ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2008/35 (SiyasîParti Malî Denetimi)
Karar Sayısı:2010/60
Karar Günü:16.12.2010
R.G.Tarih-Sayı:31.12.2010-27802
I- MALİ DENETİMİN KONUSU
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 2007 yılı kesinhesabınınincelenmesidir.
II- İLK İNCELEME
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 16. maddesi uyarınca,Haşim KILIÇ, Sacit ADALI, Fulya KANTARCIOĞLU, Ahmet AKYALÇIN, Mehmet ERTEN,Mustafa YILDIRIM, A.Necmi ÖZLER, Serdar ÖZGÜLDÜR, Şevket APALAK, Serruh KALELİve Zehra Ayla PERKTAŞ'ın katılımıyla 16.7.2009 gününde yapılan ilk incelemetoplantısında;
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 2007 yılı kesinhesabının ilkincelemesi sonucunda;
'Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine oybirliğiyle' karar verilmiştir.
III- ESASIN İNCELENMESİ
Parti'nin Anayasa Mahkemesi'ne verdiği 2007 yılıkesinhesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerindeyapılan inceleme sonuçlarını içeren esas inceleme raporu, Anayasa ve 2949sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu'nun ilgili kuralları, bunların gerekçelerive diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüpdüşünüldü:
Denetimin maddi öğelerini oluşturan defter ve belgelerdeHalkın Kurtuluş Partisi'nin 2007 yılı gelirleri toplamının 55.369,15 YTL,giderleri toplamının 54.521,97 YTL olduğu ve 847,18 YTL'nin nakit mevcuduolarak 2008 yılına devrettiği anlaşılmaktadır.
A- Gelirlerinİncelenmesi
1- Genel Merkez Gelirleri
Halkın Kurtuluş Partisi Genel Merkezi'nin 2007 yılıgelirleri toplamı 13.408,72 YTL olarak gösterilmiştir.
Bunun 13.150.- YTL'si bağış ve 258,72 YTL'si öncekiyıldan devreden nakit paradan oluşmaktadır.
Halkın Kurtuluş Partisi Genel Merkezi'nin 2007 yılıdefter kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede, gelirlerinin2820 sayılı Yasa'ya uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2- İl ÖrgütleriGelirleri
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 5 il örgütünün 2007 yılıgelirleri toplamı 41.960,43 YTL olarak gösterilmiştir.
Bunun 33.807,65 YTL'si bağış, 7.380.- YTL'si aylık aidatgelirleri, 25.- YTL'si giriş aidatı geliri ve 747,78 YTL'si önceki yıldandevreden nakit paradan oluşmaktadır.
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 5 il örgütünün 2007 yılıkesinhesap çizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin2820 sayılı Yasa'ya uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
B- Giderlerinİncelenmesi
1- Genel Merkez Giderleri
Halkın Kurtuluş Partisi Genel Merkezi'nin 2007 yılıgiderleri toplamı 13.014,32 YTL olarak gösterilmiştir.
Bunun 8.640.- YTL'si kira ve bina giderlerinden, 1.899,51YTL'si posta ve kargo giderlerinden ve 2.474,81 YTL'si genel giderlerdenoluşmaktadır.
Parti Genel Merkezi'nin 2008 yılına devreden nakitmevcudu 394,40 YTL'dir.
Halkın Kurtuluş Partisi Genel Merkezi'nin 2007 yılıdefter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan incelemede, aşağıdabelirtilenler dışındaki giderlerin 2820 sayılı Yasa'ya uygun olarakgerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
1. Aşağıda ayrıntısı verilen harcamalar parti tüzelkişiliği adına düzenlenmiş kanunen geçerli herhangi bir belgeye dayanmaksızınyapılmıştır.
Yevmiye Tarih ve No
Ödeme Türü
Adına Ödeme Yapılan Kişi
Ödemenin Yapıldığı Kişi
Tutar
(YTL)
12.3.2007/20
Kira Bedeli
Radyo Kurtuluş Yolu
Hostcini İnternet ve Telekominikasyon
142
28.3.2007/24
İnternet Hizmet Bedeli
Derleniş Yayınları-
Devrimci Mücadele
Bursanet İnternet Hizmetleri
685
Parti yetkilileri konu ile ilgili yaptıklarısavunmalarında 12.3.2007 tarih ve 20 nolu yevmiye kaydı ile yapılan harcamanınParti'nin internet sitesi üzerinden hizmet veren Radyo Kurtuluş Yolu adınayapıldığını ve ödeme belgesinin ilgili şirket kapandığı için edinilemediğinibelirtmişlerdir. 28.3.2007 tarih ve 24 nolu yevmiye kaydı ile yapılanharcamalarla ilgili olarak ise faturaların ilgili şirketten aslı gibidir onaylıfotokopilerini ibraz etmişlerdir. Söz konusu harcama ile ilgili ayrıca,Parti'nin internet hizmetinin adına ödeme yapılan kişi olarak görünen yayınorganlarıyla birlikte verildiği ve bu nedenle 2007 yılı hesaplarında giderolarak gösterildiği belirtilmiştir. Savunma ekinde gönderilen aslı gibidironaylı faturaların Doğan Erkan adına düzenlendiği görülmüştür.
2820 sayılı Yasa'nın 70. maddesinde beş milyon (2007 yılıiçin 48,86 YTL) liraya kadar olan harcamaların makbuz veya fatura gibi birbelge ile tevsik edilmesi zorunlu olmadığı belirtildiğinden bu miktarı aşanharcamaların makbuz veya fatura gibi geçerli bir kanıtlayıcı belgeye dayanmasıgerekmektedir. Diğer yandan aynı yasa hükmüne göre siyasi partilerin giderleriamaçlarına aykırı olamaz ve bütün giderleri o siyasi parti tüzelkişiliği adınayapılır.
Yukarıda ayrıntısı verilen harcamalar makbuz veya faturagibi kanunen geçerli kanıtlayıcı bir belgeye dayanmaksızın sadece ilgili kişiyepara gönderildiğini gösteren banka dekontu ile yapılmıştır. Kaldı ki söz konusubanka dekontlarında adına ödeme yapılan kişinin parti tüzel kişiliği değilyukarıda ismi verilen yayın organları olduğu görülmektedir.
Bu nedenle, parti tüzel kişiliği adına düzenlenmişkanunen geçerli herhangi bir belgeye dayanmaksızın sadece banka dekontunadayalı olarak kaydedilen toplam 827.- YTL giderin, Yasa'nın öngördüğü anlamdabelgeye dayandırılmış olduğunun kabul edilmesi mümkün değildir.
2- İl Örgütleri Giderleri
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 5 il örgütünün 2007 yılıgiderleri toplamı 41.507,65 YTL olarak gösterilmiştir.
Bunun 33.421.- YTL'si kira ve bina giderlerinden,2.189,84 YTL'si posta ve kargo giderlerinden, 174.- YTL'si kırtasiyegiderlerinden, 472.- YTL'si basın yayın giderlerinden ve 5.250,81 YTL'si genelgiderlerden oluşmaktadır.
İl örgütlerinin 2007 yılına devreden nakit mevcudu 452,78YTL'dir.
Parti'nin il örgütlerinin 2007 yılı kesinhesap çizelgeleriningider bölümü üzerinde yapılan incelemede, giderlerin 2820 sayılı Yasa'ya uygunolduğu sonucuna varılmıştır.
.
C- Parti Mallarının İncelenmesi
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 2007 yılı defter ve belgeleriüzerinde yapılan incelemede,
Parti'nin 2007 yılında 2820 sayılı Yasa'nın 74. maddesiuyarınca değeri yüz milyon lirayı aşan taşınır mal ve taşınmaz mal edinimininolmadığı anlaşılmaktadır.
IV- SONUÇ
Halkın Kurtuluş Partisi'nin 2007 yılı kesinhesabınınincelenmesi sonucunda;
1- 7.5.2010 günlü,5982 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde DeğişiklikYapılması Hakkında Kanun uyarınca, 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun ile ilgili gerekli düzenlemeler yapılmadan,Mahkeme'nin çalışıp çalışamayacağına ilişkin ön meselenin incelenmesisonucunda; Mahkeme'nin çalışmasına bir engel bulunmadığına, Fulya KANTARCIOĞLU,Mehmet ERTEN, Fettah OTO, Zehra Ayla PERKTAŞ ile Celal Mümtaz AKINCI'nın,gerekçesi 2010/68 esas sayılı dosyada belirtilen karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,
2- 2820 sayılıYasa'nın 70. maddesine aykırı olarak partinin amaçlarına uygun olmayan ve partitüzel kişiliği adına yapılmış harcama olarak kabulü mümkün görülmeyen 827.- YTLkarşılığı Parti malvarlığının, aynı Yasa'nın 75. maddesi uyarınca Hazine'yegelir kaydedilmesine, OYBİRLİĞİYLE,
3- Parti'nin 2007yılı kesinhesabında gösterilen 55.369,15 YTL gelir ve 54.521,97 YTL gider ile847,18 YTL nakit devrinin Hazine'ye irad kaydedilenler dışında kalan bölümününeldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 2820 sayılı Siyasî PartilerKanunu'na uygun olduğuna, OYBİRLİĞİYLE,
16.12.2010 gününde karar verildi.
Başkan
Haşim KILIÇ
Başkanvekili
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Fulya KANTARCIOĞLU
Üye
Ahmet AKYALÇIN
Üye
Mehmet ERTEN
Üye
Fettah OTO
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Zehra Ayla PERKTAŞ
Üye
Recep KÖMÜRCÜ
Üye
Alparslan ALTAN
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI