Anasayasa Mahkemesi - Siyasi Parti Kapatma, İhtar, Mali Denetim ve Değişik İşler - E.2018/67, K.2024/32 Sayılı Karar - 27/06/2024

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2018/67 (Siyasi Parti Mali Denetimi)

Karar Sayısı : 2024/32

Karar Tarihi : 27/6/2024

R.G.Tarih-Sayı : 11/12/2024-32749

I. MALİ DENETİMİN KONUSU

Halkların Demokratik Partisinin 2017 yılı kesin hesabınınincelenmesidir.

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca ZühtüARSLAN, Burhan ÜSTÜN, Engin YILDIRIM, Serdar ÖZGÜLDÜR, Serruh KALELİ, RecepKÖMÜRCÜ, Hicabi DURSUN, Celal Mümtaz AKINCI, Muammer TOPAL, M. Emin KUZ, HasanTahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL ve Yusuf ŞevkiHAKYEMEZ’in katılımlarıyla 13/2/2019 tarihinde yapılan ilk incelemetoplantısında;

2. Halkların Demokratik Partisinin 2017 yılı kesinhesabının incelenmesi sonucunda;

- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,

- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkezkesin hesabının dayanağını oluşturan gelir gider belgeleri ile bu belgelerinkaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bukararın tebliğinden itibaren otuz gün süre verilmesine,

OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

III. ESASIN İNCELENMESİ

3. Halkların Demokratik Partisinin Anayasa Mahkemesineverdiği 2017 yılı kesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter vebelgeler üzerinde yapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığıncahazırlanıp Raportör Ömer DURSUN tarafından Heyete sunulan esas inceleme raporu,Anayasa’nın 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu veYargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı SiyasiPartiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasamabelgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter vebelgelerde Partinin 2017 yılı gelirler toplamının 40.145.113,48 TL, yılsonundakiborçlar toplamının 522.034,94 TL olduğu ve giderleri toplamının 35.554.725,13 TL, gelecekyıla devreden nakit toplamının 5.112.423,29 TL olduğu anlaşılmaktadır.

5. Partinin 2017 yılı kesin hesabının gelir ve giderrakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, bu hâliyle 2017 yılıkesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucunavarılmıştır.

A. Gelirlerinİncelenmesi

1. Genel Merkez Gelirleri

6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 27.740.535,37 TLolup bu tutarın 156.602,95 TL’si üye yıllık aidatları, 30.400,00 TL’sibağışlardan, 25.905.861,00 TL’si hazine yardımından, 960.698,10 TL’si faiz venemalandırma gelirlerinden, 91.141,34TL’si 5510-611 sayılı kanun SGK indirimi, genelmerkezinin geçen yıldan devreden nakit tutarı 81.088,53 TL ve yıl sonundakiborçlar toplamı 510.465,30 desteğinden ve 4.278,15 TL’si diğer gelirlerdenoluşmaktadır.

7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelirbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

2. İl Örgütleri Gelirleri

8. Parti il örgütlerinin gelirleri toplamı 12.926.613,05TL olup bu tutarın 50.487,00 TL’si üye yıllık aidatı, 1.169.009,55 TL’sibağışlar, 7.467.200,58 TL’si yardımlar, 390,00 TL’si rozet-flama satışgelirleri, geçen yıldan devreden nakit 4.169.423,58 TL, yıl sonundaki borçlartoplamı 11.569,64 TL ve 58.532,70 TL’si diğer gelirlerden oluşmaktadır.

9. Parti il örgütlerinin 2019 yılı kesin hesapçizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.

B. Giderlerin İncelenmesi

1. Genel Merkez Giderleri

10. Partinin Genel Merkezgiderleri toplamı 27.740.535,37 TL olupbu tutarın 1.992.173,33 TL’si personel giderleri, 404.299,15 TL’si temsil veağırlama giderleri, 1.056.134,40 TL’si büro giderleri, 4.269.460,16 TL’sibasılı evrak tanıtım evrak ve malzeme giderleri, 3.047.210,00 TL’si il ve ilçeörgütleri kira giderleri, 604.804,17 TL’si seyahat giderleri, 92.595,64 TL’sibina bakım ve onarım giderleri,1.027.758,84 TL’si araç giderleri, 3.918.639,37TL’si seçim ve miting giderleri, 443.105,97 TL’si demirbaş giderleri,6.875.974,65 TL’si teşkilata yardım giderleri, 3.758.533,87 TL’si örgütlenme vefaaliyet giderleri, gelecek yıla devreden nakit toplamı 93.799,78 TL, yıl sonundakialacaklar toplamı 143.919,49 TL ve 12.126,55 TL’si diğer giderlerdenoluşmaktadır.

11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

2. İl Örgütleri Giderleri

12.Parti il örgütlerinin giderleri toplamı 12.926.613,05 TL olup bu tutarın 2.413.855,58TL’sibüro giderleri, 248.749,95TL’si personel giderleri, 1.084.620,62 TL’si bina vearaç giderleri, 63.074,84 TL’si temsil ve ağırlama giderleri, 308.987,81TL’siseyahat ve konaklama giderleri, 1.263.391,78 TL’si konser ve yemek giderleri,615.868,91 TL’si seçim ve miting giderleri, 207.928,96 TL’si kurultay-kongregiderleri, 584.475,93 TL’si teşkilata yardım giderleri, 684.964,06 TL’si bayrak,flama, rozet giderleri, 108.252,78 TL’si temizlik ve güvenlik hizmet giderleri,213.369,58 TL’si demirbaş alımı, 149.573,42 TL’si geçen yıldan kalan borçödemelerinden, 4.874.704,02 TL’si gelecek yıla devreden nakit toplamı ve 104.794,81TL’si diğer giderlerden oluşmaktadır.

13. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.

C. Parti Mallarının İncelenmesi

14. Partinin 2017 yılıdefter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde genel merkeze ait 3.100.000TL tutarında taşınmaz ediniminin, 443.105,97 TL tutarında demirbaş ediniminin olduğu,100 TL’yi aşan il örgütü edinimlerinin 213.369,58 TL tutarında olduğu anlaşılmıştır.

15. Yapılan inceleme neticesindePartinin 2017 yılı içinde gerçekleştirdiği bu edinimlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olduğu tespit edilmiştir.

IV. SONUÇ

Halkların Demokratik Partisinin 2017 yılı kesin hesabınınincelenmesi sonucunda;

Partinin 2017 yılı kesin hesabında gösterilen40.145.113,48 TL gelir toplamı ve 522.034,94 TL yıl sonundaki borçlar toplamıile 35.554.725,13 TL gider ve 5.112.423,29 TL gelecek yıla devreden nakittoplamının eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983 tarihli ve2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna 27/6/2024 tarihindeOYBİRLİĞİYLE karar verildi.