ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:1994/1 (SiyasîParti-ihtar)
Karar Sayısı:1994/3
Karar Günü:10.2.1994
R.G.Tarih-Sayı:10.03.1994-21873
İHTARİSTEMİNDE BULUNAN : Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
İHTARİSTEMİNİN KONUSU : 25.1.1991 tarihin de kurulan Anadolu Partisi'ninkuruluşundan bugüne Siyasî Partiler Kanunu'nun altıncı fıkrasında öngörüldüğübiçimde büyük kongresini yapmadığı ileri sürülerek aynı Yasa'nın 104. maddesigereğince Anadolu Partisi'ne ihtar verilmesi istenilmektedir.
I-İHTAR İSTEMİNİN GEREKÇESİ :
YargıtayCumhuriyet Başsavcılığı'nın 26.1.1994 günlü, SP.34.Hz.1994/14 sayılı başvurudilekçesinin açıklama ve sonuç bölümü aynen şöyledir:
"2820Sayılı Siyasî Partiler Kanununun değişik 14. maddesinin 6. fıkrası"...Parti kurucuları ilk büyük kongreyi, partinin tüzel kişilikkazanmasından başlayarak iki yıl içinde toplamak zorundadırlar..."buyurucu hükmünü taşımaktadır.
BüyükAnadolu Partisi kuruluş bildiri ve belgelerini İçişleri Bakanlığı'na 25 Ocak1991 tarihinde vererek tüzel kişilik kazanmıştır.
YönetimKurulunun 6.2.1991 günlü kararı ile partinin adı "Anadolu Partisi"olarak değiştirilmiştir.
Davalıparti kurucuları, partinin tüzel kişilik kazandığı tarihten itibaren kanundayazılı yasal sürenin dolmasına rağmen büyük kongreyi Parti Tüzüğünün 46.maddesinde belirlenen şekilde toplamamışlardır. Bu tarihe kadar da büyük kongreyapılmamıştır.
Sonuç: 2820 Sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun değişik 14. maddesinin altıncıfıkrasında yazılı süre içerisinde ilk büyük kongresini yapmayan davalı AnadoluPartisi'ne 2820 Sayılı Kanunun 104. maddesi uyarınca ihtar kararı verilmesi arzve talep olunur."
II-ESASIN İNCELENMESİ :
YargıtayCumhuriyet Başsavcılığı'nın ihtar istemli dilekçesi ve ekleri ile işin esasınailişkin rapor okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü :
2820sayılı Siyasî Partiler Yasası'nın "Büyük Kongre" başlığını taşıyan14. maddesinin altıncı bendinde; parti kurucularının ilk büyük kongreyi,partinin tüzel kişilik kazanmasından başlayarak iki yıl içinde toplamak zorundaoldukları öngörülmüştür. Yine aynı Yasa'nın 104. maddesine göre, bir siyasîpartinin bu Yasa'nın dördüncü kısmında yer alan maddeler dışında kalan emredicihükümler ile diğer yasaların siyasî partilerle ilgili olarak öngördükleriemredici kurallara aykırılık durumunda, Cumhuriyet Başsavcılığı'nın başvurusuüzerine Anayasa Mahkemesi'nce sözkonusu hükümlere aykırılık görülürse, buaykırılığın giderilmesi için ilgili siyasî parti hakkında ihtar kararıverilecektir.
BüyükAnadolu Partisi adı altında 25.1.1991 tarihinde kurularak tüzel kişilik kazananve daha sonra adı Anadolu Partisi olarak değiştirilen Partinin, Tüzüğünün 46.maddesinde; büyük kongrenin en az iki en çok üç yılda bir Merkez Karar veYönetim Kurulunun belirteceği tarihte toplanacağı, kongrenin yeri, günü, saative gündeminin en az bir ay önce, en az bir gazetede ilân edileceği, aynı süreiçinde il başkanlıklarına yazı ile duyurulacağı ve kongre tarihinden en az yedigün önce mahallin en büyük mülki amirliğine bildirileceği hususları yeralmaktadır.
AnadoluPartisi'nin kuruluş tarihi olan 25.1.1991 tarihinden itibaren iki yıl içindeilk büyük kongresini yapmadığı dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.Bu nedenle sözü edilen Partiye, Siyasî Partiler Kanunu'nun 14. maddesine aykırıdavranması sonucunda aynı Yasa'nın 104. maddesi uyarınca ihtarda bulunulmasıgerekmektedir.
III-SONUÇ :
A.Kuruluşundan itibaren iki yıl içinde büyük kongresini yapmayarak 2820 sayılıSiyasî Partiler Yasası'nın 14. maddesinin altıncı bendine aykırı davrananAnadolu Partisi'ne, bu aykırılığın giderilmesi için anılan Yasa'nın 104.maddesi gereğince İHTARDA BULUNMASINA,
B.Gereğinin yerine getirilmesi için onanlı karar örneğinin, adı geçen Parti'ninGenel Başkanlığı'na da tebliğ edilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nagönderilmesine,
10.2.1994gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Yekta Güngör ÖZDEN
Başkanvekili
Güven DİNÇER
Üye
İhsan PEKEL
Üye
Selçuk TÜZÜN
Üye
Ahmet N. SEZER
Üye
Haşim KILIÇ
Üye
Yalçın ACARGÜN
Üye
Mustafa BUMİN
Üye
Sacit ADALI
Üye
Ali HÜNER
Üye
Lütfi F.TUNCEL