ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2018/28
Karar Sayısı : 2018/93
Karar Tarihi : 25/9/2018
R.G. Tarih – Sayı : 28/11/2018 – 30609
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Trabzon 1. Asliye HukukMahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 5/6/1986 tarihli ve 3308sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’nun 25. maddesinin, 2/12/2016 tarihli ve 6764sayılı Kanun’un 45. maddesiyle değiştirilen birinci fıkrasının, 18/6/2017tarihli ve 7033 sayılı Kanun’un 32. maddesiyle değişiklik yapılan dördüncücümlesinin, Anayasa’nın Başlangıç kısmı ile 18. ve 55. maddelerine aykırılığıileri sürülerek iptaline ve yürürlüğünün durdurulmasına karar verilmesitalebidir.
OLAY: İşletme bulunamaması nedeniyle stajınıöğrenim gördüğü okulda yapan ortaöğretim öğrencisinin staj ücretinin ödenmesitalebiyle açtığı tazminat davasında, itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırıolduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ
Kanun’un itiraz konusu kuralın da yer aldığı 25. maddesininbirinci fıkrası şöyledir:
“Ücret ve Sosyal Güvenlik
Madde 25- (Değişik: 2/12/2016-6764/45 md.) Aday çırakve çıraklar ile işletmelerde mesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcıeğitime devam eden öğrencilere işletmeler tarafından ödenecek ücret ve buücretlerdeki artışlar, düzenlenecek sözleşme ile tespit edilir. Ancak,işletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretimokul ve kurumlarında staj veya tamamlayıcı eğitim gören öğrencilere asgariücretin net tutarının; yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzdeotuzundan, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde onbeşinden, adayçırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde otuzundan aşağı ücretödenemez. Bu amaçla kamu kurum ve kuruluşları gerekli tedbirleri alır. Stajyapacak işletme bulunamaması nedeniyle stajını okulda yapan ortaöğretimöğrencileri ile yükseköğretim kurumları ve birimlerinde yapan yükseköğretimöğrencilerinin yaptıkları stajlar bu fıkra hükmü kapsamı dışındadır.”
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN,Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman AlifeyyazPAKSÜT, Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI,Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ,Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 15/3/2018 tarihindeyapılan ilk inceleme toplantısında öncelikle uygulanacak kural ve sınırlama sorunlarıgörüşülmüştür.
2. Anayasa’nın 152. ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerinegöre bir davaya bakmakta olan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanununveya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesihâlinde ya da taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddiolduğu kanısına varması durumunda bu hükmün iptali için Anayasa Mahkemesinebaşvurmaya yetkilidir. Ancak bu kurallar uyarınca bir mahkemenin AnayasaMahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemeningörevine giren bir davanın bulunması, iptali istenen kuralın da o davadauygulanacak olması gerekir. Uygulanacak kural ise bakılmakta olan davanın değişikevrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmadaolumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan kurallardır.
3. Kanun’un 25. maddesinin birinci fıkrasınınbirinci, ikinci ve üçüncü cümlelerinde; aday çırak ve çıraklar ile işletmelerdemesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcı eğitime devam eden öğrencilereişletmeler tarafından ödenecek ücret ile bu ücretlerdeki artışlarındüzenlenecek sözleşmeyle tespit edileceği ancak işletmelerde mesleki eğitimgören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında stajveya tamamlayıcı eğitim gören öğrencilere asgari ücretin net tutarının yirmi veüzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde otuzundan, yirmiden az personelçalıştıran işyerlerinde yüzde on beşinden, aday çırak ve çırağa yaşına uygunasgari ücretin yüzde otuzundan aşağı ücret ödenemeyeceği, bu amaçla kamu kurumve kuruluşlarının gerekli tedbirleri alacağı belirtilmiştir. Fıkranın itirazkonusu dördüncü cümlesinde ise staj yapacak işletme bulunamaması nedeniylestajını okulda yapan ortaöğretim öğrencileri ile yükseköğretim kurumları vebirimlerinde yapan yükseköğretim öğrencilerinin yaptıkları stajların bu fıkrahükmü kapsamı dışında olduğu hükme bağlanmıştır.
