ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2012/65(Siyasi Parti Mali Denetimi)
Karar Sayısı:2014/32
Karar Günü:11.2.2014
R.G.Tarih-Sayı:22.04.2014-28980
I-MALİ DENETİMİN KONUSU
SosyalistDemokrasi Partisi 2011 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II-İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Serruh KALELİ, AlparslanALTAN, Mehmet ERTEN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Zehra AylaPERKTAŞ, Recep KÖMÜRCÜ, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, HicabiDURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Erdal TERCAN, Muammer TOPAL ve Zühtü ARSLAN’ınkatılımlarıyla 20.2.2013 gününde yapılan ilk inceleme toplantısında;
Sosyalist Demokrasi Partisinin 2011 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda; Partinin, 2011 yılı kesin hesabını Anayasa Mahkemesine10.7.2012 tarihinde verdiği ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 74.maddesinde belirtildiği şekilde tam olarak vermediği tespit edilmiştir.
2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 73. maddesinde, illerteşkilatından gönderilenler ile parti merkezine ait olan kesin hesapların,merkez karar ve yönetim kurulunca incelenerek karara bağlanacağı; 74.maddesinde, siyasi partilerin genel başkanlarının, karara bağlanarakbirleştirilmiş bulunan kesin hesap ile parti merkez ve bağlı ilçeleri dekapsayan iller teşkilatının kesin hesaplarının onaylı birer örneğini Haziranayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesine vermesinin zorunlu olduğu, bu belgelere,ilgili siyasi partinin aynı hesap döneminde edindiği taşınmaz ve değeri yüzmilyon lirayı aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlü haklarındeğerleri ile edinim tarihlerini ve şekillerini de belirten listelerin deekleneceği; 111. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, siyasi partilerin74. madde hükümlerine aykırı hareket eden sorumluları hakkında üç aydan altıaya kadar hafif hapis ve onbeş milyon liradan otuz milyon liraya kadar hafifpara cezası verileceği; 111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde deyapılan inceleme ve araştırmaları engelleyen ve istenen bilgileri vermeyenparti sorumluları hakkında altı aydan bir yıla kadar hapis ve altmış milyonliradan az olmamak üzere ağır para cezası verileceği hüküm altına alınmıştır.
Sosyalist Demokrasi Partisinin, 2011 yılı kesin hesabı ile ilgiliolarak;
- Genel merkez ve iller örgütleri kesin hesaplarının incelenipkabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin parti merkez karar ve yönetimkurulunca alınmış kararını,
- 2011 yılında edindiği taşınmaz ve değeri yüz lirayı aşantaşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlü hakların değerleri ile edinimtarihlerini ve şekillerini belirten listelerini,
- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı kayıtlarında 2011 yılıitibariyle teşkilatı bulunan Adana, Antalya, Giresun, Muğla, Ordu, Samsun,Sinop ve Zonguldak il örgütlerinin kesin hesap cetvellerini,
göndermediği tespit edilmiştir.
Partiye, sayılan bu eksik belgeleri göndermesi için süreverilmesi ve parti kesin hesabını 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesine uygun birşekilde eksiksiz olarak vermeyen parti sorumluları hakkında, aynı Kanun’un 111.maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yasal işlem yapılabilmesi içinAnkara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği sonucunavarılmıştır.
Diğer taraftan; Partinin, 30.6.2012 tarihine kadar AnayasaMahkemesine vermek zorunda olduğu 2011 yılı kesin hesabını, 10.7.2012 tarihindevermek suretiyle 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesi ile getirilen kurala uymadığıgörülmektedir. Bu itibarla, aynı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının(b) bendi uyarınca, parti sorumluları hakkında yasal işlem yapılabilmesi içinAnkara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği sonucunavarılmıştır.
Bu nedenle;
1- Partinin 2011 yılı kesin hesabını, 2820 sayılı Kanun’un 74.maddesinde öngörülen sürede ve tam olarak Anayasa Mahkemesine vermeyen partisorumluları hakkında, aynı Kanun’un 111. maddesinin birinci fıkrasının (b)bendi uyarınca yasal işlem yapılabilmesi için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınasuç duyurusunda bulunulmasına,
2- Partiye, genel merkez ve iler örgütlerinin kesin hesaplarınınincelenip kabul edildiğine ve birleştirildiğine ilişkin parti merkez karar veyönetim kurulunca alınmış karar, 2011 yılında edinmiş olduğu taşınmaz ve değeriyüz milyon lirayı aşan taşınır malların, menkul kıymetlerin ve her türlühakların değerleriyle edinim tarihlerini ve şekillerini belirten listeler ileAdana, Antalya, Giresun, Muğla, Ordu, Samsun, Sinop ve Zonguldak il örgülerininkesin hesap cetvellerini Anayasa Mahkemesine sunması için bu kararıntebliğinden itibaren 30 gün süre verilmesine,
3- Bu süre içerisinde belirtilen belgelerin gönderilmemesidurumunda 2820 sayılı Kanun’un 75. maddesine aykırı davranıldığı gerekçesiyleParti sorumluları hakkında aynı Kanun’un 111 inci maddesinin birinci fıkrasının(c) bendi uyarınca yasal işlem yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınasuç duyurusunda bulunulacağının Partiye bildirilmesine
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III- ESAS İNCELEME
Anayasa Mahkemesinin söz konusu kararı 5.4.2013 tarihindeSosyalist Demokrasi Partisinin adresine tebliğ edilmesine rağmen Parti 30günlük süre içerisinde bir açıklamada bulunmamış, her hangi bir belge degöndermemiştir.
Bu defa Anayasa Mahkemesi, 28.5.2013 tarihinde gereğininyapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunmuştur.
Diğer taraftan, gelir ve gideri olmadığı beyan edilerek herhangibir bilgi ve belge ibraz edilmeyen Parti hesabının denetimigerçekleştirilemediğinden, Partinin 2011 yılı hesabının 2820 sayılı Kanunuyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına karar vermek gerekmiştir.
IV- SONUÇ
Sosyalist Demokrasi Partisinin 2011 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda;
Gelir ve giderinin olmadığı beyan edilerek her hangi bir bilgive belge ibraz edilmeyen Parti hesabının denetimi gerçekleştirilemediğinden,Partinin 2011 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesininmümkün olmadığına,
11.2.2014 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Serruh KALELİ
Başkanvekili
Alparslan ALTAN
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Erdal TERCAN
Üye
Muammer TOPAL
Üye
Zühtü ARSLAN
Üye
M. Emin KUZ