T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/366 Esas - 2022/752
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/366 Esas
KARAR NO: 2022/752
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/07/2020
KARAR TARİHİ: 21/11/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP :
Davacı vekilince mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin, , Ankara Büyükşehir Belediyesinin ihaleleri ile Ankara Kahramankazan ilçesi Saray, Kayı, Atatürk, Fatih Mahalleleri Atıksu ve yağmursuyu hatları ile Karalar Köyü, Kınık Köyü, Günbaşı köyü, Cimşit Köyü Atıksu hatları Yapım işi; Bolu Gerede ilçesi ve köyleri AS ve YS hatları, asfaltyapımı işi, Ankara Keçiören A. Eğlence, Atapark, Ayvalı, Basınevleri, Esertepe, Etlik, Krdeşler, İncirli, Kanuni, Karagahtepe, Kuşcağız, Osmangazi, Ovacık, Sancaktepe, Subayevleri, Şehit Kubilay, Karşıyaka, Ufuktepe, Yayla, Yükseltepe, ve civarı mahalleler AS ve YS hatları yapım işinde; yüklenici firma olduğunu, müvekkili şirketin alt taşeron olarak iş makinelerini kullandırmayı ve vasıfsız işçi temin etmeyi yüklendiğini, makinelerin yakıt giderlerinin davalı tarafından karşılanacağını, hafriyat ve dolgu malzemeleri bedellerinin ve nakliye masraflarının davalı tarafından karşılanacağı, davalının teknik personeli iş başında bulundurması, işin yapımı ve denetimin davalıca üstlenilmesi konusunda sözlü anlaşmaya vardıklarını, Gerede, Kazan işinden sonra Keçiören bölgesindeki işler yapılmasına rağmen, 2018 yılı Aralık ayı, 2019 yılı Ocak ve Şubat ayları hak ediş düzenlemesi yapılmamış; müvekkilin alacakları ve teminatlarının müvekkili şirkete ödenmediğini, davalı şirketin büyükşehir belediyesi ödeme yapmıyor bahanesiyle, hak ediş raporu düzenlememiş dolayısıyla fatura kesilememiş ve iş-anlaşma sonlandırılamadığını, davalı şirket ile hesap mutabakatına varılmadığını, Borç kaydedilen 30/05/2019 vade tarihli 100.000 TL. bedelli ... Yapı A.Ş. lehine düzenlenen AO-7139670 seri nolu çek müvekkiline hiç verilmediğini, ir. Bu çekin sahte imza ile ...’a bağış olarak verildiğinin söylendiğini, Alternatifbank Sultanbeyli Şubesinden çek aslının istenilmesini, kim tarafından tahsil edildiğinin sorulmasını; ve imza incelemesi yapılmasını talep ettiklerini, Yapılan tüm işlerin (Gerede, Kazan, Keçiören) teminat kesintilerinin ödenmediğini, Cari hesapta borç kaydı yapılan bu kalemlerin müvekkili şirketle ilgili olmadığını, davalının malzeme alımlarında müvekkil şirket üzerinden faturalandırılmış ancak bu borçlarında davalı tarafından ödenmemiştir. Belirtilen nedenlerle, müvekkil şirket hakkında faturalardan kaynaklı icra takipleri ve davalar açıldığını, ödenmeyen işçi alacakları için açılan iş davalarının devam ettiğini, davalı şirkete ihtarname gönderildiğini, cevap verilmediğini, hesap mutabakatının sağlanması, borç-alacak durumunun tespiti için yapılan görüşmelerden ve gönderilen