ANAYASAMAHKEMESİ KARARI
EsasSayısı:1996/5 (Siyasi Parti Malî Denetimi)
KararSayısı:1998/33
KararGünü:7.7.1998
R.G.Tarih-Sayı:27.07.1998-23415
I- MALİ DENETİMİN KONUSU
Demokratik Sol Parti Genel Merkezi ileilçe örgütlerini de kapsayan 79 il örgütünün 1995 yılı kesinhesabınınincelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 16.maddesi uyarınca; Ahmet N. SEZER, Güven DİNÇER, Samia AKBULUT, Haşim KILIÇ,Yalçın ACARGÜN, Mustafa BUMİN, Sacit ADALI, Ali HÜNER, Lütfi F. TUNCEL, Fulya KANTARCIOĞLUve Mahir Can ILICAK'ın katılmalarıyla 16.3.1998 gününde yapılan ilk incelemetoplantısında: "Demokratik Sol Parti'nin 1995 yılı kesinhesabınınincelenmesi sonucunda; dosyadaki eksikliğin giderildiği anlaşıldığından işinesasının incelenmesine, oybirliğiyle' karar verilmiştir.
III- ESASIN İNCELENMESİ
Parti'nin Anayasa Mahkemesi'ne verdiği1995 yılı kesinhesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgelerüzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren esas inceleme raporu, Anayasa ve2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunile 2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunlarıngerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereğigörüşülüp düşünüldü :
Denetimin maddî ögelerini oluşturandefter ve belgelerde Demokratik Sol Parti'nin 1995 yılı gelirleri ve giderleribirbirine denk biçimde Genel Merkez'in gelir ve giderleri 202.293.111.371.-TL., 79 il örgütünün gelir ve giderleri 123.648.926.134.- TL. olmak üzeretoplam 325.942.037.505.- TL. gösterilmiştir.
A- Gelirlerin İncelenmesi
1- Genel Merkez Gelirleri
Parti Genel Merkezi'nin 1995 yılıiçindeki gelirleri 202.293.111.371.- TL. gösterilmiştir.
Bunun, 147.725.037.000.- TL. Devletyardımı, 23.335.742.995.- TL. milletvekilliği adaylık ödentisi, 1.200.887.500.-TL. yayın, bayrak, flama, rozet satış gelirleri, 635.175.350.- TL. bağışlar,6.464.331.940.- TL. yılbaşında mevcut nakit ve 22.931.936.586.- TL. faizgelirleridir.
Genel Merkez'in defter kayıtları vegelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede; gelirlerin 2820 sayılı Yasa'nın61-69. maddeleri hükümlerine uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
İnceleme sırasında, Parti tarafından,0077051-078000 numaralarını içeren 50 yapraktan oluşan bir ciltlik gelirmakbuzunun kaybolduğu veya çalındığı bildirilmiştir.
2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun69. maddesinde, merkez karar ve yönetim kurulunca bastırılan ve parti teşkilatkademelerine gönderilen gelir makbuzlarının seri ve sıra numaralarına aitkayıtların parti genel merkezinde tutulacağı; parti kademelerinin aldıkları vekullandıkları makbuzlar dolayısıyla parti merkez karar ve yönetim kurulunakarşı sorumlu oldukları, belirtilerek gelir makbuzları konusunda siyasîpartilerin gerekli özeni göstermeleri öngörülmektedir.
Bu nedenle, Gelir makbuzlarınınsaklanmasında ve kullanılmasında özen gösterilmesi gereğinin Parti'yebildirilmesi uygun görülmüştür.
2- İl Örgütleri Gelirleri
Parti'nin 79 il örgütünce sağlanangelirleri toplamı 123.648.926.134.- TL. gösterilmiştir.
Bunun, 6.717.782.690.- TL. Partiüyelerinin ödentileri, 5.535.180.240.- TL. milletvekili adaylık ödentileri,2.301.298.015.- TL. yayın, bayrak flama, rozet satış gelirleri,16.615.395.660.- TL. Parti'ce tertiplenen eğlence gelirleri, 30.967.471.290.-TL. bağışlar, 1.901.979.214.- TL. yıl başında mevcut nakit, 263.748.200.- TL.faizler ve sair gelirler, 54.093.700.000.- TL. Genel Merkez ve diğer örgütlerdenalınan yardımlar, 5.252.370.825.- TL. borçlardır.
Parti il örgütlerinin kesinhesapçizelgelerinin gelir bölümleri üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin, 2820sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nda belirtilen kaynaklardan sağlandığı, Merkez Kararve Yönetim Kurulu kararıyla doğruluğunun onaylandığı görülerek bunların Yasa'yauygun olduğu sonucuna varılmıştır.
B- Giderlerin İncelenmesi
1- Genel Merkez Giderleri
Parti Genel Merkezi'nin 1995 yılıiçindeki giderleri 172.606.868.523.- TL. gösterilmiştir.
Bunun, 1.577.256.050.- TL. personelgiderleri, 5.530.229.708.- TL. yönetim giderleri, 53.571.200.000.- TL. örgüteyardım, 5.124.253.460.- TL. demirbaş alımları, 106.803.929.305.- TL. seçim,tanıtma ve propaganda giderleridir.
202. 293.111.371.- TL. gelir ile172.606.868.523.- TL. gider arasındaki farkı oluşturan 29.686.242.848.- TL.,nakit mevcudu olarak 1996 yılına devretmiştir.
Genel Merkez'in defter kayıtları vegider belgeleri üzerinde yapılan incelemede, giderlerin 2820 sayılı SiyasîPartiler Kanunu'na uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
2- İl Örgütleri Giderleri
Parti'nin 79 il örgütünün giderleritoplamı 109.028.492.741.- TL. gösterilmiştir.
Bunun, 5.182.532.470.- TL. personelgiderleri, 31.657.378.265.- TL. yönetim giderleri, 10.010.936.300.- TL.örgütlere yardımlar, 11.488.864.660.- TL. demirbaş alımları, 50.688.781.046.-TL. seçim, tanıtma ve propaganda giderleridir.
İl örgütlerinin geliri ile gideriarasındaki farkı oluşturan 14.620.433.393.- TL.nın sene sonu nakit mevcuduolarak gelecek yıla devredildiği görülmüştür.
İ1 örgütleri kesinhesap çizelgelerigider bölümleri üzerinde yapılan incelemede giderlerin Merkez Karar ve YönetimKurulu kararıyla doğruluğunun onaylandığı görülerek bunların 2820 sayılıYasa'ya uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
IV- SONUÇ
Demokratik Sol Parti'nin 1995 yılıkesinhesabının incelenmesi sonucunda ;
Parti'nin kesinhesabında gösterilen325.942.037.505.- TL. gelir ile 281.635.361.264.- TL. giderin eldeki bilgi vebelgelere göre doğru ve 2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'na uygun olduğuna,
Gelir makbuzlarının saklanmasında vekullanılmasında özen gösterilmesinin Parti'ye bildirilmesi gerektiğine,7.7.1998gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Ahmet Necdet SEZER
Başkanvekili
Güven DİNÇER
Üye
Samia AKBULUT
Üye
Haşim KILIÇ
Üye
Yalçın ACARGÜN
Üye
Mustafa BUMİN
Üye
Sacit ADALI
Üye
Ali HÜNER
Üye
LütfiF. TUNCEL
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Mahir Can ILICAK