T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/394 Esas - 2023/673
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/394 Esas
KARAR NO: 2023/673
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI: ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
Av. ...
DAVALI: 1- ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALILAR: 2- ...
3- ...
4- ...
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 18/06/2021
KARAR TARİHİ: 20/11/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP :
Davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde özetle; davacı kurumun ... "...." kapsamında yüklenici firmalar adına 04/01/2012 tarihinden itibaren çalışan ...'in 31/12/2018 tarihinde emeklilik nedeni ile işten ayrıldığını, dava dışı işçinin çalıştığı sürelere ait kıdem tazminatının ödenmesi talebi ile davacı firmaya başvuruda bulunduğunu ve 23.721,39-TL kıdem tazminatından 180,05-TL tutarında damga vergisi kesildikten sonra kalan 23.541,34-TL tutarın 22/02/2019 tarihinde banka hesabına yatırıldığını ancak dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminat bedelinin, çalıştığı davalı firmalardaki hizmet süreleri dikkate alınarak davalı firmalardan tahsil edilemediğini, söz konusu bedelin tahsili amacı ile 04/08/2020 tarihinde yasal arabuluculuk başvurusu yapıldığını ancak anlaşmama tutanağı düzenlendiğini beyan ederek, davalı ... Hizm....Ltd. Şti'nin sorumlu olduğu 7 ay 17 güne tekabül eden 2.139,35-TL'nin, davalı .... Ltd. Şti'nin sorumlu olduğu 1 yıl 2 ay 16 güne tekabül eden 4.109,07-TL'nin, davalı ... Hizm....Ltd. Şti'nin sorumlu olduğu 2 yıla tekabül eden 6.785,62-TL'nin, davalı ... Tem....Ltd. Şti'nin sorumlu olduğu 1 yıl 11 ay 27 güne tekabül eden 6.757,34-TL'nin ödeme tarihi olan 22/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı tahsili ile yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı .....Ltd. Şti vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle;davacının dava dışı işçiye ödediği kıdem tazminatını müvekkiline rücu ettiğini, davacının davasının haksız ve mesnetsiz olduğunu ve davanın reddini talep ettiklerini, talep konusu miktarın, taraflar arasında tartışmasız veya açıkça belirli olması halinde kısmi dava açılamayacağını, zamanaşımı süreleri ve hak düşürücü sürenin geçtiğini, dava dışı işçinin müvekkili ile işi son bulduktan sonra aynı üst işveren nezdinde çalışmaya devam ettiğini, işyeri devri kuralları gereği müvekkilinin sorumluluğunun sona erdiğini, davacının haklarının zamanaşımına uğradığını, işyeri devrine göre zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin geçtiğini, müvekkilinin sorumluluğunun kabul etmemekle birlikte davacının haklı çıkması ihtimaline binaen istenebilecek faiz oranını ancak yasal faiz olabileceğini, avans faiz isteminin reddini talep ettiklerini, huzurdaki davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava dışı işçiye yapılan ödemeden müvekkilinin bu dava ile haberinin olduğunu beyan ederek, davanın reddine, dava giderleri ile vekalet ücretinin de karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılarca davaya cevap sunulmamıştır.
GEREKÇE:
Dava, Rücuen Tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki ihtilafın; Davacı işyerinde davalılar bünyesinde çalışan dava dışı işçi ...'e ödenen kıdem tazminatının davacı tarafından davalılara rücu edilip edilemecyeği, edilecek ise miktarı noktasında toplanmıştır.
Mahkememizce, dava dışı işçiye ilişkin hizmet döküm cetveli ile taraflarca bildirilen deliller dosya arasına alınmıştır.
4857 İş Kanunu'nun 2/6 maddesi "asıl işveren, alt işverenin 4857 İş Kanunu’nun 2/6 maddesi “asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur” hükmü yer almaktadır.
Dava, Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklı Rücuen Alacak davası olup, buna ilişkin olarak; ... 15/09/20120 tarihli ve .... sayılı ilamında; "Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işveren karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerin de bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. " hükmü yer almaktadır.
Mahkememizce, ihtilaf konusu hususlarda tespit yapmak amacı ile Nitelikli Hesap Uzmanı tarafından tespit yapılarak rapor düzenlenilmesine karar verilmiş, mahkememize sunulan 15/09/2023 tarihli raporda, dosya kapsamında yer alan belgelerin incelenmesinden, davacı tarafından dava dışı işçiye 22/02/2019 tarihinde 23.541,34-TL kıdem tazminatı ödendiği, ... içtihatlarında, işçiye ödenen kıdem tazminatının iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanması gerektiği ve bu kıdem tazminatının tamamından yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak işverene karşı sorumlu olduklarının belirtildiği, bu kapsamında davacı tarafından dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatının dava dışı işçinin davalıların yanında çalıştığı süreye oranlayarak davalılara rücu edilebilecek kıdem tazminatının tespit edileceğini, dava dışı işçinin 04/01/2012-31/12/2013 tarihleri arasında ... 728 gün çalışması karşılığı 6.710,30-TL, 01/01/2014-31/12/2015 tarihleri arasında ... Hizmetleri 730 gün çalışması karşılığı 6.728,73-TL, 01/01/2016-21/03/2017 tarihleri arasında ... 446 gün çalışması karşılığı 4.110,98-TL, 15/05/2017-31/12/2017 tarihleri arasında ... 231 gün çalışması karşılığı 2.129,23-TL kıdem tazminatı sorumluluğunun bulunduğu ve toplam 19.679,23-TL tazminattan sorumlu olduğu rapor edilmiştir.
Mahkememizce, Yerleşik ... ilamları doğrultusunda yapılan tespit neticesinde; dava dışı işçi ...'in kıdem tazminatı ücretine ilişkin davacı tarafından ödenen miktarın davalı şirketlerden tahsili talebinde, .... yerleşik içtihadı gereğince davalı şirketin dava dışı işçinin iş akdinin feshedildiği tarihte giydirilmiş ücret üzerinden ödenen kıdem tazminatının çalıştığı dönem dönem itibari ile davalı ....Ltd. Şti'nin 6.710,30-TL, davalı ....Ltd. Şti'nin 6.728,73-TL, davalı ....Ltd. Şti'nin 4.110,98-TL, davalı ....Ltd. Şti'nin 2.129,23-TL sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmakla, davanın kısmen kabulü ile 6.710,30-TL'nin ....Ltd.Şti'nden, 6.728,73-TL'nin .....Ltd. Şti'nden, 4.110,98-TL'nin ....Ltd. Şti'nden, 2.129,23-TL'nin ....Ltd. Şti'nden olmak üzere toplam 19.679,23-TL'nin ödeme tarihi olan 22/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın Kısmen Kabulü ile;
-6.710,30-TL'nin ....Ltd.Şti'nden,
-6.728,73-TL'nin .....Ltd. Şti'nden,
-4.110,98-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-2.129,23-TL'nin ....Ltd. Şti'nden olmak üzere toplam 19.679,23-TL'nin ödeme tarihi olan 22/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 1.344,28-TL olduğundan, peşin alınan 634,39-TL'nin mahsubu ile bakiye 709,89-TL 'nin davalıların sorumluluk oranlarına göre,
-242,00-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-242,71-TL'nin .....Ltd. Şti'nden,
-148,22-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
- 76,81-TL'nin ....Ltd. Şti'nden alınarak hazineye irat kaydına,
3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıların sorumluluk oranlarına göre,
-447,48-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-448,80-TL'nin .....Ltd. Şti'nden,
-274,16-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-141,90-TL'nin ....Ltd. Şti'nden geri kalan 7,66-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıların sorumluluk oranlarına göre,
-6.102,11-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-6.120,01-TL'nin .....Ltd. Şti'nden,
-3.737,52-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-1.936,78-TL'nin ....Ltd. Şti'nden alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı .....Ltd. Şti kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 115,15-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan 873,59-TL harç toplamı ile 3.795,00-TL posta, tebligat, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.668,59-TL yargılama giderinin davalıların sorumluluk oranlarına göre,
-1.582,65-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-1.587,32-TL'nin .....Ltd. Şti'nden,
-969,66-TL'nin ....Ltd. Şti'nden,
-501,87-TL'nin ....Ltd. Şti'nden olmak üzere 4.641,50-TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde .... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.20/11/2023
Katip .... Hakim ....
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır