T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ... Esas - 2021/704
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: ... Esas
KARAR NO: 2021/704
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 02/07/2021
KARAR TARİHİ: 18/11/2021
GR.KR.YZM.TARİHİ: 23/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
İDDİA: Mahkememizin ... esas sayılı dosyasına ibraz edilen karşı dava dilekçesinde özetle; dava dışı Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü ile ... İnş... A.ş.&... İnş.... AŞ adi ortaklığı arasında ... Hava Limanı Terminal Binası ile ... yapım işine ait sözleşme akdedildiğini, müteakiben 15/12/2019 tarihli devir sözleşmesi ile ana işveren Devlet Hava Meydanları Genel Müdürlüğü oluru ile ... İnş...Aş & ... İnş.. Aş adi ortaklığı'nın yükümlüğünün davalı ... inşaata devredildiğini, ... İnş... A.ş ile davalı .......Ltd. Şti arasında alt yüklenici sözleşmesinin imzalandığını, akabinde ... .... Ltd. Şti ile davalı ....... Ltd. Şti. arasında 01/04/2020 tarihli Terminal Binası bir kısım ince işlerine ait sözleşmenin ve 17/09/2020 tarihli zeyilnamenin akdedildiğini, yüklenici ....... Ltd. Şti. İle idare arasında akdedilen sözleşmede terminal binasına ait imalatların toplam değerinin takriben 12.900.000 TL olduğunu ancak akdedilen sözleşme uyarınca davalıya bu işin 2.500.000 TL lik kısmının verildiğini, dolayısıyla ....... Ltd. Şti'nin sözleşmeden doğan hak ve sorumluluğunun 2.500.000 TL ile sınırlı olduğunu, davalının sorumluluğunun sözleşme gereğince kesin kabule kadar devam ettiğini, davalının sözleşme gereğince tanzim ettiği hak edişlere ilişkin faturaların müvekkilince ödendiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmemesine rağmen davalının şantiyeyi fiilen terkettiğini ve müvekkili aleyhine iflas talepli takip yaptığını beyan ederek ... Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında iflas talepli ilamsız ödeme emrinde talep edilen 1.803.129,87 TL lik takipten dolayı davalıya müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesine talep ve dava etmiş;
Mahkememizin ... esas sayılı dosyasına ibraz edilen ve cevap dilekçesi ile açılan karşı davanın anılı dosyanın tefrik edilerek yukarıdaki esasa kaydı sağlanmıştır.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ........ Ltd. Şti ile ....... A.Ş. arasında organik bağ bulunduğunu, müvekkili şirketin yapmayı üstlendiği işin kapsamının hukuka aykırı şekilde daraltıldığını, müvekkili şirketin imalatlarına zarar verildiğini, davaya konu sözleşmenin karşı yanca fiilen feshedildiğini, iş bu menfi tespit davasının açılmasında herhangi bir yasal dayanak olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.
BİRLEŞİK DAVA YÖNÜNDEN;
İDDİA: Mahkememizin ... esas sayılı dosyasına ibraz edilen karşı dava dilekçesinde özetle; davalı ......Şirketi ile davacı müvekkili (...-... Adi Ortaklığı) arasında yapılmış bulunan 01.11.2019 tarihinde imzalanan taşeronluk sözleşmesiyle proje kapsamında yer alan işlerden katlı otopark binasına ait "ince işler imalatları" işinin, projesine ve şartnameye uygun şekilde sözleşmede belirtilen birim fiyat esasına göre, yapımının ......şirketi tarafından taahhüt edildiğini, sözleşme bedelinin 650.000,00-TL olduğunu, davalı ......Ltd. Şti.'ye sözleşme kapsamında yaptığı iş ve imalatlara ilişkin tüm hakedişlerinin ödendiğini, icra takibi tarihiyle davalının, müvekkili ... şirketine söz konusu sözleşmeden dolayı 20.881,10-TL cari hesaptan borcu bulunduğunu, ... 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş dosyasından yapılacak delil tespiti raporunda belirlenecek ayıplı iş ve imalat alacaklarıyla birlikte davalıdan olan cari hesap bakiyesi alacakları için ayrıca eda davası açılacağını, davalı ... şirketinin sözleşmeden kaynaklı cari hesaptan dolayı şirketlerine borçlu bulunmasına rağmen iflas talepli icra takibi başlatması nedeniyle finans kurumlarının icra takibinden dolayı müvekkili şirket hakkında sorgulama yapmaya başladığını, icra takip dosyasında borca yönelik itirazları üzerine verilen takibin durdurulması kararıyla da yetinmeyerek takip konusu ile ilgili olarak menfi tespit davası açılıp/açılmadığını da sorgulamaya başladıklarını, bu nedenle işbu menfi tespit davasını açmak zorunda kaldıklarını, belirtilen nedenlerle ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından başlatılan 1.803.129,87-TL'lik icra takibinden dolayı davalı ... Şirketi'ne borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini, her ne kadar icra dosyasından ... şirketiyle birlikte müvekkili ... şirketi aleyhine birlikte iflas talepli ilamsız icra takibi başlatılmış ise de, icra takibinin konusu sözleşmelerin farklı tarihlerde farklı tüzel kişiler arasında ve farklı iş ve imalatlar için yapılmış sözleşmeler olması nedeniyle, müşterek ve müteselsil borç ilişkisinin de bulunmuyor olması nedeniyle ayrı ayrı dosyalarda dava açtıklarını beyan ederek, ... Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından başlatılan 1.803.129,87-TL'lik icra takibinden dolayı davalı ... Şirketi'ne borçlu olmadıklarının tespiti ile iflas ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiş;
Mahkememizin ... esas sayılı dosyasına ibraz edilen ve cevap dilekçesi ile açılan karşı davanın anılı dosyanın tefrik edilerek mahkememizin ... esasına kaydı sağlanmış, müteakiben dava mahkememizin ... esas sayılı dosyasıyla birleştirilmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ....... A.Ş ile ........ Ltd. Şti. arasında organik bağ bulunduğunu, müvekkili şirketin yapmayı üstlendiği işin kapsamının hukuka aykırı şekilde daraltıldığını, müvekkili şirketin imalatlarına zarar verildiğini, davaya konu sözleşmenin karşı yanca fiilen feshedildiğini, iş bu menfi tespit davasının açılmasında herhangi bir yasal dayanak olmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.
KABUL VE GEREKÇE : Asıl ve birleşen dava menfi tespit istemine ilişkindir.
Somut olayda; davacı sıfatına haiz ....... Ltd. Şti. tarafından açılan ve mahkememizin ... esasına kaydı yapılan dava dilekçesinde; ....... Ltd. Şti. Vekilinin dava dilekçesinde özetle, ... İnşaat ve ... İnşaat ile müvekkili arasında ... Havalimanı Terminal Binası ile ... Yapım İşi projesinin inşası kapsamında ince inşaat işlerinin yapımı için sözleşme ve zeyilname imzalandığını, müvekkili tarafından sözleşme ve zeyilnameye bağlı olarak imalatlar gerçekleştirilmekte iken müvekkilinin sözleşmesi kapsamındaki işleri müvekkilin bilgi ve onayı olmaksızın başka firmalara verilmek suretiyle haksız bir şekilde müvekkilin sözleşme kapsamının daraltıldığını, müvekkili şirket ile davalı-borçlu ... İnşaat ve ... İnşaat arasında akdedilen sözleşmenin devam ettiği süreçte, müvekkili şirketin sözleşmesi kapsamında kalan işler ile ilgili olarak başka firmalar ile anlaşmalar akdedildiğini, bu firmalar tarafından da imalatlara başlanıldığını, müvekkili şirket tarafından, davalı-borçlu ... İnşaat ve ... İnşaat'ın yapımını üstlendiği ... Havalimanı Terminal Binası ile ... Yapım İşi projesine müvekkili tarafından teklif verilir iken her bir kalemi ayrı ayrı ele alınarak teklif verildiğini, bu teklif hakkında davalı-borçlu ... İnşaat ve ... İnşaat arasında yapılan görüşmeler neticesinde, kapsam değişikliği yaşamadan bir fiyat üzerinde uzlaşılarak sözleşme akdedildiğini, davalı-borçlu ... İnşaat ve ... İnşaat tarafından müvekkili şirketin en çok kâr elde edeceği iş kalemlerinin sözleşme kapsamından müvekkil şirkete haber dâhi verilmeksizin çıkarılmasının, yaptığı ve/veya yapacağı işin kapsamının haksız ve hukuka aykırı olarak daraltılmasının, bu işler karşılığında elde edeceği gelirden mahrum kalmasına sebebiyet verilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, bu hususlar hakkında davalı-borçlu ... İnşaat ve ... İnşaat ile müteaddit defalar görüşmeler yapıldığını, ancak müvekkilinin sözleşme kapsamının haksız ve hukuka aykırı olarak daraltılması hakkında ... İnşaat ve ... İnşaat ile yapılan görüşmelerden de bir netice alınamadığını, müvekkili şirket ile davalı-borçlu ... İnşaat ve ... İnşaat arasında akdedilen tarafından gerçekleştirilen