ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2017/8 (Değişikİşler)
Karar Sayısı:2017/7
Karar Tarihi:15. 11.2017
R.G. Tarih – Sayı:Tebliğedildi
TALEPTE BULUNAN: Afyonkarahisar1. Sulh Hukuk Mahkemesi
TALEBİN KONUSU: 2820sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 121. maddesine dayanılarak 4721 sayılı TürkMedeni Kanunu’nun 87. maddesi uyarınca genel kurul toplantılarını süresindeyapmadıkları gerekçesiyle Doğruyol Partisi Afyonkarahisar Merkez İlçe Teşkilatıile Çobanlar İlçe Teşkilatının kendiliğinden dağılma hâlinin ve buna bağlıolarak hukuki varlığının sona erdiğinin tespitine karar verilmesi talebidir.
I. TALEPLERİN GEREKÇESİ
Çobanlar Kaymakamlığı tarafından Doğruyol PartisiAfyonkarahisar Merkez İlçe Teşkilatı ile Çobanlar İlçe Teşkilatınınkendiliğinden dağılma hâlinin tespiti talebiyle açılan davadaAfyonkarahisar 1. Sulh Hukuk Mahkemesi, Mahkemenin yargı yolu nedeniylegörevsizliğine, karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli veyetkili Anayasa Mahkemesine gönderilmesine karar vermiş; ÇobanlarKaymakamlığının talebi üzerine de dağılma halinin ve buna bağlı olarak hukukivarlığının sona erdiğinin tespitine karar verilmesi talebiyle açılan davaya ilişkindosyaları Anayasa Mahkemesine göndermiştir.
III. İNCELEME
1. Başvuruda, genel kurul toplantılarını süresindeyapmamaları nedeniyle Doğruyol Partisi Afyonkarahisar Merkez İlçe Teşkilatı ileÇobanlar İlçe Teşkilatının kendiliğinden dağılma hâlinin ve buna bağlı olarakhukuki varlığının sona erdiğinin tespitine karar verilmesi talep edilmiştir.
2. 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’nun 121. maddesininbirinci fıkrasında, “Türk Kanunu Medenisi ile Dernekler Kanununun vedernekler hakkında uygulanan diğer kanunların bu Kanuna aykırı olmayanhükümleri, siyasi partiler hakkında da uygulanır.” denilmektedir.
3. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 87. maddesinde,kuruluş amacının gerçekleşmesinin olanaksız hâle gelmesi, ilk genel kurultoplantısının kanunda öngörülen sürede yapılmamış ve zorunlu organlarınınoluşturulmamış olması, tüzük gereğince yönetim kurulunun oluşturulmasınınolanaksız hâle gelmesi, olağan genel kurul toplantısının iki defa üst üsteyapılmaması gibi durumlar derneğin kendiliğinden sona ermesi nedeni olaraksayılmakta ve her ilgilinin derneğin kendiliğinden sonra erdiğinin tespitiniisteyebileceği kayıt altına alınmaktadır.
4. Anayasa Mahkemesinin 16.3.2016 tarihli ve E.2015/2,K.2016/4 (Değişik İşler) sayılı kararında siyasi partilerin dağılma durumununtespiti talebiyle Anayasa Mahkemesine başvuruda bulunabilecek olanlara ilişkinbir değerlendirme yapılmıştır. Anayasa Mahkemesi söz konusu kararında 4721sayılı Kanun’un 87. maddesinde bahsedilen ilgililerden siyasi partilerin hukukive mali sorumluluk sahibi yasal temsilcileri ile siyasi partilerin kapatılmasıdavasını açmak ve sicil dosyalarını tutmakla görevli olan Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığının anlaşılması gerektiğini belirtmiştir.
5. Buna göre Afyonkarahisar1. Sulh Hukuk Mahkemesinin ve Çobanlar Kaymakamlığının bir siyasipartinin il ve ilçe teşkilatının dağılma hâlinin ve buna bağlı olarak hukukivarlığının sona erdiğinin tespitini talep etme yetkileri bulunmamaktadır.
6. Açıklanan nedenlerle Doğruyol PartisiAfyonkarahisar Merkez İlçe Teşkilatı ile Çobanlar İlçe Teşkilatının dağılmahâlinin ve buna bağlı olarak hukuki varlığının sona erdiğinin tespiti talebininbaşvuranın yetkisizliği nedeniyle reddine karar verilmesi gerekir.
IV. HÜKÜM
Doğruyol PartisiAfyonkarahisar Merkez İlçe Teşkilatı ile Çobanlar İlçe Teşkilatınınkendiliğinden dağılma halinin ve buna bağlı olarak hukuki varlığının sonaerdiğinin tespiti talebinin başvuranın yetkisizliği nedeniyle REDDİNE,15.11.2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Burhan ÜSTÜN
Başkanvekili
Engin YILDIRIM
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Serruh KALELİ
Üye
Osman Alifeyyaz PAKSÜT
Üye
Nuri NECİPOĞLU
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üye
Kadir ÖZKAYA
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