ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2015/48 (Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı:2016/20
Karar Tarihi:26.5.2016
R.G.Tarih –Sayısı:17.08.2016-29804
I- MALİ DENETİMİNKONUSU
Anadolu Partisi 2014yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
1. Anadolu Partisinin Anayasa Mahkemesineverdiği 2014 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan belgelerüzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Raportör Sadettin CEYHANtarafından heyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa ve 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 2820 sayılıSiyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ile diğeryasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Parti Genel Başkan Yardımcısı Sami AĞCAtarafından Anayasa Mahkemesi Başkanlığına verilen 30.6.2015 tarihli ve 4884-345sayılı yazıda, sadece Genel Merkeze ait kesin hesap cetveli sunulmuş, ilörgütlerinin kesin hesapları, Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulu tarafındanalınmış, Parti Genel Merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenipkabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin karar, edindiği taşınmaz vedeğeri 100 TL’yi aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlühakların değerleri ile edinim tarihlerini ve şekillerini de belirten listeleriile kasa ve banka mutabakat yazıları gönderilmemiştir.
3. 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesinde, “Siyasipartilerin mali denetimi Anayasa Mahkemesince yapılır. Anayasa Mahkemesi,siyasi partilerin mal edinimleri ile gelir ve giderlerinin Kanuni uygunluğunudenetler.
Siyasi partilerin genel başkanları, kararabağlanarak birleştirilmiş bulunan kesin hesap ile parti merkez ve bağlıilçeleri de kapsayan iller teşkilatının kesin hesaplarının onaylı birerörneğini Haziran ayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için YargıtayCumhuriyet Başsavcılığına vermek zorundadırlar. Bu belgelere, ilgili siyasipartinin aynı hesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri yüz milyon lirayıaşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ileedinim tarihlerini ve şekillerini de belirten listeleri eklenir.”
4. 111. maddesinin birinci fıkrasının (b)bendinde ise Siyasi partilerin “74 üncü madde hükümlerine aykırı hareketeden sorumluları hakkında, üç aydan altı aya kadar hafif hapis ve on beş milyonliradan otuz milyon liraya kadar hafif para cezası verilir.”
hükümleri yer almıştır.
5. İl örgülerine aitkesin hesap cetvellerini, Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulu tarafındanalınmış, parti genel merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenipkabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin karar ve aynı hesap dönemindeedindiği taşınmaz ve değeri 100 TL’yi aşan taşınır malların, menkul kıymetlerinve her türlü hakların değerleri ile edinim tarihlerini ve şekillerini debelirten listeleri göndermeyen Parti yetkilileri hakkında 2820 sayılı Kanun’un111. maddesinin (b) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerin yapılması içinAnkara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.
6. Ayrıca Mahkemeyehesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması inceleme vearaştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun’un 111.maddesinin (c) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerin yapılması için AnkaraCumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.
7. Diğer taraftan PartiGenel Merkez ve il örgütlerine ait kesin hesabının denetimigerçekleştirilemediğinden, Partinin 2014 yılı hesabının 2820 sayılı Kanunuyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına karar vermek gerekmiştir.
III- SONUÇ
Anadolu Partisinin 2014yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
1- İl örgütlerine ait 2014 yılı kesinhesapların, Parti merkez karar ve yönetim kurulu tarafından alınmış, PartiGenel Merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğineve birleştirildiğine ilişkin kararın ve partinin 2014 yılında edindiği taşınmazve değeri 100 TL’yi aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlühakların değerleriyle edinim tarihlerini ve şekillerini gösteren listeningönderilmemesi nedeniyle 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 74. maddesi veaynı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlemyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
2- Mahkemeye hesap verilebilir şekilde kayıtve belge düzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışında gelir ve gideroluşturulması inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarıncayasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusundabulunulmasına,
3- Parti Genel Merkezve il örgütlerine ait kesin hesapların denetimi gerçekleştirilemediğinden,Partinin 2014 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesininmümkün olmadığına,
26.5.2016 tarihindeOYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Alparslan ALTAN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