ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2014/57(Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı:2014/73
Karar Günü:17.12.2014
R.G.Tarih-Sayı:20.1.2015-29242
I-MALİ DENETİMİN KONUSU
AyyıldızPartisi 2013 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II-İLK İNCELEME
Ayyıldız Partisinin AnayasaMahkemesine verdiği 2013 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturanbelgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Raportör SadettinCEYHAN tarafından heyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 2820sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ilediğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
1- Parti Genel Başkanı Serap GÜLHAN tarafından Anayasa MahkemesiBaşkanlığına verilen 2.7.2014 gün ve 5245-539 sayılı yazıda, AyyıldızPartisinin 2013 yılına ait kesin hesabının verilemeyeceği ifade edilmiştir.
2820 sayılı Kanun’un 74.maddesinde, “… Siyasi partilerin genel başkanları, karara bağlanarakbirleştirilmiş bulunan kesin hesap ile parti merkez ve bağlı ilçeleri dekapsayan iller teşkilatının kesin hesaplarının onaylı birer örneğini Haziranayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığına vermek zorundadırlar. Bu belgelere, ilgili siyasi partinin aynıhesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri yüz milyon lirayı aşan taşınırmalların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ile edinimtarihlerini ve şekillerini de belirten listeleri eklenir.”
111. maddesinin birincifıkrasının (b) bendinde ise Siyasi partilerin “74 üncü madde hükümlerineaykırı hareket eden sorumluları hakkında, üç aydan altı aya kadar hafif hapisve on beş milyon liradan otuz milyon liraya kadar hafif para cezası verilir.”
hükümleri yer almıştır.
Ayyıldız Partisi 2013 yılı kesin hesabının verilememesi 2820sayılı Kanun’un 74. madde hükümlerine aykırılık oluşturmaktadır. Buna göre, AyyıldızPartisi 2013 yılı kesin hesabının Parti Genel Başkanı tarafından Haziran ayısonuna kadar Anayasa Mahkemesi Başkanlığına sunulması gerektiği yönündeki 2820sayılı Kanun’un 74. maddesi ile getirilen kurala uyulmamıştır.
Bu nedenle, 2820 sayılıKanun’un 74. maddesi hükümlerine aykırı hareket eden Parti sorumluları hakkındayasal işlem yapılabilmesi için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusundabulunulması gerekir.
Diğertaraftan 2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin (c) bendinde “75 inci maddegereğince yapılan inceleme ve araştırmaları engelleyen sorumluları ile aynımadde gereğince istenen bilgileri vermeyen sorumluları hakkında altı aydan biryıla kadar hapis ve altmış milyon liradan az olmamak üzere ağır para cezasıverilir.” denmektedir.
Mahkemeyehesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması ile hesabındışında gelir ve gider oluşturulması inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelikeylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin (c) fıkrasınaistinaden gerekli işlemlerin yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınasuç duyurusunda bulunulması gerekir.
Ayrıcakesin hesabı sunulmayan ve herhangi bir bilgi ve belge ibraz edilmeyen PartiGenel Merkez ve il örgütlerine ait kesin hesabının denetimigerçekleştirilemediğinden, Partinin 2013 yılı hesabının 2820 sayılı Kanunuyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına karar vermek gerekmiştir.
III- SONUÇ
AyyıldızPartisinin 2013 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;
1- Partinin 2013 yılı kesinhesabını 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanun’un 74. maddesinde öngörülen süredeAnayasa Mahkemesine vermeyen Parti sorumluları hakkında aynı Kanun’un 111.maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlem yapılması içinAnkara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
2- Genel Merkez ve ilörgütlerine ait 2013 yılı kesin hesabının ve partinin 2013 yılında edindiği taşınmazve değeri yüz milyon lirayı aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve hertürlü hakların değerleriyle edinim tarihlerini ve şekillerini gösteren listeningönderilmemesi nedeniyle 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 74. maddesi veaynı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlemyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
3- Mahkemeye hesapverilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması inceleme vearaştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun’un 111.maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca yasal işlem yapılması içinAnkara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
4-Herhangi bir bilgi ve belge ibraz edilmeyen Parti Genel Merkez ve ilörgütlerine ait kesin hesaplarının denetimi gerçekleştirilemediğinden, Partinin2013 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesinin mümkünolmadığına,
17.12.2014gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkanvekili
Serruh KALELİ
Başkanvekili
Alparslan ALTAN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
Zühtü ARSLAN
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN