Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2004/35, K.2006/46 Sayılı Karar - 09/06/2006

ANAYASAMAHKEMESİ KARARI

EsasSayısı:2004/35 (Siyasî Parti Malî Denetimi)

KararSayısı:2006/46

KararGünü:9.6.2006

R.G.Tarih-Sayı:03.10.2006-26308

II- İLK İNCELEME

Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 16.maddesi uyarınca, Haşim KILIÇ, Sacit ADALI, Fulya KANTARCIOĞLU, Tülay TUĞCU,Ahmet AKYALÇIN, Mehmet ERTEN, Mustafa YILDIRIM, Cafer ŞAT, A.Necmi ÖZLER, AliGÜZEL ve Serdar ÖZGÜLDÜR'ün katılımıyla 05.04.2005 gününde yapılan ilk incelemetoplantısında;

Cumhuriyetçi Demokrasi Partisi'nin 2003yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda; 'Dosyada eksiklik bulunmadığındanişin esasının incelenmesine oybirliğiyle' karar verilmiştir.

III- ESASIN İNCELENMESİ

Parti'nin Anayasa Mahkemesi'ne verdiği2003 yılı kesinhesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgelerüzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren esas inceleme raporu, Anayasa ve2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunile 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunlarıngerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereğigörüşülüp düşünüldü:

Denetimin maddi öğelerini oluşturandefter ve belgelerde Cumhuriyetçi Demokrasi Partisi'nin Genel Merkezi ile ilörgütlerinin 2003 yılı gelirlerinin 106.451.427.250.- lira, giderlerinin101.868.824.849.- lira ve 2004 yılına devreden nakit mevcudunun4.582.602.401.-lira olduğu, gelir toplamı ile gider ve nakit devir rakamlarınıntoplamının birbirine denk olduğu görülmüştür.

A- Gelirlerin İncelenmesi

1- Genel Merkez Gelirleri

Parti Genel Merkezi'nin gelirleri 89.648.000.000.-lira olarak gösterilmiştir.

Bunun 4.000.000.000.- lirası üyeaidatları, 83.071.000.000.- lirası bağış gelirleri ve 2.577.000.000.- lirasıise önceki yıldan devreden nakit mevcududur.

Genel Merkezin defter kayıtları ve gelirbelgeleri üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin 2820 sayılı Yasa'ya uygunolarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

2- İl Örgütleri Gelirleri

Parti'nin il örgütlerinin gelirleri 16.803.427.250.-lira olarak gösterilmiştir.

Bunun 5.701.000.000.- lirası üyeaidatları, 11.053.279.976.- lirası bağış gelirleri ve 49.147.274.- lira isefaiz gelirleridir.

İl örgütlerinin kesinhesapçizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin 2820 sayılıYasa'ya uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

1- Genel Merkez Giderleri

Parti Genel Merkezi'nin giderleri85.728.000.000.-TL olarak gösterilmiştir.

Bunun 9.268.000.000.- lirası personelgiderleri, 29.588.000.000.- lirası kira giderleri, 6.318.000.000.- lirasıiletişim giderleri, 8.250.000.000.- lirası yönetim giderleri, 11.800.000.000.-lirası geçen yıldan kalan borç ödemesi ve 20.504.000.000.- lirası ise diğergiderlerden oluşmaktadır.

Parti GenelMerkezi'nin 2003 yılı gelir ve giderleri arasındaki 3.920.000.000.- lira farknakit mevcudu olarak 2004 yılına devretmiştir.

Genel Merkezin defterkayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan incelemede, aşağıda belirtilenlerdışındaki giderlerin 2820 sayılı Yasa'ya uygun olarak gerçekleştirildiğisonucuna varılmıştır.

2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun70. maddesinde 'Bir siyasî partinin bütün giderleri, o siyasi partitüzelkişiliği adına yapılır', 71. maddesinde 'Siyasi partilerin yapacaklarıgiderler, sözleşmeler ve girişecekleri yükümlülükler; genel merkezde partitüzelkişiliği adına, illerde il yönetim kurulu adına ve ilçelerde ilçe yönetimkurulu adına yetkili kişi veya kurulca yapılır' ve 75. maddesinin dördüncüfıkrasında da 'Anayasa Mahkemesi denetimi sonunda o siyasi partinin gelir vegiderinin doğruluğuna ve Kanuna uygunluğuna veya Kanuna uygun olmayan gelir vegiderler dolayısıyla da bunların Hazine'ye gelir kaydedilmesine karar verilir.'denilmektedir.

Aşağıda tarihi ve numarası belirtilenmuhasebe fişleri ile Betonit San. A. Karakaya adına düzenlenmiş doğalgazfaturaları karşılığında parti adına 1.668.358.854.- lira ödemede bulunulduğugörülmüştür.

Tamamı doğalgaz tüketimine ait olan bufaturalar parti tüzelkişiliği adına düzenlenmeyip Betonit San. A. Karakayaadına düzenlendiğinden, bunların parti tüzelkişiliği adına yapılan gider olarakkabul edilmesi mümkün değildir.

Açıklanan nedenlerle, 2820 sayılıYasa'nın 70. maddesine aykırı olarak kişi adına düzenlenmiş belgeler ileyapılan toplam 1.668.358.854.- liralık gider karşılığı malvarlığının, aynıYasa'nın 75. ve 76. maddeleri gereğince Hazine'ye gelir kaydedilmesi gerektiğisonucuna ulaşılmıştır.

2- İl Örgütleri Giderleri

Partinin il örgütlerinin giderleri 16.140.824.849.-lira olarak gösterilmiştir.

Bunun 1.865.251.938.- lirası personelgiderleri, 6.666.636.000.- lirası kira giderleri, 1.649.700.000.- lirasıulaşım-haberleşme giderleri, 3.914.236.911.- lirası yönetim giderleri ve2.045.000.000.- lirası ise diğer giderlerden oluşmaktadır.

Parti'nin il örgütlerinin gelirleri vegiderleri arasındaki 662.602.401.- lira fark nakit mevcudu olarak 2004 yılınadevretmiştir.

İl örgütleri kesinhesap çizelgeleriningider bölümleri üzerinde yapılan incelemede, giderlerin 2820 sayılı Yasa'yauygun olduğu sonucuna varılmıştır.

C- Parti Malları

Partinin 2003 yılı defter ve belgeleriüzerinde yapılan incelemede;

Herhangi bir taşınmaz mal edinimininolmadığı, ancak 05.05.2003 tarihinde 600.000.000.- lira değerinde bağışsuretiyle bir adet fotokopi makinesi ediniminin olduğu anlaşılmaktadır.

Parti'nin kesinhesabının ve eklerininincelenmesinde, bağış suretiyle elde edilen bir adet fotokopi makinesinin 2820sayılı Yasa'ya uygun olarak sağlandığı sonucuna ulaşılmıştır.

IV- SONUÇ

Cumhuriyetçi Demokrasi Partisi'nin 2003yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda;

1- Parti'nin 2003 yılı kesinhesabındagösterilen 106.451.427.250.- lira gelir ve 100.200.465.995.- lira gider ile4.582.602.401.- lira nakit devrinin eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denkve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'na uygun olduğuna,

2- Parti Genel Merkezi'nce 2820 sayılıKanun'un 70. maddesine aykırı olarak, kişi adına düzenlenmiş belgeler ileyapılan 1.668.358.854.- lira gider karşılığı malvarlığının, aynı Yasa'nın 75.ve 76. maddeleri uyarınca Hazine'ye gelir kaydedilmesine,

9.6.2006 gününde OYBİRLİĞİYLE kararverildi.