ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2023/10
Karar Sayısı: 2023/6
Karar Tarihi: 25/1/2023
R.G.Tarih-Sayı: Tebliğ edildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: Adana 4. Tüketici Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 13/10/1983tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 94. maddesinin üçüncü vedördüncü fıkralarının Anayasa’nın 35. ve 172. maddelerine aykırılığı ilerisürülerek iptallerine karar verilmesi talebidir.
OLAY: Rücuen tazminat talebine konu itirazın iptali davasındaitiraz konusu kuralların Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme,iptalleri için başvurmuştur.
I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKÜMLERİ
Kanun’un itiraz konusukuralların da yer aldığı 94. maddesi şöyledir:
“Sigorta sözleşmesinin verilmesi ve işletenindeğişmesi halinde yapılacak işlemler
Madde 94 – (Birinci fıkra mülga: 25/6/1988 – KHK – 330/5md.; Aynen kabul; 31/10/1990 – 3672/4 md.)
(Değişik : 25/6/1988 – KHK – 330/5 md.; Aynenkabul:31/10/1990 – 3672/4 md.) Sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde,devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır.
Sigortacı sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliğitarihinden itibaren onbeş gün içinde feshedebilir.
Sigorta fesih tarihinden onbeş gün sonrasına kadargeçerlidir.
(Beşinci fıkra mülga: 25/6/1988 – KHK -330/5 md.; Aynenkabul: 31/10/1990 – 3672/4 md.)
(Değişik: 21/5/1997-4262/4 md.) Bu madde hükmüneuymayanlar 1 800 000 lira para cezası ile cezalandırılırlar.”
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılanilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ahmet HakanSOYTÜRK tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanunhükümleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. 30/3/2011 tarihli ve6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri HakkındaKanun’un “Anayasaya aykırılığın mahkemelerce ileri sürülmesi”başlıklı 40. maddesinde Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla yapılacak başvurulardaizlenecek yöntem düzenlenmiştir. Söz konusu maddenin (1) numaralı fıkrasındabir davaya bakmakta olan mahkemenin bu davada uygulanacak bir kanun veyaCumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi hâlindeveya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğukanısına varması durumunda bu fıkrada sayılan belgeleri dizi listesinebağlayarak Anayasa Mahkemesine göndereceği belirtilmiş; anılan fıkranın (b)bendinde “Başvuru kararına ilişkin tutanağın onaylı örneği” AnayasaMahkemesine gönderilecek belgeler arasında sayılmıştır. Maddenin (4) numaralı fıkrasında ise açık bir şekilde dayanaktan yoksunveya yöntemine uygun olmayan itiraz başvurularının Anayasa Mahkemesi tarafındanesas incelemeye geçilmeksizin gerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır.
3. AnayasaMahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük) 46. maddesinin(2) numaralı fıkrasının (a) bendinde de “Başvuru kararına ilişkin tutanağınonaylı örneği” Anayasa Mahkemesine sunulacak belgeler arasında sayılmıştır.
4. Yine İçtüzük’ün 49. maddesinin (1)numaralı fıkrasının (b) bendinde Anayasa Mahkemesince yapılan ilk incelemedebaşvuruda eksikliklerin bulunduğunun tespit edilmesi hâlinde itiraz yolunailişkin işlerde esas incelemeye geçilmeksizin başvurunun reddine kararverileceği, (2) numaralı fıkrasında ise anılan (b) bendi uyarınca verilenkararın itiraz yoluna başvuran mahkemenin eksiklikleri tamamlayarak yenidenbaşvurmasına engel olmadığı belirtilmiştir.
5. Bakılmakta olan davada düzenlenengerekçeli karar ile itiraz yoluna başvurulduğu ve gönderilen belgeler arasındagerekçeli kararın yanı sıra başvuru kararına ilişkin tutanağın onaylı örneğininbulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla başvurunun yöntemine uygun olmadığısonucuna ulaşılmıştır.
6. Açıklanan nedenle 6216sayılı Kanun’un 40. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (b) bendi ile İçtüzük’ün46. maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendine aykırı olduğu anlaşılanbaşvurunun 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğinceyöntemine uygun olmadığından esas incelemeye geçilmeksizin reddi gerekir.
III. HÜKÜM
13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları TrafikKanunu’nun 94. maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarının iptallerine kararverilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun 30/3/2011 tarihli ve 6216sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığındanREDDİNE 25/1/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Kadir ÖZKAYA
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
Basri BAĞCI
Üye
İrfan FİDAN
Üye
Kenan YAŞAR
Üye
Muhterem İNCE