T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2018/535 Esas - 2021/450
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/535 Esas
KARAR NO: 2021/450
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 18/07/2018
KARAR TARİHİ: 01/07/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 09/07/2021
Mahkememize açılan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, dava konusu kaza nedeniyle davalı sigorta şirketleri aleyhine ...Ticaret Mahkemesinin ...K sayılı dosyası ile destekten yoksun kalma tazminatı alacağı davası açıldığını, ... için 10.927,68 TL ... ... için 3.528,19 TL davalılardan müşterek ve müteselsilen alınmasına karar verildiğini, ... ... için ... Sigorta şirketinin 3.448,96 ... Sigorta A.Ş nin 5.851,61 destekten yoksun kalma tazminatı alacağı olduğunun hesaplandığını; anılan dosyada bir önceki aktüerya rapora göre ıslah yapıldığı için ... ... yönünden 5.772,38 TL alacağa ilişkin fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla tahsiline, davaya konu kazada müvekkilinin, desteğinin yaşı, geliri, kusursuz oluşu ve tüm diğer faktörler değerlendirildiğinde davalı şirketlerin limit dahilinde zararın tümünden sorumlu olacağını, müvekkillerin şu an için miktarı belirsiz olan ZMMS destekten yoksun kalma tazminatının hesap edilmesi davalı yandan tahsiline karar verilmesi ve bu sebeple zorunlu mali sorumluluk sigortası alacağı olarak şimdilik 5.772,38 TL destekten yoksun kalma tazminatı talebimizin mahkeme masrafı ve vekalet ücreti ile birlikte kaza tarihinden itibaren yüksek Mahkemeniz aksi kanaatte ise davalı yanın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili dava değerini artırmış ve harçlandırmıştır
CEVAP :
Davalı Anadolu Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı tarafından işbu dava ve Ankara ...Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dava açılmadan önce müvekkilime yapılan destekten yoksun kalma kaynaklı tazminat talebi dolayısıyla kendilerine 25.04.2011 tarihinde ödeme yapıldığını ayrıca Ankara .. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dosya ilamı uyarınca ... müdürlüğüne ... nolu dosyaya hükmolunan tazminatın da ödendiğini, gerçekleştirilen ödemeler neticesinde müvekkil şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, Yargıtay’ın yerleşmiş uygulamasında açıkça görüldüğü üzere zarar görenin müterafik kusurunun bulunması durumunda tazminattan uygun bir oranda indirim yapılması gerektiğini bu taşımanın kimin arzusu ne amaçla yapıldığı yani olayın özel şartları göz önüne alınarak araştırılmasını istediklerini, bu araştırma neticesi tazminat hakkaniyete uygun bir oranda indirime gidilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin davaya ilişkin cevap dilekçesinde özetle; müvekkilimiz şirketçe 1001919929/0 sayılı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile teminat altına alınmış bulunan ... plakalı araç ile ... plakalı aracın karıştığı kaza sonucu .... plakalı araçta yolcu konumunda vefat eden ... ...’ m desteğinden yoksun kaldığını iddia eden davacımn taleplerinin hasar dosyası muhteviyatındaki belgeler üzerinden tetkik edilmiş olduğunu huzurdaki işbu davanın haksız ve yasal dayanaktan yoksun, hukuki menfaat bulunmamasına rağmen belirsiz alacak davası şeklinde açıldığını, HMK’ mn amir hükmü uyarınca ancak ve ancak dava konusu alacağın belirlenmesinin imkansız olduğu veya davacıdan dava konusu alacak miktarım belirlemesinin beklenemeyeceği hallerde belirsiz alacak davası açılabileceğini, esas yönünden zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve herhalde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar hükmü gereğince dava konusu taleplerin tümü huzurdaki davanın açıldığı tarihi itibari ile zamanaşımına uğradığını davanın öncelikle bu nedenle esastan reddolunmasını, sürücünün alkollü olduğunu bilmesine rağmen aracına binen ve emniyet kemeri takmayan müteveffa ... ...’ ın zararın meydana gelmesinde müterafik kusuru olduğunu bununla birlikte müteveffa ... ... ile sigortalı arasında hatır taşıması mevcut olup bu durum nedeniyle tazminattan indirim yapılmasını talep etmiştir.
DELİLLER:
Alaşehir Ağır Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden getirtilmiş incelenmiştir.
... Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası uyap üzerinden getirtilmiş, incelenmiştir.
Ankara ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası uyap üzerinden getirtilmiş, incelenmiştir.
Davalı sigorta şirketlerince hasar dosyaları getirtilmiş, incelenmiştir.
SGK Uşak İl Müdürlüğü'nden trafik kazasına ilişkin rücuya tabi bir alacak olup olmadığı hakkında bilgi istenilmiş olup, cevabi yazıda; ölüm aylığı bağlandığı bildirilmiştir.
Davacının ekonomik ve sosyal durum araştırması yapılması yapılması istenilmiş olup, gerekli araştırma yapılmıştır.
Dosya aktüerya uzmanı ve kusur uzmanı bilirkişiye heyetine verilerek, uyuşmazlık konusunda rapor alınması için tevdi edilmiş olup, HEYET BİLİRKİŞİ RAPORUNDA ÖZETLE;
1 - ...’nin % 65 oranında kusurlu olduğu, ... ... ‘in % 20 oranında kusurlu olduğu, Müteveffa ... ...’ın % 15 oranında kusurlu olduğu, tespit edilmiş olmakla, hesaplama bu kusur oranları esas alınarak hesaplama yapıldığını,
2 - ...Ticaret Mahkemesi’nin ... E. ... K. sayılı dosyası ile destekten yoksun kalma tazminatı ... için 10.927,68 TL ... ... için 3.528,19 TL davalılardan müşterek ve müteselsilen alınmasına karar verildiğini, ... ...’ın net gerçek maddi zararlarının; 28.172,80 TL olarak hesaplandığını, Davacının talebinin 5.772,38 TL olduğunu,
3 - Hükmedilecek tazminata temerrüt (... Sigorta yönünden 12/05/2015 tarihinden itibaren yasal faiz, ... Sigorta Şirketi yönünden 25/04/2011 tarihinden itibaren avans faizi) yürütülmesi gerektiği görüşlerini bildirmişlerdir.
İtirazlar üzerine aynı bilirkişi heyetinden alınanı ek raporda özetle,
1 - ...’nin % 65 oranında kusurlu olduğu, ... ... ‘in % 20 oranında kusurlu olduğu, Müteveffa ... ...’ın % 15 oranında kusurlu olduğu, tespit edilmiş olmakla, hesaplama bu kusur oranları esas alınarak hesaplama yapıldığını,
2 - ...Ticaret Mahkemesi’nin ... E. ... K. sayılı dosyası ile destekten yoksun kalma tazminatı ... için 10.927,68 TL ... ... için 3.528,19 TL davalılardan müşterek ve müteselsilen alınmasına karar verildiğini, ... ...’ın net gerçek maddi zararlarının; 31.441,74 TL olarak hesaplandığını, Davacının talebinin 5.772,38 TL olduğunu,
3 - Hükmedilecek tazminata temerrüt (... Sigorta yönünden 12/05/2015 tarihinden itibaren yasal faiz, ... Sigorta Şirketi yönünden 25/04/2011 tarihinden itibaren avans faizi) yürütülmesi gerektiği görüşlerini bildirmişlerdir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava trafik kazasından kaynaklanan bakiye destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Destekten yoksun kalma tazminatı, haksız fiil nedeniyle bir kişinin ölümü sonucu ölenin bakım ve yardımından mahrum kalanlara ödenecek TBK.nun 53/3. Maddesinde düzenlenen bir tazminat türüdür. Bu madde hükmüne göre, ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar ölüm hâlinde uğranılan zararlardan sayılmıştır.
Davalı ... Sigorta vekili zaman aşımı itirazında bulunmuşsa da kaza tarihi ve dava tarihi ve uzayan ceza zamanaşımı dikkate alınarak davaya konu trafik kazası sonucu taksirle ölüm eylemi için ceza zamanaşımı süresi, olay tarihinde yürürlükte bulunan 5237 sayılı TCK'nın uyarınca geçmemiş olmakla zamanaşımı definin reddine, karar verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 91/1 maddesine göre işletenlerin bu kanunun 85/1 maddesine göre sorumluluklarının karşılanmasının sağlanmak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu kılınmış, aynı yasanın 85/1 maddesinde motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veyahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işleteninin sorumlu olacağı, aynı yasanın 85/son maddesinde ise işleten veya araç işleticisi teşebbüs sahibinin, araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olacağı öngörülmüştür.
