T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2018/962 Esas - 2022/414
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/962 Esas
KARAR NO: 2022/414
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI: ...
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI:1....
VEKİLİ: Av. .....
DAVALI: 2- ... ....
DAVA: İtirazın İptali (Satış sözleşmesinden kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 27/12/2018
KARAR TARİHİ: 07/06/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 01/07/2022
Mahkememize açılan İtirazın İptali ( Satış Sözleşmesinden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili davacı şirket iIe davalılardan.... ile arasında 21/11/2017 tarihli hazır ... teslim ve satışı üzerine sözleşme düzenlendiğini bu sozleşmede garantörün diğer davalı ... Şirketi olduğunu, müvekkili şirketin 33.020,46 TL tutarında cari hesap alacağının ödenmemesi üzerine davalılar aleyhine 33.020,46 TL asıl alacak ve 1.603,20 TL aylık %3 vade farkı. olmak üzere toplam 34.623,66 TL ile faiz ve ferileri üzerinden takip talebinde bulunulduğunu, ancak davalıların itirazı üzerine iş bu davanın açıldığını, tüm bu nedenlerle, itirazın iptaline, davalı yanın %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... Şirket vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı ... ... ile diğer davalı ... şirketi arasında düzenlenen 21/11/2017 tarihli sözleşmede davalı ... şirketi üsün kodu “C30/37” sınıfı mailde “S4-22m” olan ... ve ek olarak bir miktar şap satın almayı davacı ise ilgili malı teslim etmeyi taahhüt ettiğini, müvekkili şirketin de bu sözleşmeye konu mallar hakkında garantör olarak imza attığını, takibe konü borcun sebebinde 9 adet fatura, cari hesap ekstresi ve sözleşmenin gösterildiğini, dosyaya sunulan faturalarda müvekkili şirketin garantör olarak imzaladığı sözleşme konusu malların dışında da tanzim edilen faturalar olduğunun anlaşıldığını, davacının diğer davalıya düzenlediği tüm faturalardan müvekkili şirketi sorumlu tutmasının doğru olmadığını, vade farkının nasıl ve ne şekilde hesap edildiğinin anlaşılamadığını beyan ettiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine, davacı yanın % 20 kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gıderlerı ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketine usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
DELİLLER :
.... Esas sayılı dosyası istenilerek, incelenmesinde; Davacı şirket tarafından davalı şirketlere karşı 33.020,46 TL asıl alacak 1603,20 TL işlemiş faiz (%3 sözleşme faizi ) olmak üzere toplam 34.623,66 TL üzerinden takip yapıldığını, takipte fatura cari hesap ve sözleşmeye dayanıldığı, her iki davalı tarafından takibe itiraz edildiği, takibin durduğu davanın süresi içinde açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflara ticari defterlerini sunmaları için süre verilmiş olup, davacı tarafından ve davalı ... şirketi tarafından ticari defterleri sunulmuş olup bilirkişi tarafından incelenmiş olup; davalı ... Turizm Seyahat tarafından ticari defterler sunulmadığından davalı tarafın ticari defterlerinde inceleme yapılmamıştır.
Dosya kapsamında bulunan sözleşme hükümleri incelendiğinde; Davacı şirket ile davalı ... şirketi arasında Hazır ... teslim ve satış sözleşmesi yapıldığı sözleşmede teslim edilecek ürünlerin C 30/37 ürünü ile şap 300 ürünü olduğu, vadesinde yapılmayan ödemeler için %3 vade farkı uygulanacağının kararlaştırıldığı,
Sözleşmenin 2.maddesinde; "İşbu sözleşmenin konusu Müşteri'nin cinsi belirtilen hazır ... ihtiyacının ... ... hazır ... üretim santralleri ile Müşteri'nin yazılı veya sözlü talebine uygun olarak hazırlanıp, yazılı şartlar dahilinde ve fiyatlar mukabilinde Müşteri'nin şantiye adresine ve/veya ... ... tesisinde teslim edilmesidir.' şeklinde düzenlendiği,
Sözleşmenin 4.maddesinde; "Açık hesap yapılan satışlarda (işbu sözleşmede ayrıca ve açıkça bir düzenleme bulunmuyorsa) Müşteri en geç faturanın düzenlendiği tarihten itibaren 15 takvim günü içinde ilgili faturayı defaten ödemek zorundadır. Aksi halde ... ... herhangi bir bildirime gerek olmaksızın sevkıyatı durdurma hakkına sahiptir.
Çek/senet karşılığı yapılan satışlarda; Müşteri faturanın düzenlendiği tarih başlangıç kabul edilerek sözleşmede yazılı vadeye çek/senet düzenleyerek en geç ilgili faturanın düzenleme tarihinden itibaren 15 gün içerisinde teslim edecektir. Aksi halde ... ... herhangi bir bildirime gerek olmaksızın sevkıyatı durdurma ve ödemenin vadesinde yapılmaması haline ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri (muacceliyet, vade farkı vb.) uygulama hakkı doğacaktır.
Vadesinde yapılmayan ödemeler için aylık %... Vade farkı + KDV uygulanır. Müşteri, satış bedelini vadesinde ödemediği takdirde alacağın tamamı kendiliğinden muaccel hale gelri. Bu durumda Müşteri, ihtarname keşide edilmesine gerek kalmadan temerrüte düşmüş olacak ve bu tarihten itibaren %... Vade farkı + KDV tahakkuk ettirilecektir. Doğacak bu vade farkı alacağı, ... ... tarafından Müşteri'ye fatura edilir ve ayrıca herhangi bir ihtara gerek kalmaksızın Müşteri'nin cari hesabına borç kaydedilir. Müşteri fatura edilen vade farkı borcunu, derhal ve nakden ödemeye mecburdur. Sözleşme vadesini aşan vadelerde .ek veya senet verilmesi/alınması sözleşme ödeme vadesinin uzatıldığı ya da değiştirildiği anlamına gelmez. Müşteri işbu sözleşme ile doğacak cari hesap ilişkisi uyarınca vereceği çek ve senet türündeki ödemelerinde gecikme olması halinde, ve/veya sözleşme ödeme vadesini aşan biçimde çek/senet vermesi halinde geciken çek veya senetler için de aylık %... Oranında vade farkı + KDV uygulanmasını peşinen kabul eder. Vadesinde ödeme yapılmaması halinde ... ... sözleşmeyi 12.madde uyarınca fesih hakkı saklıdır. ... ... sözleşmeyi her zaman haklı sebeple feshedebilir. İşbu paragrafta boş bırakılan bölümlerde başkaca bir vade farkı oranı yazılı değil ise birinci sayfada belirtilen yüzde oranında aylık vade farkı + KDV uygulanacaktır." şeklinde düzenlendiği,
Sözleşmenin 14.maddesinde; "İşbu sözleşmeyi Garantör olarak imzalayan gerçek ya da tüzel kişi; işbu sözleşme ilişkisi nedeniyle Müşteri'nin herhangi bir nedenle doğmuş ve doğacak her türlü borcunu Garantör sıfatıyla ... ...'un ilk talebinde, herhangi bir şarta ve borçludan talep edilip edilmediğine bakılmaksızın, herhangi bir yargı kararına gerek duyulmaksızın bağımsız ve müstakil nitelikte borç olarak, vade farklılıkları, cezai şartlar ve tüm ferileriyle beraber, derhal ve usulüne uygun olarak ödemeyi kayıtsız ve gayrikabili rücu şeklinde garanti etmiştir. Buradaki Garantörlük müessesesi kefaletten tamamen farklı olup, taraflarca amaçlanan ve kastedilen GARANTİ beyanıdır. Bu hüküm kesin bir garanti ve ödeme beyanıdır. Ve "garanti ederim-ödeyeceğim" şeklinde kabul edilmelidir." şeklinde düzenlendiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişiden alınan 04/08/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle, dava konusunun davacı ile davalı ... şirketi arasında düzenlenen ve diğer davalı ... şirketinin de garantör olduğu sözleşme kapsamında davacının davalı ... şirketinden tahsil edemediği bakiye 33.020,46 TL asıl alacak ve 1.603,20 TL tutarında ki işlemiş faiz alacağının tahsilinden ibaret olduğunun görüldüğünü, davacı ... ... A,Ş.'ye ait incelemesi yapılan 2018 yılı ticari defterlerinin açılış kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığını, ticari defterlerin birbirini doğruladığı ve usulüne uygun tutulduğu anlaşılmakla 2018 yılı ticari defterlerinin HMK 222 maddesi kapsamında sahibi lehine/aleyhine delil niteliği taşıdığının takdirinin mahkemenize ait olduğunu, davalı ... şirketi tarafından ticari defter ve belgelerin ibraz edilmediğini, davacıya ait incelemesi yapılan 2018 yılı ticari defterlerine göre takip ve dava tarihi itibariyle davalı ... Şirketinin davacı ... ... A.Ş.'ye 33.020,46 TL tutarında borçlu olduğunu, (Takipteki Asıl alacak ile uyumlu olduğunu), taraflar arasında düzenlenen sözleşme çerçevesinde gerek ödeme gerek takip tarihi itibariyle davacının davalı ... şirketinden toplamda 6.070,77 TL tutarında vade farkı talep edebileceği anlaşılmış ise de talepte bağlılık ilkesi gereği davacı şirket tarafından 3.566,49 TL ile sınırlı olmak üzere vade farkının takibe konu edildiğini, davacı ve davalı ... arasında düzenlenen “Hazır ... Üretim, Teslim ve Satış Sözleşmesi”'nde davalı ... şirketinin “C 30/37” ürünü ile Şap 300 ürünlerine garantör“ olması karşısında ... şirketinin vade farkı da dahil olmak üzere 2.378,42 TL (2.269,14 TL Asil alacak - 109,28 Vade Farkı ) tutarından davalı ... şirketine garantör olduğunu, davacı tarafından takip konusu malların davalı ... şirketine teslim edildiği an itibariyle ispat edilememiş ise de mahkemece raporun 'K' bölümünde belirtilen araştırmaların takdirinin mahkemeye ait olduğunu, mahkemece takibe konusu malların davalı ... şirketine teslim edildiğinin düşünülmesi halinde taraflar arasında düzenlenen satış sözleşmesi gereği ödemelerin 75 gün sonra yapılacağı nazara alındığında takip itibariyle 865,88 TL tutarında avans faizi hesap edildiği (Sözleşmede temerrüt faiz oranı belirtilmediğinden takdiri mahkemenize ait olmak üzere .... Avans Faiz Oranları Baz alındığını) yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesaplama uzmanı, inşaat mühendisi ve mali müşavir bilirkişilerden alınan 06/01/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ... Turizm Seyahat Ticaret Limited Şirketi bakımından, Davacı ... ... San. Ve Tic. A.Ş. 'ne karşı borçlu olduğu asıl alacak tutarı 33.020,46 TL olarak tespit edilmekle bu tutara sözleşme gereği işlemiş vade fark tutarı 1.629,11 TL olarak hesaplanmış ise de davacının talebi ile bağlı kalınarak vade fark tutarının 1.603,20 TL olabileceği, Davacı şirket tarafından Davalı/Borçlulardan ... Turizm Seyahat Tic. Ltd. Şti. Aleyhine Ankara 28. İcra Müdürlüğü 2018/13654 sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibe itirazın iptalinin gereceği ancak icra dosyasında borçlu ... Turizm Seyahat Tic. Ltd. Şti. Tarafından takibe itiraz dilekçesine rastlanılmadığı, bu itibarla iş bu itirazın iptali davasında muhatap olup olmayacağı hususunun sayın mahkemenin takdirinde olduğu, Takip konusu alacağın faturaya dayalı olması nedeni ile belirli ve likit olduğunun kabul edilmesi halinde icra inkar tazminat tutarı 34.623,66 x 20 /100=6.924,73 TL olarak hesaplandığı,
Davacı ... Mühendislik inşaat Sanayi ve Dış Ticaret Limited şirketi bakımından; Davacı ... ... San. ve Tic. A.ş. 'ne garantör sıfatıyla sorumlu olduğu asıl alacak tutarı 2.269,14 TL olarak tespit edilmekle bu tutara sözleşme gereği işlemiş vade fark tutarı 91,12 TL olarak hesaplandığını, davacı şirket tarafından davalı/borçlulardan ... Müh. İnş. San. ve Dış. Tic. Ltd. Şti. Aleyhine....sayılı dosyası üzerinden başlatılan takibin asıl alacak 2.269,14 TL ve vade farkı olarak 91,12 TL lik kısım üzerinden devamı ile diğer kısımlar bakımından sorumluluğu bulunmadığından takibin iptalinin gerekeceğinin mahkemenin takdirinde olduğunu, takip konusu alacağın faturaya dayalı olması nedeni ile belirli ve likit olduğunun kabul edilmesi halinde icra inkar tazminat tutarı 2.360,26 x 20/100=472,05 TL olarak hesaplandığı yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava ticari satış sözleşmesinden kaynaklanan alacak için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminat davasıdır.
Davacının icra takip tarihi itibari ile davalılardan alacaklı olup olmadığı ve miktarı uyuşmazlık konusudur.
Davacı taraf ile davalı ... Turizm şirketi arasında hazır ... satışı hususunda satış sözleşmesi kurulduğu, sözleşmeyi Garantör olarak ... mühendislik ... Şirketinin imzaladığı, sözleşme ile teslim edilecek ürünlerin C 30/37 ürünü ile şap 300 ürünü olarak belirlendiği, sözleşmede faturanın düzenlendiği tarihten itibaren 15 gün ödenmesi gerektiğinin kararlaştırıldığı, ve vadesinde yapılmayan ödemeler için %3 aylık vade farkı uygulanacağı kararlaştırılmıştır. Yargılama sürecinde taraflara ticari defterlerini sunmaları için süre verilmiş olup, davacı şirket ile davalı ... şirketi ticari defterlerini sunmuşlardır. Davalı ... şirketinini ticari defterleri incelenmiş ise de; satış sözleşmesi davacı ile ... Turizm turizm şirketi arasında gerçekleştiğinden ve davalı ... şirketi garantör olarak sözleşmeyi imzaladığından davacı ile ... şirketi arasında ticari ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Davacı şirketin ticari defterlerinin mali müşavir bilirkişi tarafından incelenmesinde; davacı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, kayıtların birbirini doğruladığı HMK 222 maddesi gereği davacı lehine delil niteliği taşıdığı , davacının icra takip tarihi itibari ile davalı ... Turizm şirketinden 33.020,46 TL alacağı olduğu anlaşılmıştır. Davalı ... şirketine usulüne uygun şekilde ticari defterlerini sunması için verilen sürede ticari defterler sunulmadığından (7251 sayılı kanunla değişik ) HMK 222 maddesi uyarınca usulüne uygun olarak tutulan davacı ticari defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 33.020,46 TL alacaklı olduğuna karar verilmiştir. Yine dosya kapsamında alınan 06/01/2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda vade tarihinden takip talebine kadar vade farkı alacağı 1.629,11 TL olarak hesaplanmış ve bilirkişi raporu denetime elverişli olarak hükme esas alınmış ise de; takip talebinde 1603,20 TL vade farkı alacağı yönünden takip yapıldığından takipte talep edilen 1603,20 TL vade farkı alacağı için yapılan itirazın iptaline karar verilmiştir. Yine icra takibinde takip tarihinden sonra da %3 sözleşme faizi uygulanması talep edilmiş ise de; Vade farkı, alacağın belirlenen günde ödenmemesi halinde taraflar arasında ödenmesi kararlaştırılan bir alacak kalemi olduğundan, bu nedenle borçlunun temerrüde düşürülmesinden sonra vade farkı talep edemeyeceğinden, alacaklının ancak temerrüt faizi talep edebileceğinden ( Yargıtay 19 Hukuk 2014/14145 esas 2015/7454 karar), icra takibinden sonra avans faizi uygulanmasına karar verilmiştir.
Aynı alacak miktarı için davalı ... şirketininde garantör olarak sorumlu olduğundan bahisle garantör şirket açısından da takip yapılmış ise de; davalı Garantör şirket tarafından imzalanan sözleşmede sadece C 30/37 ürün grubunun sözleşme konusunu oluşturduğu, davacı ile diğer davalı arasındaki süregelen ticari ilişkide diğer mal alım satımlarına ilişkin garantörlüğü olmadığından sorumluluğu belirtilen C30/37 ürün grubuna ait 2 adet fatura ile sınırlı olduğundan, davalı garantör ... şirketinin sorumlu olacağın tutarın 2.269,14 TL asıl borç ve 91,12 Vade farkı tutarı olduğu bilirkişi raporu ile tespit edilmekle, tespit edilen miktar açısından davalı ... şirketi tarafından yapılan itirazın kısmın iptaline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen kısım açısından icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
.... Esas sayılı dosyasında;
1.a) Davalı .... Tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin;
33.020,46 TL asıl alacak, 1.603,20 TL vade farkı tutarı olmak üzere toplam 34.623,66 TL üzerinden devamına,
34.623,66 TL alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar avans faiz uygulanmasına,
6.924,73 TL icra inkar tazminatının davalı...den alınarak davacıya verilmesine,
1.b) Davalı..... Tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin;
2.269,14 TL asıl alacak ve 91,12 TL vade farkı tutarı olmak üzere toplam 2.360,26 TL üzerinden devamına,
2.360,26 TL alacağa takip tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına,
2-472,05 TL icra inkar tazminatının davalı ... Alınarak davacıya verilmesine,
3-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 2.365,14 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 591,29 TL'nin mahsubu ile noksan olan 1.773,85 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı ....'nin 161,23 TL'den sorumlu tutulmasına) tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 5.193,55 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, (daval.....'nin 2.360,26 TL'den sorumlu tutulmasına) kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,
5- Avukatlık Asgari ücret tarifesi uyarınca ret edilen kısım açısından davalı yararına hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı .....ne verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan 591,29 TL peşin harcın davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 35,90 TL başvuru harcı, 3.286,50 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.322,40 TL (davalı .....'den 226,25 TL'den sorumlu tutulmasına) yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ....Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/06/2022
Katip....Hakim ....
e-imzalıdır. e-imzalıdır.
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.