T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/307 Esas
KARAR NO: 2022/130
DAVA: Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)
DAVA TARİHİ: 07/05/2021
KARAR TARİHİ: 24/02/2022
GR.KR.YZM.TARİHİ: 28/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 08/04/2021 tarihli genel kurulda toplanan üye sayısının 1025 olduğunu, 15/02/2020 tarihli genel kurulda ise üye sayısının 1033 olarak belirtildiğini, her iki genel kurulun gündeminde de ortak sayılarının artırılma veya azaltılmasına dair gündem maddesi bulunmadığını, ayrıca 08/04/2021 tarihli genel kurulda kooperatif ana sözleşmesinde düzenlenen karar yeter sayısının da altında kaldığını, toplantı ve karar nisabının sağlanmadığını, kanunun emredici hükmüne aykırı davranılarak gündeme bağlılık ilkesi ihlal edildiğini, Genel Kurulda alınan 8. Maddenin iptalinin gerektiğini, ana sözleşme gereği Genel Kurul tarihinden önceki 15 gün içerisinde isteyen her ortak ile ibra için görüşülmesi, bilanço, gelir tablosu, mizan ile diğer ilgili yıla ait gelir gider belgeleri ile kanuni defterlerin kooperatif merkezinde incelenmesi için hazır bulundurulması gerektiğini ancak yönetim kurulunda olan görevlilerin hiçbir gerekçe göstermeksizin görevlerini yerine getirmediğini, Genel kurul tutanağının usulüne uygun tutulmadığını, 31/12/2020 tarihli kitapçıktan genel kurul gündemi incelendiğini buna göre; Genel Kurulun 4. Maddesinde yer alan ibraların iptalinin gerektiğini, bilançonun 8. Sayfasında aktif hesaplarında yer alan D-Diğer alacaklar üst hesap 10442.349,98 TL; alt hesaplardan ortaklardan alacaklar tutarı 10.387.396,55 TL ile diğer çeşitli alacaklar 54.953,43 olarak açıklandığını, bilançonun 9. Sayfasında yer alan açıklamada diğer alacaklar hesabı adının ortak maliyet hesabı diye açıklama yapıldığını raporlarda bu isimde bir hesabın bulunmadığını, 31/12/2020 tarihli kitapçığın 23. Sayfadaki tahmini bütçede mevcutlarda yazılan kasa ve banka hesapları, yıl sonu bilançosundaki rakamların aynısı olduğunu, kayıtlarda yer alan Ortaklardan alacaklar hesabı 10.387.396,55 TL ile diğer çeşitli alacaklar 54.95,43 TL toplamı olan diğer alacaklar toplamı hesabı 10.442.39,98 TL yerine kayıtlarda yer almayan 1.267.940,22 TL olarak yazılmak suretiyle 9.174.406,76 TL alacağın gizlendiğini, dolayısıyla denetime sunulan belgelerin gerçeği yansıtmadığını, denetim kurulu raporu, bilanço ve gelir gider raporları ile yönetim kurulu raporlarının ibrasının geçersiz olduğunun açık olduğunu, tüm bu nedenlerle Kooperatifler Kanununa, Türk Ticaret Kanununun anonim şirketlere ilişkin hükümlerine, ana sözleşmeye ve objektif iyi niyet kurallarına aykırı 08/04/2021 tarihli genel kurulda alınan 4,5 ve 8 nolu kararların iptalini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş,
Davacılar vekili mahkememize ibraz etmiş olduğu 17/02/2020 tarihli dilekçesi ile 4. Maddenin iptaline 5 ve 8. maddenin ise mutlak butlanla batıl olduğunu tespitine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davanın hukuki mesnetten yoksun olduğunu ve müvekkili kooperatifin gerçekleştirdiği Genel Kurulun ve alınan kararların hukuka uygun olduğunu, genel kurulda alınan ve davacılar tarafından iptali istenen 4 numaralı kararda 2020 hesap yılına ait bilanço ve gelir-gider cetvellerinin ayrı ayrı oylamasına geçilerek oya sunulduğunu ve oy çokluğu ile kabul edildiğini, iptali istenen 5 numaralı karar ile 2019 yılı genel kurul kararı ile toplanan hazine bedellerinin ecrimisil bedeli düşüldükten sonra kalan 8.000.000,00-TL'nin ortaklarına dükkan metrekaresine göre iadesinin yapılmasının oy birliği ile kabul edildiğini, iptali istenen 8 numaralı karar ile yönetime verilecek yetkililerin görüşüldüğünü, satış yetkisinin çıkartılarak ana sözleşmenin 44 maddesindeki yetkilerle birlikte okunan yetkilerin verilmesinin oy çokluğu ile kabul edildiğini, 08/04/2021 tarihli genel kurulda toplantı nisabı ile 4. ve 8. maddelerin karar nisabının usul ve yasaya uygun olduğunu, iptali istenen 5. maddenin ise zaten oy birliği ile kabul edildiğinden davacıların işbu davayı açmada hukuki yararının bulunmadığını, genel kurulda davacıların iddiasındaki gibi toplantı ve karar nisabının sağlanmaması gibi bir durumun söz konusu olmadığını, kabul ve oylama tutanaklarının incelenmesi ile oylamaya katılanların salt çoğunluğunun sağlandığının açık olduğunu ve karar nisabının da sağlandığını, davacıların müvekkili kooperatifçe denetçi Şerafettin Aksoy'un defter ve belgeleri incelemesine izin vermediği hususunun tamamen gerçek dışı olduğunu, genel kurul toplantısında gündemden bağımsız bir konunun görüşülmediğini davacının bu iddiasının da hukuki dayanaktan yoksun ve ispata muhtaç olduğunu, genel kurul tutanaklarının usul ve yasaya uygun olup, davacıların mevcut yönetim kurulu ve başkan ile olan husumetlerinin bu iddiaya neden olduğunu, dava dilekçesinde yer alan maddi konuların doğruyu yansıtmadığını beyan ederek, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
KABUL VE GEREKÇE: Dava, Kooperatif Genel Kurul Kararı İptali istemine ilişkindir.
Eldeki davada, davalı kooperatifin Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasına kayıtlı olup, muamele merkezinin Ankara Yenimahalle İlçesi olduğu, davacının davalı kooperatifin üyesi olup, davaya konu davalı kooperatifin 08/04/2021 tarihinde gerçekleşen 2020 yılı olağan genel kurul toplantısına kooperatife kayıtlı 1025 ortaktan 204 ünün asaleten 76 sının ise vekaleten olmak üzere toplam 280 ortağın katıldığı, gündeme geçilmeden önce tespit edildiği, genel kurulun 4. maddesi ile " 2020 hesap yılına ait; bilanço ve gelir-gider cetvellerinin ayrı ayrı onaylanmasına geçildi. Bilanço ve gelir-gider cetvellerinin kabulü oya sunuldu ve oyçokluğuyla kabul edildi (94 kabul, 72 red) Yönetim Kurulunun ibrası oya sunuldu ve oyçokluğu ile ibra edildi (97 kabul, 72 red), Denetim Kurulunun ibrası oya sunuldu ve oyçokluğuyla ibra edildi. (85 kabul, 76 red) (Yönetim ve Denetim Kurulu üyeleri kendi ibralarında oy kullanmadılar. İsmail Güven, Süleymman Sülek, ... ve ... her üç oylamaya da red oyu verdiklerini, ibra etmediklerini ve onaylamadıklarını tutanaklara şerh olarak yazılmasını istediler." şeklinde karar alındığı, yine davaya konu 5. madde ile "2019 yılı gene kurul kararı ile toplanan hazine bedellerinin ecrimisli düşüldükten sonra kalan 8,000.00 TL’nin ortaklarımızın dükkan m2’sine göre iadesinin yapılması oybirliğiyle kabul edildi." 8. maddesi ile ise " Yönetime verilecek yetkilerin görüşülmesine geçildi. Yetkililer genel kurula okundu. Satış yetkisinin çıkartılarak anasözleşmenin 44. Maddesindeki yetkilerle birlikte okunan yetkilerin aynen verilmesi oy çokluğu ile kabul edildi." şeklinde genel kurulda karar alındığı, davalı kooperatif tarafından üyelere gönderilen 25/02/2021 tarihli gündeme genel kurulda bağlı kalındığı dosya kapsamıyla sabit olup taraflar arasındaki ihtilafın, genel kurulun 4,5 ve 8. maddelerinin kanuna, ana sözleşmeye, iyi niyet kurallarına aykırı olup olmadığı yine davacı vekili tarafından ibraz edilen 17/02/2022 tarihli dilekçe sonrasında 5 ve 8. maddelerin mutlak butlanla batıl olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde genel kurulda alınan kararların toplantı ve karar nisabının sağlanmadığı yönündeki iddianın öncelikle değerlendirilmesi gerekmiştir.
