T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
T.C.
ANKARA
1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/403
KARAR NO: 2022/354
DAVA: Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 26/11/2021
KARAR TARİHİ: 08/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan marka ile ilgili kurum kararının iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesiyle; müvekkili şirketin, yıllardır hem Türkiye hem de yurtdışında satış yapmış olan ... markasının sahibi olduğunu, müvekkili söz konusu markayı ... (...) ... Limited'den devralmış olduğunu, devrin sicile kaydedilmesi için 26.01.2021 tarihinde başvuru yapılmış olduğunu, Türk Patent ve Marka Kurumu Markalar Dairesi Başkanlığı'nın E-71248886-130-210206951 sayılı ve 07.05.2021 tarihli yazısıyla devir işlemine konu markanın yenilenmemesi nedeniyle hükümden düştüğünün belirtilmiş olduğunu, müvekkil şirket, devir işlemleri için TÜRKPATENT'e mürcaatından sonra durumun farkına vararak 2021/020042 numaralı ve 08/02/2021 tarihli, "s......." ifadeli ve şekil + kelime tipli marka başvurusunda bulunmuş olduğunu, söz konusu başvuruda 20, 22, 24, 27, 35, 37 no'lu marka tescil sınıfları ve alt sınıflarının yer almış olduğunu, müvekkili şirketin, söz konusu 2021/020042 numaralı başvurusunun, Türk Patent ve Marka Kurumu Markalar Dairesi Başkanlığı'nın kararıyla kısmen reddedilmiş olduğunu, reddedilen mal ve hizmetlerin 24-1, 24-3, 24-4, 35-1 marka sınıflarında yer aldığını, müvekkili şirketin markasının söz konusu mal ve hizmetlere ilişkin olarak reddedilmesine neden olan markaların ise 2016/20089 başvuru numaralı ... Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar, tekstilden bayraklar, flamalar, etiketler, bebekler için kundak örtülerinin tescili yapılmış "..." markası ile 170150 tescil numaralı ... Yataklı Kanepe Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'ne ait reklam ve işyönetimi, büro hizmetleri, sergi ve fuar organizasyonları, sigorta, finans, bankacılık, emlakçılık hizmetleri, iletişim hizmetleri için tescili yapılmış "..." markası olduğunu, ... Yataklı Kanepe Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'nin söz konusu markanın belirtilen mal ve hizmetler yönünden ... Alışveriş Merk. ve Bilişim Hizm. Tic. Ltd. Şti. tarafından kullanılmasına muvafakatinin bulunduğunu, buna ilişkin muvafakatnameyi de dosyaya sunacaklarını, kaldı ki, "..." markasının müvekkili şirket adına T/01276 başvuru numarasıyla da tanınmış markalar sicilinde tescilli bulunduğunu, ... Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tescilli "..." markasının mal gruplarına ilişkin olarak müvekkili şirketin markasının hem Türkiye hem de uluslararası olarak tanınmış marka niteliğinde bulunduğundan ... Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tescilli marka gruplarının müvekkili şirket açısından tescil engeli oluşturulamayacağını, kaldı ki müvekkilinin markasının harflerin yazı tipi bakımından farklı olması, şekil ve sembollerin kullanılması neticesinde de açıkça ayırt edici olduğunu, müvekkili şirket adına tescilli "..." markasının Türkiye ve dünyada geniş bir coğrafyada bilinen bir marka olduğunu, "..." markasını bu zamanlara getiren en önemli faaliyet alanının koltuk, kanepe, yatak, yataklı kanepe, koltuk takımı ve mobilya olduğunu, söz konusu malzemelerin üretimi ve tüketiciyle buluşmasının ise kumaş olmaksızın yapılamayacağını, müvekkili başlı başına kumaş üretim ve satımıyla uğraşmamaktaysa da mobilyacılık faaliyeti kapsamında öncelikle mülkiyetinde bulunan markasını mobilyaların kaplanmasında kullanan kumaş üzerine bastığını, bu nedenle söz konusu gruba ilişkin olarak ... Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tescilli olan sınıflar açısından yapılan tescilin kötüniyetli olduğunu, "..." markasının, 1982 yılından bu yana markasal olarak müvekkili şirket tarafından kullanılmakta olup ilk tescilinin de 1986 yılında yapılmış olduğunu, müvekkili şirketin, markasını süresi içerisinde yenilememesi nedeniyle ... Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından söz konusu markanın bir takım gruplar açısından tescil edilmiş olduğunu, söz konusu tescilin de kötüniyetli olup, müvekkili şirket markasının tesciline engel teşkil edemeyeceğini iddia ederek 2021-M-7471 sayılı YİDK Kararının iptaline, 2021/020042 başvuru numaralı ve "..." ibareli marka başvurusunun, marka başvurusunda belirtilen tüm marka sınıfları yönünden markalar siciline tesciline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı kurum üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı başvurusunun 6769 sayılı SMK 5/1-ç maddesi gereğince mutlak red nedenine bağlı olarak reddi ile ilgili verilen YİDK kararının yerinde olup olmadığı iptal şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.
Davanın açılmasını müteakip tarafların dava, cevap, cevaba cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları ile Alâkalı ticaret sicil kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
Türk Patent'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; ... ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ VE BİLİŞİM HİZMETLERİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ tarafından, 08/02/2021 tarihli ve 2021/020042 sayılı “...” ibareli marka tescil başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvurunun TÜRKPATENT Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından incelenmesi neticesinde, dava konusu başvurunun, 6769 sayılı SMK’nın 5/1 (ç) Maddesi hükmüne dayanılarak 2016/20089 nolu ve 170150 nolu markalar ile aynılık veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğu gerekçesiyle kısmen reddine karar verildiği, kısmi ret kapsamı dışında kalan mal ve hizmetler için 14/06/2021 tarihli ve 374 sayılı Resmi Marka Bülteninde yayın kararı verildiği, Markalar Dairesi Başkanlığı’nın marka başvurusunun kısmen reddine ilişkin kararına başvuru sahibi tarafından TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu nezdinde itirazda bulunulduğu, söz konusu itiraz da YİDK’nın 2021-M-7471 sayılı kararıyla; (…) Bu hususlar çerçevesinde yapılan incelemede, işbu başvuru ile kısmen reddine gerekçe olarak gösterilen 2016 20089, 170150 sayılı "...", "..." ibareli markaların kısmi redde konu mallar/hizmetler için ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğu kanaatine varılmıştır. Ayrıca, kısmi ret kararına konu mal/hizmetlerle aynı veya aynı türdeki mal/hizmetlerin kısmi ret gerekçesi markanın/markaların kapsamında bulunduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla, başvuru hakkında 6769 s. SMK'nın 5/1-(ç) bendi uyarınca verilen kısmi ret kararı yerinde görülmüştür. Öte yandan başvurusu yapılan markanın kullanılıyor veya tanınmış olması, daha önceki tarihte aynı/aynı tür mallar için tescil edilmiş /tescil başvurusu yapılmış ayırt edilemeyecek derecede benzer markaların varlığını, dolayısıyla 5/1-(ç) bendinin uygulanabilirliğini ortadan kaldırmayacağından kullanım ve tanınmışlık gerekçeli itirazlar da haklı bulunmamıştır.'' gerekçesiyle, ''İtirazın reddine oybirliği ile karar verilmiştir.'' şeklinde karar verildiği, eldeki davanın iki aylık yasal süre içerisinde 26/11/2021 tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir.
GEREKÇE:
Tescilli bir markanın ait olduğu mal ve hizmetler bakımından sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir.
6769 sayılı SMK’nın 5/1-ç bendi “Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.” tescil edilemeyeceği hükmünü amirdir. Bu düzenleme marka hukukuna hakim olan öncelik ve bir markanın tek bir sahibi olması ilkelerini ifade eder. Böylece daha önce tescil edilmiş veya başvurusu yapılmış bir markanın aynı veya ayırt edilmeyecek kadar benzerinin, aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetler için bir başkası adına mükerrer tesciline engel olunması amaçlanmıştır. Aksi halin bir markanın birden fazla kişi tarafından kullanılmasına ve halkın yanıltılmasına neden olacağı kabul edilmiştir. Bu hususu TürkPatent tescil sürecinde, kendiliğinden dikkate almakla yükümlüdür.
Başvuruya konu markanın (işaretin) daha önce tescil edilmiş (veya başvurusu yapılmış) marka ile aynı olması, karşılaştırılan markaların (işaretlerin) özdeş, farksız, tıpa tıp taklit, aynen veya bire bir kopya olmalarını ifade eder. Aralarında küçük de olsa farlılık bulunan markalar ise aynı sayılamazlar. Ancak markaların farklı büyüklükte olması veya sözcük markalarının yazı karakterinin (el yazısı, büyük-küçük harf) veya yazı tipinin (Times New Roman, Arial, Comic Sans MS gibi) farklılaştırılması aynı olma durumunu etkilemez.
Ayırt edilemeyecek kadar benzerlik ise, karşılaştırılan markalar aynı olmamakla birlikte, orta düzeydeki alıcıda bıraktığı genel izlenimlerinin hemen hemen aynı olmasıdır. Bir başka deyişle, markalar arasındaki farklılık o kadar önemsizdir ki, müşteri kitlesi nezdinde markalar yazılış, okunuş, görsel veya işitsel olarak aynı imiş gibi algılanırlar.
Ancak 6769 sayılı SMK'nın 5/1-ç maddesindeki tescil engelinin varlığı için sadece başvuru ile önceki markaların aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olması yeterli değildir. Aynı zamanda başvuru ve önceki markanın kapsadığı mal ve hizmetlerin de aynı yada aynı tür olması zorunludur. Bu iki koşulun birlikte gerçekleşmesi durumunda yasa koyucu halkın bu iki markayı karıştırma ihtimalinin bulunduğunu kabul etmiştir. Bu nedenle, TürkPatent ayrıca karıştırma ihtimalinin var olup olmadığı üzerinde durmaksızın başvuruyu ret edecektir. Başvuru ve redde mesnet markanın kapsamındaki mal veya hizmetlerin bire bir örtüşmesi bir diğer söyleyişle özdeş olması halinde ayniyet mevcuttur. Aynı tür kavramı ise, kural olarak aynı sınıfın aynı alt gurubu içinde bulunmayı ifade eder. Marka Tescil Başvurularına Ait Mal ve Hizmetlerin Sınıflandırmasına İlişkin 2002/3 sayılı Tebliğin 5 ve 7. maddeleri anılan ilkeyi açıkça ifade etmektedir. Bununla birlikte sınıflandırma Nice Anlaşmasının 2. maddesinde vurgulandığı üzere, tescil edilmiş herhangi bir markanın koruma kapsamının belirlenmesi bakımından bağlayıcı değildir.
Ayırt edilemeyecek kadar benzerlikten söz edilebilmesi için başvuru konusu işaret ile redde mesnet markalar arasında ortalama tüketici ve yararlanıcılar nazarıyla bakıldığında hiçbir araştırma ve herhangi bir inceleme yapılmasını gerektirmeyecek derecede açık ve net biçimde iltibasın ortaya çıkmasının kesin olarak öngörülebilir olması gerekir.
Yüksek Mahkeme uygulamalarına bakıldığında; 07/02/2011 tarih 2009/7924 E. 2011/1228 K. Sayılı LRG +şekil kararı, yine aynı yönde 28/05/2014 tairh 2014/4695 E. 2014/9860 K sayılı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret Ltd.Şti. +şekil kararı, 2015/4681 E. 2015/12081 K. , 2015/2025 E. 2015/6848 K. Sayılı ilamları, Yargıtay 11. HD.'nin 2015/5821 E. 2015/13282 K. Sayılı ilamıyla ''...+şekil'' ile ...; Yargıtay 11. HD.'nin 2015/9380 E. 2016/3921 K. Sayılı ilamıyla Prontocruise ve PRONTO+şekil; Yargıtay 11. HD.'nin 2015/9281 E. 2016/4033 K. Sayılı ilamıyla Topbaş+şekil ile TOPBAŞ; Yargıtay 11. HD.'nin 2015/9354 E. 2016/3925 K. Sayılı ilamıyla MEISTER ile MEISTER+şekil ve meister+şekil; Yargıtay 11. HD.'nin 2015/6865 E. 2015/1103 K. Sayılı ilamıyla türkoğlu+şekil ile TÜRKOĞLU; Yargıtay 11. HD.'nin 2015/4687 E. 2015/11572 K. Sayılı ilamıyla DKY+şekil ile DKY İNŞAAT; Yargıtay 11. HD.'nin 2015/4676 E. 2015/11434 K. Sayılı ilamıyla ... ile ... Optik; Yargıtay 11. HD'nin 2015/14428 E. 2017/2108 K. Sayılı HEKİMSU ile Hekim; Yargıtay 11. HD'nin 2016/1191 E. 2017/3948 K. Sayılı 4PLAY ile FOUR PLAY; markaları arasında 7/1-b maddesi kapsamında ayniyetin bulunmadığı yönündeki kararlarının bulunduğu; nitekim ... (OHIM)uygulamalarına bakıldığında da, markaların birinde kısmen de olsa ayniyet algısını ortadan kaldırır bir şekil unsuru, bir mizanpaj var ise karşılaştırılan markaların özdeş olarak kabul edilemeyeceği vurgulanmaktadır. ... (OHIM) bu durumu “big brother” biçimindeki bir sözcük ile aynı markanın düzensiz bir yazı stili ile yazılmış biçiminin aynı olmayacağı örneği ile açıklamıştır. Yine BASIC+şekil ve basic+şekil markaları, N7 ile No7 markaları ... (OHIM) nezdinde aynı olarak kabul edilmeyen markalardır.
Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde;
Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında;
Davacı Markası Redde Mesnet Markalar
...+şekil...
(20, 22, 24, 27, 35, 37. sınıf)...
(24, 35, 36, 38. sınıf)
Davacı markası ile redde mesnet markanın emtiaları karşılatırıldığında; dava konusu ...+şekil ibareli markanın kapsamında yer alan redde konu “24. Sınıf: Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar. Tekstilden bayraklar, flamalar, etiketler. Bebekler için kundak örtüleri.” mallarının redde gerekçe 2016 20089 sayılı ve ''...'' ibareli markanın kapsamında aynen, redde konu “35. Sınıf: Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” hizmetlerinin redde gerekçe markalardan 170150 sayılı ve ''...'' ibareli markanın kapsamında aynı/aynı tür olarak yer aldığı; bu durumda aynı/aynı tür olması şartının “24. Sınıf: Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar. Tekstilden bayraklar, flamalar, etiketler. Bebekler için kundak örtüleri. 35. Sınıf: Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” malları/hizmetleri için sağlandığı anlaşılmaktadır.
Davacının markasının incelenmesinde; dava konusu marka, siyah, küçük harflerle “...” ibaresi ve bu ibarenin üstünde bulutu andırır bir şekil üstünde yatar pozisyonda bir adam figürünün yer aldığı karma marka olduğu, anlaşılmaktadır.
Redde mesnet markaların incelenmesinde; redde gerekçe ''...'' ve ''...'' ibareli markaların siyah renkte, sırasıyla büyük ve küçük harflerle “...” ibarelerinin yer aldığı, herhangi bir şekil unsuru içermeyen kelime markaları olduğu, anlaşılmaktadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve E.2014/11-696, K.2016/778 sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu hususu da gözönünde bulundurularak yapılan incelemede; bütünsel bakış açısıyla başvuru ve redde mesnet marka arasında ilk bakışta hiçbir inceleme ve araştırma yapmayı gerektirmeyecek şekilde ayırt edilemeyecek bir benzerliğin olmadığı, davacı markasının kelime+şekil (karma) markası olduğu, redde mesnet markaların kelime markaları olduğu, başvuru konusu markada farklı şekil unsurları bulunduğu; bu durumda ilk bakışta genel görünüm itibariyle hedef tüketici kesiminin dava konusu mal/hizmet sınıfları göz önünde bulundurulduğunda başvuru ve redde mesnet marka arasında hiç bir inceleme ve araştırma yapmayı gerekli kılmayacak şekilde bağlantı kurulma ihtimali de dahil iltibas ihtimalinin var olduğunun ve karıştırılmanın yaşanacağının söylenmesinin mümkün olmadığı, 5/1-ç anlamında aynı/ayırt edilemeyecek kadar benzer olmadıkları, zira 5/1-ç maddesi kapsamında yapılacak kıyaslama da markalarının ayırt edilmelerine imkan verecek herhangi bir farklılıktan yoksun olmaları ve işaretler arasındaki benzerliğin tartışmasız olması gerektiği, somut olayda ise başvuru ve redde mesnet markalar ile karşılaşan ortalama seviyedeki tüketici kitlesinin ilk bakışta bütün olarak bıraktığı izlenim açısından hiçbir inceleme ve araştırma yapılmasını gerektirmeyecek derecede benzerlik olmadığı ortalama tüketicinin bu markası 5/1-ç maddesi çerçevesinde karıştırmasının ve ayırt edilemeyecek derecede benzer bulunması mümkün olmadığı, başvurudaki farklılıklar nedeniyle redde mesnet markalar ile davacı markası arasında benzerliğin iltibasa yol açıp açmayacağının ayrıca inceleme yapılmasını gereksiz kılacak derecede güçlü ve açık olmadığı, başvuru ve redde mesnet markalar arasında sescil benzerlik olsa da; başvuru konusu markanın içerdiği farklı şekil unsurunun görsel olarak farklılaştığı bu sayede ayrı işaretler olarak ortalama yararlanıcılar ve tüketiciler bakımından anlaşılabilir hale geldikleri, markalar bir bütün olarak incelendiğinde de birbirleri ile ilk bakışta hiç bir inceleme ve araştırma yapılmasına gerek olmaksızın bağlantı kurulma ihtimali de dahil iltibas ihtimalinin var olduğunun ve karıştırılma yaşanacağının söylenmesinin mümkün olmadığı kabul edilmiştir.
Açıklanan nedenleri ile neticeten davanın kabulü ile; TPMK YİDK'nın 2021-M-7471 sayılı kararın iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere:
1-Davanın kabulü ile
TPMK YİDK'nın 2021-M-7471 sayılı kararın iptaline,
2-Harçlar Yasasına göre hesaplanan 80,70-TL karar harcından peşin alınan 59,30-TL’nin mahsubu ile bakiye 21,40-TL’nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 15.000,00-TL maktu ücreti vekâletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu ve aşağıda dökümü gösterilen 945,10-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yargılama gideri sarfedilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatırana iadesine (HMK m.333),
Dair verilen karar, hazır olan taraf vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/11/2022
Katip ... Hakim ...
¸ ¸
MASRAF DÖKÜMÜ
İLK MASRAF:127,10-TL
GİDER AVANSI:818,00-TL
TOPLAM:945,10-TL