ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
EsasSayısı:1997/14 (Siyasî Parti Malî Denetimi)
KararSayısı:1998/25
KararGünü:7.7.1998
R.G.Tarih-Sayı:22.07.1998-23410
I- MALİ DENETİMİN KONUSU
Demokrat Parti'nin Genel Merkezi ileilçe örgütlerini de kapsayan 62 il örgütü ile il örgütleri bulunmayan 10 ilçeörgütünün 1996 yılı kesinhesabının incelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 16.maddesi uyarınca Ahmet N. SEZER, Güven DİNÇER, Samia AKBULUT, Haşim KILIÇ,Yalçın ACARGÜN, Mustafa BUMİN, Sacit ADALI, Ali HÜNER, Lütfi F. TUNCEL, FulyaKANTARCIOĞLU ve Mahir Can ILICAK'ın katılmalarıyla 16.3.1998 gününde yapılanilk inceleme toplantısında, 'Dosyadaki eksikliğin giderildiği anlaşılarakDemokrat Parti'nin, 1996 yılı kesinhesabının esas incelemesinin yapılmasınaoybirliğiyle' karar verilmiştir.
III-ESASIN İNCELENMESİ
Parti'nin Anayasa Mahkemesi'ne verdiği1996 yılı kesinhesap çizelgeleri ile muhasebe defterleri, gelir ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren esas inceleme raporu,Anayasa ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama UsulleriHakkında Kanun ile 2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları,bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonragereği görüşülüp düşünüldü:
Denetimin maddî öğelerini oluşturandefter ve belgelerde, Demokrat Parti'nin 1996 yılı içindeki Genel Merkez gelirve giderlerinin 13.923.660.548.- TL. 62 il ve 10 ilçe örgütünün gelir vegiderlerinin de 1.985.191.276.- TL. olmak üzere toplam 15.908.851.824.- TL.gösterildiği, gelir, gider ve devir rakamlarının birbirine denk olduğugörülmüştür.
A- Gelirlerin İncelenmesi
1- Genel Merkez Gelirleri
Parti Genel Merkezi'nin 1996 yılıiçindeki gelirleri 13.923.660.548.- TL. gösterilmiştir.
Bunun; 11.500.000.- TL.nın bağışlardan,1.442.409.000.- TL.nın Parti malvarlığı gelirlerinden, 5.451.548.841.- TL.nınbanka mevduat gelirlerinden, 400.242.384.- TL.nın ertesi yıla devredenborçlardan, 6.617.960.323.- TL.nın da geçen yılın gelir fazlasından sağlandığıanlaşılmıştır.
Genel Merkez'in muhasebe defterkayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılıSiyasî Partiler Kanunu'na uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2- Örgüt Gelirleri
Demokrat Parti 62 ilde ve il örgütübulunmayan diğer illerin 10 ilçesinde örgütlenmiştir.
Örgütlerce sağlanan gelirler1.985.191.276.- TL. gösterilmiştir.
Bunun; 931.114.000.- TL.nın bağışlar veüyelik aidatlarından, 123.000.000.- TL.nın balo ve eğlence gelirleri ilebayrak, flâma, rozet, kimlik ve yayın satış gelirlerinden, 15.800.000.- TL.nınParti malvarlığı gelirlerinden, 279.637.418.- TL.nın ertesi yıla devredenborçlardan, 500.000.000.- TL.nın Genel Merkez yardımlarından, 135.639.858.-TL.nın da geçen yılın gelir fazlasından sağlandığı anlaşılmıştır.
Örgütlerin kesinhesap çizelgeleriningelir bölümleri üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılı SiyasîPartiler Kanunu'nun 61. maddesinde belirtilen kaynaklardan sağlandığı, MerkezKarar ve Yönetim Kurulu kararıyla doğruluğunun onaylandığı görülerek bunlarınYasa'ya uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
B- Giderlerin İncelenmesi
1- Genel Merkez Giderleri
Parti Genel Merkezi'nin 1996 yılıiçindeki giderleri 12.182.202.382.- TL. gösterilmiştir.
Bunun; 8.964.280.427.- TL.nı personel vebüro genel giderlerinin, 826.919.305.- TL.nı seyahat, bayrak, flâma, kimlikkartı yapımı ile yayın giderlerinin, 1.596.375.000.- TL.nı demirbaş alımgiderlerinin, 149.602.650.- TL.nı seçim ve kongre giderlerinin, 145.025.000.-TL.nı iş ve seyahat avanslarının, 500.000.000.- TL.nı da örgütlere yapılanGenel Merkez yardımının oluşturduğu anlaşılmıştır.
Parti Genel Merkezi'nin geliri ilegideri arasındaki 1.741.458.166.- TL. müspet farkın gelecek yıla devir edildiğigörülmüştür.
Genel Merkez'in muhasebe defterkayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan incelemede, giderlerin 2820sayılı Siyasî Partiler Kanunu'na uygun olarak yapıldığı sonucuna varılmıştır.
2- Örgüt Giderleri
Parti'nin örgütlendiği 62 il ve 10ilçenin giderleri 1.985.191.276.- TL. gösterilmiştir.
Bunun; 1.168.197.800.- TL.nı personel vebüro genel giderlerinin, 310.475.780.- TL.nı seyahat, bayrak, flâma, kimlik kartıyapımı ile yayın giderlerinin, 90.400.000.- TL.nı balo ve eğlence giderlerinin,3.783.000.- TL.nı seçim ve kongre giderlerinin, 67.411.000.- TL.nı sairgiderlerin, 344.923.696.- TL.nı da geçen yılın borç ödemelerinin oluşturduğuanlaşılmıştır.
Örgütlerin gelecek yıla devir edilecekgelir fazlası bulunmadığı görülmüştür.
Örgütlerin kesinhesap çizelgeleriningider bölümleri üzerinde yapılan incelemede giderlerin Merkez Karar ve YönetimKurulu kararıyla doğruluğunun onaylandığı görülerek bunların 2820 sayılı SiyasîPartiler Kanunu'na uygun olarak yapıldığı sonucuna varılmıştır.
IV- SONUÇ
Demokrat Parti'nin 1996 yılıkesinhesabının incelenmesi sonucunda;
Parti'nin kesinhesabında gösterilen15.908.851.824.- TL. gelir ile 14.167.393.658.- TL. giderin, eldeki bilgi vebelgelere göre doğru ve 2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'na uygun olduğuna,7.7.1998 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Ahmet Necdet SEZER
Başkanvekili
Güven DİNÇER
Üye
Samia AKBULUT
Üye
Haşim KILIÇ
Üye
Yalçın ACARGÜN
Üye
Mustafa BUMİN
Üye
Sacit ADALI
Üye
Ali HÜNER
Üye
LütfiF. TUNCEL
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Mahir Can ILICAK