ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2008/46 (SiyasîParti Malî Denetimi)
Karar Sayısı:2009/43
Karar Günü:10.11.2009
R.G.Tarih-Sayı:26.11.2009-mükerrer 27418
I- MALİ DENETİMİN KONUSU
Adalet Partisi'nin 2007 yılı kesinhesabınınincelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 16. maddesi uyarınca,Haşim KILIÇ, Sacit ADALI, Fulya KANTARCIOĞLU, Ahmet AKYALÇIN, Mehmet ERTEN,Mustafa YILDIRIM, A. Necmi ÖZLER, Serdar ÖZGÜLDÜR, Şevket APALAK, Serruh KALELİve Zehra Ayla PERKTAŞ'ın katılmalarıyla 16.7.2009 gününde yapılan ilk incelemetoplantısında;
Adalet Partisi'nin 2007 yılı kesinhesabınınincelenmesi sonucunda;
'1- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,
2- 2007 yılı kesinhesabının2008 yılı Haziran ayı sonuna kadar Anayasa Mahkemesi'ne verilmesi gerekirken25.7.2008 tarihinde verilmesi nedeniyle Parti kesinhesabını yasal süresindevermeyerek 2820 sayılı Yasa'nın 74. maddesi hükümlerine aykırı hareket edenParti sorumluları hakkında yasal işlem yapılabilmesi için Ankara CumhuriyetBaşsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulmasına,
3- Kesinhesap belgeleri ekinde, kesinhesapta belirtilengelir makbuzu ile kira giderine ilişkin kira kontrat örneği mevcut olup,kontrata ilişkin gider belgesi ile defter bulunmadığından; esasın incelenmesiiçin gerekli olan 2820 sayılı Yasa'nın 60. maddesine göre Parti'nin tutmakzorunda olduğu defterler ile kira giderinin kontrata uygun olarak ödendiğineilişkin kanıtlayıcı belgenin, Anayasa Mahkemesi'ne verilmesi için Parti'ye 30gün süre verilmesine, gerekli bildirimin yapılması için karar örneğininYargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine,
16.7.2009 gününde OYBİRLİĞİYLE' karar verilmiştir.
III- ESASIN İNCELENMESİ
Parti'nin Anayasa Mahkemesi'ne verdiği 2007 yılı kesinhesapçizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerinde yapılaninceleme sonuçlarını içeren esas inceleme raporu, Anayasa ve 2949 sayılıAnayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 2820sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri vediğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Denetimin maddi öğelerini oluşturan defter ve belgelerdeAdalet Partisi'nin genel merkezi dışında teşkilatının olmadığı, GenelMerkezi'nin 2007 yılı gelirlerinin 300.- YTL, giderlerinin 300.- YTL olduğu,gelir ve gider toplamlarının birbirine denk olduğu görülmüştür.
A- Gelirlerin İncelenmesi
Parti Genel Merkezi'nin 2007 yılı gelirleri 300.- YTLolarak gösterilmiştir. Bunun tamamı bağış gelirlerinden oluşmaktadır.
Genel Merkezin defter kayıtları ve gelir belgeleriüzerinde yapılan incelemede, gelirlerinin 2820 sayılı Yasa'ya uygun olaraksağlandığı sonucuna varılmıştır.
Parti Genel Merkezi'nin 2007 yılı muhasebe kayıtlarınıntutulduğu yevmiye defterinin mevcut olduğu, ancak defterin 2820 sayılı Yasa'nın60. maddesi gereğince ilgili Seçim Kurulu Başkanı tarafından mühürleniponaylanmadığı görülmüştür.
2820 sayılı Yasa'nın 60.maddesinde, Parti adına elde edilen gelirlerin alındığının ve yapılangiderlerin ne gibi işlere ve yerlere harcandığının ilgili defterlere sıra ileve belgeleri de belirtilerek geçirileceği, bütün defterlerin sayfalarının vekaç sayfadan ibaret olduklarının teşkilatın bulunduğu ilgili seçim kurulubaşkanı tarafından mühürleneceği ve tasdik edileceği belirtilmiştir.
Aynı Yasa'nın 113. maddesindeise, Yasa'nın 60. maddesinde yazılı defter ve kayıtları tutmayanların altıaydan bir yıla, bu defter ve kayıtları tahrif veya yok edenler veyagizleyenlerin bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacağı hükümaltına alınmıştır.
Buna göre 2820 sayılı Yasa'nın 60. maddesine aykırıolarak yevmiye defterini tasdik ettirmeyen Parti sorumluları hakkında Yasa'nın113. maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulması gerektiği sonucunavarılmıştır.
B- Giderlerin İncelenmesi
Parti Genel Merkezi'nin giderleri 300.- YTL olarakgösterilmiştir. Bunun tamamı kira giderleridir.
Genel Merkezin defter kayıtları ve gider belgeleriüzerinde yapılan incelemede, giderlerin 2820 sayılı Yasa'ya uygun olarakgerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
C- Parti Malları
Parti'nin 2007 yılı defter ve belgeleri üzerinde yapılanincelemede, 2007 yılı içinde herhangi bir taşınmaz ve değeri yüz YTL.sını aşantaşınır mal, menkul kıymet ve hak ediniminin bulunmadığı anlaşılmıştır.
IV- SONUÇ
Adalet Partisi'nin 2007 yılı kesinhesabının incelenmesisonucunda;
1- Parti'ninkesinhesabında gösterilen 300.- YTL gelir ile 300.- YTL giderin eldeki bilgi vebelgelere göre doğru ve 2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'na uygun olduğuna,
2- 2820 sayılıYasa'nın 60. maddesine göre yevmiye defterini teşkilatın bulunduğu ilgili seçimkurulu başkanına tasdik ettirmeyen Parti sorumluları hakkında yasal işlemyapılabilmesi için Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusundabulunulmasına,
10.11.2009 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Sacit ADALI
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Ahmet AKYALÇIN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
A. Necmi ÖZLER
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Şevket APALAK
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