ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2024/238
Karar Sayısı : 2025/2
Karar Tarihi : 16/1/2025
R.G. Tarih - Sayı : Tebliğedildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
İTİRAZIN KONUSU: 12/1/2011tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 321. maddesinin (2)numaralı fıkrasının üçüncü cümlesinin Anayasa’nın 50. maddesine aykırılığıileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.
OLAY: İflasta sıracetveline yönelik kayıt kabul davasında itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırıolduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ
Kanun’un itiraz konusukuralın da yer aldığı 321. maddesi şöyledir:
“Hüküm
MADDE 321- (1)Tahkikatın tamamlanmasından sonra, mahkeme tarafların son beyanlarını alırve yargılamanın sona erdiğini bildirerek kararını tefhim eder. Taraflarabeyanda bulunabilmeleri için ayrıca süre verilmez.
(2) Kararın tefhimi, mahkemece hükme ilişkin tümhususların gerekçesi ile birlikte açıklanması ile gerçekleşir. Ancak zorunluhâllerde, hâkim bu durumun sebebini de tutanağa geçirmek suretiyle, sadecehüküm özetini tutanağa yazdırarak kararı tefhim edebilir. Bu durumdagerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılarak tebliğe çıkartılması gerekir.”
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılanilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Mehmet AKTEPEtarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Anayasa’nın 152. ile30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve YargılamaUsulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre bir davaya bakmakta olanmahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya Cumhurbaşkanlığıkararnamesinin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi veya taraflardan birininileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması durumunda buhükümlerin iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak anılanmaddeler uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elindeyöntemince açılmış ve görev alanına giren bir davanın bulunması gerekir.
3. 26/9/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk DereceMahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri HakkındaKanun’un 5. maddesinin üçüncü fıkrasında asliye ticaret mahkemesinde bir başkanile yeteri kadar üyenin bulunacağı, iflas, iflasın kaldırılması, iflasınkapatılması, konkordato ve yeniden yapılandırmadan kaynaklanan iş ve davaların davadeğerine bakılmaksızın heyetçe karara bağlanacağı düzenlenmiştir.
4. Bakılmakta olan dava, iflas tasfiyesinde düzenlenensıra cetveline yönelik kayıt kabulü talebine ilişkindir. Anılan madde gereğince bakılmakta olan davanın tüm yargılama safhalarının heyetçe yürütülecek vesonuçlandırılacak dava ve işler kapsamında olduğu açıktır. Buna karşınyapılan incelemede itiraz yoluna başvuran mahkemenin gönderdiği belgelerarasında heyet tarafından düzenlenen başvuru tutanağı ve gerekçeli başvurukararının bulunmadığı tespit edilmiştir.
5. Bu itibarla asliye ticaret mahkemesinin heyetçe kararvereceği davalarda bir kuralın Anayasa’ya aykırılığının ileri sürülebilmesiiçin bir başkan ve iki üyenin katılımıyla oluşan mahkeme heyeti tarafındankarar verilmesi gerektiği hâlde somut başvurudamahkeme başkanının imzasıyla başvuru tutanağı ve gerekçeli başvuru kararınındüzenlenerek itiraz yoluna başvurulduğu anlaşılmaktadır.
6. Açıklanan nedenle başvurununMahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.
III. HÜKÜM
12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk MuhakemeleriKanunu’nun 321. maddesinin (2) numaralı fıkrasının üçüncü cümlesinin iptalinekarar verilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun Mahkemenin yetkisizliğinedeniyle REDDİNE 16/1/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Kadir ÖZKAYA
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Basri BAĞCI
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
İrfan FİDAN
Üye
Kenan YAŞAR
Üye
Muhterem İNCE
Üye
Yılmaz AKÇİL
Üye
Ömer ÇINAR
Üye
Metin KIRATLI