T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/18 Esas
KARAR NO : 2025/265
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ : Av. ... - ...
DAVALI : ... - ... ...
VEKİLİ : Av. ... -...
DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 08/02/2023
KARAR TARİHİ : 22/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili davacı ile davalı şirket arasında 2020 yılından itibaren devam eden ticari ilişki olduğunu, müvekkilinin yaptığı ödemelere göre davalın 34.330 kg demir teslim borcu bulunduğunu, müvekkilinin bu kapsamda davalıya .... Noterliğinin 18/07/2020 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesini göndererek ifa talep ettiğini ancak teslimat yapılmadığını, arabuluculuk görüşmelerinden netice alınamadığını iddia ederek siparişi verilen ve ödemesi yapılan ancak teslim edilmeyen 34.330 kg demirin aynen ifa olarak teslim edilmesini, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 203.301,91-TL'nin ödeme yapıldığı tarihteki 34.330 kg demir bedeli ile davanın açıldığı ve karar verileceği tarihteki demir bedeli arasındaki kur farkı gözetilmek suretiyle hakkaniyete uygun şekilde takdir olunarak davalıdan tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı cevap dilekçesinde; yetki itirazında bulunarak dosyanın ... Mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini, davanın esasına ilişkin olarak davacının yaptığı ödemeye karşılık kendisine demir gönderildiğini, siparişi verilip ödemesi alınıp teslim edilmeyen mal bulunmadığını, bu konudaki ispat yükünün davacıda olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
YAPILAN YARGILAMA, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ :
Dava ticari nitelikteki satım sözleşmesinden doğan alacağın tahsiline ilişkindir.
Dava dosyası ... Mahkemesi'nin 28/11/2023 gün ve ...sayılı yetkisizlik kararı ile mahkememize gönderilmiş, yukarıda belirtilen esasa kaydolunarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce tensip zaptı düzenlenerek bildirilen deliller toplanmış, duruşma günü tayin edilmiştir.
Ön inceleme duruşması yetkisizlik kararını veren mahkeme tarafından yapılmış olup, usul ekonomisi gereğince yapılan işlemlerin tekrarlanmasına gerek görülmemiş, yargılamaya kaldığı yerden devam olunmuş, bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.
Davacı şirketin ticari defterlerinin mahkememizin yargı çevresi dışında olması sebebiyle ... Mahkemesi'ne talimat yazılarak davacı defterlerinin SMM bilirkişi vasıtasıyla incelemesine karar verilmiştir. Dosyaya sunulan raporda, davacının incelemeye konu 2020-2021-2022-2023 yılı ticari defterlerinin e-defter olarak tutulduğu, beratlarının yasal süresinde verildiği, yalnızca 2021 yılı Mayıs-Haziran-Temmuz aylarının e-defter yüklemelerini süresinde yapmadığını, bunun haricinde defterlerin usulüne uygun tutulduğu, davacının davalıdan 25/08/2020 - 17/09/2021 tarihleri arasında 781,14 ton demir, 1750 adet çelik hasır aldığı, karşılığında 4.306.135,99-TL banka havalesi yapıldığı, davalının 2.658,10-TL fiyat farkı faturası düzenlediği, davacı defterlerinde 52 adet demir faturası, 7 adet çelik hasır faturası ve 1 adet fiyat farkı faturası olmak üzere toplamda 60 tane fatura kaydının bulunduğu, davalı tarafça 11/03/2021 tarihinde kesilen 141.454,36-TL tutarlı 22.42 ton inşaat demiri içeren faturanın davacı defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı defterlerinde davalıya 203.391,06-TL fazla ödeme göründüğü, fazla ödemenin 09/09/2020 tarihli, 225.000-TL tutarındaki banka ödemesinden kaynaklandığı yönünde görüş ve tespit bildirmiştir.
Mali müşavir ve inşaat mühendisi bilirkişilerden oluşan heyet raporunda, davalının incelemeye konu 2021-2022-2023 yılı defterlerinin e-defter olarak tutulduğu, beratlarının yasal süresinde verildiği, defterlerin usule uygun tutulduğu, davalı defterindeki fatura ve ödeme kayıtlarının davacı defterleri ile uyumlu olduğu, tarafların cari hesabının birbirini doğruladığı, 11/03/2021 tarihinde kesilen 141.454,36-TL tutarlı 22.42 ton inşaat demiri içeren faturanın davalı defterlerinde de kayıtlı olmadığı, davalı defterlerinde davacının 203.391,09-TL alacaklı olduğu, taraf defterleri arasında 0,03 krş fark bulunduğu yönünde görüş ve tespit bildirmişlerdir.
Bilirkişi tarafından düzenlenmiş raporlar dosya kapsamına uygun, denetime elverişli bulunmuş, taraflara usulünce tebliği sağlanmıştır.
GEREKÇE VE KANAAT:
Bilindiği üzere alacak davalarında ispat yükü kural olarak davacı tarafa aittir. Davacı taraf alacağının varlığını usulüne uygun delillerle ispat etmekle yükümlüdür.
Davacı ilk olarak ödemesini yaptığı demirin aynen ifasını istemiştir. Bilirkişi incelemesiyle davacının kendisine teslim edilen mala kıyasla fazla ödeme yaptığı, iki tarafında defterlerinin bu hususu doğruladığı ortaya çıkmış ise de bilirkişi raporunda belirtildiği üzere davacı, davalıdan demir ve çelik olmak üzere iki farklı ürün satın almıştır. Fazla ödeme 09/09/2020 tarihli, 225.000-TL tutarındaki banka ödemesinden kaynaklanmakta olup, dosyaya getirtilen dekont incelendiğinde dekont üzerinde herhangi bir açıklamanın yazmadığı yani demir mi çelik mi sipariş verildiği açıklamasının bulunmadığı görülmektedir. Diğer taraftan taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamaktadır. Dolayısıyla davacının, davalıya demir sipariş ettiğine dair iddiası ispata muhtaç kalmış olup davacı, mevcut delil durumuna göre aynen ifa talebinde bulunamaz.
Davacının talebi terditli olup, aynen ifa talep edemeyeceği tespit edildikten sonra fazla ödemesini geri alıp alamayacağı hususunun değerlendirmesine gelince, davacı dava değerini 203.301,91-TL olarak belirlemiş olup, fazla ödeme yaptığı tutar bilirkişi incelemesiyle ortaya çıkmış, davacının bu yöndeki haklılığı dosya kapsamıyla sabit hale gelmiştir. Yukarıda belirtildiği üzere bu ödemenin demir için yapıldığı sabit olmadığına göre yapılan ödemenin demir fiyatına göre güncellenerek davacıya iadesi hukuken mümkün değildir. Davacı ancak ödediği tutarı temerrüt faizi ile birlikte talep edebilecektir. Davacı davalıya noter ihtarnamesi ile temerrüde düşürmüş olup, ihtarnamede tebliğden itibaren bir ay içinde ödeme yapılması hususu bildirildiğinden tebliğ tarihi olan 24/10/2022 tarihinden itibaren bir ay geçtikten sonra, 24/11/2022 davalı tarihinde temerrüde düşer.
Dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde davanın aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Aynen ifa talebi yönünden davanın reddine,
2-Bedel iadesi talebi yönünden davanın kabulü ile; 203.301,91-TL'nin 24/11/2022 tarihinden işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 13.887,55-TL olduğundan peşin alınan 3.473,42-TL harcın mahsubu ile bakiye 10.414,13-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
5-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 32.528,31-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan toplam 16.610,00-TL (dava açılış masrafı, bilirkişi, talimat, tebligat ve posta gideri olmak üzere) yargılama gideri ile peşin harç olarak yatırılan 3.653,32-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yokluğunda, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/04/2025
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza