ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2018/146
Karar Sayısı : 2018/103
Karar Tarihi : 8/11/2018
R.G. Tarih – Sayı : Tebliğedildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Erzurum Asliye TicaretMahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 19/10/2005 tarihli ve5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 143. maddesinin altıncıfıkrasının Anayasa’nın 2., 10. ve 11. maddelerine aykırılığı ilerisürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.
OLAY: Devam eden alacak davasında, davacının yaptığıişlemlerin ve bununla ilgili olarak düzenlenen kâğıtların her türlü harçtanistisna tutulmasını öngören kuralın Anayasa’ya aykırılık iddiasını ciddi bulanMahkeme, iptali için başvurmuştur.
I. İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜ
5411 sayılı Kanun’un 143. maddesinin itiraz konusualtıncı fıkrası şöyledir:
“Bu Kanun kapsamında kurulan varlık yönetim şirketleri ile 4743sayılı Malî Sektöre Olan Borçların Yeniden Yapılandırılması ve Bazı KanunlardaDeğişiklik Yapılması Hakkında Kanunun bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 3 üncümaddesinin yedinci fıkrası uyarınca Kurulun çıkarmış olduğu yönetmelikkapsamında kurulan varlık yönetim şirketlerinin yaptıkları işlemler ve bununlailgili olarak düzenlenen kâğıtlar, kuruluş işlemleri de dâhil olmak üzerekuruldukları takvim yılı ve bunu izleyen beş yıl süresince 488 sayılı DamgaVergisi Kanununa göre ödenecek damga vergisinden, 492 sayılı Harçlar Kanununagöre ödenecek harçlardan, her ne nam altında olursa olsun tahsil edilecektutarlar 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu gereği ödenecek banka ve sigortamuameleleri vergisinden, kaynak kullanımını destekleme fonuna yapılacakkesintilerden ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 39 uncumaddesi hükmünden istisnadır.”
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü (İçtüzük) hükümleri uyarıncayapılan ilk inceleme toplantısında, başvuru ve ekleri Raportör Sadettin CEYHANtarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu Kanun hükmü okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Anayasayaaykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi” kenar başlıklı 40. maddesindeAnayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak başvurularda izlenecek yöntembelirtilmiştir. Maddenin (1) numaralı fıkrasında, bir davaya bakmakta olanmahkemenin, bu davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesihükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan birinin ilerisürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması durumunda, bufıkrada sayılan belgeleri dizi listesine bağlayarak Anayasa Mahkemesinegöndereceği kurala bağlanmış; fıkranın (a) bendinde “İptali istenenkuralların Anayasanın hangi maddelerine aykırı olduklarını açıklayan gerekçelibaşvuru kararının aslı”, Mahkemeye gönderilecek belgeler arasındasayılmıştır. Maddenin (4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktanyoksun veya yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının, Anayasa Mahkemesitarafından esas incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükmebağlanmıştır.
3. İçtüzükün 46. maddesinin (1) numaralı fıkrasındaitiraz başvurusunun mahkemelerce gerekçeli kararla yapılacağı belirtilmiş vesöz konusu fıkranın (a) bendinde gerekçeli kararda Anayasa’yaaykırılıkları ileri sürülen hükümlerin her birinin Anayasa’nın hangimaddelerine hangi nedenlerle aykırı olduğunun ayrı ayrı ve gerekçeleriylebirlikte açıkça gösterilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
4. İçtüzük’ün 49. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b)bendinde de Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemede, başvurudaeksikliklerin bulunduğunun tespit edilmesi hâlinde itiraz yoluna ilişkinişlerde esas incelemeye geçilmeksizin başvurunun reddine karar verileceği; (2)numaralı fıkrasında ise anılan (b) bendi uyarınca verilen kararın, itirazyoluna başvuran mahkemenin eksiklikleri tamamlayarak yeniden başvurmasına engelolmadığı belirtilmiştir.
5. Başvurunun incelenmesinden itiraz yoluna başvuran Mahkemetarafından iptali istenilen kuralın Anayasa’nın hangi maddelerine aykırıolduğunu açıklayan gerekçeli başvuru kararı olmaksızın yalnızca davalıvekilinin Anayasa’ya aykırılık iddiasının ciddi bulunduğunun belirtildiği birbaşvuru kararıyla itiraz başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
6. Açıklanan nedenlerle 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (1)numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılan itirazbaşvurusunun 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğinceyöntemine uygun olmadığından esas incelemeye geçilmeksizin reddi gerekir.
III. HÜKÜM
19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 143.maddesinin altıncı fıkrasının iptaline karar verilmesi talebiyle yapılan itirazbaşvurusunun 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin (4)numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından, esas incelemeyegeçilmeksizin REDDİNE 8/11/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