ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2018/34 (Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı : 2022/1
Karar Tarihi : 12/5/2022
R.G. Tarih - Sayı : 28/6/2022 - 31880
I. MALİ DENETİMİN KONUSU
Cumhuriyet Halk Partisinin 2017 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Recep KÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 13/9/2019 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında;
2. Cumhuriyet Halk Partisinin 2017 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine,
- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkez kesin hesabının dayanağını oluşturan gelir gider belgeleri ile bu belgelerin kaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bu kararın tebliğinden itibaren otuz gün süre verilmesine,
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III. ESASIN İNCELENMESİ
3. Cumhuriyet Halk Partisinin Anayasa Mahkemesine sunduğu 2017 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığınca hazırlanıp Raportör Ömer DURSUN tarafından Heyete sunulan esas inceleme raporu, Anayasa, 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter ve belgelerde Partinin 2017 yılı gelirler toplamının 107.937.363,94 TL, önceki yıldan devreden nakit ve alacaklar toplamının 11.530.333,20 TL, yıl sonu borç toplamının 8.957.600,19 TL olduğu ve giderleri toplamının 114.810.182,48 TL, önceki yıldan devreden borç toplamının 9.744.227,83 TL, sonraki yıla devreden nakit ve alacak toplamının 3.870.887,02 TL olduğu anlaşılmıştır.
5. Partinin 2017 yılı kesin hesabının gelir ve gider rakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, bu hâliyle 2017 yılı kesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
A. Gelirlerin İncelenmesi
1. Genel Merkez Gelirleri
6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 70.167.527,33 TL olup bu tutarın 546.372,38 TL’si üye giriş aidatı, 4.081.839,71 TL’si bağışlar, 1.438.977,76 TL’si mal varlığı gelirleri, 2.792.315,69 TL’si banka mevduat gelirleri, 60.948.278 TL’si Hazine yardımları ve 359.743,79 TL’si çeşitli gelirlerden oluşmaktadır.
7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Gelirleri
8. Parti il örgütlerinin gelirleri toplamı 37.769.836,61 TL olup bu tutarın 1.854.293,36 TL’si üye giriş aidatı, 13.809.277,19 TL’si bağış, 13.000 TL’si yayın gelirleri, 696.157,20 TL’si faaliyet gelirleri, 1.021.875 TL’si mal varlığı gelirleri, 104.396,48 TL’si banka mevduat gelirleri, 19.798.776,69 TL’si üst örgütlerden alınan yardımlar, 472.060,69 TL’si çeşitli gelirlerden oluşmaktadır.
9. Parti il örgütlerinin 2017 yılı kesin hesap çizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
B. Giderlerin İncelenmesi
1. Genel Merkez Giderleri
10. Partinin Genel Merkez giderleri toplamı 74.192.404,82 TL olup bu tutarın 10.975.668,67 TL’si personel giderleri, 1.055.519,17 TL’si temsil ve ağırlama giderleri, 126.802,48 TL’si kırtasiye ve büro giderleri, 1.292.529,82 TL’si haberleşme giderleri, 621.463,50 TL’si taşıma giderleri, 1.984.945,27 TL’si seyahat giderleri, 6.674.456,55 TL’si kira giderleri, 836.228,04 TL’si bakım ve onarım giderleri, 1.289.001,36 TL’si ısınma, aydınlatma ve temizlik giderleri, 1.080.306,77 TL’si vergi, sigorta ve noter giderleri, 665.432,81 TL’si demirbaş giderleri, 18.976.186,16 TL’si teşkilata yardım giderleri, 23.143.694,63 TL’si seçim tanıtma giderleri, 5.470.169,59 TL’si çeşitli giderlerden oluşmaktadır.
11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Giderleri
12. Parti il örgütlerinin giderleri toplamı 40.617.777,66 TL olup bu tutarın 6.871.761,41 TL’si personel giderleri, 5.952.667,49 TL’si temsil ve ağırlama giderleri, 2.714.974 TL’si kırtasiye ve büro giderleri, 2.804.239,50 TL’si haberleşme giderleri, 1.986.983,70 TL’si taşıma giderleri, 813.611,32 TL’si seyahat giderleri, 1.109.289,42 TL’si kira giderleri, 1.644.816,89 TL’si bakım ve onarım giderleri, 2.206.357,29 TL’si ısınma, aydınlatma ve temizlik giderleri, 1.993.552,79 TL’si vergi, sigorta, noter giderleri, 4.849.214,39 TL’si demirbaş giderleri, 621.840,24 TL’si teşkilata yardım giderleri, 7.048.469,22 TL’si seçim tanıtma giderlerinden oluşmaktadır.
13. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
C. Parti Mallarının İncelenmesi
14. Partinin 2017 yılı defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde, 2017 yılı içinde 3.334.500 TL tutarındaki taşınmaz ile 2.180.147,20 TL tutarındaki demirbaş ediniminin 2820 sayılı Kanun'a uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
IV. SONUÇ
Cumhuriyet Halk Partisinin 2017 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
Partinin 2017 yılı kesin hesabında gösterilen 107.937.363,94 TL gelir, 11.530.333,20 TL önceki yıldan devreden nakit ve alacak ve 8.957.600,19 TL yıl sonu borç toplamı ile 114.810.182,48 TL gider, 9.744.227,83 TL önceki yıldan devreden borç ve 3.870.887,02 TL sonraki yıla devreden nakit ve alacak toplamının eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna 12/5/2022 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Kadir ÖZKAYA
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
İrfan FİDAN
Üye
Kenan YAŞAR