T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/372 Esas
KARAR NO: 2022/80
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
ASIL DAVA
DAVACILAR: 1- ... - ...
2- ... ...
VEKİLİ: Av. ... ...
DAVALI: ... ... -...
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak)
DAVA TARİHİ: 25/08/2020
BİRLEŞEN ANKARA 9. ATM 2020/546 E. SAYILI DOSYASI DAVA
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... ...
DAVALI: ... ... -...
DAVA: Alacak (Cari Hesap veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 22/10/2020
BİRLEŞEN ANKARA 3. ATM 2021/94 E. SAYILI DOSYASI DAVA
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... ...
DAVALI: ... ... -...
DAVA: Alacak (Cari Hesap veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 06/05//2021
BİRLEŞEN ANKARA 12. ATM 2021/176 E. SAYILI DOSYASI DAVA
DAVACI: ... - ...
VEKİLİ: Av. ... ...
DAVALI: ... ... ....
DAVA: Alacak (Cari Hesap veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 23/03/2021
KARAR TARİHİ: 14/02/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 11/03/2022
Mahkememize açılan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı Vekili, Asıl Davada Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkil şirketin davalı bankadan 18.05.2016 tarihinde...A.Ş.'ye sunulmak üzere 4.450.000,00 TL tutarında teminat mektubu aldığını, davalı banka ile davacı şirket arasında yıllık %0,75 oranında teminat mektubu komisyon ücreti alınacağı ve bunun yıl içinde 4 taksit halinde ödenmesi konusunda sağlanan anlaşmaya göre her 3 aylık dönem için davacı şirketten 8.760,94 TL tutarında komisyon ücreti kesilmekte iken, 15.08.2018 tarihinde davacı şirkete gelen mail ile ülkedeki sözde ekonomik şartlar gerekçe gösterilerek teminat mektubu komisyon ücreti oranının tek taraflı olarak %0,75'ten %1,5'e artırıldığının bildirilmiş olduğunu, yapılan değişikliğin davacı şirketin iradesi dışında ve davalı bankanın tek taraflı irade beyanıyla yapılmış olduğunu, akabinde davacı şirketçe davalı bankaya 10.10.2018 ve 25.10.2018 tarihli iki adet yazılı başvuru yapılmış ve ardından 2018 Ağustos ve Kasım ile 2019 Şubat ve Mayıs aylarında yapılan kesintilerin tahsili için Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/161 E. Sayılı dosyasından açılan alacak davasının yargılaması neticesinde davalı banka tarafından yapılan komisyon oranı artışının Dürüstlük Kuralına aykırı olduğu tespit edilerek davanın kabulüne karar verilmiş olduğunu, söz konusu yargı kararına rağmen davalı bankanın 19.08.2019, 18.11.2019, 18.02.2020 ve 20.05.2020 tarihlerinde davacı şirketten %1,5 oranında teminat mektubu komisyonu kesmeye devam ettiğini, işbu davada; 19.08.2019, 18.11.2019, 18.02.2020 ve 20.05.2020 tarihlerinde %1,5 komisyon oranı üzerinden haksız şekilde fazla tahsil edilen aşağıdaki tabloda gösterilen teminat mektubu komisyonlarının ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilinin talep edilmekte olduğunu, Davalı bankanın teminat mektubu komisyon ücretinin artışında sözde ekonomik gelişmeleri gerekçe göstermesinin Dürüstlük Kuralına aykırı olduğunu, Yargıtay .... Hukuk Dairesi 20.03.2006 tarihli kararında; herhangi bir ekonomik kriz yaşanmayan 22.1.2002 tarihinde, ekonomik gelişmeler gerekçe gösterilerek teminat oranlarında yapılan artışın, bankaya sözleşme ile tek yanlı olarak tanınan yetkinin M.K.'nun 2. maddesine aykırı kullanıldığı yönünde görüş açıklamış olduğunu, Yargıtay'ın, faiz oranlarının %70'1ere çıktığı, gecelik faizin çift hanelere ulaştığı 2000 yıllarının başlarındaki ekonomik krizi dahi teminat mektubu komisyon ücretlerinin artırılması için yeterli bir sebep olarak görmemiş olduğunu, davalı taraf komisyonu artırmasına, 2018 yılı Ağustos ayındaki ekonomik gelişmeleri gerekçe göstermekte ise de ancak bu tarihten itibaren ülke ekonomisinde döviz kurlarının düşmesi, faiz oranlarının mektup alınan tarihten dahi aşağı çekilmesi ve benzeri birçok olumlu gelişme yaşanmış olduğunu, ekonomik gelişmelerin mevcut teminat mektubunun komisyon ücretinin artırılmasında hiçbir şekilde gerekçe olamayacağı biryana kabul anlamına gelmemekle birlikte, davalı bankanın ülkedeki ekonomik gelişmelerin olumlu seyrettiği dönemde de haksız şekilde artırılan oran üzerinden komisyon ücreti tahsil etmesinin bu işlemin hakkın kötüye kullanılması yasağı ve dürüstlük kuralına aykırı şekilde gerçekleştiğinin başlı başına ispatı olduğunu, davalı bankanın dava konusu eyleminin hukuka uygun olduğu kabul edildiği takdirde, müvekkil şirketle beraber davalı banka ile işlem yapan tüm gerçek ve tüzel kişilerin bir bilinmezliğin içine sürükleneceği, öngörülmez bir ekonomik girdaba gireceğinin açık olduğunu, davalı bankanın ekonomik gelişmeleri gerekçe göstermesine rağmen müvekkil şirket ile gerçekleştirdiği işlemin hiçbir maliyet artışına sebep olmamakta ve davalıya ek külfet getirmemekte olduğunu, davalı bankanın müvekkil şirketin l8.05.2016 tarihinde aldığı ve süresinin sonuna kadar kendisine hiçbir ek külfet getirmeyecek teminat mektubunun komisyon ücretinin artırmasının açıkça hukuka aykırı olduğunu, bankaların emsal uygulamalarının devam eden teminat mektubunun komisyon ücretinin artırılmayacağı yönünde olduğunu, müvekkil şirketin davalı banka dışında ulusal ve uluslararası bankalardan çok sayıda teminat mektubu kullandığını ve kullanmaya devam etmekte olduğunu, bu teminat mektuplarının hiçbirinin komisyon ücretinin sözleşme devam ederken artırılmamış olduğunu, piyasa araştırması yapıldığında da hiçbir bankanın, mevcut ve anlaşma sağlanmış teminat mektubu komisyon ücretinin ekonomik gelişmeler gerekçesiyle artırılması gibi bir uygulamasının olmadığının görüleceğini, davacı şirketin aynı tarihte yine PTT'ye sunulmak üzere ...Bankasından 4.319.000,00 TL tutarında, geçerlilik süresi aynı olan bir teminat mektubu aldığını, bu teminat mektubunun komisyon oranının yıllık 0,25 olmakla birlikte komisyon ücreti olarak her üç aylık dönem için 2.785,00 TL ödeme yapılmakta olduğunu, davalı banka ile aynı ekonomik şartlarda faaliyetlerini devam ettirmesine rağmen ...Bankası tarafından teminat mektubu komisyon ücretlerinde herhangi bir değişiklik yapılmamış olduğunu, ...Bankası'na 3 aylık dönem için 2.785,00 TL komisyon ödeyen davacı şirketin davalı bankadan aldığı teminat mektubuna 3 aylık dönem için 17.521,88 TL komisyon ödemek zorunda bırakılmış olmasının ve aradaki fahiş farkın dava konusu uygulamanın haksız olduğunun açık ispatı olduğunu, aynı tarihte, aynı süreli ve yaklaşık aynı tutarda teminat mektuplarının komisyonları arasında fark olmasının ticari tercihler göz önüne aldığında olağan görülebileceğini, ancak aynı ekonomik şartlar altında faaliyet gösteren bankaların, sözleşme devam ederken teminat mektubu komisyon oranlarında birisinin fahiş derecede artış yapmasına karşın diğer tüm bankaların aynı oranda çalışmaya devam etmesinin olağan karşılanamayacağını, Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin 16.02.2015 tarihli 2015/895 E. Ve 2015/1961 K. Sayılı kararında davalının tahsil ettiği tutarın uygun olup olmadığına tüm delillerle birlikte diğer bankaların benzer işlemlerdeki uygulamaları da gözetilerek karar verilmesi gerektiğini açıklamış olduğunu, davalı bankanın uygulamasının ülke çapında yerleşik bir durum olmadığını, uyuşmazlık konusu teminat mektubu komisyonlarının ekonomik gelişmeler gerekçe gösterilerek davalı banka dışında hiçbir banka tarafından artırılmadığının belirlenecek bankalara müzekkere yazılması suretiyle tespit edilebileceğini, belirterek; davanın kabulü ile müvekkil şirketten teminat mektubu komisyon oranında yapılan Dürüstlük Kuralına aykırı artış neticesinde tahsil edilen tutarların fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL olarak davalı bankadan alınarak davacı şirkete ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Ankara .... Ticaret Mahkesinin 2020/546 E. Sayılı Dosyası Dava Dilekçesinde Özetle; Davacı ile davalı bankadan 18/05/2016 tarihinde...AŞ'ye sunulmak üzere 4.450.000,00 TL tutarında teminat mektubu alındığını, davalı ile davacı arasında yıllık %0,75 oranında teminat mektubu komisyon ücreti alınacağını ve bunun yıl içinde 4 taksit halinde ödenmesi konusunda anlaşma sağlandığını, 18.08.2020 ve 19.08.2020 tarihlerinde %1,5 komisyon oranı üzerinden haksız şekilde alınan teminat mektubu komisyonlarının fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL olarak davalı bankadan alınarak müvekkil şirkete kesinti tarihinden itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini, aynı konuyla ilgili Ankara ... ATM'nin 2020/372 esas sayılı dosyasında davanın görüldüğünü ve bu dosya ile birleştirilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Ankara ...Ticaret Mahkemesinin 2021/94 E. Sayılı Dosyası Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkili şirket, davalı bankadan 18.05.2016 tarihinde...A.Ş.’ye sunulmak üzere 81210003327 mektup numaralı 4.450.000,00 TL tutarında teminat mektubu aldığını, davalı banka ile müvekkili şirket arasında yıllık %0,75 oranında teminat mektubu komisyon ücreti alınacağı ve bunun yıl içinde 4 taksit halinde ödenmesi konusunda anlaşma sağlandığı, bu durumda her 3 aylık dönem için müvekkili şirketten 8.760,94 TL tutarında komisyon ücreti kesildiğini, ancak 15.08.2018 tarihinde müvekkil şirkete gelen mail ile ülkedeki ekonomik şartlar gerekçe gösterilerek teminat mektubu komisyon ücreti oranının tek taraflı olarak %0,75’ten %1,5’e artırıldığı bildirildiği, yapılan değişikliğin müvekkili şirketin iradesi dışında ve davalı bankanın tek taraflı irade beyanıyla yapıldığını, bunun akabinde müvekkili şirketçe davalı bankaya 10.10.2018 ve 25.10.2018 tarihli iki adet yazılı başvuru yapıldığı ve ardından 2018 Ağustos ve Kasım ile 2019 Şubat ve Mayıs aylarında yapılan kesintilerin tahsili için Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/161 E. Sayılı dosyasında alacak davası açıldığı, yargılama neticesinde davalı banka tarafından yapılan komisyon oranı artışının Dürüstlük Kuralına aykırı olduğu tespit edilerek davanın kabulüne karar verildiği, belirtilen Yargıtay İçtihatları ve diğer kredi kuruluşlarının uygulamaları, davalı bankanın müvekkili şirketin teminat mektubu komisyon ücretinde yaptığı artışın hukuki dayanaktan yoksun ve Dürüstlük Kuralına aykırı olduğunu ispat ettiği, davalıya karşı 2020 yılı Kasım ayında yapılan haksız kesintilerin iadesi talebiyle arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu, anlaşma sağlanmadığı, iş bu davada 18/11/2020 tarihinde %1,5 komisyon oranı üzerinden haksız şekilde alınan teminat mektubu komisyonlarının ödeme tarihiden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilini talep ettiklerini eldeki davayı açtıklarını öncelikle davanın 2018 yılı 2019 ve 2020 yılı bir kısım aylarının komisyon ücretlerinin talep edildiği, aynı nitelikteki sonucu birbirini etkileyecek Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/372 E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine, davanın kabulü ile müvekkili şirketten teminat mektubu komisyon oranında yapılan artış neticesinde tahsil edilen tutarların fazlaya ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL olarak davalı bankadan alınarak müvekkili şirkete kesinti tarihinden itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/176 E. Sayılı Dosyası Dava Dilekçesinde Özetle; Müvekkili şirket, davalı bankadan 18.05.2016 tarihinde...A.Ş.’ye sunulmak üzere 81210003327 mektup numaralı 4.450.000,00 TL tutarında teminat mektubu aldığını, davalı banka ile müvekkili şirket arasında yıllık %0,75 oranında teminat mektubu komisyon ücreti alınacağı ve bunun yıl içinde 4 taksit halinde ödenmesi konusunda anlaşma sağlandığı, bu durumda her 3 aylık dönem için müvekkili şirketten 8.760,94 TL tutarında komisyon ücreti kesildiğini, ancak 15.08.2018 tarihinde müvekkil şirkete gelen mail ile ülkedeki ekonomik şartlar gerekçe gösterilerek teminat mektubu komisyon ücreti oranının tek taraflı olarak %0,75’ten %1,5’e artırıldığı bildirildiği, yapılan değişikliğin müvekkili şirketin iradesi dışında ve davalı bankanın tek taraflı irade beyanıyla yapıldığını, bunun akabinde müvekkili şirketçe davalı bankaya 10.10.2018 ve 25.10.2018 tarihli iki adet yazılı başvuru yapıldığı ve ardından 2018 Ağustos ve Kasım ile 2019 Şubat ve Mayıs aylarında yapılan kesintilerin tahsili için Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/161 E. Sayılı dosyasında alacak davası açıldığı, yargılama neticesinde davalı banka tarafından yapılan komisyon oranı artışının Dürüstlük Kuralına aykırı olduğu tespit edilerek davanın kabulüne karar verildiği, belirtilen Yargıtay İçtihatları ve diğer kredi kuruluşlarının uygulamaları, davalı bankanın müvekkil şirketin teminat mektubu komisyon ücretinde yaptığı artışın hukuki dayanaktan yoksun ve Dürüstlük Kuralına aykırı olduğunu ispat ettiği, davalıya karşı 2021 yılı Şubat ayında yapılan haksız kesintilerin iadesi talebiyle eldeki davayı açtıklarını belirterek öncelikle davanın Ankara ...Ticaret Mahkemesi 2021/94 E. sayılı dosyası ile birleştirilmesine, davanın kabulü ile müvekkili şirketten teminat mektubu komisyon oranında yapılan artış neticesinde tahsil edilen tutarların fazlaya ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL olarak davalı bankadan alınarak müvekkili şirkete kesinti tarihinden itibaren işleyecek olan ticari avans faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
YANIT :
Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, müvekkil bankanın, Genel Kredi ve Teminat sözleşmesinin; 6. Maddesine göre komisyon ücret oranlarında artış yapma hakkına sahip olduğunu, davacı firmanın kullandığı ve kullanacağı ticari krediler ile ilgili olarak yapılan sözleşmeler ve bu sözleşmelerin içeriklerinin tamamen serbest iradeye dayalı olarak imzalanmış olduğunu, bu nedenle söz konusu komisyon ücretlerinin alınmasında ve arttırılmasında ve buna göre yasa ve mevzuat hükümlerince de tahsil edilmesinde herhangi bir yasal engel bulunmamakta olduğunu, bankacılık Kanununa dayanan TCMB'nin 2006/1 sayılı tebliğine göre faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının bankalarca serbestçe belirlenebileceğinin hüküm altına alınmış olduğunu, Türk Ticaret Kanunu’nun 20. maddesinin ‘’Tacir olan veya olmayan bir kişiye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, uygun bir ücret isteyebilir. Ayrıca tacir, verdiği avanslar ve yaptığı giderler için ödeme tarihinden itibaren faize hak kazanır.’’ şeklindeki hükmüne göre tacir olan Müvekkil Bankanın ticari işletmesiyle ilgili olarak bir iş veya hizmet görmesi durumunda her zaman için ücret isteyebileceğini, bu tutarların söz konusu ticari kredi borçlusu firmanın takibi, istihbarat çalışmaları, izlenmesi, piyasada genel konumu, ticari potansiyeli, yıllara göre değerlendirme işlemleri ve bilanço ile gelir gider durumları, ödeme güçleri, verimlilik ve karlılık durumlarının ayrı ayrı değerlendirilmesi için yapılan masraflar olarak alınmakta olup bu hususta ticari faaliyet gösteren tacirlerin durumlarına özgü olarak alınması gereken giderler olarak görülmekte olduğunu, davacı firmanın halen çalışmakta ve piyasada iş yapmakta olduğunu, bu nedenle tüm bu değerlendirmelerin karşılığı olarak bankanın basiretli bir tacir gibi hareket ederek sağlam bir firma analizi için bu tutarları almak zorunda olduğunu, ayrıca bu hususta ekonomik konjonktürdeki değişimler de firmaların pozisyonunu oldukça etkilemekte olduğunu, TTK Madde 22 de ’’Tacir sıfatını haiz borçlu, Türk Borçlar Kanununun 121 inci maddesinin ikinci fıkrasıyla 182 nci maddesinin üçüncü fıkrasında ve 525 inci maddesinde yazılı hâllerde, aşırı ücret veya ceza kararlaştırılmış olduğu iddiasıyla ücret veya sözleşme cezasının indirilmesini mahkemeden isteyemez.’’ hükmüne yer verilmiş olduğunu, müvekkil bankanın davacı taraftan tahsil ettiği dava konusu işbu tutarlar ve bu tutarlar üzerinde yapılan artış oranlarının, yasal mevzuat ve kabul görmüş genel bankacılık kurallarına tamamıyla uygun olduğunu, davacının tacir olduğunu ve Genel Kredi ve Teminat Sözleşmelerinde ve kendisine aleyhe hususları görmesi için imza karşılığında teslim edilen ön bilgi formlarında yazılan hususları da değerlendirmiş ve kabul ederek imzalamış olduğunu, sözleşmelerde kendisi için aleyhe olan hususları gördükten sonra kredi sözleşmelerini imzalamama hakkına zaten sahip olduğunu, piyasa koşullarına göre ve ekonomik konjonktüre göre muhtemel artışları öngörebilmesi gerektiğini, bu sözleşmelerde davacıdan komisyon, ücret, fon ve masraf olarak ücret alınacağı, bu ücretlerin fon maliyetlerindeki değişimler dikkate alınarak artırılabileceği ve artırım halinde yeni komisyonların bildirilmesinin yeterli olacağının açıkça ifade edilmiş olduğunu, davacının bu hususta çok net bir şekilde uyarılmış olduğunu, davacının daha iyi koşullarda başka bir bankadan teminat mektubu alma imkanı var idiyse bu durumu araştırabileceğini, sözleşmeyi imzalamak için herhangi bir mecburiyeti olmadığını, davacı tarafın emsal olarak sunmuş olduğu Ankara ....Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2019/161 Es.ve 2020/124 K.Sayılı kararının henüz kesinleşmemiş olup dosyanın istinaf edilmiş olduğunu, davacı tarafın kesin olmayan mahkeme kararına dayanamayacağını, emsal olarak değerlendirilebileceği düşünülen Yargıtay ....H.D’nin 20/10/2014 tarih ve 2014/8733 Es. Sayılı Kararını, Yargıtay 11 H.D’nin 01/10/2014 tarih ve 2014/12410 Es. Sayılı Kararını, Sakarya ....Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 12/05/2015 tarih ve 2014/120 Es. Sayılı Kararını sunmakta olduklarını belirterek; davanın reddedilerek, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava ve Birleşen Davalar; Davalıdan alınan teminat mektubu için fazlaca tahsil edildiği belirtilen komisyon ücretinin davalıdan tahsili isteminden ibarettir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık teminat komisyon oranının davalı bankaca tek taraflı olarak artırılması işleminin hukuka uygun olup olmadığı, sözleşme hükümlerinin genel işlem koşulu olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği, dürüstlük kurallarına aykırı olup olmadığı, tahsil edilen miktarların davacıya iadesinin gerekip gerekmediği hususlarına ilişkindir.
Dava ve Birleşen Davalara konu Teminat Mektupları, Ödeme Dekontları, Yazışmalar ve 25.09.2018, 11.03.2016 ve 28.11.2012 tarihli Genel Kredi Sözleşmeleri dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce alınan 24.05.2021 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle: Dava ve birleşen davalar yönünde davacı şirketin davalı Bankadan 18.05.2016 tarihinde kullanmış olduğu 4.450.000,00 TL tutarında kesin teminat mektubu dolayısıyla başlangıçta yıllık %0,75 oranında aldığı teminat mektubu komisyonunun, davalı Bankaca; davacı şirket ile mutabakata varılmaksızın tek taraflı olarak %100 oranında artırılarak yıllık %1,5 oranına yükseltilip, 15.08.2018 tarihinde davacı şirkete mail ile bildirmesine müteakip, 20.08.2018 tarihinden itibaren yıllık %1,5 oranı üzerinden komisyon uygulamasının, taraflar arasında akdedilmiş olan Genel Kredi ve Teminat Sözleşmelerinin 6.1.maddesi hükmüne uygun olduğu, 20.08.2018 tarihinden itibaren teminat mektubu komisyon oranında yapmış olduğu artış dolayısıyla; yıllık %0,75 oranı üzerinden hesaplanan komisyonlarla, yıllık %1,5 oranı üzerinden hesaplanan komisyonlar arasındaki farkın davacı şirkete iadesinin gerekmediği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
İtirazları Karşılar Seçenekli Hesaplama Yapılması İçin Mahkememizce Alınan 13.12.2021Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle: Kök rapordaki görüşlerinin değişmediği, Mahkemece davacı şirketin imzalamış olduğu Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesi Ön Bilgi Formunun, Genel Kredi Sözleşmesi hükümlerindeki genel işlem şartlarının, özellikle komisyon oranının arttırılmasına yönelik 6.1. maddesinin sözleşme kapsamında kalması yönünden yeterli olmadığına hükmedecek olur ise, davalı Bankanın işlemi dayanaksız kalacağı, Bankanın davaya konu teminat mektubu komisyonlarının artırılmasının uygun olmadığı ya da .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.05.2019 tarihinden sonraki komisyonların yıllık %1 olması gerektiği yönündeki kararının davacının da kabulünde olduğu sonucuna varılarak, emsal alınması yönünde karar verilmesi durumunda asıl dava için Davalı Bankaca komisyon oranında yapılan artışın uygun olmadığına hükmedilmesi durumunda (70.087,49–35.043,75)=35.043,74 TL’nin davalı Bankanın temerrüde düştüğü (31.07.2020) tarihinden itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, komisyon oranını yıllık %1 olarak artırmasının uygun olacağına hükmedilmesi durumunda (70.087,49–46.725,00)=23.362,49 TL’nin davalı Bankanın temerrüde düştüğü (31.07.2020) tarihinden itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, Birleşen 9 ATM 2020/546 E. Sayılı Dosyası Yönünden komisyon oranında yapılan artışın uygun olmadığına hükmedilmesi durumunda (17.521,88–8.760,94)=8.760,94 TL’nin, davalıca işbu komisyon yönünden talepte bulunulmadığından, dava tarihinden (22.10.2020) itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, komisyon oranını yıllık %1 olarak artırmasının uygun olacağına hükmedilmesi durumunda (17.521,88–11.681,25)= 5.840,63TL’nin, dava tarihinden (22.10.2020) itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, Birleşen 3 ATM 2021/94 E. Sayılı Dosyası Yönünden komisyon oranında yapılan artışın uygun olmadığına hükmedilmesi durumunda (17.521,88–8.760,94)=8.760,94 TL’nin, davalı Bankadan işbu komisyon yönünden talepte bulunulmadığından, dava tarihinden (08.02.2021) itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, komisyon oranının yıllık %1 olarak artırmasının uygun olacağına hükmedilmesi durumunda (17.521,88– 11.681,25)=5.840,63TL’nin, dava tarihinden (08.02.2021) itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, Birleşen ... ATM 2021/176 E. Sayılı Dosyası Yönünden komisyon oranında yapılan artışın uygun olmadığına hükmedilmesi durumunda (17.521,88– 8.760,94)=8.760,94TL’nin, davalı Bankadan işbu komisyon yönünden talepte bulunulmadığından, dava tarihinden (23.03.2021) itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği, komisyon oranını yıllık %1 olarak artırmasının uygun olacağına hükmedilmesi durumunda (17.521,88–11.681,25)=5.840,63TL’nin, dava tarihinden (23.03.2021) itibaren işleyecek faizle birlikte davacıya iadesinin gerekeceği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Davacı vekilinin 24.01.2022 Tarihli Islah Dilekçesi ile Asıl dava ve birleşen davalar yönünden davanın kabulü ile; Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/372E. sayılı dosya yönünden 35.043,74-TL, Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/546E. Sayılı dosya yönünden 8.760,94-TL, Ankara ...Ticaret Mahkemesi 2021/94E. Sayılı dosya yönünden 8.760,94-TL, Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/176E. Sayılı dosya yönünden 8.760,94-TL alacağın kesinti tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsili talep edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davacının 15.08.2018 tarihinde gelen mail ile ülkedeki ekonomik şartlar gerekçe gösterilerek teminat mektubu komisyon ücreti oranının tek taraflı olarak %0,75'ten %1,5'e artırılmış olmasına itiraz ettiği, 28.11.2012 ve 11.03.2016 tarihli Sözleşmelerin 6.1. maddesinin hükmünden Davalı Bankanın daha önce taraflar arasında mutabık kalınmış komisyon oranını (%0,75) %100 oranında artırabileceği, tek taraflı olarak yapacağı artırımın geçerli olması için davacı şirkete bildirimde bulunmasının yeterli olacağı, 25.09.2018 tarihli sözleşmenin 6.1. maddesinin hükmünden Davalı Bankanın daha önce taraflar arasında mutabık kalınmış komisyon oranını (%0,75) yıllık %4 oranına kadar artırabileceği, tek taraflı olarak yapacağı artırımın geçerli olması için davacı şirkete bildirimde bulunmasının ya da www.yapikredi.com.tr adresinde yapılacak güncellemenin yeterli olacağının düzenlendiği görülmüştür.
6098 sayılı TBK’nın Genel İşlem koşulları 20-25. Maddelerinde düzenlenmiş olup karşı tarafın menfaatine aykırı genel işlem koşullarının sözleşmenin kapsamına girmesi için, sözleşmenin yapılması sırasında düzenleyenin karşı tarafa bu koşulların varlığı halinde açıkça bilgi verip, bunların içeriğini öğrenme imkanının sağlanmasına ve karşı tarafında bu koşulları kabul etmesine bağlı olduğu, aksi halde genel işlem koşullarının yazılmamış sayılacağı hüküm altına alınmış, taraflar arasında akdedilen Genel Kredi Sözleşmelerine, sözleşmelerin davaya konu komisyon ile ilgili hükümlerine ve Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesi Ön Bilgi Formuna bakıldığında formun 4. Maddesinde "Komisyon, ücret, vergi, fon ve masraflar, Sözleşmenin 6. maddesinde düzenlenmiş olup, madde menfaatinize aykırı olabilecek düzenlemeler içermektedir." şeklinde belirtme olduğu, formun sonundaki "İki sayfa ve 10 maddeden oluşan işbu Ön bilgi formunun bir nüshasını ve ekindeki Sözleşmeyi, incelemek ve menfaatime/mize aykırı olabilecek maddeleri öğrenmek amacıyla 11.03.2016 tarihli sözleşmede 10.03.2016 tarihinde (25.09.2018 tarihli sözleşmede 24.09.2018 tarihinde) BANKA'dan teslim aldım/k." şeklindeki açıklamanın sonunda davacı şirketin imzasının bulunduğu görülmekle , Genel Kredi Sözleşmelerinin davaya konu teminat mektubu komisyon artışına dayanak teşkil eden 6.1 maddesinin genel işlem şartı olarak değerlendirilemeyeceği kabul edilmiştir.
Yukarıda belirtilen tüm gerekçeler ve denetime açık, hüküm kurmaya elverişli bilirkişi kök ve ek raporu birlikte değerlendirildiğinde, dönemin ekonomik koşullarının bilirkişi tarafından incelenmesinde ek raporun 5. Sayfasında yer alan tabloya bakılarak Bankalarca Açılan Kredilere Uygulanan Ağırlıklı Ortalama Faiz Oranları ilgili yıllar itibariyle aylık ortalamalar olarak değerlendirildiğinde, davaya konu teminat mektubunun verildiği 2016 yılı mayıs ayında %15,50 olan kredi faiz oranlarında 2018 yılının haziran ayına kadar kayda değer bir değişiklik olmadığı, 2016 yılı mayıs ayındaki orana (%15,50) göre, 2018/temmuz ayında %51, 2018/ağustos ayında %85, 2018/eylül ayında %125 artış gösterdiği görülmekte olup, teminat mektubunun verildiği tarihe göre, teminat mektubunun komisyon artışı yapıldığı tarihteki ekonomik ortamın önemli ölçüde olumsuz yönde değişmiş olduğu, davalı Bankanın komisyon artışına gitmesinin ekonomik gerekçelerinin var olduğu ve iyi niyet, dürüstlük kurallarına aykırı olmadığı kanaatine varılmış, davalı Bankaca, uygulanmakta olan komisyon oranının; %100 oranında arttırarak yıllık %1,5 oranına yükseltmesinin davacı şirkete bildirim yapılmış olduğu da görülmekle sözleşme hükümlerine uygun olduğu kanaatine varılarak dava ve birleşen davaların reddine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Dava ve birleşen davaların REDDİNE,
Asıl dava yönünden;
a) 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının, 980,00 TL tamamlama harcı ve 59,40 TL peşin harçtan mahsubu ile arta kalan 1.001,3 TL’nin davacıya iade edilmesine,
b) Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulanan AAÜT gereğince hesaplanan 5.256,56 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
c) Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Birleşen Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait dava yönünden;
a) 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 54,40 TL'den mahsubu ile noksan kalan 26,30 TL’nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
b) Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulanan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
c) Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Birleşen Ankara ...Ticaret Mahkemesi'ne ait dava yönünden;
a) 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 59,30 TL'den mahsubu ile noksan kalan 21,40 TL’nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
b) Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulanan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
c) Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Birleşen Ankara .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait dava yönünden;
a) 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 80,70 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 59,30 TL'den mahsubu ile noksan kalan 21,40 TL’nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
b) Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulanan AAÜT gereğince hesaplanan 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
c) Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
2.-Her bir dosya için davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
3.-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/02/2022
Katip ...
✍e-imzalıdır
Hakim ...
✍e-imzalıdır
*