T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/256 Esas
KARAR NO: 2022/833
DAVA: Cezai Şarttan Kaynaklı Tazminat(Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/04/2022
KARAR TARİHİ: 15/12/2022
GR.KR.YZM.TARİHİ: 16/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Cezai Şarttan Kaynaklı Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA : Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirket ile davalının Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasına kayıtlı ... Tarım Hayvancılık Kimya Veterinerlik Temizlik Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin hissedarı olduklarını, taraflar arasında 28/03/2018 tarihli hisse satım sözleşmesi ile bu sözleşmenin ayrılmaz bir parçası ve eki olan 28/03/2018 tarihli Hissedarlık Sözleşmesi akdedildiğini, hissedarlık sözleşmesinin 13.maddesinde tarafların rekabet etmeme yükümlülükleri ile rekabet etmeme yükümlülüğüne aykırılık halinde uygulanacak cezai şart miktarının düzenlendiğini, müvekkili şirketin sözleşmenin akit tarihinden sonra 2014 yılında Maraş'ta davalının Kahramanmaraş Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasına kayıtlı olan ... Tarım Hayvancılık Kimya Veterinerlik Temizlik Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile aynı alanda faaliyet gösteren ... Tarım İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. unvanlı şirketin %50 hissesine sahip kurucu ortağı ve münferit müdürü olduğunu öğrendiğini, aynı şirketin diğer ortağının ise davalının eşi ... olduğunu, bu suretle davalının hem kendi eylemi hem de eşinin eylemi vasıtası ile hissedarlık sözleşmesinin 13.maddesini ihlal ettiğini ve ihlalin halen devam etmekte olduğunu, yine davalının kurucu ortağı ve yöneticisi olduğu ... Tarım İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin ... Tarım Hayvancılık Kimya Veterinerlik Temizlik Sanayi ve Ticaret A.Ş.ile rekabet halinde ticari iş ve eylemlerinin tespit edildiğini, bu bağlamda ... Tarım Hayvancılık Kimya Veterinerlik Temizlik Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin tedarikçisi ... ... Ltd. Şti.'nden, ... Gıda ... A.Ş.'nden ve ... ... Ltd. Şti.'nden ... Tarım İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'nin farklı zamanlarda ürün tedarik ettiğini, ürünleri satarak ... Tarım Hayvancılık Kimya Veterinerlik Temizlik Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin gelirini azalttığını, anılı eylemler sebebi ile müvekkili şirket lehine hissedarlık sözleşmesinin 13.maddesi uyarınca ihlal başına 500.000 Euro ve bu cezai şarta ek olarak dava tarihine kadar geçen her gün için 2.500 Euro cezai şartın davalı tarafından ödenmek zorunda olduğunu beyan ederek; kanun, hisse satış sözleşmesi ve hissedarlar sözleşmesinden doğan diğer hakları ile ...’un ve müvekkilinin uğradığı zararlar dahil ve fakat bunlarla sınırlı olmamak üzere fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; öncelikle müvekkilinin alacağının korunması ve davalının mal kaçırmasının engellenmesi adına; toplam dava bedeli tutarında teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini yapılacak yargılama neticesinde davalarının ve taleplerinin kabulü ile davalının 28.03.2018 tarihli Hissedarlar Sözleşmesi’nin 13. maddesinde düzenlenen rekabet etmeme yükümlülüğüne aykırı eylemlerinin tespitine, 28.03.2018 tarihli Hissedarlar Sözleşmesi’nin 13. maddesinin davalı tarafından ihlal edilmesi nedeniyle ilgili madde gereği 500.000 Euro cezai şart bedelinin ilk ihlal tarihi olan 28.03.2018 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile Müvekkile döviz olarak aynen ödenmesine veya fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden hesaplanmak suretiyle Türk Lirası cinsinden ödenmesine, bu taleplerine ek olarak 28.03.2018 tarihli Hissedarlar Sözleşmesi’nin 13. maddesinin davalı tarafından ihlal edilmesi nedeniyle ilgili madde gereğince 28.03.2018 tarihinden dava tarihine kadar hesaplanan günlük 2.500 EURO cezai şart bedeli toplamının -fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla- şimdilik 50 güne tekabül eden bedel olan 125.000 Euro ceza bedelinin ilk ihlal tarihi olan 28.03.2018 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile döviz olarak aynen müvekkiline ödenmesine veya fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden hesaplanmak suretiyle Türk Lirası cinsinden ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkilinin Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü nezdinde ... sicil numarası ile tescilli ... Tarım Hayvancılık Kimya Veterinerlik Temizlik Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ("...") uzun yıllardır ortağı olduğunu, davacı şirketin müvekkilinin ve diğer şirket ortaklarının bir kısım hisselerini satın almak istediğini, toplamda ...'un % 51 hissesinin davacı şirkete satışı noktasında anlaşma sağlanarak taraflar arasında 28.03.2018 tarihinde Hisse Satış Sözleşmesi ve Hissedarlar Sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin ...'daki bir kısım hisselerini davacı şirkete devrederek ...'da 4.900 Adet B Grubu hissedar (%12,25) olarak kaldığını ve aynı zamanda Hisse Satış Sözleşmesinin şartları arasında yer alan İş Sözleşmesi ile 28.03.2018 tarihinden itibaren ...'da çalışmaya devam ettiğini, müvekkilinin Kahramanmaraş Ticaret Sicil Müdürlüğü nezdinde ... sicil numarası ile tescilli ... Tarım İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ni ("...") 2015 yılında eşi ile birlikte kurduğunu, davacı şirket satış görüşmelerinin başından beri anılan şirketin varlığından ve yaptığı işten haberdar olduğunu ve ...'ya ilişkin bilgi ve muvafakatlarının olduğunu, hisse devrinden yaklaşık 1,5 yıl sonra ...'un hakim hissedarı davacı şirket ve müvekkili dışındaki diğer ortaklarından biri olan ...'ın ...'un yönetimini eline geçirerek müvekkilini şirketten uzaklaştırmak ve yapılan işlerle ilgili bilgi vermemek adına girişimlere başladığını, bu kapsamda müvekkilimi yıldırabilmek adına iş sözleşmesi ile sabit olan maaşını düşürdüklerini, yine iş sözleşmesinde kendisine tanınan hakları vermediklerini, mobbing uygulamaya başladıklarını, ...'un Genel Kurul toplantılarını yapmadıklarını, müvekkilinin hukuki işlemleri sonucu yaptıkları Genel Kurullarda müvekkiline bilgi vermediklerini ve sahte imza ile Genel Kurul tutanakları düzenlediklerini, müvekkilinin hukuki haklarını koruyabilmek adına, bugüne kadar birçok hukuki başvuru yaptığını ve yapacağını, davacı şirketin müvekkilinin ... şirketindeki ortaklığını ve yetkili sıfatını baştan itibaren bildiğini ve buna muvafakat ederek taraflar arasındaki sözleşmeyi akdettiğini, müvekkilinin taraflar arasındaki sözleşmeleri ihlal eder bir eyleminin bulunmadığını, her ihtimalde TBK 97 maddesi gereği davacı şirketin müvekkilinden talep hakkının bulunmadığını, her ihtimalde davacı şirket tarafından talep edilen cezai şartın fahiş olduğunu ve rekabet yasağı hükmünün geçersiz olduğunu beyan ederek; haksız davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
KABUL VE GEREKÇE : Dava taraflar arasındaki Hissedarlar Sözleşmesinden kaynaklı cezai şart hukuki sebebine dayanmaktadır.
Taraflar arasında 28/03/2018 tarihli Hisse Satış Sözleşmesi ve Hissedarlar Sözleşmesi'nin bulunduğu hususunda ihtilafın olmadığı, ihtilafın hissedarlar sözleşmesindeki rekabet yasağının geçerli olup olmadığı, davacı şirketin davalı yönünden şirketin ana sözleşmesindeki işler ile ilgili rekabet yasağını kaldırıp kaldırmadığı, rekabet yasağı geçerli ve davacı şirket tarafından kaldırılmamış ise, davalı tarafından ihlal edilip edilmediği, ihlal edilmiş ise talep edilebilecek cezai şart miktarları ve cezai şartta indirim yapılıp yapılamayacağı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamında bulunan "Hissedarlar Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin yapılan incelemesinde; söz konusu sözleşmenin taraflarının dava dışı ... Gıda Tarım Hayvancılık .... A.Ş.'nin hissedarları olan ... ... Gmbh, ..., ... ve ... olduğu, söz konusu hissedarlar arasında imzalanan sözleşmenin 13.maddesinde rekabet etmeme maddesinin ve alt 13.1, 13.2 ve 13.3 maddelerinin bulunduğu, söz konusu madde içeriğinde hissedarlar ..., ... ve ...'ın hissedarlığı devam ettiği müddetçe şirket ile rekabet etmeme yükümlülüğü altına girdikleri söz konusu yükümlülüğün ihlali durumunda ..., ... ve ... tarafından diğer hissedar olan ... ... Gmbh'ye cezai şart ödemenin kabul edildiği görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda, mevcut dosya taraflarının dava dışı ... Gıda Tarım Hayvancılık ... A.Ş.'nin hissedarları konumunda olduğu, söz konusu dava dışı şirketin hissedarları arasında yapılan "Hissedarlar Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin 13.maddesi uyarınca davacının davalıdan cezai şart talebinde bulunduğu, söz konusu maddede rekabet etmeme yükümlülüğünden bahsedilmiş ise de söz konusu yükümlülüğün TBK'nın 444 ve devamı maddelerinde bahsedilen bir rekabet yasağı olmadığı, yine söz konusu maddede bahsedilen yükümlülüğün 6102 Sayılı TTK'nın 54 ve devamı maddelerinde gereken haksız rekabet hükümlerini de kapsamadığı, TBK'nın 444 ve TTK.nın 54 ve devamı maddelerinde geçen hususların tamamının yükümlülük altına giren ile çalıştığı şirket ya da rekabet içerisinde bulunduğu şirket arasında olduğu, mevcut olayımızda böyle bir durumun söz konusu olmadığı, zira davalı tarafından davacıya karşı dava dışı ... Gıda Tarım Hayvancılık...A.Ş. ile rekabet etmeyeceğine dair yükümlülüğe girildiği, söz konusu yükümlülüğün Borçlar Kanunu kapsamında hissedarlar arasında yapılmış genel hükümlere tabi cezai şart hükmünde olduğu, mutlak ya da nispi ticari dava mahiyetinde bulunmadığı, kaldı ki dava dışı ... Gıda Tarım Hayvancılık ... A.Ş. ile davalı arasında Ankara ... İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında iş sözleşmesinden kaynaklı rekabet yasağına ilişkin davanın bulunduğu, mevcut davada davacı tacir konumunda olsa da davalının tacir olmadığı, söz konusu şahsın, şahıs işletmesi bulunmadığı, bir şirkette hissesinin olmasının gerçek şahsı tacir konumuna sokmayacağı, davalı şahsın hissedarlar arası sözleşmenin imzalandığı tarih itibari ile sigortalı çalışan konumunda olduğu anlaşılmış olup, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde mevcut dosyada davalının tacir statüsünün bulunmaması, davanın mutlak ve nispi ticari dava statüsünde olmaması nedeni ile davaya bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemesi'nde olduğu anlaşılmış ve davanın görevsizlik nedeni ile usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1) Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nun 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince davanın usulden REDDİNE,
2) Kararın kesinleşmesine müteakip talep halinde dosyanın görevli Ankara Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
3) HMK'nun 331/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
4) İş bu ilam taraflardan birinin süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerektiği, aksi takdirde resen HMK 20. maddesi gereğince mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hususunnu taraflara ihtaratına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 15/12/2022
Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza