T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2024/863 Esas
KARAR NO: 2025/249
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ...
VEKİLİ: Av. ... -
Av. ...
DAVALI : ... - (TC: ... )
VEKİLLERİ: Av. ... - ....
DAVA: Alacak (Taşınmaz Alım-Satımı Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 08/05/2019
KARAR TARİHİ: 16/04/2025
KR.YZL. TARİHİ: 16/05/2025
.... sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize gönderilen olan Alacak (Taşınmaz Alım-Satımı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Mahkememizin 16/04/2025 tarihli son celsesinde davacı/birleşen dosya davalısı ...'ın davacısı olduğu asıl dosya tefrik edilerek ayrı bir esas numarasına kaydedilmiş ve birleşen dosya yönünden davaya devam edilmesine karar verilmiş olup, tefrik kararı sonucu asıl dosya mahkememizin .... sayılı esasına kaydedilmiş ve davaya ....Ltd.Şti'nin davacısı olduğu birleşen dosya üzerinden yukarıdaki esasta devam edilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA :Davacı ... Şirketi vekilinin .... Esas sayılı dava dosyasına sunduğu 08/05/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalının 05.08.2015 tarihinde imzaladıkları hizmet karşılığı daire satış sözleşmesi gereğince .... parseldeki taşınmaz üzerine yapılacak inşaatın normal kat .... numaralı kuzeybatı ve normal kat kuzeybatı ... numaralı daireler karşılığı davalı müteahhitin yaptığı .... parsel de yer alan binaların proje çizimi, ... belgesi, ... ve şantiye hizmetleri işlerini davacnın üstlendiğini, davacı şirketin sözleşmedeki işlere ek olarak .... parsel nolu taşınmaz üzerinde ... sınıfı farkı olarak 7.600,00 TL alacağının doğduğunu, ayrıca betonarme su deposu ve revizyonu için mimari tashihat farkı, kapıcı dairesinin normal daireye çevrilmesi için mimari, peyzaj, mekanik, elektrik, doğalgaz revizyon işlemleri yapıldığını, yapılan bu işlerin karşılığının müvekkili davacıya ödenmediğini, davacı ve davalı tarafça sözleşmeye konu ... nolu dairelerin bedelinin 244.902.00 TL olarak belirlendiğini, bu dairelerin bedelleri karşılığı davacının 224.902,00 TL değerindeki işleri yerine getirmek ve kalan 20.000 00TL'yi de bir başka inşaat proje ve denetim işlerinde nakit olmamak üzere yapılacak iş karşılığında ödenmesi hususunda anlaştıklarını, davacının bedeli taraflarca 224.902,00 TL olarak belirlenen .... parsel ve .... parsel üzerinde yapılacak işleri tamamladığını, taraflarca belirlenen rayiç bedelin üzerinde masraf yaptığını, davacı firmanın sözleşme gereği yapacağı işi bitirme aşamasına getirmiş olmasına karşın davalının bitirmiş olduğu inşaatta sözleşme gereği davacıya vermeyi taahhüt ettiği ... nolu bağımsız bölümleri 3. kişilere satarak teslim ettiğini, davacının yaptığı işin bedeli dışında 45.000,00 TL'ye yakın masraf yaptığını, davacının yüklendiği işin dava tarihi itibariyle bedelinin 300.000,00 TL'nin üzerinde olduğunu, bu nedenlerle öncelikle taraflarca akdedilen sözleşme gereğince davalının devir ve teslim yükümlülüğü altına girdiği ... numaralı dairelerin müvekkili adına devir ve tesciline, bu mümkün değilse müvekkili firmanın yapmış olduğu işin dava tarihi itibariyle belirlenecek olan bedelinin müvekkiline verilmesini talep ettiği görülmüştür.
.... Mahkemesi'nce 15.05.2019 tarihinde dosyanın .... E. sy dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, iki bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle rayiç değerinin tespitine yönelik bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor esas alınarak .... E. sy dosyasında eksik harcın 10.02.2020 tarihinde davacı şirket tarafından ikmal edildiği görülmüştür.
Davacı vekili, .... E. sy dosyasına sunmuş olduğu, 08.07.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile; bağımsız bölümlerin davalı taraf tarafından dava dışı 3. kişilere satıldığının tespit edilmesi nedeniyle müvekkili tarafından sözleşmede belirlenen ve sözleşme dışında yapılan işlerin bedelini talep ettiklerini, dava dilekçesinde talep etmiş oldukları 1.000,00 TL hizmet bedeli tazminat talebini, 05.04.2021 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda ( sözleşme kapsamında yapılan 82.591,83 TL+ sözleşme kapsamı dışında yapılan 164.388,60 TL ) 245.980,43-TL ıslah ederek toplam 246.980,43-TL'ye çıkardıklarını beyan etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili .... E. sy dosyasına davacı tarafından ilk açılan 09.11.2017 tarihli davaya karşı sunmuş olduğu 15/01/2018 tarihli cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; öncelikle davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davanın zaman aşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, zamanaşımına yönelik itirazın kabul edilmemesi halinde ise taraflar arasindaki 05.08.2015 tarihli sözleşme kapsamından davalının davacıya devretmeyi taahhüt ettiği iki ayrı bağımsız bölüm karşılığında davacı şirketin yapmayı üstlendiği işlerle ilgili henüz inşaatın çatı betonun atılmadığını, davalı tarafından 9 nolu dairenin tapusunu devretme yükümlülüğünün henüz doğmadığını, sözleşmede götürü bedel kararlaştırıldığını, davacının fazladan yaptığını belirttiği masrafları talep edemeyeceğini, ayrıca davacının sözleşmeye konu hizmetleri zamanında ve eksiksiz olarak yerine getirmediğini, davalının ayıplı eseri kabule zorlanamayacağı gibi davalıdan tapu devrinin istenemeyeceğini, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmadığını, taraflar arasındaki sözleşmede yapılan iş bedelinin 244.902,00 TL olarak açıkça belirlendiğini, kısmi dava açılamayacağını, davacının hakkını kötüye kullanarak iş bu davayı açmış olduğunu belirterek davanın hukuki yarar yokluğu da göz önüne alınarak esastan reddine, taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacı karşı davalı şirketin üstlendiği binaların proje çizimi ... belgesi ,... şantiye şefliği hizmetlerinin gereği gibi yerine getirilmediği için yaptığı kot hesabı hatasından dolayı yaklaşık 60 metreküp beton ve 6 ton beton fazla kullanıldığını 24 gün fazladan günlük ücret ödendiğini, kırıcı çalıştırıldığını ve asmolen tavan yaptırılmasının zorunlu olduğuna ilişkin yanlış yönlendirme sonucu yapılan asmolen tavan nedeniyle davalı karşı davacının 30.000,00 TL zarara uğradığını belirterek şantiye şefi Ali Namlı'nın istifası sonucu inşaatın tatil edilmesine bağlı olarak da karşı davacının zarara uğradığı hususları göz önüne alınarak davalı-karşı davacının uğradığı zararlar karşılığı fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması suretiyle 1000.00TL tazminatın karşı davalıdan tahsiline karar verilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür.
Davacı ......Ltd.Şti tarafından alacağın tahsili istemi ile davalı ... aleyhine açılan 09.11.2017 tarihli alacak davasına ilişkin .... Esas sayılı dava dosyasında, davalı ...'ın karşı dava açtığı, davacı ......Ltd.Şti'ne harcın ikmali yönünde mahkemece 02/05/2018 tarihinde verilen süre içerisinde harcın ikmal edilmemesi nedeniyle 03/07/2018 tarihinde asıl davanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, yine 14/03/2019 tarihli celsede dosyanın işlemden kaldırıldığı tarih dikkate alınarak açılmamış sayılmasına ve karşı davacı ...'ın talebi yönünden dosyanın tefrikine ve yeni bir esasa kaydedilmesine karar verildiği, tefrik üzerine karşı dava olarak açılan dava dosyanın .... Esasına kaydının yapıldığı, asıl davanın açılmamış sayılması kararı üzerine davacı ......Ltd.Şti vekili tarafından .... Esas sayılı dava dosyası ile dava açıldığı ve mahkemece 15/05/2019 tarih ve .... sayılı kararı ile işbu dosyanın .... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, .... Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda verilen kararın istinaf edilmesi üzerine .... Dairesi'nin 17/10/2024 tarih ve .... sayılı ilamı ile ticaret mahkemesinin görevli olması sebebiyle kaldırıldığı, kaldırma kararı üzerine dosyanın .... Esasına kaydedildiği ve .... sayılı görevsizlik kararı ile dosyanın mahkememize gönderilerek yukarıdaki esası aldığı, mahkememizin 16/04/2025 tarihli son celsesinde davacı/birleşen dosya davalısı ... yönünden dosyanın işlemden kaldırıldığı, asıl dosya tefrik edilerek ayrı bir esas numarasına kaydedildiği ve birleşen dosya yönünden yukarıdaki esas üzerinden davaya devam edilmesine karar verildiği görülmüştür.
DELİLLER, KABUL VE DEĞERLENDİRME: Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki 05/08/2015 tarihli "Hizmet Karşılığı Daire Satış Sözleşmesi" incelendiğinde; işveren ...'a ait .... parselde kayıtlı taşınmaz üzerine yapılacak inşaatın ... nolu bağımsız bölümleri karşılığında, .... parsel nolu binaların proje çizimi, ... belgesi ... şantişe şefliği hizmetlerinin yüklenici ... Mim. Müh. Müş. İnş. Eml. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılmasının kararlaştırıldığı, .... nolu dairelerin bedeli olarak 244.902,00 TL'nin belirlendiği, yapılacak işlerin karşılığının ise 224.902,00 TL olarak belirlendiği, aradaki 20.000,00 TL'nin yüklenici şirketin, müteahhitin yapacağı başka bir inşaatın proje, yapı denetim işlerinin yapılarak ödeneceğinin, bu hususta nakit talep edilemeyeceğinin, birinci kat beton atıldığında ... nolu dairesinin çatı betonu atıldığında 9 nolu dairenin tapusunun devredileceğinin kararlaştırıldığı işin kapsamı ile ilgili Ek-1 ve Ek-2 listesindeki işlerin üstlenildiği görülmüştür.
...'nün cevabi yazısı göz önüne alınarak; davaya konu .... parsel nolu taşınmazdaki ... nolu bağımsız bölümlerin tapu kaydı incelendiğinde; 9 nolu bağımsız bölümün Süleyman oğlu ... adına, ... nolu bağımsız bölümün ise İsmail oğlu Arif Tokmak adına tescilli olduğu, her iki malikin davada taraf olmadıkları görülmüştür.
.... Esas sayılı dosyasında sözleşmeye konu iki ayrı binanın bulunduğu yerde yapılan keşif sonucu düzenlenen 06/01/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı şirketin tapu iptali ve tescili istemine konu 9 nolu bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle 59.000,00 TL, ... nolu bağımsız bölümün ise 67.000,00 TL değere haiz olacağı, davacı şirketin ...dan talep edebileceği işlerle ilgili bedelin tespiti ve karşı davacının talebine konu istemlerin değerlendirilebilmesi için temini gereken belgelerin ayrıntılı olarak belirtildiği görülmüştür.
.... Esas sayılı dosyasında düzenlenen 05/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; birleşen dava dosyasındaki davacı şirketin taraflar arasındaki sözleşme gereği üstlendiği istinat ve yapı denetim bedelleri ile şantiye şefliği hizmetleri için toplam; 260.033,43 TL alacak talep edebileceği, karşı davacı ...'ın talebine esas kot hatası ve tavanın asmolen yapılması sebebi ile zarar talebinin sözleşme ve inşaat projelerine göre yerinde olmadığı yapının belediyece tatil edilmesi nedeniyle zarar uğrandığı iddiası ile ilgili dosyada bilginin bulunmadığı, taraflar arasındaki sözleşme gereği edimini yerine getirmeyen ...'ın davacı şirketin şantiye şefliğini bırakmasından dolayı istemde bulunulmasının yerindeliği hususunun mahkememce değerlendirilmesi gerektiğinin belirtildiği görülmüştür.
.... Esas sayılı dosyasında, her iki tarafın talepleri ve itirazları ayrı ayrı değerlendirilerek yüklenici şirketin üstlendiği edimi yerine getirip getirmediği hususu ile sözleşme gereği ve sözleşme dışı yapılan işlerin ayrı ayrı gösterilmesi suretiyle yüklenici şirketin talep edebileceği alacak ve karşı davacı ...'ın talep edebileceği alacak yönünden inceleme yapılması için dosyanın aynı bilirkişiye tevdi edildiği, 05/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı ...'ın, kot hatası ve asmolen yapılması sebebiyle zarar taleplerinin sözleşme ve projelere göre yerinde olmadığının değerlendirildiği, yapının Belediyece tatil edilmesi nedeniyle zarar görüp görmediği konusunda ise dosyadaki bilgilerle değerlendirme yapılamadığı, taraflar arasındaki sözleşmeye göre tapuda devredilmesi gerekirken devredilmeyen ve başkalarına satılan dairelerden dolayı davacının işi bırakmasının değerlendirmesinin mahkemenin takdirlerinde olduğu, davaya konu .... parselde bulunan inşaatlar için taraflar arasındaki sözleşmelere ve dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelere göre, her iki tarafın talepleri ayrı ayrı değerlendirilerek, davacı tarafından sözleşme kapsamında yapılan, proje bedeli, istinat ve bina yapı denetim bedelleri ile şantiye şefliği hizmetleri için toplam 40.891,00 + 41.700,83 = 82.591,83 TL ve sözleşme dışı piyasa fiyatlarıyla proje tadilatı ve sözleşmesine göre şantiye şefliği hizmet bedelleri tutarı 60.908,60+103.480,00 = 164.388,60 TL hizmet bedeli alacağı olduğunun hesaplandığı, sözleşme dışı işler için yukarıda hesaplanan 60.908,60 + 103.480,00 =164.388,60 TL davacı alacağının 3.000 TL'sinin proje tadilatından, 161.388,60 TL'sinin şantiye şefi ücretinden oluştuğu, dava dilekçesinde açıklamalar kısmında; .... parseldeki inşaatın 4-A sınıfı olması dolayısıyla fark bedel, betonarme su deposu ve revizyonu için mimari tashihat farkı, kapıcı dairesinin normal daireye çevrilmesi için mimari peyzaj, mekanik, elektrik, doğalgaz revizyonu işlemlerinin bedelinin ödenmediğinin beyan edildiği, şantiye şefi ücretindeki artış talep edilmemekle birlikte dava dilekçesinin talep sonucu kısmında “sözleşmede belirlenen ve sözleşme dışında yapılan işler” için talepte bulunulduğu, bu nedenle şantiye şefi ücretlerindeki artışın sözleşme dışında yapılan işler kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunun mahkemenin takdirlerinde olduğu, davacıya hizmet bedeli karşılığında bir ödeme yapıldığına dair belge bulunmadığı belirtilmiştir.
.... Esas sayılı dosyasında mahkemece davalı ...'ın talep ve itirazlarının bilirkişi rapor ve ek raporlarında ayrıntılı olarak değerlendirilmediği, ... tarafından açılan dava yönünden bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığı anlaşılmakla ...'ın açtığı dava yönünden inceleme yapılmak üzere dosyanın önceki inşaat mühendisinden farklı bir inşaat mühendisi ile bir mimar bilirkişiye tevdine karar verildiği, 25/01/2022 tarihli raporda özetle; davaya konu 36617 ada, 3 sayılı parselde yapılan inşaatta davalının kot hesabı hatası nedeni ile fazladan kazı yaptığı, beton ve demir kullandığı hususunda dosya kapsamında herhangi bir belge bulunmaması nedeni ile zarara uğradığı gerekçesi ile bir bedel talep edemeyeceğinin, asmolen döşeme yapılması hususunda davalı tarafından bir zorlama olduğu hususunda herhangi bir belge bulunmadığının ve asmolen döşeme yapılmasında davacının zararının olmadığının, .... parselde yapılan binanın şantiye şefinin istifasına davalının neden olduğuna dair bir belge bulunmaması ve davacının, istifa eden şantiye şefi yerine derhal yeni bir şantiye şefi görevlendirmesinin mümkün olması karşısında bu nedenle zarara uğramış olmasının söz konusu olmadığının, .... sayılı parseldeki inşaatta kot hesabının hatası nedeni ile yapı tatil zaptı düzenlenmiş olduğuna dair dosya kapsamında bir bilgi bulunmadığının, ayrıca bu nedenle yapı tatil zaptı düzenlenmiş olsa dahi, hatanın giderilmesi için geçecek sürenin kısa bir süre olması nedeni ile malzeme fiyatlarında artış söz konusu olmayacağından bir zararın da söz konusu olamayacağının belirtildiği görülmüştür.
Bilirkişi raporları içeriği ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi sonucunda; yüklenicinin götürü olarak üstlendiği işler kapsamına yer alan şantiye şefliği hizmet bedelinin sözleşme kapsamındaki iş olarak değerlendirilmesi gerektiği, ancak sözleşmede ön görülmeyen binanın proje tadilatı nedeniyle yapıldığı anlaşılan belgeli 3.000,00 TL'lik anlaşmanın sözleşme dışı iş kapsamında değerlendirileceği, buna göre 05/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda saptanan sözleşme içi imalat bedelleri olarak belirtilen 82.591,83 TL ile şantiye şefi ücreti olarak belirtilen 161.388,60 TL'nin toplamı olan 243.980,43 TL'nin taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan hizmet kapsamında yapılan imalatlar nedeniyle istenebilecek tutar olduğu, 3.000,00 TL'lik kısmın ise, sözleşmede öngörülmeyen, proje tadilatı nedeniyle yapılan masrafa karşılık istenebilecek tutar olduğu anlaşılmıştır.
.... Esas sayılı dosyasında dava açan davacı yüklenicinin tapu iptali ve tescil istemi yönünden tapu iptali ve tescili istenen taşınmazların davalı taraflara 3.kişilere devredilmiş olması ve taraflar arasındaki sözleşmenin tapu devrini talep edebilecek geçerli resmi sözleşme niteliğinde olmaması nedeniyle tapu iptali ve tescili istemi yönünden yüklenici şirketin talebinin reddi gerektiği sonucuna varılmakla birlikte davanın terditli olduğu, taraflar arasındaki sözleşme gereğince yapılması gereken işlerin yapıldığı, söz konusu işlerle ilgili yükleniciye kusur atfedilemeyeceği anlaşılmakla, anlaşma kapsamında yapılan imalat bedelleri ve verilen şantiye şefliği hizmetleri karşılığı 246.980,43 TL alacağın talep edilebileceği, yüklenici şirketin terditli talebi olan sözleşme kapsamında ve sözleşme dışında yapılan işlerin dava tarihi itibariyle tespit edilecek bedelinin tahsili yönünden tutar belirtilerek harç karşılanmadığı, dava değerinin 1.000,00 TL olarak gösterildiği, bilahare tapu iptali ve tescili istemine konu iki bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle rayiç değerinin tespitine müteakip rayiç değer üzerinden eksik harcın ikmal edildiği, bilahare ıslah dilekçesi ile sözleşme kapsamında yapılan proje bedeli, istinat ve bina yapım denetim bedelleri ve şantiye şefliği hizmet bedelleri karşılığı saptanan 246.980,43-TL alacağın talep edilebileceği, proje tadilatı nedeniyle yapılan harcama niteliğinde olan 3.000,00-TL'nin isteme dahil edilmediği göz önüne alınarak davacı şirketin dava ve ıslah dilekçesindeki taleplerin kabulüne karar vermek gereği duyulmuştur.
Davacı şirketin istemine konu alacaklara doğum tarihinden itibaren faiz yürütülmesi talep edilmiş ise de, söz konusu alacaklarla ilgili davalı ...' ın usulüne uygun temerrüde düşürülmediği nazara alınarak faiz yönünden dava ve ıslah tarihleri göz önüne alınmak suretiyle aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kabulü ile, 1.000,00-TL'nin 05/08/2019 tarihinden itibaren 245.980,43-TL'nin 08/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ... Mühendislik ... Ltd. Şti'ye ödenmesine,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 16.871,23-TL olduğundan peşin alınan 4.246,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 12.624,83-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
3-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 39.516,87-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 4.604,80-TL harç toplamı ile 1.217,60-TL posta, tebligat, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.822,40-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde .... Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/04/2025
Katip ...
✍ e-imzalı
Hakim ...
✍ e-imzalı