ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2025/59
Karar Sayısı : 2025/43
Karar Tarihi : 6/3/2025
R.G. Tarih – Sayı : Tebliğedildi.
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Onuncu İdari Dava Dairesi
İTİRAZIN KONUSU: 21/7/1953tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’a25/5/1995 tarihli ve 4108 sayılı Kanun’un 11. maddesiyle eklenen mükerrer 35.maddenin birinci fıkrasının iptaline karar verilmesi talebidir.
OLAY: Ödemeemrinin iptali talebiyle açılan davada itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırıolduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ
Kanun’un itiraz konusu kuralın da yer aldığı mükerrer 35. maddesi şöyledir:
“KanuniTemsilcilerin Sorumluluğu
Mükerrer Madde 35 –(Ek: 25/5/1995 – 4108/11 md.)
Tüzelkişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliğiolmayan teşekküllerin mal varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyenveya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacakları, kanuni temsilcilerin vetüzel kişiliği olmayan teşekkülü idare edenlerin şahsi mal varlıklarından buKanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Bu madde hükmü,yabancı şahıs veya kurumların Türkiye’deki mümessilleri hakkında da uygulanır.
Tüzel kişilerintasfiye haline girmiş veya tasfiye edilmiş olmaları, kanuni temsilcilerintasfiyeye giriş tarihinden önceki zamanlara ait sorumluluklarını kaldırmaz.
Temsilciler,teşekkülü idare edenler veya mümessiller, bu madde gereğince ödedikleritutarlar için asıl amme borçlusuna rücu edebilirler.
(Ek fıkra:4/6/2008-5766/4 md.; İptal fıkra: Anayasa Mahkemesi’nin 19/3/2015 tarihli veE.: 2014/144, K.: 2015/29 sayılı Kararı ile.)
(Ek fıkra: 4/6/2008-5766/4 md.; İptal fıkra: AnayasaMahkemesi’nin 19/3/2015 tarihli ve E.: 2014/144, K.: 2015/29 sayılı Kararıile.)”
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılanilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Burcu TAŞYAPANtarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü okunupincelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Başvuruya engel durumlar”başlıklı 41. maddesinin (2) numaralı fıkrasında “İtiraz yolunabaşvuran mahkemede itiraz konusu kuralın uygulanacağı başka dava dosyalarınınbulunması hâlinde, yapılmış olan itiraz başvurusu bu dosyalar için de bekleticimesele sayılır.” denilmektedir. Anılan fıkra uyarınca aynı mahkemetarafından aynı kurala ilişkin birden fazla itiraz başvurusunda bulunulmasımümkün değildir.
3. Söz konusu Kanun’un “Anayasaya aykırılığınmahkemelerce ileri sürülmesi” başlıklı 40. maddesinde ise AnayasaMahkemesine itiraz yoluyla yapılacak başvurularda izlenecek yöntem belirtilmişve anılan maddenin (4) numaralı fıkrasında yöntemine uygun olmayan itirazbaşvurularının Anayasa Mahkemesi tarafından esas incelemeye geçilmeksizingerekçeleriyle reddedileceği hükme bağlanmıştır.
4. Yapılan incelemede itiraz yoluna başvuran Mahkemeninitiraz konusu kuralın iptali talebiyle Anayasa Mahkemesine birden fazlabaşvuruda bulunduğu anlaşılmıştır. Anayasa Mahkemesinin E.2025/55 sayılıdosyasına kayıtlı ilk başvurunun diğer dava dosyaları için bekletici meseleyapılması gerekirken aynı kuralın iptali talebiyle tekrar başvuruda bulunulmuşolması sebebiyle bu başvurunun incelenme imkânı bulunmamaktadır.
5. Açıklanan nedenle Kanun’un 41. maddesinin (2) numaralıfıkrasına aykırı olduğu anlaşılan itiraz başvurusunun 40. maddenin (4) numaralıfıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından reddi gerekir.
III. HÜKÜM
21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme AlacaklarınınTahsil Usulü Hakkında Kanun’a 25/5/1995 tarihli ve 4108 sayılı Kanun’un 11.maddesiyle eklenen mükerrer 35. maddenin birinci fıkrasının iptaline kararverilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun 30/3/2011 tarihli ve 6216sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un41. maddesinin (2) ve 40. maddesinin (4) numaralı fıkraları gereğince yöntemineuygun olmadığından REDDİNE 6/3/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Kadir ÖZKAYA
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Basri BAĞCI
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
İrfan FİDAN
Üye
Kenan YAŞAR
Üye
Muhterem İNCE
Üye
Yılmaz AKÇİL
Üye
Ömer ÇINAR
Üye
Metin KIRATLI