Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2016/34, K.2018/69 Sayılı Karar - 21/06/2018

 ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı:2016/34 (SiyasiParti Mali Denetimi)

Karar Sayısı:2018/69

Karar Tarihi:21/6/2018

R.G. Tarih- Sayı:1/12/2018 –30612

I. MALİ DENETİMİN KONUSU

Türkiye Müdafaa-i Hukuk Partisi 2015 yılı kesin hesabınınincelenmesidir.

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca ZühtüARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT,Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, MuammerTOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, RecaiAKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 31/5/2017tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında;

2. Türkiye Müdafaa-i Hukuk Partisi 2015 yılı kesin hesabınınilk incelemesi sonucunda;

- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,

- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkezkesin hesabının dayanağını oluşturan gelir-gider belgeleri ile bunlarınkaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bukararın tebliğinden itibaren 30 gün süre verilmesine,

OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

III. ESASIN İNCELENMESİ

3. Türkiye Müdafaa-i Hukuk Partisinin Anayasa Mahkemesineverdiği 2015 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter vebelgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığıtarafından hazırlanıp Raportör Sadettin CEYHAN tarafından Heyete sunulan esasinceleme raporu, Anayasa ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunlarıngerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereğigörüşülüp düşünüldü:

4. Türkiye Müdafaa-i Hukuk Partisi göndermiş olduğu 2015yılı Genel Merkez kesin hesabına göre yıl içinde 99,25 TL gelir elde etmiş,99,25 TL de gider gerçekleştirmiştir.

5. Siyasi partiler, genel merkez, il ve ilçebaşkanlıklarının faaliyetlerini yürüttükleri taşınmazların maliki olabileceğigibi kiracısı da olabilir. Şayet parti yetkililerine ait taşınmazlarda siyasifaaliyette bulunuluyor ise (genel merkez, il, ilçe teşkilatının faaliyettebulunduğu binalar) bu takdirde kira sözleşmesi düzenlenerek isabet eden tutarınpartiye bağış olarak kaydedilmesi gerekir.

6. Parti yetkililerinin sundukları kesin hesapta, GenelMerkez teşkilatına ilişkin çok düşük miktarda gelir ve gider gerçekleştiğibelirtilmiştir. Parti Genel Merkezi faaliyette olduğuna göre bu teşkilata aiten azından yönetim giderlerinin (kira, su, elektrik, telefon, kırtasiye vb.)olması gerekir. Partinin gider olarak göstermiş olduğu tutarla siyasifaaliyetlerini karşılaması mümkün değildir. Yönetim giderlerinin hesaplardagörülmemesi kayıt dışı gelir ve gider oluşturulmuş olduğunu göstermektedir. Budurumda 2820 sayılı Kanun’un 69. maddesindeki bir siyasi partinin bütüngelirlerinin o siyasi partinin tüzel kişiliği adına elde edileceği ile aynıKanun’un 70. maddesindeki bir siyasi partinin bütün giderlerinin o siyasiPartinin tüzel kişiliği adına yapılacağı hükmüne aykırı davranılmıştır.

7. Mahkemeye hesap verilebilir şekilde kayıt ve belgedüzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışında gelir ve gider oluşturulmasıinceleme ve araştırmayı engellemeye yönelik eylemler olaraknitelendirildiğinden 2820 sayılı Kanun’un 111. maddesinin (c) bendine istinadengerekli işlemlerin yapılması için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suçduyurusunda bulunulması gerekir.

8. Diğer taraftan ibraz ettiği gelir ve gider ile siyasiparti faaliyetlerini yürütmesi mümkün olmayan Parti Genel Merkezine ait kesinhesabın denetimi gerçekleştirilemediğinden Partinin 2015 yılı hesabının 2820sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesinin mümkün olmadığına karar vermekgerekmiştir.

IV. SONUÇ

Türkiye Müdafaa-i Hukuk Partisinin 2015 yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda;

A. Mahkemeye hesapverilebilir şekilde kayıt ve belge düzeninin oluşturulmaması ile hesabın dışındagelir ve gider oluşturulması inceleme ve araştırmayı engellemeye yönelikeylemler olarak nitelendirildiğinden 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Kanun’un111. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca yasal işlem yapılmasıiçin Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına,

B. Siyasifaaliyetlerinin karşılanması mümkün olmayan miktarda gelir ve gider ibrazedilen Parti Genel Merkez kesin hesabının denetimi gerçekleştirilemediğindenPartinin 2015 yılı hesabının 2820 sayılı Kanun uyarınca kabul edilmesininmümkün olmadığına,

21/6/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE kararverildi.