Yargıtay 23. Hukuk dairesinin 2016/6131 esas 2018/5820 karar sayılı ilamında açıkça belirtildiği üzere; 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 45/2. maddesi, "Genel kurul sözleşmede gösterilen şekil ve surette toplantıya çağrılır. Toplantı nisabı sözleşmede gösterilir. Ancak yapı kooperatiflerinin genel kurul toplantısında ortakların en az 1/4' ünün şahsen veya temsilen hazır bulunmaları şarttır." hükmünü; aynı Kanun'un 51/1. maddesi ise "Kanun veya ana sözleşmede aykırı hüküm bulunmadıkça, genel kurul kararlarında ve seçimlerde oyların yarıdan bir fazlasına itibar olunur" hükmünü; ana sözleşmenin 33. maddesinin 1. fıkrası, "Genel kurulun toplanabilmesi ve gündemdeki konuları görüşebilmesi için, kooperatife kayıtlı ortakların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen toplantıda hazır bulunması şarttır. İlk ve müteakip toplantılarda aynı nisap aranır" hükmünü; 2. fıkrada ise "Genel kurulda kararlar, ortakların en az 1/4'ünün hazır olması şartıyla oylama sırasındaki mevcudun yarıdan fazlasının oyu ile alınır" hükmünü içermektedir. Anılan hükümler emredici nitelikte olup bu hükümlere aykırılık teşkil eden genel kurul kararları yok hükmünde olup, bu kararlar baştan beri hüküm ifade etmezler ve bunların yok hükmünde olduğunun tespiti için açılacak davalarda genel kurulda muhalefette bulunmuş olma şartı aranmayacağı gibi, bir aylık hak düşürücü süre içinde açılmış olmaları da dinlenmeleri yönünden zorunlu değildir. Yine Yasa ve anasözleşmede belirlenen toplantı nisabını etkilememek kaydıyla toplantıya katılan ortakların bir bölümünün genel kuruldan ayrılması mümkün bulunduğundan, karar nisabının da her gündem maddesinin oylamasına katılan kişilerin sayısı esas alınarak belirlenmesi, bu durumda karar nisabının her madde için ayrı ayrı o madde oylamasına katılan ortak sayısına göre değerlendirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan hukuki gerekçeler ışığında somut olay irdelendiğinde öncelikle davalı kooperatifin üye sayısının 1025 olması karşısında toplantı yeter sayısının 257 olduğu, genel kurulda karar alınabilmesi için en az 257 ortağın toplantıda hazır olması şartı ile hazır olanların yarısından fazlası olan 129 ortağın olumlu oy kullanması gerektiği, 2020 yılına ait genel kurulun 4. Gündem maddesinde kooperatifin 2020 yılına ait bilanço, gelir gider cetveli ile yönetim ve denetim kurulunun ibralarında alınan kararlar için toplantı ve karar yeter sayısının oluşmadığı, bu suretle 4. Maddenin yokluk ile malul olduğu, 5. Maddede oy birliği ile karar alındığı beyan etmiş ise de, toplantıya katılan üye sayısının, 8. Maddede ise toplantı ve karar sayısının ayrı ayrı denetlenebilir şekilde tespit edilip tutanağa yazılmadığı, bu suretle alınan kararların yokluk ile malul olduğu kabul edilerek aşağıdaki hüküm fıkrası tesis kılınmıştır.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜ ile;
Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil numarasına kayıtlı, Sınırlı Sorumlu ... Toplu İş Yeri Yapı Kooperatifinin 08/04/2021 tarihinde yapılan 2020 yılı olağan genel kurul toplantısının 4, 5 ve 8. maddelerinin yokluk ile malul olduğunun tespitine,
2-Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 80,70-TL harçtan, peşin alınan 59,30-TL harcın düşümü ile kalan 21,40-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.100,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
4-Davacılar tarafından yapılan 3.152,90-TL (dava açılış masrafı, bilirkişi ücreti, posta ve tebligat gideri olmak üzere) yargılama gideri ile davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 59,30-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
5-Davacılar tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 24/02/2022
Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza