T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/519 Esas - 2024/559
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2020/519 Esas
KARAR NO : 2024/559
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 27/10/2020
KARAR TARİHİ : 13/09/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 18/09/2024
Mahkememize açılan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davalı sigorta şirketince ZMMS ile sigortalanan sürücüsü .... .... .... plakalı aracın 07/12/2019 tarihinde yapmış olduğu tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin yaralandığını malul kaldığını belirterek, 3,00 TL daimi iş göremezlik, 3,00 TL geçici iş göremezlik, 2,00 TL tedavi gideri, 2,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 10,00 TL maddi tazminatın davalından avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı daha sonra talep sonucunu artırmıştır.
CEVAP :
Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, dava konusu kazaya karışan .... .... .... plakalı aracın davalı sigorta şirketine 15373671 numaralı ZMS(Trf.) Sigorta Poliçesi ile 27/06/2019-27/06/2020 tarihleri arasında sigortalı olduğunu ve sorumluluklarının da sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, ancak sigortalı araç sürücüsünün kusuru olmamakla da sorumluluklarının olmadığını, davacının maluliyet oranının belirlenmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri taleplerinin teminat dışı olduğunu, davacının SGK tarafından ödeme alıp almadığının tespitini, davacının emniyet kemeri takmadığından müterafik kusurlu olduğundan indirim yapılması gerektiği belirterek davanın reddini istemiştir.
DELİLLER :
Uzunköprü Cumhuriyet Başsavcılığı'ndan .... .... .... sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmiştir.
Uzunköprü İlçe Emniyet Müdürlüğü'nden davacının sosyal, ekonomik ve mali durum araştırması getirtilmiş, incelenmiştir.
Edirne SGK İl Müdürlüğü'nden dava konusu trafik kazası nedeniyle yaralanan davacıya ödeme yapılıp yapılmadığı ve ilgili evraklar getirtilmiş, incelenmiştir.
Davacını hasta evrakları getirtilmiş, incelenmiştir.
Ethica Sigorta A.Ş.'den davacının dava konusu trafik kazası nedeniyle yaralanan davacıya ödeme yapılıp yapılmadığı, hasar dosyası ve ilgili evraklar getirtilmiş, incelenmiştir.
T.C. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 31.08.2021 yazı tarihli raporda, davacı ...'ın 07.12.2019 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle,
Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre engel oranının %13 olduğu, Çalışma Gücü... Yönetmeliğine göre, çalışma ve meslekte kazanma gücünden kayıp oranının % 44 olduğu, Tıbbi iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceği ve ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğu tespit edilmiştir.
Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Aktüerya Hesap ve Doktor Bilirkişisinden Alınan Bilirkişi Raporunda Özetle;
1. Davacı vekilince; davacı.... .... ... lehine, 3,00 TL daimi iş göremezlik tazminatı, 3,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 2,00 TL tedavi gideri tazminatı ve 2,00 TL geçici bakıcı gideri tazminat olmak üzere 10,00 TL maddi tazminat talebinde bulunulduğu,
2. Davacı ...'ın kaza anında yolcu konumunda olduğu tespit inden, hesaplanan maddi zarardan TBK 52 inci maddesi kapsamında kusur indirimi yapılmadığı,
3. Davacı ...'ın 07.12.2019 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle,
Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre engel oranının %13 olduğu,
Çalışma Gücü... Yönetmeliğine göre, çalışma ve meslekte kazanma gücünden kayıp oranının % 44 olduğu,
Tıbbi iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceği ve ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğu tespit edilmiş olup, Sayın Mahkemenin 21.04.2022 tarihli ara kararları gereğince her iki yönetmeliğe göre ayrı ayrı hesaplama yapıldığı,
4- Dava konusu olay nedeniyle, davalı Sigorta şirketi tarafından, davacının %10 maluliyet oranına göre, 25.08.2020 tarihinde 27.128,00 TL tazminat ödemesi maddi tazminat ödemesi yapıldığı,
Yargıtay içtihatları gereğince, öncelikli olarak “25.08.2020 ödeme tarihi verilere” göre hesap yapılarak, ödeme tarihinde davacının maddi zararlarının karşılanmadığının tespitinin gerektiği,
5. Kök raporda hesaplandığı üzere, ödeme tarihindeki verilere göre, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliği ile tespit edilen % 13 maluliyet oranına göre, progresif rant sistemine göre, TRH 2010 yaşam tablosu kullanılarak hesaplama yapıldığında, davacı lehine, 18.715,86 TL geçici iş göremezlik zararı, 8.521,32 TL geçici bakıcı gideri zararı ve 69.199,66 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 96.436,84 TL maddi zarar hesaplanmış olup, davalı tarafından yapılan 27.128,00 TL ödeme ile davacıya 69.308,84 TL eksik ödeme yapıldığının tespit edildiği,
