ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2019/50 (Siyasi PartiMali Denetimi)
Karar Sayısı : 2025/11
Karar Tarihi : 27/3/2025
R.G.Tarih-Sayı : 4/8/2025-32976
I. MALİ DENETİMİN KONUSU
İyi Partinin 2018 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü ARSLAN, Hasan TahsinGÖKCAN, Recep KÖMÜRCÜ, Serdar ÖZGÜLDÜR, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, CelalMümtaz AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, RecaiAKYEL, Yusuf Şevki HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU ve Selahaddin MENTEŞ’in katılımlarıyla4/2/2019 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında;
2. İyi Partinin 2018 yılı kesin hesabının incelenmesisonucunda;
- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,
- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkezkesin hesabının dayanağını oluşturan gelir ve gider belgeleri ile bu belgelerinkaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bukararın tebliğinden itibaren 30 gün süre verilmesine,
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III. ESASIN İNCELENMESİ
3. İyi Partinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2018 yılıkesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerindeyapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığınca hazırlanıpRaportör Burak FIRAT tarafından Heyete sunulan esas inceleme raporu,Anayasa’nın 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı SiyasiPartiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasamabelgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter vebelgelerden Partinin 2018 yılı gelirleri toplamının 54.690.331,84 TL, geçenyıldan devreden nakit toplamının 1.159.787,73 TL, gelecek yıla devreden borçlartoplamının 4.212.054,42 TL olmak üzere gelir genel toplamının 60.062.173,99 TL,giderleri toplamının 56.372.506,82 TL, gelecek yıla devreden nakit toplamının3.420.961,95 TL, geçen yıldan devreden borç toplamının 268.705,22 TL olmaküzere gider genel toplamının 60.062.173,99 TL olduğu anlaşılmaktadır.
5. Partinin 2018 yılı kesin hesabının gelir ve giderrakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, bu hâliyle 2018 yılıkesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucunavarılmıştır.
A. Gelirlerinİncelenmesi
1. Genel Merkez Gelirleri
6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 28.535.897,28 TLolup bunun 155.000,00 TL’si milletvekili aidat gelirlerinden, 13.497.687,00TL’si aday adaylığı gelirlerinden, 14.843.303,81 TL’si bağış ve yardımgelirlerinden ve 39.906,47 TL’si sair gelirlerden oluşmaktadır. Parti Genel Merkeziningeçen yıldan devreden nakit toplamı 899.064,75 TL, gelecek yıla devreden borçtoplamı 1.551.918,04 TL olarak görülmüştür.
7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelirbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Gelirleri
8. Parti il örgütlerinin gelirleri toplamı 26.154.434,56TL olup bunun 1.287.076,46 TL’si üye giriş aidatlarından, 2.245.556,63 TL’siüye yıllık aidatlarından, 291.820,70 TL’si milletvekili aidat gelirlerinden,1.367.865,75 TL’si aday adaylığı özel gelirlerinden, 14.695,00 TL’si satışgelirlerinden, 536.529,39 TL’si teşkilat yardımlarından, 40.509,23 TL’sifaaliyet gelirlerinden, 146.969,80 TL’si parti malvarlığı gelirlerinden,20.147.373,27 TL’si bağış ve yardımlardan ve 76.038,33 TL’si sair gelirden oluşmaktadır.Parti il örgütlerinin geçen yıldan devreden nakit toplamının 260.722,98 TL,gelecek yıla devreden borçlar toplamının ise 2.660.136,38 TL olarakgörülmüştür.
9. Parti il örgütlerinin 2018 yılı kesin hesapçizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
B. Giderlerin İncelenmesi
1. Genel Merkez Giderleri
10. Partinin Genel Merkezgiderleri toplamı 28.230.050,11 TL’si olup bunun 747.851,52 TL’sipersonel giderlerinden, 4.242.874,57 TL’si yönetim giderlerinden 5.797.956,54 TL’sibasın yayın ve propaganda giderlerinden, 1.043,60 TL’si vergi, hukuk mahkemegiderlerinden, 924.824,18 TL’si mal varlığı giderlerinden ve 16.515.499,70 TL’sigezi, seçim ve toplantı giderlerinden oluşmaktadır. Parti Genel Merkeziningelecek yıla devreden nakit toplamı 2.610.023,64 TL, gelecek yıla devreden borçtoplamı 146.806,32 TL olarak görülmüştür.
11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Giderleri
12. Parti il örgütlerinin giderleri toplamı 28.142.456,71TLolup bunun 1.700.034,50 TL’si personel giderlerinden, 12.843.297,73 TL’siyönetim giderlerinden, 3.144.005,44 TL’si basın yayın propaganda giderlerinden,400.457,61 TL’si vergi, hukuk mahkeme giderlerinden, 3.281.697,83 TL’si malvarlığı giderlerinden, 258.340,61 TL’si verilen teşkilat yardımlarından, 5.274.299,45TL’si gezi, seçim ve toplantı giderlerinden ve 1.240.323,54 TL’si diğergiderlerden oluşmaktadır. Parti il örgütlerinin gelecek yıla devreden nakittoplamı 810.938,31 TL, gelecek yıldan devreden borçlar toplamı 121.898,90 TLolarak görülmüştür.
13. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
C. Parti Mallarının İncelenmesi
14. Partinin 2018 yılıdefter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde 924.824,18 TL tutarında taşınır mal giderlerinin 2820 sayılıKanun’a uygun olduğu tespit edilmiştir.
IV. SONUÇ
İyi Partinin 2018 yılıkesin hesabının incelenmesi sonucunda;
Partinin 2018 yılıkesin hesabında gösterilen 54.690.331,84 TL gelir, 1.159.787,73 TL geçen yıldandevreden nakit toplamı, 4.212.054,42 TL gelecek yıla devreden borçlar toplamı olmaküzere 60.062.173,99 TL gelir genel toplamı ile 56.372.506,82 TL gider, 3.420.961,95TL gelecek yıla devreden nakit toplamı ve 268.705,22 TL geçen yıldan devredenborç toplamı olmak üzere 60.062.173,99 TL gider genel toplamının eldeki bilgive belgelere göre doğru ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna27/3/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Kadir ÖZKAYA
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Basri BAĞCI
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
İrfan FİDAN
Üye
Kenan YAŞAR
Üye
Muhterem İNCE
Üye
Yılmaz AKÇİL
Üye
Ömer ÇINAR
Üye
Metin KIRATLI