ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı:2016/35 (SiyasiParti Mali Denetimi)
Karar Sayısı:2020/34
Karar Tarihi:10/9/2020
R.G. Tarih – Sayı:28/10/2020- 31288
I. MALİ DENETİMİN KONUSU
Cumhuriyet Halk Partisinin 2015 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca ZühtüARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, Osman Alifeyyaz PAKSÜT,Recep KÖMÜRCÜ, Nuri NECİPOĞLU, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, MuammerTOPAL, M. Emin KUZ, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, RecaiAKYEL ve Yusuf Şevki HAKYEMEZ’in katılımlarıyla 31/5/2017 tarihinde yapılan ilkinceleme toplantısında;
2. Cumhuriyet Halk Partisinin 2015 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda;
- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,
- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkezkesin hesabının dayanağını oluşturan gelir gider belgeleri ile bu belgelerinkaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bukararın tebliğinden itibaren 30 gün süre verilmesine,
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III. ESASIN İNCELENMESİ
3. Cumhuriyet Halk Partisinin Anayasa Mahkemesine verdiği2015 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerindeyapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığı tarafındanhazırlanıp Raportör Burak FIRAT tarafından Heyete sunulan esas inceleme raporu,Anayasa ve 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı SiyasiPartiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasamabelgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter ve belgelerdePartinin 2015 yılı gelirler toplamının 264.105.294,57 TL, bir önceki yıldandevreden nakit ve alacaklar toplamının 3.528.453,51 TL, yıl sonundaki borçtoplamının 17.715.408,16 TL; giderler toplamının 240.159.705,81 TL, geçenyıldan kalan borç ödemeleri toplamının 32.823.010,15 TL ve gelecek yıladevreden nakit ve alacaklar toplamının 12.366.439,92 TL olduğu anlaşılmaktadır.
5. Partinin 2015 yılı kesin hesabının gelir ve giderrakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu; bu hâliyle 2015 yılı kesinhesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
A. Gelirlerinİncelenmesi
1. Genel Merkez Gelirleri
6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 191.862.351,84TL olup bunun 1.016.633,36 TL’si üye giriş aidatından, 27.751.292,18 TL’sibağışlardan, 5.000 TL’si mal varlığı gelirlerinden, 4.171.000,43 TL’si bankamevduat gelirlerinden, 155.345.804 TL’si hazine yardımlarından ve 3.572.621,87TL’si diğer gelirlerden oluşmaktadır.
7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelirbelgeleri üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılı Kanun’a uygunolarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Gelirleri
8. Partinin 2015 yılında il örgütlerine ilişkin gelirleritoplamı 72.242.942,73 TL olup bunun 2.001.366,27TL’si üye giriş aidatlarından, 18.267.796,82 TL’si bağış gelirlerinden, 134.185TL’si yayın gelirlerinden, 2.261.388,54 TL’si faaliyet gelirlerinden,340.866,65 TL’si mal varlığı gelirlerinden, 61.387,40 TL’si banka mevduatgelirlerinden, 48.865.078,98 üst örgütten alınan yardımlardan ve 310.873,07TL’si diğer gelirlerden oluşmaktadır.
9. Parti il örgütlerinin 2015 yılı kesin hesapçizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan incelemede gelirlerin 2820 sayılıKanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
B. Giderlerin İncelenmesi
1. Genel MerkezGiderleri
10. Partinin Genel Merkezgiderleri toplamı 165.096.174,81 TL olup bunun 13.565.757,43 TL’si personelgiderlerinden, 814.300,51 TL’si temsil ve ağırlama giderlerinden, 128.622,32TL’si kırtasiye ve büro giderlerinden, 1.215.104,29 TL’si haberleşme giderlerinden,1.382.440,07 TL’si taşıma giderlerinden, 1.897.205,74 TL’si seyahatgiderlerinden, 7.035.474,74 TL’si kira giderlerinden, 1.134.999,17 TL’si bakımve onarım giderlerinden, 1.267.649,90 TL’si ısınma, aydınlatma ve kiragiderlerinden, 2.285.287,37 TL’si vergi, sigorta ve noter giderlerinden,532.773,79 TL’si demirbaş giderlerinden, 40.466.448,76 TL’si teşkilata yardımgiderlerinden, 89.660.439,93 TL’si seçim ve tanıtma giderlerinden ve3.709.630,79 TL’si diğer giderlerden oluşmaktadır.
11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan incelemede giderlerin 2820 sayılı Kanun’a uygunolarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Giderleri
12. Partinin 2015 yılında il örgütlerine ilişkin giderlertoplamı 75.063.531 TL olup bunun 5.787.863,09TL’si personel giderlerinden, 8.280.961,54 TL’si temsil ve ağırlamagiderlerinden, 2.437.290,17 TL’si kırtasiye ve büro giderlerinden, 4.086.553,04TL’si haberleşme giderlerinden, 3.881.501,84 TL’si taşıma giderlerinden,1.046.888,59 TL’si seyahat giderlerinden, 2.407.864,47 TL’si kiragiderlerinden, 1.638.017,80 TL’si bakım ve onarım giderlerinden, 2.509.613,73TL’si ısınma, aydınlatma ve temizlik giderlerinden, 1.765.607,43 TL’si vergi,sigorta, noter ve mahkeme giderlerinden, 3.536.218,74 TL’si demirbaşgiderlerinden, 8.398.630,22 TL’si teşkilata yardım giderlerinden ve29.286.520,34 TL’si seçim ve tanıtma giderlerinden oluşmaktadır.
13. Parti il örgütlerinin 2015 yılı kesin hesapçizelgelerinin gider bölümü üzerinde yapılan incelemede giderlerin 2820 sayılıKanun’a uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
C. Parti Mallarının İncelenmesi
14. Partinin 2015 yılı defter ve belgeleri üzerindeyapılan incelemede 1.925.596,87 TL tutarında taşınmaz mal ile 2.269.064,97 TLtutarında taşınır mal, menkul kıymet ve telif hakkı ediniminin olduğuanlaşılmıştır.
15. Yapılan incelemede Partinin 2015 yılı içindegerçekleştirdiği toplam 4.194.661,84 TL tutarındaki taşınır ve taşınmaz mal ilemenkul kıymet ve telif hakkı ediniminin 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu tespitedilmiştir.
IV. SONUÇ
Cumhuriyet Halk Partisinin 2015 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda;
Partinin 2015 yılı kesin hesabında gösterilen264.105.294,57 TL gelir, 3.028.453,51 TL bir önceki yıldan devreden nakit vealacaklar ve 17.715.408,16 TL yıl sonundaki borç toplamı ile 240.159.705,81 TLgider, 32.823.010,15 TL geçen yıldan kalan borç ödemeleri ve 12.366.439,92TLgelecek yıla devreden nakit ve alacaklar toplamının ve yıl içinde gerçekleşen4.194.661,84TL tutarındaki taşınır ve taşınmaz mal ile menkul kıymet ve telifhakkı ediniminin eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna 10/9/2020tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Zühtü ARSLAN
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Kadir ÖZKAYA
Üye
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Burhan ÜSTÜN
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Hicabi DURSUN
Üye
Celal Mümtaz AKINCI
Üye
Muammer TOPAL
Üye
M. Emin KUZ
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
Basri BAĞCI