ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2016/69 (SiyasiParti Mali Denetimi)
Karar Sayısı:2017/13
Karar Tarihi:31.5.2017
R.G. Tarih – Sayısı:21.7.2017- 30130
I- MALİ DENETİMİN KONUSU
Demokratik Sol Parti 2015 yılı kesin hesabınınincelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
1. Demokratik Sol Partinin Anayasa Mahkemesine verdiği2015 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan belgeler üzerindeyapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Raportör M. Emin ŞAHİNER tarafındanheyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa ve 6216 sayılı Anayasa MahkemesininKuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 2820 sayılı Siyasi PartilerKanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleriokunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Parti Genel Başkan Yardımcısı Ş. Erdinç ÖZDİLtarafından Anayasa Mahkemesi Başkanlığına verilen 30.6.2016 tarihli ve 2016/155sayılı yazı ve eki kesin hesap dosyasının incelenmesinden, Partinin 64 ilörgütünün 2015 yılı içerisinde herhangi bir gelir gideri olmadığından bu ilörgütlerine ilişkin kesin hesaplar ile Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulutarafından alınmış Parti Genel Merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarınınincelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin kararın gönderilmediğive Genel Merkez kasa sayım tutanağı ve banka ekstrelerinde mevcut olan tutarile ilgili hesaba aktarılan tutar arasında uyumsuzluk olduğu görülmüştür.
3. 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesinde, “Siyasipartilerin mali denetimi Anayasa Mahkemesince yapılır. Anayasa Mahkemesi,siyasi partilerin mal edinimleri ile gelir ve giderlerinin Kanuni uygunluğunudenetler.
Siyasi partilerin genel başkanları, karara bağlanarakbirleştirilmiş bulunan kesin hesap ile parti merkez ve bağlı ilçeleri dekapsayan iller teşkilatının kesin hesaplarının onaylı birer örneğini Haziranayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığına vermek zorundadırlar. Bu belgelere, ilgili siyasi partinin aynıhesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri yüz milyon lirayı aşan taşınırmalların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ile edinimtarihlerini ve şekillerini de belirten listeleri eklenir.”
4. 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde iseSiyasi partilerin “74 üncü madde hükümlerine aykırı hareket eden sorumlularıhakkında, üç aydan altı aya kadar hafif hapis ve on beş milyon liradan otuzmilyon liraya kadar hafif para cezası verilir.”
hükümleri yer almıştır.
5. 64 il örgütüne ait kesin hesapcetvellerini, Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulu tarafından alınmış, PartiGenel Merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğineve birleştirildiğine ilişkin kararı göndermeyen Parti yetkilileri hakkında 2820sayılı Kanun’un 111. maddesinin (b) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerinyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasıgerekir.
6. Ayrıca Mahkemeye hesap verilebilirşekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması inceleme ve araştırmayıengellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin(c) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerin yapılması için Ankara CumhuriyetBaşsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.
7. Diğer taraftan Parti Genel Merkez ve ilörgütlerine ait kesin hesabının denetimi gerçekleştirilemediğinden, Partinin2015 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesinin mümkünolmadığına karar vermek gerekmiştir.
III- SONUÇ
Demokratik Sol Partinin 2015 yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda;
1- 64 il örgütüne ait 2015 yılı kesin hesapların, PartiMerkez Karar ve Yönetim Kurulu tarafından alınmış Parti Genel Merkezi ve ilörgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğineilişkin kararın gönderilmemesi nedeniyle 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun74. maddesi ve aynı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendiuyarınca yasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suçduyurusunda bulunulmasına,
2- Mahkemeye hesap verilebilir şekilde kayıt ve belgedüzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışında gelir ve gider oluşturulmasıinceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılıKanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca yasal işlemyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,
3- Parti Genel Merkez ve il örgütlerine aitkesin hesapların denetimi gerçekleştirilemediğinden, Partinin 2015 yılıhesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına,
31.5.2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE kararverildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