Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2015/74, K.2016/26 Sayılı Karar - 26/05/2016

 ANAYASAMAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı:2015/74 (Siyasi Parti Mali Denetimi)

Karar Sayısı:2016/26

Karar Tarihi:26.5.2016

R.G.Tarih –Sayısı:18.08.2016-29805

I- MALİ DENETİMİNKONUSU

Milliyetçi İradeYükseliş Partisi 2014 yılı kesi hesabının incelenmesidir.

II- İLK İNCELEME

1. Milliyetçi İrade Yükseliş PartisininAnayasa Mahkemesine verdiği 2014 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağınıoluşturan belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve RaportörSadettin CEYHAN tarafından heyete sunulan ilk inceleme raporu, Anayasa ve 6216sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ilediğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 73.maddesinin üçüncü fıkrasında “İller teşkilatından gönderilenler ve partimerkezine ait olan kesin hesapların, Merkez Karar ve Yönetim Kuruluncaincelenerek karara bağlanacağı” öngörülmüş ve aynı Kanun’un 74. maddesininikinci fıkrasında da “Siyasi partilerin genel başkanları, karara bağlanarakbirleştirilmiş bulunan kesin hesap ile parti merkez ve bağlı ilçeleri dekapsayan iller teşkilatının kesin hesaplarının onaylı birer örneğini Haziranayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığına vermek zorundadırlar. Bu belgelere, ilgili siyasi partinin aynıhesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri yüz milyon lirayı aşan taşınırmalların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ile edinimtarihlerini ve şekillerini de belirten listeleri eklenir.” denilerek ilörgütlerinden gönderilen kesin hesaplar ile Parti Genel Merkezine ilişkin kesinhesabın Merkez Karar ve Yönetim Kurulunca incelenerek karara bağlanacağı,birleştirileceği ve birleştirilmiş kesin hesap cetvellerinin AnayasaMahkemesine sunulacağı hükme bağlanmıştır.

3. Milliyetçi İrade Yükseliş Partisi, GenelMerkez kesin hesap dosyasını 20.8.2015 tarihinde Anayasa Mahkemesine sunmuş,dolayısıyla 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 74. maddesindeki“…Haziran ayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine ve bilgi için YargıtayCumhuriyet Başsavcılığına vermek zorundadırlar.” amir hükmüne uymamıştır.

4. 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde: “74 üncü madde hükümlerineaykırı hareket eden sorumluları hakkında, üç aydan altı aya kadar hafif hapisve 15 milyon liradan 30 milyon liraya kadar hafif para cezası verilir.” denilmektedir.

5. 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesihükümlerine aykırı hareket eden parti sorumluları hakkında Kanun’un 111.maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca gerekli işlemlerin yapılmasıiçin Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.

6. Diğer taraftan sunulan kesin hesapdosyasında, Genel Merkez ve il örgütlerine ait kesin hesaplar ile Parti merkezkarar ve yönetim kurulu tarafından alınmış, parti genel merkezi ve ilörgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğineilişkin karar, aynı hesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri 100 TL’yi aşantaşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ile edinimtarihlerini ve şekillerini de belirten listeler ve kasa sayım tutanağı ve bankamutabakat yazıları bulunmamaktadır.

7. Genel Merkez ve il örgülerine ait kesinhesap cetvellerini, Parti Merkez Karar ve Yönetim Kurulu tarafından alınmış,parti genel merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabuledildiğine ve birleştirildiğine ilişkin karar ve aynı hesap döneminde edindiğitaşınmaz ve değeri 100 TL’yi aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve hertürlü hakların değerleri ile edinim tarihlerini ve şekillerini de belirtenlisteleri ve kasa sayım tutanağı ve banka mutabakat yazılarını göndermeyenParti yetkilileri hakkında 2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin (b) fıkrasınaistinaden gerekli işlemlerin yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınasuç duyurusunda bulunulması gerekir.

8. Ayrıca Mahkemeyehesap verilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması inceleme vearaştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan 2820 sayılı Kanun’un 111.maddesinin (c) fıkrasına istinaden gerekli işlemlerin yapılması için AnkaraCumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerekir.

9. Öte yandan PartiGenel Merkez ve il örgütlerine ait kesin hesabının denetimi gerçekleştirilemediğinden,Partinin 2014 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesininmümkün olmadığına karar vermek gerekmiştir.

III- SONUÇ

Milliyetçi İradeYükseliş Partisinin 2014 yılı kesin hesabının incelenmesi sonucunda;

1- Anayasa Mahkemesine, istenen bilgilerinistendiği sürede verilmemesi nedeniyle, Parti sorumluları hakkında 2820 sayılıKanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlemyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,

2- Genel Merkez ve il örgütlerine ait kesinhesapların, Parti Merkez Karar Ve Yönetim Kurulu tarafından alınmış, PartiGenel Merkezi ve il örgütlerinin kesin hesaplarının incelenip kabul edildiğineve birleştirildiğine ilişkin kararın, aynı hesap döneminde edindiği taşınmaz vedeğeri 100 TL’yi aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlühakların değerleri ile edinim tarihlerini ve şekillerini de belirten listelerinve kasa sayım tutanağı ve banka mutabakat yazılarının gönderilmemesi nedeniyle2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 74. maddesi ve aynı Kanun’un 111.maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlem yapılması içinAnkara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,

3- Mahkemeye hesap verilebilir şekilde kayıtve belge düzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışında gelir ve gideroluşturulması inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olduğundan2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarıncayasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusundabulunulmasına,

4- Parti Genel Merkezve il örgütlerine ait kesin hesapların denetimi gerçekleştirilemediğinden,Partinin 2014 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesininmümkün olmadığına,

26.5.2016 tarihindeOYBİRLİĞİYLE karar verildi.