T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/692 Esas - 2022/732
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/692 Esas
KARAR NO: 2022/732
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/11/2021
KARAR TARİHİ: 09/11/2022
KR.YZL.TARİHİ:27/12/2022
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; sözleşme imza tarihi itibari ile devlet teşekkülü ve tacir olan müvekkili ... kurulumuna bağlı Destek Tesisleri İşletme Müdürlüğü ile ... Grup Danışmanlık Limited Şirketi arasında ... ihale kayıt numaralı "İtfaiye Personel Hizmeti Alım İşi" ne ait sözleşme imzalandığını, söz konusu ihalenin 4734 Kamu İhale Kanunu kapsamında imzalandığını, sözleşme bedeline dahil damga vergisi bedelinin, sözleşmeye aykırı olarak yüklenici firma tarafından Gelir İdaresi Başkanlığına şikayet yolu ile başvurularak iade alınmaması nedeni ile Vergi Dairesince tahakkuk ettirilen alım karar pulu bedelinin ikinci kez gecikme zammı ve vergi cezası ile birlikte müvekkilince ödemek zorunda kalındığını, hizmet alım sözleşmesi alım karar pul bedellerinin 16/03/2020 tarihinde müvekkilince ödendiğini, alım karar pulunun bedelinin ödenmesi talebi ile davalı firmaya yazılı bildirimde bulunulduğunu, ancak ödeme yapılmadığından dava şartı arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, arabuluculuk sürecinin de anlaşmazlık ile sonuçlandığını ve son tutanağın ekli olduğunu, Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibinin başlatıldığını ancak takipte faiz taleplerinde sehven yapılan yanlışlık nedeni ile alacak hakları saklı kalmak kaydı ile icra takibinden vazgeçildiğini, daha sonra müvekkili kurum alacağının rücuen tahsili talebi ile Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını ancak borçlu şirketin itirazı üzerine takibin durduğunu bu nedenle davanın açılmak zorunda kalındığını beyan ederek, fazlaya dair dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile Ankara ...İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına yapılan vaki itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, mahkeme masrafları ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı idare ile ... İKN'lu ihale kapsamında alınan hizmet alımı sözleşmesi imzalandığını, sözleşme aşamasında iddia edilen 24.115-TL karar pulu ile birlikte 40.000,00-TL'de damga vergisi Çankaya vergi dairesine tarafımızdan ödenerek makbuzlar ihale makamına intikal ettirildiğini, kaldı ki damga vergisi yatırılmadığını ve sözleşme yapmalarının mümkün olmadığını, davacı idare vekilince dilekçesinde %4 sözleşme gideri ödendiğini ve vergi ve diğer masrafların o kalemden ödeneceğinden bahsettiğini, %4 sözleşme gideri içerisinde vergiler hariç giyim malzemeleri, kik payları, demirbaş malzemeleri, iş güvenliği dahil her türlü giderlerin yer aldığını, giderlerin tamamının %8 'e tekabül ettiğini, sözleşme dahilinde her türlü vergiler ve diğer giderlerin taraflarınca karşılandığını, sözleşmenin son bulması nedeni ile davacı idarenin her türlü ilişikleri kesilmek sureti ile kesin kabul yapılarak teminatlarının iade edildiğini, idareye ödeyecekleri herhangi bir borç kalsa da idarenin kesin kabulünün yapılarak teminatın iade edilmesinin mümkün olmayacağını, idare tarafından istenilen 24.115-TL karar pulunun sözleşme aşamasında ödendiğini, ancak.... Karar sayılı kararıyla Gelir idaresi başkanlığı tarafından, iadesine karar verildiğini, vergi mahkemeleri tarafından verilen karar gereği bedelin taraflarına iade edildiğini, bu nedenle açılan davanın yersizi ve hukuka aykırı olduğunu, davacı idarenin muhatapları olmadığını, davacı idareye herhangi bir borçlarının bulunmadığını beyan ederek, haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddine, dosya masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, KABUL VE DEĞERLENDİRME :Dava, başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ...sas sayılı dosyası Uyap kayıtları, Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası Uyap kayıtları ile Gelir İdaresi Başkanlığı cevabi yazısı ve ekleri getirtilerek dosya kapsamına alınmış, tarafların bildirdiği diğer tüm deliller toplanmıştır.
Davanın dayanağı olan Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ....Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının davalı aleyhine 36.148,99 TL asıl alacak ve 7.923,48 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 44.072,12 TL alacak için icra takibi başlattığı, davalının süresi içide borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşme ve eklerine göre damga vergisinden kimin sorumlu olacağı, davalının sorumlu olması halinde takip tarihi itibariyle takip talebindeki alacak kalemleri de gözetilerek alacak miktarının tespiti amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, 11/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda İhale kararını davacı almış olduğundan Damga Vergisi Kanununun 3. Maddesine göre dava konusu verginin mükellefinin davacı olduğu; Vergi Usul Kanunu'nun Mükellef ve vergi sorumlusu başlıklı 8. Maddesine göre dava konusu verginin vergi dairesine ödenmesinden davacı sorumlu olduğu; asıl alacağı oluşturan 1.206.TL Vergi Cezası ve 10.827,64 TL Vergi Dairesinin almış olduğu gecikme faizinden davalının sorumluluğunun olmayacağı; Sözleşmenin, Madde 7 - Sözleşme bedeline dahil olan giderler başlıklı maddesine göre davacının 24.115.- TL karar pulu (damga vergisi) bedelini davalıdan talep edebileceği; 24.115.- TL karar pulunun ödeneceği gün ve miktarı taraflar arasında kararlaştırılmadığı ve davalı takip tarihinden önce temerrüde düşürülmediği bu nedenle takip tarihinden önceki dönem için faiz hesaplanamayacağı rapor edilmiştir.
Davacının itirazlarının değerlendirilmesi için bilirkişi heyetinden ek rapor alınması amacıyla dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 30/05/2022 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda; ihale kararını davacı aldığı Damga Vergisi Kanunun 3. Maddesine göre dava konusu verginin mükellefinin davacı olduğu, Vergi Usul Kanunu'nun Mükellef ve vergi sorumlu olduğu, asıl alacağı oluşturan 1.206-TL Vergi Cezası ve 10.827,64-TL vergi dairesinin aldığı gecikme faizinden davalının sorumluluğunun olmayacağı, sözleşmenin madde 7 sözleşme bedeline dahil olan giderleri başlıklı maddesine göre davacının 24.115.- TL karar pulu (damga vergisi) bedelini; (06.04.2020 - 01.01.2021 tarihleri arasını % 13,75 oranından 2.452,79 TL avans faizi; ve 01.01.2021 - 14.09.2021 tarihleri arasını % 16,75 oranından 2.833,02 TL avans faizi olmak üzere); toplam 5.285,81 TL faizi ile birlikte toplam 29.400,81 TL'nin davalıdan talep edebileceği rapor edilmiştir.
Davalının davacı tarafından talep edilen tüm alacak kalemlerinden sorumlu olduğu varsayımı gözetilmek sureti ile hesaplama yapılması amacıyla dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 21/07/2022 tarihli ek bilirkişi raporunda; önceki raporlarda da belirtildiği üzere, vergi idaresi tarafından davacıya kesilen cezanın vergi hukuku açısından davalının vergiyi iade almasından değil davacının vergi yükümlülüğünü yerine getirmemesinden kaynaklandığı vergi kanunlarına göre davacının vergiyi kendi vergi hesabına tahakkuk ettirilip, dava konusu vergiyi davalıdan tahsil edip, davacının vergi idaresine ödemesi gerektiği, davacının veri kanunundan kaynaklanan sorumluluğunun yerine getirip anlatılan şekilde yapılması halinde davalı vergi dairesine iade başvurusu yapmış olduğunda dava konusu verginin, vergi idaresi tarafından davalıya iade edilemeyecek olduğu, davalının davacı tarafından kabul edilen tüm alacak kalemlerinden sorumlu olduğu varsayımı gözetildiğinde alacağın 36.148,64-TL asıl alacak, 7.923,48-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 44.072,12-TL olduğu rapor edilmiştir.
Taraflar arasındaki ihtilafın; imzalanan " İtfaiye Personel Hizmeti Alım İşi " nedeniyle ödenmesi gereken damga vergisinin davacı tarafından ikinci kez gecikme zammı ve cezası ile birlikte ödenip ödenmediği, ödenmiş ise takip tarihi itibari ile miktarı ve davalıdan tahsilinin gerekip gerekmediği noktasında toplandığı tespit edilmiştir.
Davacı, taraflar arasında imzalanan ... ihale kayıt numaralı " İtfaiye Personel Hizmeti Alım İşi " ne ait sözleşme uyarınca sözleşmeden kaynaklanan damga vergisinin (karar pulu) davalı tarafından ödenmesi gerektiğini, davalının söz konusu damga vergisini ödedikten sonra Gelir İdaresi Başkanlığı'na şikayet yoluyla başvurarak ödediği vergiyi geri aldığını, bu nedenle kendilerinin vergiyi, vergi cezasını ve gecikme zammı ile birlikte ödemek zorunda kaldıklarını, aslında yapılan sözleşmeye göre davalının ödediği vergi tutarını geri almasının usulsüz olduğunu iddia ederek davalı aleyhine icra takibi başlatmış, takibe itiraz üzerine eldeki davayı açmıştır. Davalı ise, davaya konu vergi konusunda kendilerinin mükellef olmadığını, sözleşmeyle ödemenin kendilerine yüklenmediğini, damga vergisiyle ilgili olarak sözleşme yapılmasının mümkün bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Taraflar arasında imzalanan ... ihale kayıt numaralı " İtfaiye Personel Hizmeti Alım İşi " ne ait sözleşmenin ilgili maddelerinde; " Madde 7 - Sözleşme bedeline dahil olan giderler
7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin
-Sözleşmenin imzalanmasından doğan %0,948 akit pulu bedeli, %0,569 karar pulu bedeli ve %0,05 (onbindebeş) KİK payı yükleniciye aittir.
İdari Şartname Maddeleri:
Madde 11 - Teklif hazırlama giderleri
11.1. Tekliflerin hazırlanması ve sunulması ile ilgili bütün masraflar isteklilere aittir. İstekli, teklifini hazırlamak için yapmış olduğu hiçbir masrafı idareden isteyemez.
Madde 25 - Teklif fiyata dahil olan giderler
25.1. Sözleşmenin imzalanmasından doğan %0,948 akit pulu bedeli, %0,569 karar pulu bedeli ve %0,05 (onbindebeş) KİK payı yükleniciye aittir.
Madde 44 - İhalenin sözleşmeye bağlanması
44.6. Sözleşmenin imzalanmasına ilişkin her türlü vergi, resim ve harçlar ile diğer sözleşme giderleri yükleniciye aittir. " hükümlerine yer verilmiştir. Anılan maddelerden anlaşılacağı üzere; karar pulu (damga vergisi) bedelinin yüklenici olan davalı tarafından üstlenilmesi ve ödenmesi gerekmektedir. Davalı 29/01/2018 tarihinde söz konusu vergiyi dava dışı idareye ödemiş, 26/12/2019 tarihinde ise idareden geri almıştır. Davalının imzalanan sözleşmeye uygun olarak damga vergisini ödedikten sonra Gelir İdaresi Başkanlığı'na başvurarak ödediği bedeli geri alması taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine açıkça aykırıdır. Davalı sözleşme gereği sorumlu olduğu ve ödediği damga vergisi bedelini geri aldığından vergi mükellefi olarak davacı adına Gelir İdaresi Başkanlığı'nca damga vergisi yanında gecikme cezası ve gecikmeden kaynaklı faiz tahakkuk ettirilmiş olup bilirkişi asıl ve ek raporlarına göre davacı tarafından 24.115,00 TL damga vergisi, 1.206,00 TL vergi cezası ve 10.827,64 TL vergi dairesinin almış olduğu gecikme faizi olmak üzere toplam 36.148,64 TL ödenmiştir. Davalı sözleşme ile yükümlü olduğu ve yerine getirdiği ödemeleri geri almasaydı davacı ayrıca yukarıda miktarı yazılı vergi cezası ve vergi dairesinin almış olduğu gecikme faizini ödemeyecekti. Her ne kadar mevzuata göre verginin mükellefi davacı ise de taraflar arasındaki sözleşmeye göre sözleşmeden doğan verginin de davalı tarafça davacıya ya da Gelir İdaresi Başkanlığı'na ödenmesi gerektiğinden davalının davacı tarafından ödenen bağlantılı tüm gider kalemlerinden sorumlu olması gerektiği kabul edilmiştir. Davacının bilirkişi tarafından da teyit edilen 36.148,64 TL'yi vergi dairesine yatırdığı 16/03/2020 tarihten icra takibine başladığı tarihe kadar temerrüt faizine de hak kazanacağı değerlendirilmiştir. Zira davalı sözleşme ile kendisine yüklenen ve ödediği bir bedeli geri almakla davacının söz konusu bedeli ödemek zorunda kalmasına sebebiyet vermiş, davacının dava dışı idareye ödeme yaptığı tarih itibariyle davalı temerrüde düşmüştür. Davacının icra takibine konu ettiği dava konusu alacağın likit olması ve yapılan takibe itirazın haksızlığı karşısında davacı lehine toplam alacak miktarı üzerinden %20 oranı ile icra inkar tazminatına da hükmedilmesi gerekmiş ve neticeten aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE
Davalının Ankara ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın, 36.148,64 TL asıl alacak ve 7.923,48 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 44.072,12 TL üzerinden iptali ile takibin kaldığı yerden aynı şartlarda devamına,
Toplam alacak miktarı üzerinden hesaplanan 8.814,42 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 3.010,57-TL olduğundan, peşin alınan 532,29-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.478,28-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.320,00-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 600,09 TL harç toplamı ve 3.167,50 TL posta, tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.767,59 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısım var ise talep halinde karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/11/2022 09:55:39