T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/624 Esas - 2022/538
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/624 Esas
KARAR NO: 2022/538
DAVA: Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/10/2021
KARAR TARİHİ: 12/09/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP :
Davacı vekilince mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin, 30.06.2020 tarihli fatura ile 2020 imal, S 400 d 4Matic, L Vizyon tip, Dizel motorlu, Siyah renk, 250 kw gücünde, 6 silindirli, 4 kapılı, 2015 kg ağırlığında ... marka hususi otomobili, davalıdan toplam 2.218.873,69-TL karşılığında, sıfır (yeni) olarak satın aldığını ve aracın trafiğe 01.07.2020 tarihinde çıktığını, araç 9.709 kilometrede iken ve trafiğe çıkalı 8,5 ay olmuşken aracın motorundan yoğun bir uğultu sesi gelmesinin fark edilmesi ve klimasının ve buzdolabının soğutmamasının anlaşılması üzerine 15.03.2021 tarihinde satıcı şirkete ait yetkili servise davacı şirket tarafından, ekte sunulan davalıya ait iş emri açılış belgesi karşılığında bırakıldığı, aracın motorunda üretim hatası olduğu ve aracın motorunun yenisi ile değiştirilmesi gerektiğinin servis tarafından tespit edildiği bildirimi ile aracın ayıplı olarak üretildiğini davalı şirketin kabul ettiğini, 25.03.2021 tarihinde davacı şirkete ait mail adresinden davalı şirkete ait mail adresine hitaben yazılan bildirim ile davacı, seçimlik hakkını aracın misli ile değiştirilmesi yönünde kullanıldığının iletildiğini, davalı şirketin, yine mail yolu ile 05.04.2021 tarihinde aracın motorunun değiştirilmesi gerektiğini yineleyerek, araçtaki üretim hatasını ve gizli ayıbı yazılı olarak da kabul ettiğini ve 'Yapılan kontrollerde komple motorun değişmesi gerektiği tespit edilmiştir.' denildiğini, aynı mailde davalı, aracın misli ile değiştirilmesi talebimize istinaden takas yolu ile değişimi kabul edeceğini ve üzerine 1.535.000,00-TL bedel farkı talep edeceğini bildirdiğini, ....yevmiye sayılı ihtarnamesi ile misli ile değişim talebini yinelediklerini davalı tarafından ayıplı bir araç için misli ile değişim durumunda bedel istenilemeyeceğini, yasal süresi içinde misli ile değişimin gerçekleştirilmesini talep ettiklerini bildirdiklerini, aracın motorunun ve klima sisteminin değişme işlemi yapılarak, motor numarası aracın ruhsatının da değiştirildiğini, bu işlemlerden sonra davalı şirket tarafından aracın 24.05.2021 tarihinde motoru yenisi ile değişerek ve klima motoru yenisi ile değişerek ve ruhsatı da değiştirilerek yeni ruhsatı ile birlikte davacıya teslim edildiğini, dava konusu aracın, ... ... sınıfında olan bir araç olmasından ötürü değeri yüksek bir araç olduğunu, aracın motoru gibi en önemli parçasında üretim hatası (gizli ayıp) olması ve araç henüz 8 aylıkken motorunun değiştirilmesi ve klima motorunun da değiştirilmesi sonucunda ve ruhsatı değişmiş bir aracın 3. şahıslara satmak istediğinde aracın yukarıda anlatılan geçmişi, 3. şahıslar üzerinde güvensizlik ve şüphe yaratacağını belirterek araçta meydana gelen değer kaybının, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 20.000,00TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ettiği tespit edilmiştir.
CEVAP :
Davalı vekilince mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; davanın üretici-ithalatçı şirket olan .... Ticaret ve Hizmetler A.Ş..' ye ihbar edilmesi gerektiğini, davacının tacir olduğunu, iddia edilen ayıbı yasal ihbar süresi içinde müvekkili şirkete bildirilmediğini, davacının seçimlik hakkını kullandığını, aracın onarılması sürecinde davacıya ikame araç tahsis edildiğini, davacının ortaya çıkan herhangi bir zararnın söz konusu olmadığını, davacının onarım için onay verdiğini, davalı şirket tarafından dava konusu aracın motorunun tamamı garanti kapsamında ve üretici şirket bilgisi dahilinde ücretsiz değiştirildiğini, aracın motor şase numarasının değişmesiyle haliyle araç ruhsatı da değiştirilerek davacıya teslim edildiğini, onarım sonrası üreticinin ...n açıkça belirttiği üzere aracın motorunun tamamen değişmesi araçta herhangi bir değer kaybına neden olmadığını, Uluslararası ... kalite standartları gereği sıfır ve orijinal parça değişikliğinin ... garantisi altında olduğunu, değer kaybına sebebiyet vermediğini aracın motorunun sıfır ve tamamen orijinal yeni motorla değiştirildiğini, garanti süresinin sıfırdan başladığını, yeni motor değişikliği sayesinde aracın değer kaybetmediğini, aksine değer kazandığını, motor değişikliği nedeni ile değer kaybı talep edilmesi halinde davacının sebepsiz zenginleşmesinin gerçekleşeceğini, ayıp üretim hatası olduğu müvekkil gerekli tüm onarımı ücretsiz yapıldığını onarım sürecinden sonra araçta yeni bir sorun yaşandığına ilişkin beyanın bulunmadığını, müvekkilin herhangi bir kusuru da söz konusu olmadığını, dava konusu araçta meydana gelen sorununaracın üretim hatasından kaynaklandığında bir ihtilaf bulunmadığını, TBK 227. Maddesinde sayılan seçimlik hakların yenilik doğuran ve kullandıkça tükenen kullanılmaları ile yeni bir hukuki kıran, var olan hukuki durumu ortadan kaldıran veya değiştiren, hak sahibine tek taraflı irade beyanı ile yeni bir hukuki durumu doğurma imkanı veren haklardan olduğunu, davacının ücretsiz onarım hakkını kullandığını, aracın motorunun ve ruhsatının da bu kapsamda değiştiğini, aracın servise bırakılmasından itibaren 1 ay süre ile onay verilmeksizin aracın serviste bırakılması sırasında davacıya ikame araç verildiğini, bu nedenle doğan zararlarına karşı dava hakkını saklı tuttuklarını, davanın ihbarını talep ettikleri ... ... OTOMOTİV TİCARET HİZMETLERİ A.Ş.'nin savunmaları alınmadan karar verilmesinin yerinde olmayacağını belirterek davanın reddini talep ettikleri tespit edilmiştir.
Feri Müdahil ... ... Otomotiv...A.ş. vekilince mahkememize sunulan 25/02/2022 tarihli dilekçesinde özetle; davacının aracında bulunduğunu iddia ettiği ayıbı yasal süresi içinde ve usulüne uygun ihbar etmediğini, davacı şirketin aracı 30/06/2020 tarihinde satın aldığını, davacının aracın ayıplı olduğunu belirttiğini ancak ayıp ihbarında bulunulmadığını, tüzel kişi tacir sıfatına sahip olan davacının, ayıp iddiasını ortalama bir tüketici gibi değil, basiretli bir tacir olarak 6762 sayılı TTK'nun 20/3 maddesine göre yapması gerekirken süresinde ayıp ihbarı yapılmadığını, bu durumunun ise davanın reddi için gerekli ve yeterli olduğunu, davacının makul süre içerisinde davayı açmadığını ve dava açma hakkını kaybettiğini, dava konusu aracın ayıpsız olduğunu, üretim/imalat hatası bulunmadığını, araçta meydana gelen arızanın davalı şirket tarafından ücretsiz onarım yapılarak orjinal parça ile giderildiğini beyan ederek, davalı yanında feri müdahale talebinin kabulüne, davanın usulden/esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, Ticari Satımdan Kaynaklanan Tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki ihtilafın; Dava konusu aracın motorunda üretim hatası olduğu yönünde ihtilaf olmayıp, ihtilafın; Davalı firmadan ... plakalı ... marka hususi otomobil satın alan davacı firmanın aldığı otomobilin üretim hatası nedeniyle motoru ve klima motorunun davalı firma tarafından değiştirilmesi neticesinde ruhsatının değişmesinden kaynaklı davacının talep edebileceği değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise davacının talep edip edemeyeceği, edebilecekse miktarı noktasında toplanmıştır.
