Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2016/29, K.2019/27 Sayılı Karar - 16/10/2019

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı:2016/29 (SiyasiParti Mali Denetimi)

Karar Sayısı:2019/27

Karar Tarihi:16/102019

R.G.Tarih -Sayısı:6/12/2019-30970

I. MALİ DENETİMİN KONUSU

Kürdistan Özgürlük Partisinin 2015 yılı kesin hesabınınincelenmesidir.

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca ZühtüARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT,Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, MuammerTOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, RecaiAKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 31/5/2017 tarihinde yapılan ilkinceleme toplantısında;

2. Kürdistan Özgürlük Partisinin 2015 yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda;

- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,

- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkezkesin hesabının dayanağını oluşturan gelir-gider belgeleri ile bu belgelerinkaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bukararın tebliğinden itibaren otuz gün süre verilmesine,

OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

III. ESASIN İNCELENMESİ

3. Kürdistan Özgürlük Partisinin Anayasa Mahkemesineverdiği 2015 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter vebelgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığıtarafından hazırlanıp Raportör Burak FIRAT tarafından Heyete sunulan esasinceleme raporu, Anayasa ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı AnayasaMahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunlarıngerekçeleri ve diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereğigörüşülüp düşünüldü:

4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter vebelgelerde Partinin 2015 yılı gelirler toplamının 51.003,00 TL, giderlertoplamının 47.833,09 TL olduğu anlaşılmaktadır.

5. Partinin 2015 yılı kesin hesabının gelir ve giderrakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu; bu hâliyle 2015 yılıkesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucunavarılmıştır.

A. Gelirlerinİncelenmesi

1. Genel Merkez Gelirleri

6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 22.106,00 TLolup bunun 22.100,00 TL’si üye giriş aidatı gelirlerinden, 1 TL’si yıllık aidatgelirlerinden, 1 TL’si bağış gelirlerinden, 1 TL’si yayın gelirlerinden, 1 TL’sibayrak, flama ve rozet satış gelirlerinden, 1 TL’si faaliyet gelirlerinden, 1TL’si ilçe örgütü gelirlerinden oluşmaktadır.

7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelirbelgeleri üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygunolarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

2. İl Örgütleri Gelirleri

8. Parti il örgütlerinin gelirleri toplamı 28.897,00 TLolup bunun 1.121,00 TL’si üye giriş aidatı gelirlerinden, 5.043,00 TL’si üyeyıllık aidatı gelirlerinden, 13.701,00 TL’si bağış gelirlerinden, 4 TL’si yayıngelirlerinden, 9.018,00 TL’si bayrak, flama ve rozet satış gelirlerinden, 4TL’si faaliyet gelirlerinden, 6 TL’si ilçe örgütü gelirlerinden oluşmaktadır.

9. Parti il örgütlerinin 2015 yılı kesin hesap çizelgeleriningelir bölümü üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygunolduğu sonucuna varılmıştır.

B. Giderlerin İncelenmesi

1. Genel Merkez Giderleri

10. Partinin Genel Merkez giderleri toplamı 21.829,30 TLolup bunun 354,00 TL’si kırtasiye giderlerinden, 1 TL’si taşıma giderlerinden,1 TL’si basın, yayın ve tanıtım giderlerinden, 1 TL’si personel giderlerinden,1TL’si temsil ve karşılama giderlerinden, 1 TL’si bakım ve onarımgiderlerinden, 1 TL’si haberleşme giderlerinden, 1 TL’si seyahat giderlerinden,1 TL’si ısıtma, aydınlatma ve temizlik giderlerinden, 18.000,00 TL’si kiragiderlerinden, 3.466,30 TL’si vergi, sigorta ve noter giderlerinden ve 1 TL’sidiğer giderlerden oluşmaktadır.

11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan incelemede aşağıda belirtilen dışındaki giderlerin2820 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

Partiye gönderilen yazıyla 2015 yılı işletme defterindekayıtlı olan ve ayrıntısı aşağıdaki tabloda verilen toplam 354,00 TLtutarındaki harcamaya ait fatura veya fatura yerine geçen belgenin gönderilmesiistenmiştir.

Parti tarafından verilen cevapta, söz konusu alımınkendileri tarafından yapıldığı belirtilmiş ancak harcamaya ilişkin herhangi birbelge sunulmamıştır.

2820 sayılı Kanun’un 74. maddesinin altıncı fıkrasında “Siyasipartiler harcamalarını fatura, fatura yerine geçen belgeler ile bu belgelerintemin edilmesinin mümkün olmadığı hallerde harcamanın doğruluğunu gösterecekmuhtevaya sahip olmak şartıyla diğer belgelerle tevsik ederler. Ancak kaybolma,yırtılma ve yanma gibi mücbir sebeplerle aslının temin edilmediği hallerde,fatura ve fatura yerine geçen belgeler yerine bu belgeleri düzenleyenlerdenalınacak tasdikli örnekleri kullanılabilir.”, 75. maddesinin dördüncüfıkrasında “Anayasa Mahkemesi denetimi sonunda, o siyasi partinin gelir vegiderlerinin doğruluğuna ve kanuna uygunluğuna veya kanuna uygun olmayangelirler ile giderler dolayısıyla da bunların Hazineye gelir kaydedilmesinekarar verir.” ve 76. maddesinin son fıkrasında “Belgelendirilmesigerektiği halde belgelendirilmeyen parti giderleri miktarınca parti malvarlığı,Anayasa Mahkemesi kararıyla Hazineye irat kaydedilir” denilmektedir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri gereğince siyasipartiler harcamalarını fatura, fatura yerine geçen belgeler ile bu belgelerintemin edilmesinin mümkün olmadığı hâllerde harcamanın doğruluğunu gösterecekmuhtevaya sahip olmak şartıyla diğer belgelerle tevsik etmek zorundadırlar.Ayrıca kaybolma, yırtılma ve yanma gibi mücbir sebeplerle aslının teminedilmediği hâllerde de fatura ve fatura yerine geçen belgeler yerine bubelgeleri düzenleyenlerden alınacak tasdikli örneklerin kullanılması gerektiğiilgili Kanun maddesinde ifade edilmiştir. Yapılan incelemede ise gönderilen belgeleriçinde 354,00 TL tutarında gidere ilişkin fatura, fatura yerine geçen belgeveya harcamanın doğruluğunu gösterecek muhtevaya sahip herhangi bir tevsikedici belgenin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Buna göre Genel Merkez kesin hesabında gösterilen vetevsik edilmeyen 354,00 TL gider karşılığı Parti mal varlığının Hazineye iratkaydedilmesi gerekir.

2. İl Örgütleri Giderleri

12. Parti il örgütlerinin giderleri 26.003,79 TL olupbunun 1.003,00 TL’si kırtasiye giderlerinden, 1.003,00 TL’si taşımagiderlerinden, 4.202,00 TL’si kira giderlerinden, 4,00 TL’si personelgiderlerinden, 2.003,00 TL’si temsil ve karşılama giderlerinden, 1.003,00 TL’sibasın, yayın ve tanıtım giderlerinden, 4 TL’si bakım ve onarım giderlerinden,7.234,68 TL’si ısıtma, aydınlatma ve temizlik giderlerinden, 2.003,00 TL’siseyahat giderlerinden, 2.005,11 TL’si haberleşme giderlerinden, 503,00 TL’sivergi, sigorta ve noter giderlerinden, 4.029,00 TL’si ilçe örgütlerigiderlerinden, 4 TL’si il ve ilçe temsilcilikleri giderlerinden ve 1.003,00TL’si diğer giderlerden oluşmaktadır.

13. Parti il örgütlerinin 2015 yılı kesin hesapçizelgelerinin gider bölümü üzerinde yapılan incelemede giderlerin 2820 sayılıKanun’a uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

C. Parti Mallarının İncelenmesi

14. Partinin 2015 yılı defter ve belgeleri üzerindeyapılan incelemede herhangi bir taşınır, taşınmaz mal ve menkul kıymetediniminin olmadığı anlaşılmıştır.

IV. SONUÇ

Kürdistan Özgürlük Partisinin 2015 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda;

A. Kanun’a uygunolmayan 354,00 TL gider karşılığı Parti mal varlığının 22/4/1983 tarihli ve2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 75. ve 76. maddeleri uyarınca Hazineyeirat kaydedilmesine,

B. Partinin 2015yılı kesin hesabında gösterilen 51.003,00 TL gelir ve 47.833,09 TL giderinHazineye irat kaydedilen dışında kalan bölümünün eldeki bilgi ve belgelere göredoğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğuna,

16/10/2019 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.