imalatların geçici kabulünün yapılmasından sonra Türkerler İnşaat ile kesin hesabın yapılması amacıyla müteaddit defalar görüşmeler yapıldığını ancak bir uzlaşma sağlanamadığını, ... İnşaat ve ... İnşaat’ın haksız tutumları ile müvekkilin sözleşmeden doğan hak ve işlerini, dolayısıyla elde edeceği gelirleri haksız ve hukuka aykırı şekilde azaltma çabası içine girmesi sebebiyle görüşmelerde uzlaşma sağlanamadığını, sözleşmeye konu taahhütlerin ifa edilmeye devam edildiği bir dönemde müvekkilinin katılmaya zorlandığı yeni görüşme maratonunda bir netice alınamaması üzerine müvekkilin ifa edeceği taahhüt için yapmak zorunda kaldığı hazırlıklar, mobilizasyon ve katlanılmak zorunda kalınan finans maliyetlerinin tahsili amacıyla yasal yollara başvurulduğunu, bu kapsamda ... İnşaat ve ... İnşaat hakkında Ankara 18.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine başlanıldığını, icra takip talebini tebliğ alan ... İnşaat ve ... İnşaat tarafından derhal takibe itiraz edilerek takip durdurulduğunu beyan ederek her iki davalının itirazının kaldırılmasını ve iflas kararı verilmesini istediği,
Eldeki asıl ve birleşen davada davacı sııfatına haiz her iki şirketin anılı dosyaya ibraz etmiş oldukları cevap dilekçesi ile , Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takip alacaklısına borçlu olmadığının tespiti için karşı dava yoluyla menfi tespit davası açtığı,
Karşı davaların yazılı yargılama usulüne tabi olmasına rağmen iflas istemli asıl davanın basit yargılama usulüne tabi olduğu gözetilerek her iki karşı davanın tefrik edildiği ve davaların yukarıdaki esasa kaydının sağlandığı dosya kapsamıyla sabit olup; mahkememizce itirazlı iflas davasına karşı açılan her iki menfi tespit davasında öncelikle davacıların hukuki yararının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekmiştir.
İtirazlı iflas davası açılıp görülmekte iken, aynı icra dosyasındaki borç nedeniyle, borçlunun ileri sürebileceği itirazlarını, davalı sıfatıyla itirazlı iflas davasında ileri sürme imkanı bulunduğundan ayrı bir menfi tespit davası açmada hukuki menfaati bulunmamaktadır. Hukuki menfaat HMK 114/1-h maddesi uyarınca dava şartı olup HMK nun 115 maddesi gereğince mahkemece davanın her aşamasında re' sen dikkate alınması gerekir.
Açıklanan hukuki gerekçeler ışığında somut olaya dönüldüğünde asıl ve birleşen davacının aleyhlerine açılan itirazlı iflas davasında, davaya konu Ankara 18.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası yönünden takip alacaklısına borçlarının olmadığına ilişkin savunmalarını mahkememizin ... esas sayılı dosyasında ileri sürebilecek iken ayrı bir menfi tespit davası açmakta hukuki menfaatlerinin olmadığı kabul edilerek asıl ve birleşen davanın dava şartı yokluğu nedeniyle HMK 114/1-h ve 115/2 maddesi uyarınca ayrı ayrı usulden reddine karar vermiş gerekmiş ve aşağıdaki hüküm fıkrası tesis kılınmıştır.
HÜKÜM:
A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
1-Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle HMK 114/1-h ve 115/2 maddesi uyarınca usulden REDDİNE
2-Alınması gereken harcın 59,30-TL olarak kabulü ile fazla alınan 30.733,65-TL harcın kararın kesinleşmesine müteakip yatırana iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT göre hesaplanan 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına;
5-Kullanılmayan gider avansından artan kısmın kararın kesinleşmesine müteakip talep edene iadesine,
B-BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN;
1-Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle HMK 114/1-h ve 115/2 maddesi uyarınca usulden REDDİNE,
2-Alınması gereken harcın 59,30-TL olarak kabulü ile fazla alınan 30.733,65-TL harcın kararın kesinleşmesine müteakip yatırana iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan AAÜT göre hesaplanan 4.080,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına;
5-Kullanılmayan gider avansından artan kısmın kararın kesinleşmesine müteakip talep edene iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 18/11/2021