ANAYASA MAHKEMESİ KARARI
Esas Sayısı : 2023/37 (SiyasiParti Mali Denetimi)
Karar Sayısı : 2025/29
Karar Tarihi : 7/5/2025
R.G.Tarih-Sayı :28/10/2025-33061
I. MALİ DENETİMİN KONUSU
Merkez Partinin 2022 yılı kesin hesabının incelenmesidir.
II. İLK İNCELEME
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca ZühtüARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Engin YILDIRIM, M. Emin KUZ, Rıdvan GÜLEÇ, RecaiAKYEL, Yusuf Şevki HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU, Selahaddin MENTEŞ, BasriBAĞCI, İrfan FİDAN, Kenan YAŞAR, Muhterem İNCE ve Yılmaz AKÇİL’in katılımlarıyla7/3/2024 tarihinde yapılan ilk inceleme toplantısında;
2. Merkez Partinin 2022 yılı kesin hesabının incelenmesisonucunda;
- Dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasınınincelenmesine,
- Esas incelemenin yapılabilmesi amacıyla Genel Merkezkesin hesabının dayanağını oluşturan gelir ve gider belgeleri ile bu belgelerinkaydedildiği defterleri Sayıştay Başkanlığına göndermesi için Partiye bukararın tebliğinden itibaren otuz gün süre verilmesine,
OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.
III. ESASIN İNCELENMESİ
3. Merkez Partinin Anayasa Mahkemesine verdiği 2022 yılıkesin hesap çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerindeyapılan inceleme sonuçlarını içeren ve Sayıştay Başkanlığınca hazırlanıpRaportör Burak FIRAT tarafından Heyete sunulan esas inceleme raporu, Anayasa ve30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve YargılamaUsulleri Hakkında Kanun ile 22/4/1983 tarihli ve 2820 sayılı Siyasi PartilerKanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ve diğer yasama belgeleriokunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
4. Denetimin maddi ögelerini oluşturan defter vebelgelerden Partinin 2022 yılı gelirler toplamının 644.130,25 TL, yıl sonundaki borçlar toplamının 109.586 TL, geçen yıldandevreden nakit 12.688,55 TL; giderler toplamının 757.356,62 TL, verilen işavanslarının 3.477,75 TL ve gelecek yıla devreden nakit toplamının 5.570,43 TL olduğuanlaşılmıştır.
5. Partinin 2022 yılı kesin hesabının gelir ve giderrakamlarının yukarıda açıklanan tutarlardan oluştuğu, bu hâliyle 2022 yılıkesin hesabının doğru, denk ve 2820 sayılı Kanun’a uygun olduğu sonucunavarılmıştır.
A. Gelirlerinİncelenmesi
1. Genel Merkez Gelirleri
6. Partinin Genel Merkez gelirleri toplamı 162.919,78 TLolup bu tutarın 159.400 TL’si bağış gelirlerinden, 3.519,78 TL’si yardımlardanoluşmaktadır. Parti Genel Merkezinin geçen yıldan devreden nakit tutarı 8.219,57TL, yıl sonu borçları 109.586 TL, geçen yıllar gelir gider farkı kapanış hesabıtutarı -44.002,53 TL’dir.
7. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve gelirbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Gelirleri
8. Parti il örgütlerinin gelirleri toplamı 525.213 TLolup bu tutarın 495.213 TL’si bağışlardan, 30.000 TL’si üye yıllıkaidatlarından oluşmaktadır. Parti il örgütlerinin geçen yıldan devreden nakittutarı 4.468,98 TL’dir.
9. Parti il örgütlerinin 2022 yılı kesin hesapçizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan inceleme neticesinde gelirlerin2820 sayılı Kanun’a uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır.
B. Giderlerin İncelenmesi
1. Genel Merkez Giderleri
10. Partinin Genel Merkezgiderleri toplamı 228.988,76 TL olup bututarın 81.747,20 TL’si personel giderlerinden,2.145 TL’si temsil, ağırlama giderlerinden, 2.822,76 TL’si büro giderlerinden7.909,50 TL’si haberleşme giderlerinden, 6.111,22 TL’si seyahat giderlerinden,56.640 TL’si kira giderlerinden, 30.856,58 TL’si ısınma, aydınlatma ve temizlikgiderlerinden, 1.138,50 TL’si vergi, sigorta ve noter giderlerinden, 5.000TL’si bayrak ve afiş giderlerinden, 1.986,80 TL’si kargo giderlerinden24.411,63 TL’si sair giderlerden, 8.219,57 TL'si geçen yıla ait borçödemelerinden oluşmaktadır. Parti Genel Merkezinin gelecek yıldandevreden nakit tutarı 4.256,31 TL, verilen sipariş ve iş avansları depozitolartutarı 3.477,75 TL’dir.
11. Parti Genel Merkezinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
2. İl Örgütleri Giderleri
12. Partinin il örgütlerinin2022 yılı giderleri 528.367,86 TL olup bu tutarın 4.624,36 TL’si temsil,ağırlama giderlerinden, 3.163 TL’si büro giderlerinden, 5.221,30 TL’sihaberleşme giderlerinden, 454.416,60 TL’si kira giderlerinden, 3.496,75 TL’siseyahat giderlerinden 39.065,60 TL’si ısınma, aydınlatma ve temizlikgiderlerinden, 8.380,20 TL’si vergi, sigorta ve noter giderlerindenoluşmaktadır. Parti il örgütlerinin gelecekyıla devreden nakit tutarı 1.314,12 TL’dir.
13. Parti il örgütlerinin defter kayıtları ve giderbelgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde giderlerin 2820 sayılı Kanun’auygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
C. Parti Mallarının İncelenmesi
14. Partinin 2022 yılıdefter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde herhangi bir taşınırve taşınmaz mal ile menkul kıymet ediniminin olmadığı anlaşılmıştır.
IV. SONUÇ
Merkez Partinin 2022 yılı kesin hesabının incelenmesisonucunda;
Partinin 2022 yılı kesin hesabında gösterilen 644.130,25 TL gelir,109.586 TL yıl sonundaki borç, 12.688,55 TL geçen yıldan devreden nakit ile757.356,62 TL gider, 3.477,75 TL verilen iş avansları, 5.570,43 TL gelecek yıladevreden nakit toplamının eldeki bilgi ve belgelere göre doğru, denk ve 22/4/1983tarihli ve 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu’na uygun olduğuna 7/5/2025tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Başkan
Kadir ÖZKAYA
Başkanvekili
Hasan Tahsin GÖKCAN
Başkanvekili
Basri BAĞCI
Üye
Engin YILDIRIM
Üye
Rıdvan GÜLEÇ
Üye
Recai AKYEL
Üye
Yusuf Şevki HAKYEMEZ
Üye
Yıldız SEFERİNOĞLU
Üye
Selahaddin MENTEŞ
Üye
İrfan FİDAN
Üye
Kenan YAŞAR
Üye
Muhterem İNCE
Üye
Yılmaz AKÇİL
Üye
Ömer ÇINAR
Üye
Metin KIRATLI