T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/38 Esas - 2024/189
T.C.
ANKARA
1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/38
KARAR NO : 2024/189
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI :....
Mersis No: ....
VEKİLİ : Av. ....
DAVALI : 1- ...
Mersis No: ...
VEKİLİ : Av. ....
....
DAVALI : 2- ....
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Endüstriyel Tasarımla İlgili Kurum Kararlarının İptali
Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğü
DAVA TARİHİ : 02/06/2023
KARAR TARİHİ : 09/05/2024
KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/07/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarımla İlgili Kurum Kararlarının İptali, Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesiyle; davalı ...’nın tasarım başvurusuna davalı şirket tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik özelliklerine sahip olmadığı, müvekkil şirket adına tescilli, tanınmış markalara iltibas yarattığı ve ayırt edici özelliklerden yoksun şekilde farklı olmadığı işbu sebeple de sınai haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle işbu tasarım tescil başvurusunda yer alan ... numaralı tasarımlarına itiraz edildiğini, itirazın reddedildiğini, müvekkilinin 1961 yılından bugüne kadar özellikle; bisküviler, krakerler, gofretler, pastalar, tartlar, kekler ve sair ürünlerin imali, ithali, ihracı ve ticareti alnında faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin “...” markasını ilk olarak 2011 yılında tescil ettirmiş ve markaya ilişkin çikolata ürünü ile birlikte kullanmaya başladığını, ...” ibareli markalarını ve tasarımlarını 2011 yılında maruf hale getirmiş ve 11 seneyi aşkındır işbu markalarına ve marka ile özdeşleşen özgün “dağınık” çikolata tasarımına vermiş olduğu emek ve sermayeyle markalarını tüketici nezdinde tanınır ve bilinir hale getirdiğini, ... ...” ibareli marka ... nezdinde ... başvuru numarası ile tanınmış marka olarak tescillendiğini, ... isimli video platformu üzerinde de 3 milyonu aşkın görüntülenmeye sahip ... ... reklam filmleri ve araştırma raporları ile de sabit olduğu üzere müvekkile ait ... ... markasının “...” ürünü muhatap tüketici kitlesi tarafından tanınırlığa ve bilinirliğe ulaştığını, ...” tüketici kamuoyu algı araştırma raporunda sadece “...” ürün şekli gösterilerek tüketicilere ilgili ürünün akıllarına hangi şirketi ve/veya markayı getirdiği sorulduğunda, tüketicilerin vermiş olduğu cevaplar içerisinde bir oranlama yapıldığında tüketicilerin % 80’inden fazlası “..." ve/veya “..." şeklinde cevap verdiğini, davalı şirket tasarım başvurularında müvekkilinin markasının esaslı unsuru olan çikolata içerisindeki malzeme tabakalarının sıralama ve içerikleri dahil olmak üzere müvekkilinin tescilli marka ambalajlarında da görsellerine yer verdiği “dağınık” çikolata tasarımını kullandığını, davalının davaya konu tasarımına hiçbir yenilik ve ayırt edicilik katmadan birebir benzerlik gösteren ürünlerini piyasaya sürerek emek üzerinden haksız kazanç sağlamaya çalıştığını, genel görünüm olarak neredeyse müvekkiline ait marka ve tasarımlar ile birebir aynı olduğunu, var ise farklılıkların da genel görünüme etkisi olmadığını, İşbu dava konusu tasarımların konu olduğu çikolata ürünlerinin muhatap tüketici kitlesi, uzun süre araştırma yapmayan, hızlı karar veren ve ürünler arasında çağrışımlar yaparak beğenilen, tanınan tasarıma benzer görülen tasarımları tercih eden kısacası algılama ve dikkat düzeyi düşük ortalama tüketicilerden oluştuğunu, davalı şirketin tasarımının yer aldığı sektör gıda sektörü olup işbu alanda tasarımcının seçenek özgürlüğü oldukça geniş olduğunu, tasarlayacağı ürünün zorunlu bir unsuru bulunmamakla birlikte mevzuattan kaynaklı zorunlu etkenlerin de yer almadığını, Google Araştırma Motoru üzerinden basit bir araştırma dahi yapıldığında davalı şirketin geniş bir seçenek özgürlüğüne sahip olduğu gözlemlenebileceğini, davalının küçük farklılıklar ile müvekkiline ait tasarımları ile aynı ve ayniyet derecesinde benzer şekilde tasarım yapılmasının kötüniyetli ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin marka ve tasarım haklarının ihlal edildiğini iddia ederek Davalı ...’in 03.04.2023 tarih ve ... sayılı ...kararının iptaline, Davalı şirket adına ... nezdinde 17.03.2022 tarih ve ... nolu ile tescil başvurusu yapılan ve tescil işlemleri devam eden yenilik ve ayırt edici nitelik taşımayan tasarım başvurusunun iptaline, tescili halinde hükümsüz sayılmasına ve tasarımlar sicilinden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı şirket vekili cevap dilekçesiyle; müvekkilinin 17.03.1962 tarihinden bu yana, üretimin bütün aşamalarında gelişmiş gıda işleme tekniklerini kullanarak kısa sürede gelişim ve büyüme sağlamış ve Türkiye gıda sektöründe öncü bir firma haline geldiğini, Müvekkilinin bisküvi, çikolata, kek, ... ve kraker üretim hatlarının yanı sıra, ayrıca bir un fabrikası, bir kâğıt ... fabrikası ve soğuk hava depolarına sahip olduğunu, ve bu sayede bisküvi ve şekerleme ürünleri için kullandığı ham maddelerinin önemli bir kısmını kendi bünyesinde imal ettiğini, Türkiye'nin önde gelen tarım iştiraklerinden biri olan ...'nın önderliğinde hayata geçtiğini, ürünlerin hazırlanmasındaki hammaddeler bir yana temel şekilleriyle dahi ... ... ürünü dikdörtgen uzun bir yapıya sahipken; müvekkilinin tescilini talep ettiği ürün kare şeklinde temel alındığını, müvekkili başvuru tasarımının yenilik vasfına haiz olduğu gibi özgün ve ayırt edici bir nitelik de taşıdığını, teknik zorunluluk haricinde olması gerekenler dışında detaylı bir şekilde karşılaştırıldıklarında, müvekkili tasarımının itiraza gerekçe olarak gösterilen tasarımdan bariz farklılıklar teşkil ettiğinin anlaşılacağını, ... tarafından ...Kararının iptali istemine konu edilen müvekkiline ait olan ... nolu ... tasarımının; yuvarlak şekline ve tek lokmada tüketilebilen küçük ürünler olduğunu yine bu ürünün daha ince olmakla birlikte rengi de bitter çikolatadan kaynaklı itiraza konu ...’a göre daha koyu renkte olduğunu, davacıya ait ... tasarım ... olması sebebiyle karşılaştırılamayacağını, birlikte bir an için davacının ... şeklinde tasarım başvurusunda bulunduğunu düşünsek bile davacıya ait ürün müvekkil tasarımına göre çok daha uzun ve kalındır genel olarak sütlü çikolata kaplamasından yapılması sebebiyle açık kahverengi renge sahiptir, aynı zamanda müvekkil ürünlerinde olduğu gibi tek bir lokmada tüketilemeyecek bir ürün olup birden fazla lokma alınarak tüketilebilecek bir ürün olduğunu, davacının ...Kararının iptali istemine gerekçe olarak ısrarla ... görsellerini eklediğini, Ancak müvekkilinin tasarım başvurusunun ... değil ... olduğunu, bu iki tasarımın karşılaştırılması mantıksız, haksız olduğunu, ... tasarımının kullanım şekli ve fonksiyonel özellikleri bakımından alması gerekli olan zorunlu teknik bir şekli ve alması gereken bir görünümü bulunduğunu, başvurunun yenilik ve ayırt edicilik özelliğine haiz olduğunu, Bahsi geçen 2 ürünün de çenil ve çikolata kaplamalı ... kategorisinde olduğunu, bu kategorinin sadece firmaya ait bir kategori olmadığını, teorik olarak bu kategorideki ürünlerin hepsinin (parça ya da bütün çeşni (kuruyemiş) serpilen ve kaplama içermekte olan ürünler) benzer dış görünüme sahip olduğunu, Kuruyemiş serpilen bir ürüne rigid bir görüntü verilmesi mümkün görülmediğini, bahsi geçen ürünlerde ebat, gramaj ve içeriğinde kuruyemiş cinsi farklılığı bulunduğunu, ...Kararının iptali isteminde bulunan firmanın ürünü gibi bar / ince uzun şekilde ve 30-35 gr aralığında .... gibi firmaların ürünleri bulunmadığını fakat ... tarafından başvurulan gramajlarda ve ebatlarda ürün bulunmadığını belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YARGILAMA:
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; ... ...’nun 03.04.2023 tarih ve ... sayılı kararının iptali ve dava konusu ... başvuru numaralı tasarımın tescil edilmesi halinde hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesi talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
...'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; başvuru sahibi davalı 17.03.2022 tarihinde ... tasarımı için başvuruda bulunmuş, bir kısım eksikliklerin giderilmesi akabinde 09.05.2022 tarih ve ... numaralı ... yayınlanarak ilan edilmiş, işbu ilana davacı muteriz vekili tarafından “.... tüketici kamuoyu algı araştırma raporunda tüketicilerin yüze sekseninin ... ve ... markasını bildiğini, İtiraz edilen ... nolu ... görselinde geçen ürün şekli itibariyle müvekkilinin mesnet tasarım tescili üzerinde yer alan ... çok benzemektedir. Zira itiraz edilen ... tasarımları da müvekkil mesnet tasarımında yer alan ... ürün görselinde olduğu gibi ... üzerinde dağınık şekilde yerleştirilen kuruyemiş (fıstık) parçalarının çikolata ile kaplanmış hali olarak tasarlandığını, itirazlarına konu olan tasarımın, mesnet tasarım görsellerindeki ürün şekline ayniyet derecesinde benzerlik gösterdiği, yenilik ve ayırt edicilik özelliğini kaybettiği, dava dilekçesinde belirtilen görsellerle ayırt edilemeyecek düzeye benzer olduğu ve başvurunun yenilik ve ayırt edicilik kriterlerini sağlamadığı, ... ... markası, Kurum nezdinde ... sayı ile tanınmış marka olarak da ayrıcalıklı ve özel bir korumaya sahip olduğu vb. iddialar ile itiraz edildiği, davalı başvuru sahibi ise “... tarafından tasarım itirazına konu edilen müvekkilimize ait olan ... nolu ... tasarımı; yuvarlak şekline ve tek lokmada tüketilebilen küçük ürünlerdir yine bu ürün daha ince olmakla birlikte rengi de bitter çikolatadan kaynaklı itiraza konu ...’a göre daha koyu renkli olduğunu, müvekkili tasarımı ile ...’nin itirazına mesnet gösterdiği tasarım birbirlerinden oldukça farklı olduğunu, ... tasarım ... olması sebebiyle karşılaştırılamayacağı, davalı başvurusunun ... tasarımı olduğu, teknik zorunluluklar haricinde tasarımların benzer olmadığı” vb. cevap dilekçesinde paralel savunmalarda bulunmuş, itirazı inceleyen ... ...03.04.2023 tarih ve ... sayılı ...kararında özetle; “... sıra numaralı tasarımın itiraza gerekçe olarak gösterilen ... sıra numaralı tasarım ile önceki tarihli ... videolarına dayanılarak reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir. (…) Yukarıdaki hükümler kapsamında yapılan incelemede; itiraza konu ... sıra numaralı tasarım ile itiraza gerekçe olarak gösterilen ... sıra numaralı tasarımın ve önceki tarihli ... videolarında yer alan çikolata görsellerinin bilgilenmiş kullanıcı nezdinde genel görünüm itibariyle farklı olduğu tespit edilmiştir. Bu nedenle itiraza konu ... sıra numaralı tasarımın ... sıra numaralı tasarım ile önceki tarihli ... videolarındaki görsellere nazaran yeni ve ayırt edici olduğu düşünülmüş ve itirazın reddine ve ... sıra numaralı tasarımın tescilinin devamına, oybirliği ile karar verilmiştir.” gerekçeleri ile itirazın reddine şeklinde karar verildiği, eldeki davanın yasal süre içerisinde tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir.
Ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlık konusuyla ilgili iddia, savunmalar doğrultusunda rapor düzenlenmesi için bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda özetle: davacının ... sıra numaralı tasarımı karşısında dava konusu ... başvuru numaralı tasarımının yenilik ve ayırt edici niteliğe sahip olmadığı, bu yönüyle ...’nın ... sayılı kararından ayrı kanaate ulaşıldığı, takdirin mahkemeye ait olduğu, bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunda her iki tarafın iddia ve savunmasının kapsamı, taraf delilleri, marka kapsamları dikkate alınarak düzelendiği, hüküm kurmaya yeterli incelemenin yapıldığı, raporların usul ve yasaya aykırı yönünün bulunmadığı, hukuki değerlendirme nihai olarak mahkememizce yapılacağından yeniden rapor alınmasını gerektirir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.
GEREKÇE:
Tescilli bir tasarımın sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir.
“Yenilik ve ayırt edicilik” başlığı altında düzenlenen 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 56. maddesi;
"Tasarım yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması şartıyla bu Kanunla sağlanan haklar kapsamında korunur.
Birleşik ürünün parçasının tasarımı, aşağıdaki şartları taşıyorsa yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olduğu kabul edilir:
a) Parça birleşik ürüne takıldığında, birleşik ürünün normal kullanımında görünür durumda olmalıdır.
b) Parçanın görünür durumda olan özellikleri, yenilik ve ayırt edici nitelik şartlarını karşılamalıdır.
Bu maddede yer alan normal kullanım; bakım, servis veya onarım işleri hariç olmak üzere, son kullanıcı tarafından kullanımı ifade eder.
Bir tasarımın aynısı;
a) Tescilli tasarım için başvuru veya rüçhan tarihinden önce,
b) Tescilsiz tasarım için tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten önce,
dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise o tasarım yeni kabul edilir. Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılık gösteriyorsa aynı kabul edilir.
Bir tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim;
a) Tescilli tasarım için başvuru veya rüçhan tarihinden önce,
b) Tescilsiz tasarım için tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten önce,
kamuya sunulmuş herhangi bir tasarımın aynı kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimden farklı ise bu tasarımın ayırt edici niteliğe sahip olduğu kabul edilir.
Ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınır." şeklindedir.
Aynı Kanun'un "Kamuya sunma" başlıklı 57. maddesi ise;
"Kamuya sunma; sergileme, satış gibi yollarla piyasaya sürme, kullanma, tarif, yayım, tanıtım veya benzer amaçlı faaliyetleri kapsar. Tasarımın gizlilik şartıyla üçüncü bir kişiye açıklanması kamuya sunma sayılmaz.
Koruma talep edilen bir tasarım, başvuru tarihinden veya rüçhan talebi varsa rüçhan tarihinden önceki on iki ay içinde tasarımcı veya halefi ya da bu kişilerin izni ile üçüncü bir kişi tarafından veya tasarımcı ya da halefleri ile olan ilişkinin kötüye kullanımı sonucu kamuya sunulması hâlinde bu açıklama tasarımın yeniliğini ve ayırt edici niteliğini etkilemez." şeklindedir.
6769 sayılı SMK'nın 58. maddesine göre tasarım sahibi, kendi tasarımına kıyasla ayırt edici niteliğe sahip olmayan tasarımlara karşı bu kanundan doğan haklarını kullanabilir. Koruma kapsamının değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınır.
Bir tasarımın yeni olabilmesi için, onun aynısının, tescil tarihinden evvel dünyanın her hangi bir yerinde kamuya sunulmamış olması gerekmektedir. Tasarımların aynı olup olmadığının tespiti için yapılacak benzerlik testinde; aynı izlenimi uyandırma, aynı etkiyi yapma, karıştırılma tehlikesi veya olasılığı incelenemez. Bunlar ikinci aşamaya yani ayırt edicilik tetkikine aittir. Tasarımın yeniliği yoktur diyebilmek için, hükümsüzlüğü istenilen tasarımın, önceden kamuya sunulan (faydalı model, marka ve) tasarım belgelerindeki tasarımlar ile aynı olması şarttır. Terkini talep edilen tasarım öncekinden sadece küçük ayrıntılarda farklılık gösteriyorsa aynı kabul edilecektir. Yenilik önceki tasarıma göre belirlenecektir. Aynı kabul edilmeye engel olamayan küçük ayrıntılarda farklılık hâkimin takdirine göre belirlenecektir. Burada şu ölçü verilebilir; fark, aynı olmayı ortadan kaldırmıyor, mevcut önceki tasarım görünümünü sürdürüyor, fark sadece mevcut görünüme, yani mevcut tasarıma ek, onda bir değişiklik, ondan bir sapma niteliği taşıyorsa, yani farklılık o (mevcut tasarım) esas alınarak ondan hareketle yapılmışsa küçüktür. Bunun dışında kalan farklar ise büyüktür. Yenilik ne özgünlük, ne eşsizlik, ne estetiğe sahip bulunma, ne de estetiğin ve kalitenin basamağıdır.
Başvurusu yapılan bir tasarım yenilik testini geçebilirse ikinci olarak ayırt edicilik incelemesine tâbî tutulur. Bu test bir kıyaslama incelemesidir. Bir tasarımın ayırt ediciliğe sahip bulunması demek, bu tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile kıyaslanan tasarımın böyle bir kullanıcıda yarattığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık bulunması demektir.
Bilgilenmiş kullanıcı ise, tasarımı kullanarak bilgi sahibi olmuş, tasarımı tanıyan, deneyim sahibi kullanıcı demektir. Bilgilenmiş kullanıcı ara veya nihaî tüketicidir. Ancak asla bir uzman değildir. Mahkememiz de bilgilenmiş kullanıcı konumunda bulunan ilgililerin katılımıyla oluşturulmuş bilirkişi heyetinden mütalâa almıştır.
Kıyaslama, tescili istenen tasarım ile kıyaslanan tasarımların tam karşılaştırılması ve değerlendirilmesidir. Ayırt edici niteliğin incelenme ve değerlendirilmesinde, birbirleri ile kıyaslanan tasarımların ilke olarak farklılıklarından çok ortak özelliklerinin değerlendirilmesine ağırlık verilmesini ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğunun göz önüne alınmasını emredici bir ifadeyle istemiştir. Bilgilenmiş kullanıcının fark edebileceği değişiklikler ise daima göz önünde tutulmalıdır.
Seçenek özgürlüğü ibaresiyle kastedilen, tasarımcıya tasarımına ayırt edicilik vermesi için bir serbest hareket alanının bulunmasıdır. Bunun değerlendirilmesi nesnel olup kişiden kişiye değişmez. Bu nesnel değerlendirmede tekdüze özellik ve nitelikler göz önünde tutulur. Bazı biçimler (=görünümler) nesnenin işlevine sıkı surette bağımlıdırlar. Böyle tasarımlarda tasarımcının hareket alanı pek dardır. Meselâ, bir otomobilin, ütünün ve şişenin şekli gibi. Her otomobil, ütü ve şişe birbirine benzer. Ayırt edicilik için tasarımcının muhakkak nesnenin işlevine ters düşen tasarımlar geliştirmesi beklenemez. Dolayısıyla işlevin yerine getirilebilmesi için zorunlu olan alan dışında yapılabilecek olan tasarımların korunması mümkün olabilecektir. Seçenek özgürlüğünün hiç bulunmadığı hâllerde ise tasarım zaten korunamaz.
Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde;
Davacı Tasarımı Davalıya Ait Tasarım
... Sayılı Tasarım ...Sayılı Tasarımı
Başvuru Tarihi : 21/05/2022 Başvuru Tarihi : 17/03/2022
Tescil Tarihi : 21/05/2022 Tescil Tarihi : 17/03/2022
Somut olayda bilgilenmiş kullanıcı, işbu gofretleri satış yerlerinde, marketlerde reyona, rafa dizen market personeli olduğu gibi bu gofretleri tüketen nihai tüketiciler olduğu kabul edilmiştir.
...iptaline ve hükümsüzlüğe konu tasarım da yine ... tasarımı ile ilgilidir. Anılan ürünlerin yüzeyi, boyutu, içeriğine göre değişen renkleri, renk vb. ile genel görünümünde değişiklik yapılabileceğinden tasarımcı seçenek özgürlüğüne sahiptir. Ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınır. Tasarımcının seçenek özgürlüğü ve tasarım özgünse bu özgünlüğün derecesinin, ilgili tasarımın tasarımcının özgün yaratımı olarak mı yoksa ürünün teknik olarak o şekilde üretilmesinin zorunluluğundan kaynaklı olarak mı ortaya çıktığının belirlenmesi gerekir. ... gibi ürünler içeriklerindeki meyve ve kuruyemişlere göre farklılık arz edebileceği, çeşitli geometrik şekillerde tasarlanabileceği, bu sebeple de seçenek özgürlüğü, ürünün yapısından kaynaklı zorunlu biçimler haricinde oldukça geniş olduğu kabul edilmiştir.
Benimsenen bilirkişi mütalâalarında da ifade olunduğu üzere; davacıya ait tescilli ... deseni tasarımı incelendiğinde, ... üzerinde ürün illüstrasyonu yapıldığı ve kesilmiş ... üzeri kuruyemiş kaplama ürününe ait görselin bulunduğu; davacının ürün ambalajındaki ... görseli kullanımı, ilgili gıda sektöründe ... içeriğini göstermek amacı taşımakta ve yaygın olarak kullanıldığı, ürün görseli ile ürün içeriği incelendiğinde ... içinde satılan ürüne ait olduğu; ayrıca ürün muhteviyatında (içeriğinde) fındık, fıstık, badem gibi herhangi bir kuruyemiş olması durumunda kahverengi, yeşil gibi renkler yahut çilek, muz gibi meyve girmesi durumunda üründe yer alan krema ve çikolata renklerinde pembe, sarı renklerinin tonları kullanılırken üründe kullanılan süt ve kakaonun oranlarına göre kullanılan renkler tamamen beyaz, kahverenginin tonları hatta siyah renk kullanımına kadar işbu durumu ima eden renk tercihleri ürün üzerinde ön plana çıktığı, buna göre davacının ... üzerinde yer alan ürün görseline yönelik inceleme yapıldığında ürünün içeriğinin fotoğraftaki gibi olduğu, kesik gofretin iç tasarımının çikolata üzerine krem rengindeki ... parçası, üzerine bir kat daha çikolata ve tekrar ... parçası üzerine çikolata ile harmanlanmış yer fıstığı parçalarından oluştuğu; görülen görselle, ambalajında bulunan illüstrasyon da da aynı şekilde resmedildiği, davalının başvuru tasarımı incelendiğinde, bir veya iki ısırıkla bitebilecek daha kısa ve yuvarlak yapıda olduğu; tasarımlarda yer alan ürünün kesilmiş hali incelendiğinde ise iç tasarımın ince ve çıtır yapıdaki ... parçası üzerine kahverengi kremadan yerleştirildiği üç katlı ... dizaynın üzerine ve yanlarına kuruyemiş parçalarının serpiştirildiği, serpiştirilen kuruyemiş parçaları da dahil olmak üzere ürünün çikolata ile kaplandığı, bahse konu çikolata ürününün ise içerdiği kakao oranı sebebiyle daha koyu renkli olduğu; yapılan araştırmada ... ürünlerinin farklı şekil ve renklerde olabileceği ve seçenek özgürlüğünün bulunduğu tespit edilmekle birlikte ayırt edilemeyecek kadar benzer tasarımların yani “iki / üç adet ... parçası aralarına koyulan krema ile üstüne ve yanlarına kuruyemiş /antep fıstığı, yer fıstığı, fındık vb.) parçalarının serpiştirilerek ürünün her yeri yani tüm çevresi çikolata ile kaplanan ... tasarımının” daha küçük boyutlarda veya yoğunlukla dikdörtgen olacak bir şekilde pek çok marka tarafından üretildiğinin anlaşıldığı, dava konusu tasarımın yeni olmadığı, buna göre; davacı tarafından sunulan görseller ile davalı tasarımları karşılaştırıldığında ise; tasarımlar arasındaki ortak görünüm özellikler incelendiğinde; her iki tasarımda da ... parçaları arasında kahverengine haiz krema bulunduğu, her iki tasarımın da üç katlı ... parçasından oluşturulduğu, her iki tasarımın çevresinin kuruyemiş ile kaplandığı, her iki tasarımın tamamının çikolata ile kaplı olduğu; tasarımlar arasındaki görünüm farkları incelendiğinde; davacı tasarımı dikdörtgen formda iken davalının başvuru tasarımı daha küçük ve yuvarlak yapıda olduğu, davacı tasarımının sütlü çikolata olduğu tahmin edilen daha açık renkli bir çikolata görseline haiz iken, davalı başvuru tasarımı bitter çikolata olduğu tahmin edilen daha koyu renkli bir çikolata ile kaplı olduğunun tespit edildiği, başvuru konusu tasarım davacının tasarımıyla kıyaslandığında ancak ufak detay farklar içermesi, ayniyeti bir ölçüde aşabildiği kabul edilse dahi yenilik ve ayırt edicilik vasfını sahip olmadığı, davalının tasarımının mevcut pazarda yer alan diğer ... tasarımları esas alınarak yapılmış, harc-ı alem olan ve önceden kamuya sunulmuş, pazarda mevcut tasarımların bir versiyonu niteliğinde olduğu, dava konusu tasarım görünümlerinin, önceden kamuya sunulan tasarımlardan yararlanma serbestisi ilkesi sınırları aşılarak, küçük ayrıntıların ötesinde farklı özelliklere sahip olmadığı, bütünlük ve perspektif noktalarında her iki tasarımın arasında açık benzerlikler bulunduğu, tespit edilen boyut ve çikolata rengine dair farklılıkların bilgilenmiş kullanıcı nezdinde farklı bir genel izlenim yaratmaya yeterli olmadığı, tasarımların, belirli bir şekil ve boyutta olmasını yahut çıtır ... parçası üzerine krema koyularak ve en üstte kuruyemiş parçaları ile çikolata kaplı olmasını gerektirecek herhangi bir teknik zorunluluk bulunmadığı, bilgilenmiş kullanıcı olarak belirlenen çikolata/şekerleme sektörüne aşina olan bir alıcının veya satıcının bu ürünlerin farklı renk ve ebatlarda olabileceğinin bilincinde olacağı sadece renk ve ebat yönünden kamuya sunulmuş önceki tasarımla detay farklılık arz eden sonraki tarihli davalı tasarımının, seçenek özgürlüğü derecesinin yüksek olduğu bu ürünlerde küçük farklılıkların genel izlenimde davalı tasarımlarına ayırt edici nitelik kazandıramadığı neticeten, davacının ... sıra numaralı tasarımı karşısında dava konusu ... başvuru numaralı tasarımının yenilik ve ayırt edici niteliğe sahip olmadığı kabul edilerek 03.04.2023 tarih ve ... sayılı ...kararının iptaline, davalı şirket adına ... nezdinde 17.03.2022 tarih ve ... nolu tasarımın hükümsüzlüğüne tasarımlar sicilinden terkinine karar vermek gerekmiş açıklanan nedenlerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere:
1- DAVANIN KABULÜ İLE
03.04.2023 tarih ve ... sayılı ...kararının iptaline,
Davalı şirket adına ... nezdinde 17.03.2022 tarih ve ... nolu tasarımın hükümsüzlüğüne tasarımlar sicilinden terkinine
2- Dava açılırken alınan peşin maktu karar ilam harcı yeterli olduğundan ve yeniden değerleme oranı nedeniyle ortaya çıkan güncel peşin harca denk olduğundan, denk olan harcın güncel olan harca tamamlanması mülkiyet hakkı ihlali olacağından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 25.500,00-TL maktu ücreti vekâletin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu ve aşağıda dökümü gösterilen 10.032,40-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatırana iadesine (HMK m.333),
Dair verilen karar, hazır olan taraf vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/05/2024
Katip .... Hakim ....
e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır
MASRAF DÖKÜMÜ
İLK MASRAF : 385,40-TL
GİDER AVANSI : 9.647,00-TL
TOPLAM :10.032,40-TL