaralı fıkrası şöyledir:
“(10) Kaçakçılık suçunun konusunu oluşturan eşyanın akaryakıt iletütün, tütün mamulleri, etil alkol, metanol ve alkollü içkiler olması halinde,yukarıdaki fıkralara göre verilecek cezalar yarısından iki katına kadarartırılır, ancak bu fıkranın uygulanması suretiyle verilecek ceza üçyıldan az olamaz.”
“(18) Ambalajlarında bandrol, etiket, hologram, pul, damga veyabenzeri işaret bulunmayan ya da taklit veya yanıltıcı bandrol, etiket,hologram, pul, damga veya benzeri işaretleri taşıyan tütün mamulleri, etilalkol, metanol ve alkollü içkileri;
a) Ticari amaçla üreten, bulunduran veya nakleden,
b) Satışa arz eden veya satan,
c) Bu özelliğini bilerek ve ticari amaçla satın alan,
kişi üç yıldan altı yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adlipara cezası ile cezalandırılır. Ancak, tütün mamullerinin etil alkol, metanolve alkollü içkilerin kaçak olarak yurda sokulduğunun anlaşılması hâlinde,onuncu fıkra hükmüne istinaden cezaya hükmolunur.”
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilkinceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Berrak YILMAZtarafından hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu ve ilgili görülenkanun hükümleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Anayasa’nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre birdavaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak bir kanun veya kanunhükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görürse veya taraflardanbirinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, ohükmün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak, bukurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elindeyöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptaliistenen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekmektedir. Uygulanacak yasakuralları, davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veyadavayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak niteliktebulunan kurallardır.
3. Başvuru kararında, 5607 sayılı Kanun’un, 3. maddesinin(10) numaralı fıkrasının “…ancak bu fıkranın uygulanması suretiyleverilecek ceza üç yıldan az olamaz” bölümünün iptali talepedilmektedir.
4. Bakılmakta olan dava, şüphelinin 5607 sayılı Kanun’un 3.maddesinin (18) numaralı fıkrasında yer alan ambalajlarında bandrol, etiket,hologram, pul, damga veya benzeri işaret bulunmayan tütün mamullerini ticarimaksatla iş yerinde bulundurma suçuyla cezalandırılması talebiyle açılmıştır.Söz konusu suçun cezası üç yıldan altı yıla kadar hapis ve yirmi bin günekadar adli para cezasıdır.
5. Bakılmakta olan davada söz konusu tütün mamullerinin yurdakaçak yollardan sokulduğunun tespiti hâlinde (18) numaralı fıkranın son cümlesigereğince onuncu fıkra hükmüne istinaden cezaya hükmolunacaktır. (10) numaralıfıkrada yer alan itiraz konusu kural verilecek cezanın üç yıldan azolamayacağını düzenlemekte olup, bakılmakta olan davada (18) numaralı fıkragereğince verilecek cezanın alt sınırı da zaten üç yıl olarak düzenlenmiştir.Dolayısıyla itiraz konusu kural, başvuruda bulunan Mahkemenin bakmakta olduğudavada uygulanacak kural değildir.
6. Öte yandan başvuru kararında Kanun’un 3. maddesinin (18)numaralı fıkrasında yer alan cezaya aynı maddenin itiraz konusu (10) numaralıfıkrasının uygulanmasının Anayasa’nın hangi maddelerine hangi nedenlerle aykırıolduğuna yönelik herhangi bir gerekçe de bulunmamaktadır.
7. Açıklanan nedenlerle itiraz konusu kurala ilişkin başvurununMahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.
III. HÜKÜM
21.3.2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla MücadeleKanunu’nun 28.3.2013 tarihli ve 6455 sayılı Kanun’un 54. maddesiyledeğiştirilen 3. maddesinin, 18.6.2014 tarihli ve 6545 sayılı Kanun’un 89.maddesiyle değiştirilen (10) numaralı fıkrasında yer alan “…ancakbu fıkranın uygulanması suretiyle verilecek ceza üç yıldan az olamaz.” bölümünün, itirazbaşvurusunda bulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağıbulunmadığından, başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE, 28.12.2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