4. Kural, staj yapacak işletme bulunamaması nedeniyle stajını okuldayapan ortaöğretim öğrencileri ile yükseköğretim kurumları ve birimlerinde yapanyükseköğretim öğrencilerini kapsamaktadır.
5. İtiraz yoluna başvuran Mahkemede görülmekte olan dava iseişletme bulunamaması nedeniyle stajını öğrenim gördüğü okulda yapan ortaöğretimöğrencisinin staj ücretinin ödenmesi talebiyle açtığı tazminat davasına ilişkinolduğundan kuralda yer alan “...ile yükseköğretim kurumları vebirimlerinde yapan yükseköğretim öğrencilerinin...” ibaresinin itirazbaşvurusunda bulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağıbulunmamaktadır.
6. Kuralın kalan bölümü ise fıkrada sayılan öğrencilerin tamamıyönünden geçerli ortak kural niteliği taşımaktadır. Bu nedenle kuralın kalanbölümüne ilişkin esas incelemenin bakılmakta olan davanın konusugözetilerek “…ortaöğretim öğrencileri…” ibaresi ile sınırlıolarak yapılması gerekmektedir.
7. Açıklanan nedenlerle 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı MeslekiEğitim Kanunu’nun 25. maddesinin, 2/12/2016 tarihli ve 6764 sayılı Kanun’un 45.maddesiyle değiştirilen birinci fıkrasının, 18/6/2017 tarihli ve 7033 sayılıKanun’un 32. maddesiyle değişiklik yapılan dördüncü cümlesinin;
A. “...ile yükseköğretim kurumları ve birimlerinde yapanyükseköğretim öğrencilerinin...” ibaresinin itiraz başvurusundabulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma olanağı bulunmadığından buibareye ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE,
B. Kalan bölümünün esasının incelenmesine, esasa ilişkinincelemenin “…ortaöğretim öğrencileri …”ibaresi ilesınırlı olarak yapılmasına OYBİRLİĞİYLE kararverilmiştir.
III. YÜRÜRLÜĞÜN DURDURULMASI TALEBİ
8. Trabzon 1. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından yapılanitiraz başvurusunda yürürlüğü durdurma talebinde de bulunulmuştur.
9. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün “İtirazbaşvuru kararı ve ekleri” kenar başlıklı 46. maddesinin (1) numaralıfıkrasının (b) bendinde “Yürürlüğü durdurma talebi varsa, yürürlüğündurdurulmaması durumunda doğacak olan telafisi imkânsız zararların açıklanması,”gerektiği belirtilmiştir. Ancak başvuran Mahkemece bu konuda bir gerekçebelirtilmeksizin yürürlüğün durdurulması talebinde bulunulduğu görülmekte olupsöz konusu talebin yöntemine uygun olmadığı anlaşılmaktadır.
10. Açıklanan nedenlerle 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılıMesleki Eğitim Kanunu’nun 25. maddesinin, 2/12/2016 tarihli ve 6764 sayılıKanun’un 45. maddesiyle değiştirilen birinci fıkrasının, 18/6/2017 tarihli ve7033 sayılı Kanun’un 32. maddesiyle değişiklik yapılan dördüncü cümlesinde yeralan “...ortaöğretim öğrencileri...” ibaresinin yürürlüğünündurdurulması talebinin, 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralıfıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından REDDİNE 15/3/2018 tarihindeOYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
IV. ESASIN İNCELENMESİ
11. Başvuru kararı ve ekleri, Raportör Osman KODAL tarafındanhazırlanan işin esasına ilişkin rapor, itiraz konusu kanun hükmü, dayanılan veilgili görülen Anayasa kuralları ile bunların gerekçeleri okunup incelendiktensonra gereği görüşülüp düşünüldü:
A. İtirazınGerekçesi
12. Başvuru kararındaözetle, dava konusu kuralla staj yapacak işletme bulunamaması nedeniyle stajınıokulda yapmak zorunda kalan öğrencilere staj ücretinin ödenmeyeceğininöngörüldüğü, bu düzenleme nedeniyle stajını okulun uygulama sınıfında yapanöğrencilere sarf ettiği emeğin karşılığı olan ücretin ödenmediği, stajını kurumdışında bir işletmede yapan öğrencilere ise aynı işi yaptıkları hâlde ücretödendiği, bu durumun zorla çalıştırma yasağına, eşitlik ve ücrette adaletin sağlanmasıilkelerine aykırı olduğu belirtilerek kuralın Anayasa’nın Başlangıç kısmı ile18. ve 55. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
B. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu
13. 6216 sayılı Kanun’un 43.maddesi uyarınca kural ilgisi nedeniyle Anayasa’nın 10. maddesi yönünden deincelenmiştir.
14. Kanun’un 25.maddesinin birinci fıkrasının birinci, ikinci ve üçüncü cümlelerinde; adayçırak ve çıraklar ile işletmelerde mesleki eğitim gören, staj veya tamamlayıcıeğitime devam eden öğrencilere işletmeler tarafından ödenecek ücret ve buücretlerdeki artışların düzenlenecek sözleşme ile tespit edileceği ancakişletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciler ile mesleki ve teknik ortaöğretimokul ve kurumlarında staj veya tamamlayıcı eğitim gören öğrencilere asgariücretin net tutarının yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzdeotuzundan, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde on beşinden, adayçırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde otuzundan aşağı ücret ödenemeyeceği,bu amaçla kamu kurum ve kuruluşlarının gerekli tedbirleri alacağıbelirtilmiştir. Fıkranın dördüncü cümlesinde ise staj yapacak işletmebulunamaması nedeniyle stajını okulda yapan ortaöğretim öğrencileri ileyükseköğretim kurumları ve birimlerinde yapan yükseköğretim öğrencilerininyaptıkları stajların bu fıkra hükmü kapsamı dışında olduğu hükme bağlanmıştır.İtirazın konusunu, fıkranın dördüncü cümlesinde yer alan “…ortaöğretimöğrencileri…”ibaresi oluşturmaktadır.
15. Anayasa’nın 18.maddesinin birinci fıkrasında, hiç kimsenin zorla çalıştırılamayacağıbelirtilmiş, angarya yasaklanmış; ikinci fıkrasında ise zorla çalıştırmakapsamında olmayan hâller sayılmıştır. Buna göre şekil ve şartları kanunladüzenlenmek üzere hükümlülük veya tutukluluk süreleri içindeki çalıştırmalar,olağanüstü hâllerde vatandaşlardan istenecek hizmetler, ülke ihtiyaçlarınınzorunlu kıldığı alanlarda öngörülen vatandaşlık ödevi niteliğindeki beden vefikir çalışmaları zorla çalıştırma sayılmaz.
16. Zorla çalıştırmayailişkin olarak Anayasa’da da gerekçesinde de bir tanım bulunmamaktadır.Ancak zorla çalıştırma kavramının sözel anlamından yolaçıkıldığında çalıştırılmanın zora (cebre) dayalı olması gerektiğianlaşılmaktadır. Zor, eylemin iradiliğini ortadan kaldıran dışsal bir unsurolup daha üstün bir iradenin buyurmasının varlığına işaret eder. Zorkullanımından söz edilebilmesi için buyuran iradenin buyurulan iradeyiedilgenleştirmesi gerekir. Dolayısıyla zora dayalı çalıştırma, bir kimseninserbest iradesi bulunmadan çalıştırılmasıdır. Öte yandan zor (cebir) kavramı,yaptırım tehdidinin varlığını şart kılar. Esasında bir buyurmanın zorakilikvasfını kazanması, yaptırım tehdidi ile desteklenmiş olması sayesindedir.Yaptırım tehdidi içermeyen buyurmalar, zora dayalı olma vasfını taşımaz. Budurumda yaptırım tehdidini içermeyen buyurmaya dayalı çalıştırmanın zoraki(cebri) olduğunun kabulü imkânsızdır. Sonuç olarak zorla çalıştırmanın kişininiradesi dışında ve yaptırım tehdidi altında çalıştırılması biçiminde tanımlanmasımümkündür (Yasemin Balcı [GK], B. No: 2014/8881, 25/7/2017, § 63).
17. Yaptırım kavramıyla sadececeza hukukunda yer alan dar ve teknik anlamdaki ceza değil her türlü adli,idari ve hukuki yaptırımlar kastedilmektedir. Bu bağlamda hürriyeti bağlayıcıcezalar ile adli ve idari para cezaları, diğer idari yaptırımların yanındatazminat ve cezai şart gibi hukuki yaptırımlar da zorla çalıştırma tanımındayer alan yaptırım kavramına dâhildir. Olayın somut koşulları çerçevesindekişinin işini kaybetme korkusunun dahi bir yaptırım tehdidi olarak yorumlanmasımümkündür. Ancak hizmetin yerine getirilmesinin bunu zorunlu kılan bir hukuksalyükümlülüğün varlığına dayanması tek başına söz konusu hizmetin zorlaçalıştırma veya angarya olduğu sonucuna ulaşılabilmesi bakımından yeterlideğildir. Bu noktada hizmet yükümlüsünün rızasının varlığı büyük önemkazanmaktadır. İlgilinin kendi rızasıyla kabullendiği bir hizmetin yerinegetirilmesi hususunda yasal zorunluluk bulunması bu hizmeti zorla çalıştırmaveya angarya hâline getirmez. Zira bu hâlde kanunda öngörülen çalışmazorunluluğu, ilgilinin serbest iradesiyle bir sözleşme akdetmiş olması veya birstatüye girmiş bulunmasının doğal bir sonucu olarak ortaya çıkmaktadır (YaseminBalcı, § 65).
18. Bu bakımdan olağan görevkapsamında tanımlanan veya açıkça tanımlanmasa bile öngörülebilen işlerderızanın bulunduğu varsayılabilir. Bu bağlamda gerek statü hukukuna gerekse akdihukuka tabi olarak çalışan kişilere öngörülemeyen ve öngörülmesi de mümkünolmayan bir iş veya görev yüklenmedikçe rızanın bulunmadığı öne sürülemez (YaseminBalcı, § 66).
19. Bunun yanında alanındauzman olan kişilerin mesleklerini icra edebilme yetkisi kazanabilmesi için veyamesleklerinin icrası sırasında sosyal dayanışma anlayışının bir gereği olarakbirtakım hizmetlerle yükümlü kılınmaları, uzmanlık alanlarıyla ilgili olmak veaşırı külfet yüklememek kaydıyla zorla çalışma veya angarya olarakdeğerlendirilemez. Ancak bu şekilde çalışma zorunluluğu getirilen (uzman)kişiye ölçüsüz bir külfet yüklenmesi durumunda Anayasa’nın 18. maddesininsınırlarının aşıldığı sonucuna ulaşılabilir. Bu kişilere ölçüsüz bir külfetyüklenip yüklenmediğinin tespitinde bunlara ücret ve benzeri menfaatlerinsağlanıp sağlanmadığı ve yapılması zorunlu kılınan hizmetin bunların meslekigelişim ve kariyerlerine bir katkısının bulunup bulunmadığı hususları gözönündebulundurulmalıdır (Yasemin Balcı, § 67).
20. Anayasa'nın 18.maddesinde, zorla çalıştırma ve angarya kavramlarınayer verilmiştir. Maddenin gerekçesinde angarya, kişinin emeğinin karşılığınıalmadan zorla çalıştırılması olarak tanımlanmıştır.