Somut olayda, bilirkişi raporunda belirtildiği üzere kazanın meydan gelmesinde sürücü ...’nin % 65 oranında kusurlu olduğu, sürücü ... ... ‘in % 20 oranında kusurlu olduğu, Müteveffa ... ...’ın % 15 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiş olup ölenin desteğinden mahrum kalanların zararlarından sigorta limitleri ile sınırlı olmak üzere davalı sigorta şirketleri sorumludur.
Destek görenlerin talep edebileceği zarar gerçek zararları ise de, hakim 6098 sayılı TBK'nun 52. Maddesi çerçevesinde müterafik kusurun bulunması yahut 6098 sayılı TBK'nun 51. Maddesi çerçevesinde hatır taşıması nedeniyle tazminattan makul bir miktar indirebilir. Davada tüm dosya kapsamından... plakalı davalı ... Sigorta tarafından sigortalanmış araç sürücüsünün desteğin arkadaşı olduğu, ekonomik bir karşılık gözetilmeksizin, hatır için araçta taşındığı sabittir. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nin 51 maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Somut olayda, davalı vekilince desteğin araçta hatır yolcusu olarak bulunduğu iddia edilmiştir. Hatır taşımacılığı da sabit görüldüğünden bu davalı yönünden Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ilkelerine göre tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi ile sınırlı sorumluluğuna karar vermek gerekmiştir. Diğer davalı da hatır taşıması iddiasında bulunmuş ise de müteveffanın o araçta yolcu olmaması nedeniyle bu itiraz dikkate alınmamıştır. Davalılar aynı zamanda müterafik kusur indirimi yapılmasını talep etmiştir. Destekten yoksun kalma zararı gerçek zarar ise de, hakim 6098 sayılı TBK'nun 52. Maddesi çerçevesinde müterafik kusurun bulunması nedeniyle tazminattan makul bir miktar indirebilir. Tüm dosya kapsamından müteveffanın sürücünün alkollü olduğunu bilerek araçta yolculuk ettiği, bu nedenle müterafik kusurun bulunduğu kanaatine varılmakla Yargıtay yerleşik içtihatları da dikkate alınarak tazminattan %20 oranında indirim yapılmıştır. Her ne kadar bilirkişi raporunda müteveffaya atfedilen %15 kusur oranından hesaplama yapılmışsa da mahkememizce bu oranın %20 oranında uygulanması gerektiği kanaatiyle resen hükme yansıtılmıştır.
Buna göre kaza neticesinde davacının bakiye destek zararının 31.441,74 TL olduğu bilirkişi raporu ile belirlendiğinden bu miktardan bilirkişi raporunda %15 müterafik kusur oranının takdiren %20 oranında uygulandığında 29.869,63 TL olarak belirlendiğinden öte yandan davalı ... Sigorta yönünden bu miktardan %20 oranında hatır taşıması indirimi dikkate alınarak bu davalının sorumluluğu 23.895,71 TL ile sınırlanarak bakiye destek zararları talep edebileceğinden bu miktarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. Yasal düzenlemeler gereği, TBK'nun 51. ve 52. maddelerinden kaynaklanan ve hakimin takdirine dayalı hakkaniyet ve takdiri indirimler nedeniyle, davanın kısmen reddedilmesi halinde, indirimden dolayı reddedilen kısım için davalı yararına vekalet ücreti takdir edilemeyeceği gözetilerek davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmemiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın kısmen kabulü ile 29.869,63 TL maddi tazminatın davalı .... (...) Sigorta AŞ'nin 23.895,71 TL ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla davalılardan müşterek ve müteselsilen ve davalı .... (...) Sigorta AŞ yönünden 12.05.2015 tarihinden davalı ....Sigorta AŞ yönünden 25.04.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 2.040,40 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 35,90 TL harç ve 88,00 TL tamamlama harcı toplamı 123,90 TL'nin mahsubu ile noksan olan 1.916,50 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına, (davalı Türkiye (...) Sigorta AŞ'nin 1.533,00 TL'sinden sınırlı sorumlu tutulmasına)
3-Davacı tarafça yatırılan 35,90 TL peşin harç, 88,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplamı 123,90 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 35,90 TL başvuru harcı, 1.580,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.615,90 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 1.535,00 TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın üzerinde bırakılmasına, (davalı .... (...) Sigorta AŞ'nin 1.228,00 TLsinden sınırlı sorumlu tutulmasına)
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 4.480,44 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, (davalı Türkiye (...) Sigorta AŞ'nin 3.584,00 TL'sinden sınırlı sorumlu tutulmasına)
6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/07/2021