Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2015/66, K.2016/22 Sayılı Karar - 26/05/2016

 ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı:2015/66 (Siyasi Parti Mali Denetimi)

Karar Sayısı:2016/22

Karar Tarihi:26.5.2016

R.G.Tarih –Sayısı:18.08.2016-29805

I- MALİ DENETİMİNKONUSU

Güçlenen TürkiyePartisi 2014 yılı kesin hesabının incelenmesidir.

II- İLK İNCELEME

1. Güçlenen Türkiye Partisinin AnayasaMahkemesine verdiği 2014 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturanbelgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Raportör SadettinCEYHAN tarafından heyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa ve 6216 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 2820sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ilediğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 73.maddesinin üçüncü fıkrasında “İller teşkilatından gönderilenler ve partimerkezine ait olan kesin hesapların, Merkez Karar ve Yönetim Kuruluncaincelenerek karara bağlanacağı” öngörülmüş ve aynı Kanun’un 74. maddesininikinci fıkrasında da “Siyasi partilerin genel başkanları, karara bağlanarakbirleştirilmiş bulunan kesin hesap ile parti merkez ve bağlı ilçeleri dekapsayan iller teşkilatının kesin hesaplarının onaylı birer örneğini Haziranayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığına vermek zorundadırlar. Bu belgelere, ilgili siyasi partinin aynıhesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri yüz milyon lirayı aşan taşınırmalların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ile edinimtarihlerini ve şekillerini de belirten listeleri eklenir.” denilerek ilörgütlerinden gönderilen kesin hesaplar ile Parti Genel Merkezine ilişkin kesinhesabın Merkez Karar ve Yönetim Kurulunca incelenerek karara bağlanacağı, birleştirileceğive birleştirilmiş kesin hesap cetvellerinin Anayasa Mahkemesine sunulacağıhükme bağlanmıştır.

3. Güçlenen Türkiye Partisi, Genel Merkezkesin hesap cetvelini 1.7.2015 tarihinde Anayasa Mahkemesine sunmuş,dolayısıyla 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 74. maddesindeki “…Haziranayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığına vermek zorundadırlar.” amir hükmüne uymamıştır.

4. 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde: “74 üncü madde hükümlerineaykırı hareket eden sorumluları hakkında, üç aydan altı aya kadar hafif hapisve 15 milyon liradan 30 milyon liraya kadar hafif para cezası verilir.” denilmektedir.

5. 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesihükümlerine aykırı hareket eden parti sorumluları hakkında Kanun’un 111.maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca gerekli işlemlerin yapılmasıiçin Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.

6. Diğer taraftan Parti Genel Başkanı AliBAYDİLEK tarafından Anayasa Mahkemesi Başkanlığına verilen kesin hesapdosyasına, Parti merkez karar ve yönetim kurulu tarafından alınmış, parti genelmerkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğine vebirleştirildiğine ilişkin karar ve kasa sayım tutanağı ve banka mutabakatyazıları eklenmemiştir.

7. Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulutarafından alınmış, parti genel merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarınınincelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin karar ile kasa sayımtutanağı ve banka mutabakat yazılarını göndermeyen Parti yetkilileri hakkında2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin (b) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerinyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasıgerekir.

8. Ayrıca Mahkemeyehesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması inceleme vearaştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun’un 111.maddesinin (c) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerin yapılması için AnkaraCumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.

9. Öte yandan PartiGenel Merkez ve il örgütlerine ait kesin hesabının denetimigerçekleştirilemediğinden, Partinin 2014 yılı hesabının 2820 sayılı Kanunuyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına karar vermek gerekmiştir.

III- SONUÇ

Güçlenen TürkiyePartisinin 2014 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;

1- Anayasa Mahkemesine, istenen bilgilerinistendiği sürede verilmemesi nedeniyle, Parti sorumluları hakkında 2820 sayılıKanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlemyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,

2- Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulutarafından alınmış, parti genel merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarınınincelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin kararın ve kasa sayımtutanağı ve banka mutabakat yazılarının gönderilmemesi nedeniyle 2820 sayılıSiyasi Partiler Kanunu’nun 74. maddesi ve aynı Kanun’un 111. maddesinin birincifıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlem yapılması için Ankara CumhuriyetBaşsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,

3- Mahkemeye hesap verilebilir şekilde kayıtve belge düzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışında gelir ve gideroluşturulması inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarıncayasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusundabulunulmasına,

4- Parti Genel Merkezve il örgütlerine ait kesin hesapların denetimi gerçekleştirilemediğinden,Partinin 2014 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesininmümkün olmadığına,

26.5.2016 tarihindeOYBİRLİĞİYLE karar verildi.