ihtarlardan bir sonuç alınamadığını, arabuluculuk görüşmesinden anlaşma sağlanamadığını beyan ederek, alt taşeronluk anlaşması gereği müvekkil şirketin alacakları ile menfi/müspet zarar ziyanın 6100 sayılı 107. Maddesi gereğince tespiti ile tespit edilecek bedelden şimdilik 10.000 TL.nin temerrüt tarihi olan 05/07/2019 dan beri işlemiş , işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ve müvekkil şirkete ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı tarafça mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının davasına karşı zamanaşımı derdestlik, yetki görev ve husumet başta olmak üzere tüm defii ve ilk itirazlarını ileri sürdüklerini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davanın belirsiz alacak olarak açılmasında hukuki yararın bulunmadığını, esası yönünden müvekkili ile sözlü anlaşma sağlanmıştır denildiğini, ancak yazılı delil sunulmadığını, müvekkilinin davacı şirketten aksine 23.396,41-TL alacağı bulunduğunu, Davacı taraf dava dilekçesinde, 30/05/2019 vade tarihli 100.000 TL. bedelli ... Yapı A.Ş. lehine düzenlenen AO-7139670 seri nolu çekten bahsederek bu çekin davacı şirkete hiç verilmediğini iddia etmtiğini, hatta cirolanarak çekin ...'a bağış olarak verildiğini iddia edildiğini ancak söz konusu çekin davalı şirket tarafından teslim alındığına dair kaşeli imzalı tediye makbuzu mevcut olduğunu, davacı tarafın bahsetmiş olduğu söz konusu alacak kalemlerinin tamamı gerçeği yansıtmadığını, yapılan tüm işlerle ilgili "Makine çalışma hafriyat bedeli" isimli 15.01.2019 tarihli davacı şirkete ait 1.164.110 TL değerinde fatura, A0-7139666, A0-7139665, A0- 7139669, A0-7139667, A0-7139667, A0-7139668, A0-7139670, A0-7139671, A0-7139672 seri numaralı toplamda 1.241.601 TL'lik çeklerle ödendiğini, davacı tarafın bu çekleri teslim aldığına dair imzası ve kaşesinin mevcut olduğunu, davacı tarafın müvekkil şirketten herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, beyan ederek, davacı şirketin müvekkili şirketten herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, iddia ve taleplerinin mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, davacının haksız davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır.
Taraflar arasındaki ihtilafın;Davalının yüklenicisi olduğu Ankara Kazan , Keçiören ve Keçiören İlçeleri ile Bolu Gerede İlçelerinde AS, YS ve asfalt yapım işlerinde davacının alt yüklenici olarak iş makinesi kullandırma ve vasıfsız işçi temini işini üstlenip üstlenmediği davalının aralarındaki anlaşmaya rağmen üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirip getirmediği, davacının alacaklarının ödenip ödenmediği noktasında toplandığı görülmüştür.
Mahkememizce, ... çek aslı, Noter evrakları, .... Esas sayılı dosyalarının uyap sureti, ASKİ kayıtları ile dava konusu işe ilişkin ana ihale dosyası ilgili yerlerden getirtilerek dosya arasına alınmıştır.
Taraflarca bildirilen deliller toplandıktan sonra , davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sureti ile ihtilaf konusu hususlarda tespit yapmak amacıyla, İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmiş mali müşavir bilirkişi tarafından sunulan bilirkişi raporunda, Davacı ... Hafriyat İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti. ve Davalı ... İnşaat San. Tic. A.Ş. arasında, ... İnşaat San. Tic. A.Ş. defter ve belgeleri incelemesinden iki firma arasında, ticari ilişkinin varlığının somut sabit ve kesin olduğu, 2019 Yılı sonu itibari ile ... İnş. San. Tic. A.Ş. ait Ticari defter kayıtlarında, ... Hafriyat İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.'nin 23.396,41-TL borçlu olduğunun Davacı ve davalı arasında yapılan işler ile ilgili herhangi bir yazılı sözleşmenin bulunmadığı, sözleşme olmamasından dolayı söz konusu işler ile ilgili bedelin tam olarak tespit edilemediği, Vergi Usul Kanunu (VUK) ticari faaliyette bulunan gerçek ve tüzel kişilerce tutulan defterlere yapılan kayıtların bir belgeye dayandırılması esasını benimsemiştir. 227'nci maddede “Bu kanunda aksine hüküm olmadıkça bu kanuna göretutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsiki mecburidir.'' denilerek kayıtların belgelendirilmesi gereği ortaya konulmaktadır. Belgelendirme esas itibariyle fatura ve fatura yerine geçen belgelerle mümkün olabileceğini, Dava dilekçesinde ödenmediği beyan edilen; 01/01/2019 Tarihli kiralık iş makinesi 11.760 TL, 30/12/2018 Mamak Keçiören kiralık iş makinesi 19.883 TL. 30/12/2018 hafriyat bedeli 27.380 TL Tutarlar Keçiören olmak üzere eşleşen tutarlarda 3 adet faturanın düzenlenmiş olduğu, Dava konusu işler ile ilgili bir sözleşmenin olmaması ve ... Yapı Mühendislik San. Ve Tic. A.Ş. üzerinden fatura düzenlenmesi ve ödemelerin yapılması bu neden ile ... Yapı Mühendislik San. Ve Tic. A.Ş. İncelenmesi gerektiği, Davacı ... Hafriyat İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti. ile ... yapı Mühendislik San. Tic. A.Ş. arasında ticari ilişkinin mevcut tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait olan kayıtların tevsiki mecburidir.'' denilerek kayıtların belgelendirilmesi gereği ortaya konulmaktadır. Belgelendirme esas itibariyle fatura ve fatura yerine geçen belgelerle mümkün olabileceğini, Dava dilekçesinde ödenmediği beyan edilen; 01/01/2019 Tarihli kiralık iş makinesi 11.760 TL, 30/12/2018 Mamak Keçiören kiralık iş makinesi 19.883 TL. 30/12/2018 hafriyat bedeli 27.380 TL Tutarlar Keçiören olmak üzere eşleşen tutarlarda 3 adet faturanın düzenlenmiş olduğu, Dava konusu işler ile ilgili bir sözleşmenin olmaması ve ... Yapı Mühendislik San. Ve Tic. A.Ş. üzerinden fatura düzenlenmesi ve ödemelerin yapılması bu neden ile ... Yapı Mühendislik San. Ve Tic. A.Ş. İncelenmesi gerektiği, Davacı ... Hafriyat İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti. ile ... yapı Mühendislik San. Tic. A.Ş. arasında ticari ilişkinin mevcut olduğu dosya kapsamında görüldüğü, ... yapı Mühendislik San.Tic. A.Ş.'ne yapılan işler ile ... İnşaat San. Tic. A.Ş.'ne yapılan işlerin birbiri ile bağlantılı olabileceği, ... İnşaat San. Tic. A.Ş. tarafından, ... yapı Mühendislik San. Tic. A.ş 'ne lehine düzenlenen çeklerin tediye makbuzu ile ... Hafriyat İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti'ne verilmiş olduğu 21.02.2019 tarihli tediye makbuzunda görüldüğü, aynı çekler 29.07.2020 tarihli dava dilekçesi ekindeki cari ekstrede görülmektedir. 30/05/2019 vade tarihli 100.000,00- TL bedelli ... yapı Mühendislik San. Tic. A.ş lehine düzenlenen A0-7139670 seri nolu çek, ... İnşaat San. Tic. A.Ş. ticari defterleri incelemesinde, defter kayıtlarında ... Hafriyat İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.'ne ait cari ekstresinde görülmediğini, ... yapı Mühendislik San. Tic. A.Ş. tarafından çekler verilmiş olduğuna göre, ... yapı Mühendislik San. Tic. A.Ş.'nin defter kayıtlarında mevcut olabileceği, Şantiye Şefi .... tarafından imzalanmış olan, Keçiören Hakediş Raporunda Yükleniciye ödenecek nihai tutarın 465.973,50-TL tutarında olduğu bu tutara denk gelen Keçiören hak ediş faturaların defter kayıtlarında olmadığı, Sadece ( Mamak Keçiören kiralık iş makinesi bedeli) 30.12.2018 Tarih 098762 Nolu fatura ile 19.883,00 TL* Keçiören (Makine çalışma ve hafriyat bedeli) 30/12/2018 Tarih 098763 Nolu 27.380,60 TL) olmak üzere iki adet fatura toplamı olmak üzere 47.263,60-TL tutarında faturaların düzenlenmiş olduğu rapor edilmiştir.
Taraflar arasındaki alt taşeronluk sözleşmesi gereği davalı ticari defter ve kayıtlarının incelenmesine ilişkin bilirkişi raporu ile birlikte değerlendirmek yapılmak üzere davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sureti ile Mali Müşavir ve Nitelikli Hesap Uzmanından oluşan bilirkişi heyeti marifeti ile rapor düzenlenilmesine karar verilmekle, davacı tarafın 2018-2019.2020 yılına ait ticeri defterlerinin kayıtlarının incelenmesi sonucu, ticari defterlerinin noter tasdiklerini kanuni süresi içinde yaptırıldığı ve ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, TTK gereği kendisi lehine delil teşkil edeceği, davalı şirketten alacağının bulunmadığı ve aksine 23.396,41 TL. borcu olduğunun tespit edildiği, dava dışı ... Yapı Mühendislik San.ve Tic. A.Ş. davacı muhasebe kayıtlarına göre 31.12.2019 tarihi itfbariyle davacı şirkete 22.509,00 TL. borçlu olduğu; tespit edildiği ancak dava dışı şirket tarafından davacıya 21.02.2019 tarihinde tediye makbuzu ile verilmiş bulunan ve tamamı davalı şirket tarafından imza alınan çeklerden, 30.03.2019 tarih, 7139670 çek no.lu ve 100.000,00 TL. tutarlı olan çekin tediye makbuzunda yer almasına rağmen davacı yevmiye defteri kayıtlarında yer almadığının görüldüğü, bu çek tutarının dikkate alınması durumunda ise davacı şirketin, dava dışı ... Yapı Müh....A.ş'ne 77.491,00-TL borçlu olduğunun görüleceği rapor edilmiştir.
Mahkememizce davalının itirazları, davacı ile davalı arasında taşeronluk ilişkisi bulunup bulunmadığı yapıldığı iddia edilen işlerin yapılıp yapılmadığı, hususlarında bilirkişi heyetine İnşaat Mühendisi eklenmek sureti ile ek rapor düzenlenilmesine karar verilmiş, mahkememize sunulan raporda davalı ... İnşaat San. Tic. A.Ş. ile davacı ... Hafriyat İnşaat ve Tic. A.Ş. İle arasında imzalanmış herhangi bir taşeronluk sözleşmesi bulunmadığı, tarafların defter ve belgelerinin incelenmesinden, düzenlenen hakedişler ve yapılan ödemelerden taraflar arasında ticari ilişkinin var olduğunun sabit olduğu, davacı vekilinin sunmuş olduğu 2018 ve 2019 yılına ait Mal ve Hizmet Faturalarından yapılan harcamaların Davalı ... İnşaat San. Tic. A.Ş. ile yapılan işler ile ilgili olup olmadığı hususunda tespit yapılmasının mümkün olmadığı, ayrıca düzenlenen hakedişlerin dosya içeriğinde eksik olduğu ve kesilen faturalar ile uyuşmadığı, davacı şirketin 2018-2019-2020 yıllarına ait ticari defterlerinin noter tasdiklerini kanuni süresi içinde yaptırıldığı ve ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, TTK gereği kendisi lehine delil teşkil edeceği, davacı şirketin, davalı şirket ticari defter kayıtlarının incelenmesi sonucu hazırlanan 11/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, davalı şirketten alacağının bulunmadığı ve aksine 23.396,41 TL. borcu olduğu, davacı vekilinin talebi olan 30/05/2019 tarih - 7139670 nolu 100.000 TL. bedelli çekin imza yönünden incelenmesi ve ... şirketinin defterlerinin incelenmesi için İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılması taleplerinin Mahkemenin takdirinde olduğu, dava dışı ... Yapı Mühendislik San. ve Tic. A.Ş. davacı muhasebe kayıtlarına göre, 31.12.2019 tarihi itibariyle davacı şirkete 22.509,00 TL. borçlu olduğu; ancak dava dışı şirket tarafından davacıya 21.02.2019 tarihinde tediye makbuzu ile verilmiş bulunan ve tamamı davalı şirket tarafından imza alınan çeklerden, 30.05.2019 tarih, 7139670 çek no.lu ve 100.000,00 TL. tutarlı olan çekin tediye makbuzunda yer almasına rağmen davacı yevmiye defteri kayıtlarında yer almadığının görüldüğü, bu çek tutarının dikkate alınması durumunda ise davacı şirketin dava dışı ... Yapı Müh...A.ş'ne (100.000,00-22.509,00-) 77.491,00 TL. borçlu olacağının tespit edildiği rapor edilmiştir.
Usul ve yasaya uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporları Mahkememizce hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilmiştir.
Mahkememizce yapılan inceleme toplanan deliller ile hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilen bilirkişi kök rapor ve ek raporu ile birlikte yapılan inceleme sonucunda, davacının davalının yüklenicisi olduğu Ankara Kazan , Keçiören ve Keçiören İlçeleri ile Bolu Gerede İlçelerinde AS, YS ve asfalt yapım işlerinde davacının alt yüklenici olarak iş makinesi kullandırma ve vasıfsız işçi temini işini üstlendiği, söz konusu işi yerine getirmesine rağmen davalının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediği iddiası ile ödenmeyen alacakları talebine ilişkin söz konusu davada, taraflarca bildirilen deliller toplandıktan sonra dosyada bulunan bilgi, belgeler ve tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde, davalı ... İnşaat San. Tic. A.Ş. ile davacı ... Hafriyat İnşaat ve Tic. A.Ş. İle arasında imzalanmış herhangi bir taşeronluk sözleşmesi bulunmadığı, tarafların defter ve belgelerinin incelenmesinden, düzenlenen hakedişler ve yapılan ödemelerden taraflar arasında ticari ilişkinin var olduğunun sabit olduğu, düzenlenen hakedişlerin dosya içeriğinde eksik olduğu ve kesilen faturalar ile uyuşmadığı,davalı şirketten alacağının bulunmadığı ve aksine 23.396,41 TL. borcu olduğu ancak dava dışı ... Yapı Mühendislik San. ve Tic. A.Ş. davacı muhasebe kayıtlarına göre, 31.12.2019 tarihi itibariyle davacı şirkete 22.509,00 TL. borçlu olduğu; ancak dava dışı şirket tarafından davacıya 21.02.2019 tarihinde tediye makbuzu ile verilmiş bulunan ve tamamı davalı şirket tarafından imza alınan çeklerden, 30.05.2019 tarih, 7139670 çek no.lu ve 100.000,00-TL. tutarlı olan çekin tediye makbuzunda yer almasına rağmen davacı yevmiye defteri kayıtlarında yer almadığı bu durumda söz konusu 100.000,00-TL'lik çekin taraflar arasındaki ticari ilişkide cari hesaptan davalı lehine değerlendirilmesi gerektiği kabul edilmiş, buna göre davacının alacaklı değil, borçlu olduğu anlaşılmakla, davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 80,70-TL olduğundan, peşin alınan 170,78-TL harcın mahsubu ile bakiye 90,08-TL harcın talep halinde karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısım var ise talep halinde karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/11/2022