21. Angaryada da zorlaçalıştırmada olduğu gibi kişinin yaptırım tehdidi altında ve iradesi dışındaçalıştırılması söz konusudur. Ancak angaryada zorla çalıştırmadan farklı olarakçalıştırılana ücret de ödenmemekte veya bariz bir şekilde düşük ücretödenmektedir. Buna göre zorla çalıştırma ile angarya arasındakifark, yaptırım tehdidiyle desteklenen irade dışı çalıştırma karşılığında ücretödenip ödenmeyeceği hususu ile sınırlıdır. İrade dışı çalıştırmada ücretödeniyorsa zorla çalıştırmadan, ücret ödenmiyor veyaödenen ücret bariz bir şekilde düşük ise angaryadan söz edilebilir(Yasemin Balcı, § 69).
22. Teorik eğitimlerinimesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarında veya işletme ya da kurumlarcatesis edilen eğitim birimlerinde yapan mesleki ve teknik eğitim okul vekurumları öğrencileri; mesleki bilgi, beceri, tutum ve davranışlarınıgeliştirmek, iş hayatına uyum sağlamak, gerçek üretim ve hizmet ortamındayetişebilmek amacıyla işletmelerde mesleki eğitim yapmakla yükümlüdür.
23. Kanun’un 18. maddesininbirinci fıkrasında, mesleki eğitim vermesi öngörülen işletmelerin söz konusuöğrencileri bu eğitim kapsamında çalıştırması zorunlu kılınmış; Kanun’un 24.maddesinin birinci fıkrasında da mesleki eğitim kapsamına alındığı hâlde bueğitimi yaptırmayan işletmelere mesleki eğitime katılma payı adı altında parayatırma yükümlülüğü öngörülmüştür.
24. Kanun’un geçici 12.maddesinde; mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumu öğrencilerine becerieğitimi, mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumu öğrencilerine staj vetamamlayıcı eğitim yaptırmakla yükümlü olan özel sektör işletmelerine meslekieğitim gören öğrencilere ödemekle yükümlü oldukları ücretler yönünden devletkatkısı öngörülmüştür. Kanun koyucu tarafından öngörülen bu hükümlerin meslekive teknik ortaöğretim okul ve kurumu öğrencilerinin işletmelerde mesleki eğitimyapmalarının sağlanmasına yönelik olduğu anlaşılmaktadır.
25. Kural döner sermayesibulunmayan mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarında staj yapanortaöğretim öğrencilerini kapsamakta olup döner sermayesi bulunan ortaöğretimokul ve kurumlarında staj yapan ortaöğretim öğrencileri itiraz konusu kuralınkapsamı dışındadır.
26. Mesleki eğitimkapsamında ortaöğretim öğrencileri; mesleki bilgi, beceri, tutum ve davranışlarınıgeliştirmek, sektörü tanımak, iş hayatına uyum sağlamak, gerçek üretim vehizmet ortamında yetişmek amaçlarıyla işletmelerde staj yaparken aynı zamandastaj kapsamında bir işletmeye hizmet sunmaktadır. İşletmelerde staj yapanortaöğretim öğrencilerinin gerçekleştirdikleri bu hizmetler sonucunda işletmeyekatkı sağlanmakta olup bu hizmetlerin karşılığı olarak da ortaöğretimöğrencilerine staj ücreti ödenmektedir.
27. Diğer taraftan işletmebulunamaması nedeniyle stajını okulda yapan ortaöğretim öğrencilerinin birişletmeye hizmet sunması söz konusu değildir. Ortaöğretim öğrencilerininişletme bulunamaması nedeniyle okulun uygulama sınıfında ders saatleri dışındaalanla/dalla ilgili gerçekleştirdikleri çalışmalar, staj kapsamındadeğerlendirilmekte olup bu çalışmalar, ortaöğretim öğrencilerininçalışmalarından yararlanmak amacıyla değil mesleki eğitimlerinin tamamlanmasıamacıyla gerçekleştirilmektedir.
28. Bununla birliktekişinin çalıştırılmasının zorla çalıştırma olarak değerlendirilebilmesi için sözkonusu çalıştırmanın kişinin mesleki gelişim ve kariyerine bir katkısının olupolmadığı hususlarının da gözönünde bulundurulması gerekir. Bu bağlamda işletmebulunamaması nedeniyle stajını okulda yapan ortaöğretim öğrencileriningerçekleştirdiği ve mesleki eğitimin bir parçası olan bu çalışmalarınortaöğretim öğrencilerinin mesleki bilgi ve becerilerini artırmaya, meslekieğitimlerine katkı sunmaya yönelik olduğu açıktır. Dolayısıyla stajını okuldayapan ortaöğretim öğrencilerinin gerçekleştirdiği çalışmalar nedeniyle buöğrencilere ölçüsüz külfet yükletilmesi de söz konusu değildir.
29. Bu itibarla, staj yapacakişletme bulunamaması nedeniyle stajını okulda yapan ortaöğretim öğrencilerininmesleki eğitim kapsamında gerçekleştirdikleri çalışmalarının zorla çalıştırmaveya angarya olarak değerlendirilmesi mümkün değildir.
30. Öte yandan Anayasa’nın 10.maddesinde yer verilen kanun önünde eşitlik ilkesi hukuksal durumları aynıolanlar için söz konusudur. Bu ilke ile eylemli değil hukuksal eşitlik öngörülmüştür.Eşitlik ilkesinin amacı; aynı durumda bulunan kişilerin kanunlar karşısındaaynı işleme bağlı tutulmalarını sağlamak, kişilere ayrım yapılmasını veayrıcalık tanınmasını önlemektir. Kanun önünde eşitlik, herkesin her yöndenaynı kurallara bağlı tutulacağı anlamına gelmez. Durumlarındaki özellikler,kimi kişiler ya da topluluklar için değişik kuralları ve uygulamalarıgerektirebilir. Aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı hukuksal durumlar farklıkurallara bağlı tutulursa Anayasa’da öngörülen eşitlik ilkesi zedelenmez.
31. Mesleki eğitimkapsamında stajını işletmelerde yapan ortaöğretim öğrencileri için okulmüdürlüğü ile işletme yetkilileri arasında mesleki eğitim sözleşmesiimzalanmakta; taraflarca iş durumu ve çalışma koşulları da gözetilereksözleşmede kararlaştırılan ücret, gerçekleştirilen hizmetin karşılığı olarakstaj yapan ortaöğretim öğrencilerine ödenmektedir. İşletme bulunamamasınedeniyle stajını okulda yapan ortaöğretim öğrencileri için herhangi birişletme ile sözleşme imzalanmadığı gibi söz konusu öğrenciler tarafındanişletmeye bir hizmet sunulması da söz konusu olmamaktadır. Dolayısıyla stajınıişletmelerde yapan ortaöğretim öğrencileri ile işletme bulunamaması nedeniylestajını okulda yapan ortaöğretim öğrencilerinin hukuksal durumları aynıdeğildir. Hukuksal durumları farklı olan bu ortaöğretim öğrencileri arasındaeşitlik değerlendirmesi yapılamayacağından kuralda eşitlik ilkesine aykırılıkda bulunmamaktadır.
32. Açıklanan nedenlerle kuralAnayasa’nın 10. ve 18. maddelerine aykırı değildir. İtirazın reddi gerekir.
Kuralın Anayasa’nınBaşlangıç kısmı ve 55. maddesi ile ilgisi görülmemiştir.
V. HÜKÜM
5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’nun 25.maddesinin, 2/12/2016 tarihli ve 6764 sayılı Kanun’un 45. maddesiyledeğiştirilen birinci fıkrasının, 18/6/2017 tarihli ve 7033 sayılı Kanun’un 32.maddesiyle değişiklik yapılan dördüncü cümlesinde yer alan “…ortaöğretimöğrencileri…” ibaresinin Anayasa’ ya aykırı olmadığına ve itirazınREDDİNE 25/9/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