Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2003/1, K.2011/1 Sayılı Karar - 24/02/2011

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI EsasSayısı:2003/1 (Siyasî Parti Kapatma)KararSayısı:2011/1KararGünü:24.2.2011R.G.Tarih-Sayı:12.03.2011-27872

 DAVACI : Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı

DAVALI :Demokratik Halk Partisi

DAVANIN KONUSU : DavalıPartinin Anayasa'nın 68. maddesinin dördüncü fıkrasına aykırı eylemlerinedeniyle Anayasa'nın 69. maddesinin altıncı fıkrası ile 2820 sayılı SiyasiPartiler Kanunu'nun 101. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ve 103.maddesinin ikinci fıkrası uyarınca temelli kapatılmasına; Partininkapatılmasına beyan ve faaliyetleriyle neden olanların Anayasa'nın 69.maddesinin dokuzuncu fıkrası ve 2820 sayılı Kanun'un 95. maddesi uyarıncatemelli kapatılmaya ilişkin kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından itibarenbeş yıl süreyle bir başka siyasi partinin kurucusu, yöneticisi, deneticisi veüyesi olamayacaklarına karar verilmesi istemidir.

I- DAVA

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, 13.03.2003 gün ve SP.94Hz.2003/1 sayılı iddianameyle, 24.10.1997 tarihinde Demokratik Halk Partisiadıyla tüzel kişilik kazanan davalı siyasi partinin gerçekte teşkilat kurmadığıbazı il ve ilçelerde teşkilat kurmuş gibi yazılı beyanda bulunduğu, YüksekSeçim Kurulu'nu yanılttığı, bu suretle 1999 ve 2002 yılında yapılan seçimlere katıldığı,alışkanlık haline getirilen bu eylemlerin Demokratik Cumhuriyet, eşitlik vehukuk devleti ilkesine aykırılık oluşturduğu iddiasıyla Anayasa'nın 68.maddesinin dördüncü fıkrasına aykırı olduğu ileri sürülen bu eylemlerindendolayı davalı Partinin 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 101. maddesininbirinci fıkrasının (b) bendi ile 103. maddesinin ikinci fıkrası ve Anayasa'nın69. maddesinin altıncı fıkrası uyarınca temelli kapatılmasına;

29.4.2003 tarihli Ek İddianameyle ise, davalı PartininAnayasa'nın 68. maddesinin dördüncü fıkrasına ve 2820 sayılı Siyasi PartilerKanunu'nun 78., 80., 81., 82. ve 90. maddelerine aykırı eylemlerde bulunduğuiddiasıyla yukarıdaki sevk maddeleri uyarınca temelli kapatılmasına; Partininkapatılmasına beyan ve faaliyetleriyle neden olanların Anayasa'nın 69.maddesinin dokuzuncu fıkrasıyla 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 95.maddesi uyarınca, temelli kapatılmaya ilişkin kararın Resmi Gazete'deyayımlanmasından itibaren beş yıl süreyle bir başka siyasi partinin kurucusu,yöneticisi, deneticisi ve üyesi olamayacaklarına,

karar verilmesini iddia ve talep etmiştir.

II- DEĞERLENDİRME

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Demokratik HalkPartisi'nin kapatılmasına karar verilmesi istemli iddianamesi ve ekleri, konuyailişkin rapor, ilgili Anayasa ve yasa kuralları okundu, gereği görüşülüpdüşünüldü:

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 13.03.2003 gün veSP.94 Hz.2003/1 sayılı iddianamesiyle davalı Partinin 2820 sayılı SiyasiPartiler Kanunu'nun 101. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile 103.maddesinin ikinci fıkrası ve Anayasa'nın 69. maddesinin altıncı fıkrasıuyarınca temelli kapatılması istemiyle dava açıldıktan sonra, bu kez 29.4.2003tarihli Ek İddianamede belirtilen eylemleri nedeniyle de davalı Parti'ninAnayasa'nın 68. maddesinin dördüncü fıkrasına ve 2820 sayılı Siyasi PartilerKanunu'nun 78., 80., 81., 82. ve 90. maddeleri uyarınca temelli kapatılmasınakarar verilmesi istenilmiştir.

Kapatma davası devam ederken Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığından alınan 23.11.2005 günlü, SP-2005/389 sayılı yazı ile davalıPartinin, 19.11.2005 tarihinde gerçekleştirilen olağanüstü büyük kongredekapanma kararı aldığı belirtilerek buna ilişkin karar gönderilmiştir.

2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 108. maddesinde 'Birsiyasi partinin kapatılması için dava açıldıktan sonra o partinin yetkiliorganı tarafından verilen kapatma kararı, Anayasa Mahkemesinde açılmış bulunankapatma davasının yürütülmesine ve kapatma kararı verilmesi halinde doğacakhukuki sonuçlara hükmedilmesine engel değildir.' hükmü yer aldığından,Parti'nin kapanma kararının görülmekte olan davaya etkisi olmamıştır.

Anayasa Mahkemesi, 17.2.2010 günlü toplantıda,'bakılmakta olan davada uygulanacak olan 22.4.1983 günlü, 2820 sayılı SiyasiPartiler Kanunu'nun 108. maddesi, Anayasa'nın 68. ve 69. maddelerine aykırıgörüldüğünden, Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesi uyarınca esas hakkında birkarar verilmek üzere davanın geri bırakılmasına' karar vermiştir.

Anayasa Mahkemesi'nin 8.12.2010 günlü toplantısında 2820sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 108. maddesinin iptaline karar verilmiştir.Anılan 8.12.2010 günlü, Esas: 2010/17 ve Karar: 2010/112 sayılı iptal kararı,5.2.2010 günlü, 27837 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandığından, kapanma kararıalan davalı Parti hakkında açılan kapatma davasının devam ettirilmesinin yasaldayanağı kalmamıştır.

Açıklanan nedenlerle davanın düşürülmesine kararverilmesi gerekir.

III- SONUÇ

A- 7.5.2010 günlü, 5982 sayılı TürkiyeCumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunuyarınca, 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama UsulleriHakkında Kanun ile ilgili gerekli düzenlemeler yapılmadan, Mahkeme'nin çalışıpçalışamayacağına ilişkin ön meselenin incelenmesi sonucunda; Mahkeme'ninçalışmasına bir engel bulunmadığına, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN, FettahOTO, Zehra Ayla PERKTAŞ ile Celal Mümtaz AKINCI'nın, gerekçesi 2010/68 esassayılı dosyada belirtilen karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,

B- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın, Demokratik HalkPartisi'nin kapatılması istemine ilişkin 13.3.2003 günlü, SP. 94 Hz. 2003/1sayılı İddianamesi ve ekleri, 29.4.2003 günlü, SP. 94. Hz 2003/1 sayılı Ekİddianamesi ve ekleri, konuya ilişkin rapor, dosyadaki diğer belgeler, ilgiliAnayasa ve yasa kuralları incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

1- Demokratik Halk Partisi'nin kapatılması istemiyleaçılan davanın, 2820 sayılı Kanun'un 108. maddesinin iptal edilmesi nedeniyleDÜŞMESİNE, OYBİRLİĞİYLE,

2- Gereği için karar örneğinin Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığı'na gönderilmesine, OYBİRLİĞİYLE,

24.2.2011 gününde karar verildi.

Full & Egal Universal Law Academy