Mahkememizce, Noterlik evrakları, tramer kaydı ile trafik tescil kayıtları ilgili yerlerden getirtilerek dosya arasına alınmış, davalı işyerinde (servis) yerinde inceleme yapmak sureti ile ihtilaf konusu hususlarda tespit yapmak amacı ile Makine Mühendisi ve Nitelikli Hesap Uzmanından oluşacak heyet marifeti ile rapor düzenlenilmesine karar verilmiş, bilirkişi tarafından sunulan 05/03/2022 tarihli raporda, Davacının dava konusu aracı 30-06-2020 tarihinde 2.218.873,69-TL bedel karşılığında satın aldığı, davalı firmaya 15/03/2021 tarihinde araçtaki ses şikayetleri ve yağ filtresindeki olmaması gereken metal talaşı görülmesi üzerine motor değişimi için işlemler başlatıldığı, aracın 15/03/2021 tarihinde servise bırakıldığı, 24.05.2021 tarihinde ruhsat işlemlerinin sona ererek aracın davacı tarafça teslim alındığı ve araçta üretim hatası bulunduğu tespit edildiği, TBK. Madde 227. satılan malın ayıplı olması halinde alıcının seçimlik haklarını düzenlendiğini, yapılan incelemede davacının öncelikle araçtaki ayıpların bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere onarılmasını talep ettiği, bu maksatla aracın motorunun yenilendiğini ruhsatının değiştirildiği, aracın onarım bedelinin de satıcı firma üzerinde kaldığı tespit edildiğini, dava konusu talep araçta meydana gelen değer kaybının, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 20.000,00TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesi olduğu, TBK madde 227/2. maddesi gereği alıcının genel hükümler kapsamında tazminat talep hakkının bulunduğu, Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 16.09.2019 tarih ve 2016/2165 E ve 2019/8292 K. sayılı ilamı ile Yargıtay 3. Hukuk Dairesi20.09.2020 tarihli 2020/4254 Esas ve 2020/4590 Karar sayılı ilamlarında da bu hususa dikkat çekildiği, bu halde araçta meydana gelen değer kaybınında bu kapsamda tazminin talep edilebileceği tespit edildiğini, teknik tespitler doğrultusunda araçta meydana gelen değer kaybının oransal olarak yaklaşık olarak % 10-12 seviyelerinde olduğu, buna göre, dava tarihi itibarı ile kusursuz aynı kilometre ve özellikte araç ile motorunun değiştiği, araç arasında araştırma ve hesaplamaya göre 420.000,00TL değer kaybı oluştuğu tespit edildiğini, dava konusu aracın Marka model ve kilometresi dikkate alındığında; dava tarihi 12/10/2021 esas alınarak bu tarihteki değeri 3.500.000,00 TL olduğu, Araçtaki tüm motor aksamının değişmesinden dolayı değer kaybettiği ve bu değerin de 420.000,00 TL olduğu rapor edilmiştir.
Mahkememizce usul ve yasaya uygun olarak hazırlanan bilirkişi raporu hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilmiştir.
Davacı vekilince mahkememize sunulan 17/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 20.000,00-TL'den 400.000,00-TL artırılarak, 420.000,00-TL'ye yükseltilmesini talep etmiş, ıslah harcının yatırıldığı görülmüştür.
Mahkememizce, yapılan yargılama, toplanan deliller ile hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilen bilirkişi raporu ile birlikte yapılan inceleme sonucunda; davacı şirketin, davalı şirketten 2.218.873,69-TL karşılığında, sıfır olarak satın aldığı ...plakalı ... marka hususi otomobil'in motoru ve klima motorunun değiştirilmesi neticesinde ruhsatın değişmesinden kaynaklı oluşan değer kaybına ilişkin açılan davada, davacının davalı firmaya 15/03/2021 tarihinde araçtaki ses şikayetleri ve yağ filtresindeki olmaması gereken metal talaşı görülmesi üzerine motor değişimi için işlemler başlatılması amacı ile servise bırakıldığı, 24.05.2021 tarihinde ruhsat işlemlerinin sona ererek aracın davacı tarafça teslim alındığı ve araçta üretim hatası bulunduğunun tespit edildiği, aracın motorunda üretim hatası olduğu yönünden ihtilaf olmadığı, otomobilin üretim hatası nedeniyle motoru ve klima motorunun davalı firma tarafından değiştirilmesi neticesinde, üretim hatası olan aracın motorunun tamir edilmesi ve motorun komple yenisiyle değiştirilmesinin BK 227/2 maddesi gereğince tazminat isteme hakkını ortadan kaldırmadığı, bu kapsamda davacı tarafından kendi kusurundan kaynaklanmaksızın üretim hatası olan aracın motorunun değiştirilmesi nedeni ile araçta oluşan değer kaybı tazminatı istenilmesinin yerinde olduğu, araçta değer kaybı meydana geldiği, dava tarihi olan 12/10/2021 tarihinde aracın değerinin 3.500.000,00-TL olduğu, araçtaki tüm motor aksamının değiştiği ve değişmesinden kaynaklı değer kaybının oransal olarak yaklaşık olarak % 10-12 seviyelerinde olduğu, aracın tüm motor aksamının değişmesinden dolayı 420.000,00-TL değer kaybettiği anlaşılmakla, taleple bağlı kalınarak 0.000,00-TL değer kaybı tazminatının dava tarihi olan 12/10/2021 tarihinden itibaren, 400.000,00-TL'nin ıslah tarihi olan 17/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davanın Kabulü ile, taleple bağlı kalınarak 20.000,00-TL değer kaybı tazminatının dava tarihi olan 12/10/2021 tarihinden itibaren, 400.000,00-TL'nin ıslah tarihi olan 17/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte toplam 420.000,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 28.690,20-TL olduğundan, peşin alınan 341,55-TL'nin mahsubu ile bakiye 28.348,65-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 61.800,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 7.231,85-TL harç toplamı ile 1.100,00-TL (posta, tebligat, bilirkişi ücreti) olmak üzere toplam 8.331,85-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısım var ise talep halinde karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 12/09/2022