Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2010/12, K.2014/2 Sayılı Karar - 11/02/2014

 ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı:2010/12 (SiyasiParti Mali Denetimi)

Karar Sayısı:2014/2

Karar Günü:11.2.2014

R.G.Tarih-Sayı:28.02.2014-28927

I- MALİ DENETİMİN KONUSU

İşçi kardeşliği Partisi 2009 yılı kesin hesabınınincelenmesidir.

II- İLK İNCELEME

Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca HaşimKILIÇ, Serruh KALELİ, Alparslan ALTAN, Fulya KANTARCIOĞLU, Mehmet ERTEN, SerdarÖZGÜLDÜR, Osman Alifeyyaz PAKSÜT, Zehra Ayla PERKTAŞ, Recep KÖMÜRCÜ, BurhanÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI veErdal TERCAN’ın katılımlarıyla yapılan ilk inceleme toplantısında;

“İşçi Kardeşliği Partisi2009 yılı kesin hesabının ilkincelenmesi sonucunda;

1- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,

2- Genel Merkez kesin hesabının dayanağını oluşturangelir-gider belgeleri ile bu belgelerin kaydedildiği defterlerin gönderilmesiiçin Parti’ye bu kararın tebliğinden itibaren 30 gün süre verilmesine,

11.4.2012 gününde OYBİRLİĞİYLE”

karar verilmiştir.

III- ESASIN İNCELENMESİ

İşçi Kardeşliği Partisinin AnayasaMahkemesine verdiği 2009 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturandefter ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren RaportörZekeriya AYDIN tarafından hazırlanan esas inceleme raporu, Anayasa ve 6216sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleriile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüpdüşünüldü:

Denetimin maddi öğelerini oluşturan defter ve belgelerde,Partinin 2009 yılı gelirleri toplamının 66.113,49 TL, giderleri toplamının36.470,36 TL olduğu ve 29.643,13 TL nakit mevcudunun 2010 yılına devrettiğianlaşılmaktadır.

Parti’nin 2009 yılı kesin hesapları Merkez YürütmeKurulunca 10.6.2010 tarihinde kabul edilerek onaylanmıştır.

İşçi Kardeşliği Partisi 2009 yılı birleşik kesinhesabının gelir ve gider rakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, buhâliyle Partinin 2009 yılı kesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’auygun olduğu sonucuna varılmıştır.

A- Gelirlerinİncelenmesi

1- Genel Merkez Gelirleri

Parti Genel Merkezinin gelirleri 45.911,34 TL olarakgösterilmiştir.

Bunun 80 TL’si üye giriş aidatı, 15.231 TL’si üye yıllıkaidatı, 28.599,82 TL’si bağışlar, 105 TL’si yardımlar ve 1.895,52 TL’si öncekiyıldan devreden nakit mevcudundan oluşmaktadır.

Parti Genel Merkezinin 2009 yılı muhasebe kayıtlarınıntutulduğu işletme defteri Çankaya İlçe Seçim Kurulu tarafından mühürlenmiş veonaylanmıştır.

İşçi Kardeşliği Partisi 2009 yılı defter kayıtları vegelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

2- İl Örgütleri Gelirleri

Parti il örgütlerinin gelirleri 20.202,15 TL olarakgösterilmiştir.

Bunun 10 TL’si üye giriş aidatı, 4.600 TL’si üye yıllıkaidatı, 3.823 TL’si bağış geliri, 11.600 TL’si yardımlar ve 169,15 TL’si iseönceki yıldan devreden nakit mevcudundan oluşmaktadır.

İl örgütleri 2009 yılı kesin hesap çizelgelerinin gelirbölümü üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğusonucuna varılmıştır.

B- Giderlerin İncelenmesi

1- Genel Merkez Giderleri

Parti Genel Merkezinin 2009 yılı giderleri 18.776,12 TLolarak gösterilmiştir.

Bunun 1.061,67 TL’si temsil ve ağırlama giderleri, 858,05TL’si kırtasiye ve büro giderleri, 485,68 TL’si haberleşme giderleri, 1.643,98TL’si seyahat giderleri, 3.000 TL’si kira giderleri, 64,08 TL’si ısınmaaydınlatma ve temizlik giderleri, 62,66 TL’si vergi sigorta noter giderleri,11.600 TL’si teşkilata yardım giderlerinden oluşmaktadır.

Parti Genel Merkezinin 2010 yılına devreden nakit mevcudu27.135,22 TL’dir.

2820 sayılıKanun’un 70. maddesinin üçüncü fıkrasına göre beş milyon liraya kadar olan(2009 yılı için 58,65 TL) harcamaların makbuz veya fatura gibi bir belge iletevsik edilmesi zorunlu olmadığından, bu miktarı geçen harcamaların geçerli vekanıtlayıcı bir belgeye dayanması gerekmektedir.

2820 sayılıKanun’un 70. maddesinin ikinci fıkrasında, “Bir siyasî partinin bütüngiderleri, o siyasi parti tüzelkişiliği adına yapılır.” ve aynı Kanun’un75. maddesinin dördüncü fıkrasında, “Anayasa Mahkemesi denetimi sonunda, o siyasipartinin gelir ve giderlerinin doğruluğuna ve kanuna uygunluğuna veya kanunauygun olmayan gelirler ile giderler dolayısıyla da bunların Hazineye gelirkaydedilmesine karar verir.” ve 76. maddesinin dördüncü fıkrasında da, “Belgelendirilmesigerektiği halde belgelendirilmeyen parti giderleri miktarınca parti malvarlığı,Anayasa Mahkemesi kararıyla Hazineye irad kaydedilir.” hükümleri yeralmıştır.

18.4.2013 günlü, 28622 sayılı Resmî Gazete’de yayınlanan6456 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ileBazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına DairKanun’un 54. maddesiyle 2820 sayılı Kanun’a eklenen geçici 19. madde ile 6111sayılı Kanun’un 180. maddesiyle 2820 sayılı Kanun’un 74. maddesinde yapılandeğişikliklerin anılan değişikliklerin yürürlüğe girdiği tarih itibarıylaAnayasa Mahkemesi tarafından sonuçlandırılmamış denetimler hakkında dauygulanacağı belirtilmiştir.

a- Parti adına kayıtlı olmayan ve aşağıda ayrıntısıgösterilen cep telefonu faturalarının Parti bütçesinden karşılanma nedenininaçıklanması ve bu ödemelere ait faturaların gönderilmesi 5.6.2012 gün ve 435 -1377 sayılı yazı ile sorulmuştur.

Telefon Giderlerine Ait Tablo

Parti yetkilileri 5.6.2012 gün ve 435-1377 sayı ile sorulanhususa 25.6.2012 günlü yazı ile, “Anılan cep telefonu, kot kumlamaişçilerinin sosyal güvenlik hakkına kavuşması amacıyla gerçekleştirilen siyasikampanyamız sırasında, bu kampanya dayanak teşkil eden MYK kararı kapsamındakullanılmış seyyar haberleşme aracına aittir. Tüm görüşmeler söz konusu siyasi faaliyetkapsamında gerçekleştirilmiştir.” şeklinde cevap vermişlerdir.

Parti yetkilileri Merkez Yürütme Kurulu kararınısunmamışlardır. Parti yetkilileri yapılan giderin siyasi faaliyet kapsamındaolduğunu ifade etmişlerdir. Ancak isimsiz olan bu telefon giderlerinin şahsigider mi veya siyasi parti faaliyeti için yapılan gider mi olup olmadığınısağlayacak kanıtlayıcı bilgi ve belge sunulmamıştır. Telefon giderlerininsiyasi parti faaliyetleri için kullanıldığına dair belge sunulmadığından vebeyana da itibar edilmediğinden dolayı Parti adına yapılmış bir gider olarakkabul edilmemiştir.

Kimin adınakayıtlı olduğu bilinmeyen telefon giderlerinin Parti bütçesinden karşılanmasıParti tüzelkişiliğinin faaliyet amacıyla bağdaşmadığı gibi bu ödemenin Parti tüzelkişiliğiadına yapıldığı da kabul edilemez. Bu nedenle 139,66 TL’nin Hazineye gelirkaydedilmesi gerekir.

b- Parti adına yapılmayan ve kimin adına alındığı belliolmayan kontör bedelinin Parti bütçesinden karşılanma nedeninin açıklanması5.6.2012 gün ve 435 - 1377 sayılı yazı ile sorulmuştur.

Kontör Alımı

Parti yetkilileri 5.6.2012 gün ve 435 - 1377 sayı ile sorulanhususa 25.6.2012 günlü yazı ile, “Erdal Telekom adlı işletmeden satın alınankontörler, partinin faaliyetlerinin tüm üyelere SMS vasıtasıyla bildirilmesimaksadıyla satın alınmış olup, parti üyelerinin bilgilendirilmesi vehaberleşmenin sağlanması amacıyla kullanılmıştır.” şeklinde cevap vermişlerdir.

Erdal Telekom’dan alınan yazar kasa fişindeki bilgiler “19.5.2009tarih ve 1 nolu fiş Kontör % 0 99” şeklindedir. Siyasi Partilerin faaliyetlerinintüm üyelere SMS vasıtasıyla bildirilmesi maksadıyla satın aldığı hizmet siyasiparti faaliyeti kapsamındadır. SMS gönderme hizmetin alındığı fatura veya yazarkasa fişinde belirtilmelidir. Parti yetkilileri SMS karşılığı alındığına dair kanıtlayıcıbilgi ve belge sunmamıştır. Yazar kasa fişinde ki bilgi ile Partiyetkililerinin beyanı örtüşmemektedir. Bu nedenle yazar kasa fişinde ki bilgiyeitibar edilmiş ve kimin adına alındığı belli olmayan kontör gideri Parti adınayapılmış bir gider olarak kabul edilmemiştir.

Kontöralımının Parti faaliyetleri için kullanıldığına dair kanıtlayıcı bilgi ve belgesunulmadığından dolayı Parti adına yapılmış bir gider olarak kabul edilmeyen 99TL’nin Hazineye gelir kaydedilmesi gerekir.

2- İl Örgütleri Giderleri

Parti il örgütlerinin 2009 yılı giderleri 17.694,24 TLolarak gösterilmiştir.

Bunun 123 TL’si temsil ve ağırlama giderleri, 16.158,96TL’si kira vergi ısınma aydınlatma ve temizlik giderleri, 1.412,28 TL’sikırtasiye büro seyahat haberleşme giderlerinden oluşmaktadır.

Parti il örgütlerinin 2009 yılına devreden nakit mevcudu2.507,91 TL’dir.

İl örgütleri kesin hesap çizelgelerinin gider bölümüüzerinde yapılan incelemede, giderlerin 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğusonucuna varılmıştır.

C- Parti Mallarının İncelenmesi

Partinin 2009 yılında taşınmaz ile 100 TL’yi aşandemirbaş edinimi bulunmamaktadır.

IV- SONUÇ

İşçi Kardeşliği Partisi 2009 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda;

1- Partinin 2009 yılı kesin hesabında gösterilen66.113,49 TL gelir, 36.470,36 TL gider ile 29.643,13 TL nakit devrinin Hazineyegelir kaydedilenler dışında kalan bölümünün eldeki bilgi ve belgelere göredoğru, denk ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna,

2- 2820sayılı Kanun’un 70. maddesine aykırı olarak Parti amaçlarına uygun olmayan veParti tüzel kişiliği adına yapılmış harcama olarak kabulü mümkün görülmeyen238,66 TL karşılığı malvarlığının aynı Kanun’un 75. maddesi gereğince Hazineyegelir kaydedilmesine,

11.2.2014 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.