Anasayasa Mahkemesi - Norm Denetimi - E.2022/148, K.2023/70 Sayılı Karar - 05/04/2023

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2022/148

Karar Sayısı : 2023/70

Karar Tarihi : 5/4/2023

R.G.Tarih-Sayı :18/5/2023-32194

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Ankara 11. İdareMahkemesi

İTİRAZIN KONUSU: 1/2/2018tarihli ve 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu KurulmasıHakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair;

A. Kanun’un 10.maddesinin 25/7/2018 tarihli ve 7145 sayılı Kanun’un 22. maddesiyledeğiştirilen (1) numaralı fıkrasının on üçüncü cümlesinin,

B. Kanun’a 7145sayılı Kanun’un 23. maddesiyle eklenen 10/A maddesinin (4) numaralıfıkrasının ikinci cümlesinin,

Anayasa’nın 125. maddesine aykırılığı ileri sürülerekiptallerine karar verilmesi talebidir.

OLAY: DavacınınOlağanüstü Hal İşlemleri İncelemeKomisyonu kararı uyarınca kamu görevine iade edilmesinin ardından parasalhaklarının yasal faizi ile birlikte karşılanması talebiyle idareye yaptığıbaşvurunun reddi üzerine açtığı tam yargı davasında itiraz konusu kurallarınAnayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptalleri için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENENKANUN HÜKÜMLERİ

7075 sayılı Kanun’un itiraz konusu kuralların da yeraldığı;

A. 10. maddesinin7145 sayılı Kanun’un 22. maddesiyle değişik (1) numaralı fıkrasının on üçüncücümlesi şöyledir:

 “Bu kişiler,kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebindebulunamaz.”

B. 7145 sayılıKanun’un 23. maddesiyle eklenen 10/A maddesinin (4) numaralı fıkrasının ikincicümlesi şöyledir:

 “Bu kişiler, kamu görevinden çıkarılmalarından dolayı herhangibir tazminat talebinde bulunamaz.”

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca ZühtüARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Engin YILDIRIM, Muammer TOPAL, M.Emin KUZ, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL, Yusuf Şevki HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU,Selahaddin MENTEŞ, Basri BAĞCI, İrfan FİDAN, Kenan YAŞAR ve Muhterem İNCE’ninkatılımlarıyla 30/11/2022 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında öncelikleuygulanacak kural sorunu görüşülmüştür.

2. Anayasa’nın 152. ile30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve YargılamaUsulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre bir davaya bakmakta olanmahkeme, bu dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya Cumhurbaşkanlığıkararnamesinin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardanbirinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varmasıdurumunda bu hükümlerin iptalleri için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir.Ancak anılan maddeler uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesinebaşvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren birdavanın bulunması, iptali talep edilen kuralın da o davada uygulanacak olmasıgerekir. Uygulanacak kural ise bakılmakta olan davanın değişik evrelerindeortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya daolumsuz yönde etki yapacak nitelikte bulunan kurallardır.

3. 7075 sayılı Kanun’un 10/A maddesinde terör örgütlerineveya Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyettebulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veyailtisakı yahut bunlarla irtibatı olduğunun değerlendirilmesi sebebiyle kamugörevinden, meslekten veya görevden çıkarılan ya da ilişiği kesilen subay,astsubay, uzman jandarmalar ile Emniyet Genel Müdürlüğünde emniyet hizmetlerisınıfına tabi olanlar ve Dışişleri Bakanlığı diplomatik kariyer memurlarından haklarındamahkemeler tarafından göreve iade mahiyetinde karar verilenler ile OlağanüstüHal İşlemleri İnceleme Komisyonu (Komisyon) tarafından başvurunun kabulü kararıverilenlerin kamu kurum ve kuruluşlarında istihdamına ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir.Bu bağlamda anılan maddenin (4) numaralı fıkrasının itiraz konusu ikincicümlesinde bu madde kapsamında göreve başlayan kişilerin kamu görevindençıkarılmalarından dolayı herhangi bir tazminat talebinde bulunamayacaklarıhüküm altına alınmıştır.

4. İtiraz yoluna başvurulan davada davacının GenelkurmayBaşkanlığı Personel Başkanlığı Merkez Daire Başkanlığı Bütçe Maliye ŞubeMüdürlüğünde bütçe hazırlama uzmanı olarak görev yapmakta iken kamu görevindençıkarıldığı ve Komisyona yaptığı başvurunun kabul edilmesi üzerine OrdueviMüdürlüğüne uzman memur olarak atandığı, dolayısıyla anılan madde kapsamındasayılan meslek ya da görevlerle bir ilgisinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

5. Bu itibarla 7075 sayılı Kanun’un 10/A maddesinin (4)numaralı fıkrasının ikinci cümlesinin itirazbaşvurusunda bulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma imkânıbulunmamaktadır. Bu nedenle söz konusu cümleye ilişkin başvurunun Mahkemeninyetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

6. Açıklanan nedenlerle; 1/2/2018 tarihli ve 7075 sayılıOlağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun HükmündeKararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair;

A. Kanun’un 10.maddesinin 25/7/2018 tarihli ve 7145 sayılı Kanun’un 22. maddesiyledeğiştirilen (1) numaralı fıkrasının on üçüncü cümlesinin esasınınincelenmesine,

B. Kanun’a 7145sayılı Kanun’un 23. maddesiyle eklenen 10/A maddesinin (4) numaralıfıkrasının ikinci cümlesinin itiraz başvurusundabulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma imkânı bulunmadığından bucümleye ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE,

OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

III. ESASIN İNCELENMESİ

7. Başvuru kararı ve ekleri, Raportörİsmail Emrah PERDECİOĞLU tarafından hazırlanan işin esasına ilişkin rapor,itiraz konusu kanun hükmü, dayanılan Anayasakuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

8. 7075 sayılı Kanun’un10. maddesinin 7145 sayılı Kanun’la değişik (1) numaralı fıkrasının itirazkonusu on üçüncü cümlesi Anayasa Mahkemesinin 30/6/2022 tarihli ve E.2018/137,K.2022/86 sayılı kararıyla iptal edilmiş olup anılan karar 12/1/2023 tarihli ve32071 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

9. Bu itibarla iptalinekarar verilen anılan cümleye yönelik itiraz başvurusunun konusunun kalmadığıanlaşılmıştır.

10. Açıklanan nedenle konusu kalmayanitiraz başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekir.

IV. HÜKÜM

1/2/2018 tarihli ve 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleriİnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde KararnameninDeğiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun’un 10. maddesinin 25/7/2018 tarihlive 7145 sayılı Kanun’un 22. maddesiyle değiştirilen (1) numaralı fıkrasının onüçüncü cümlesine ilişkin itiraz başvurusu hakkında KARAR VERİLMESİNE YEROLMADIĞINA 5/4/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.