6. Ödeme tarihindeki verilere göre, Çalışma Gücü Yönetmeliği ile tespit edilen % 44 maluliyet oranına göre, progresif rant sistemine göre, TRH 2010 yaşam tablosu kullanılarak hesaplama yapıldığında, davacı lehine, 18.715,86 TL geçici iş göremezlik zararı, 8.521,32 TL geçici bakıcı gideri zararı ve 234.214,24 TL sürekli iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 261.451,42 TL maddi zarar hesaplanmış olup, davalı tarafından yapılan 27.128,00 TL ödeme ile davacıya 234.323,42 TL eksik ödeme yapıldığının tespit edildiği,
7. Davacıya eksik ödenen 69.308,84 TL/ 234.323,42 TL'nin fahiş fark olduğunun Sayın Mahkemece kabulü halinde tarafımızca rapor tarihine göre hesaplama yapıldığı,
8. Rapor tarihine göre hesaplamada, Erişkinler İçin Engellilik Yönetmeliğine göre tespit edilen % 13 maluliyet oranına göre, davacı lehine 423.973,77 TL sürekli iş göremezlik zararı hesaplanmış olup, davalı tarafça yapılan ödemenin, rapor tarihine kadar yasal faiz oranı ile güncellenmesi sonucu bulunan 53.206,56 TL'nin mahsubu sonucu, davacı lehine 370.767,21 TL BAKİYE sürekli iş göremezlik zararı hesaplandığı, sayın Mahkemece pasif dönem hesabının 17.002,12 TL üzerinden yapılmasının halinde, davacı lehine 449.336,47 TL BAKİYE sürekli iş göremezlik
9. Rapor tarihine göre hesaplamada, Çalışma Gücü Yönetmeliğine göre tespit edilen % 44 maluliyet oranına göre, davacı lehine 1.434.988,16 TL sürekli iş göremezlik zararı hesaplanmış olup, davalı tarafça yapılan ödemenin, rapor tarihine kadar yasal faiz oranı ile güncellenmesi sonucu bulunan 53.206,56 TL'nin mahsubu sonucu, davacı lehine 1.381.781,60 TL BAKİYE sürekli iş göremezlik zararı hesaplandığı,
10. Dava konusu kazaya karışan, ... plakalı sigortalı aracın hususi- otomobil olduğunun tespit edildiği, Yüksek Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 08.10.2015 tarih ve E: 2014/4443 — K: 2015/10298 sayılı emsal nitelik taşıyan düzelterek onama ilamında yer alan “ ... Davacı vekilince avans faizi talep edilmiş, mahkeme de avans faizine hükmedilmiştir. Oysa kazaya karışan ticari amaçla kullanılan bir araç olmayıp, hususi araç olduğundan yasal faize hükmedilmesi gerekmektedir.” öngörüsü gereği, aracın kullanım amacı dikkate alındığında, hükmedilecek tazminata, 25.08.2020 eksik ödeme tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği,
11. Davalı sigorta şirketi vekilince müterafik kusur indirimi ve hatır taşıması indirimi yapılması talep edilmiş olup, bu hususun tespiti Sayın Mahkemenin takdirinde bulunduğundan, tarafımızca indirim yapılmadığı,
12. Doktor bilirkişi tarafından 05.02.2023 tarihli raporda, davacının SGK tarafından ödenmeyen tedavi giderine ilişkin zararının 1.350,00 TL olduğunun hesaplandığı,
13. 07.12.2019 kaza tarihi itibariyle ZMMS poliçesi teminat limitinin, sakatlık teminatı ve tedavi gideri teminatları için ayrı ayrı 390.000,00 TL olduğu,
Sakatlık teminat limitinden toplam 27.128,00 TL ödeme yapılmış olup, sakatlık teminatı poliçesinde 362.872,00 TL bakiye limit bulunduğunun hesaplandığı görüşü ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE:
Dava, zorunlu mali mesuliyet sigortası sözleşmesine dayalı tazminat isteminden ibaret olup, davacı gerçek kişi vekili,07.12.2019 tarihinde dava dışı şahıs yönetimindeki ... plakalı araç ile tek taraflı yaptığı trafik kazasında, araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin geçici ve daimi iş gücü kaybına neden olacak biçimde yaralandığı iddiasıyla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik geçici iş gücü kaybı nedeniyle, daimi iş gücü kaybı nedeniyle, tedavi ve bakıcı gideri nedeniyle maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına istemiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; 07.12.2019 tarihinde, ... plakalı araç ile yapılan tek taraflı trafik kazasında, aynı araçta yolcu olarak bulunan davacının geçici ve daimi iş gücü kaybına ve bakıcı yardımına muhtaç olacak şekilde yaralanıp yaralanmadığı, davacının yaralanmasına neden olmuş ise bu yaralanma nedeniyle maddi zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş bu zarardan davalının sorumlu olup olmadığı, zararının ve sorumluluğun olduğunun belirlenmesi halinde, faiz uygulanıp uygulanamayacağı, uygulanacak ise hangi tarihten ve hangi oranda uygulanacağı ve hatır ve müterafik kusur yönünden indirim yapılıp yapılmayacağı noktalarında toplanmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 91/1 maddesine göre işletenlerin bu kanunun 85/1 maddesine göre sorumluluklarının karşılanmasının sağlanmak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu kılınmış, aynı yasanın 85/1 maddesinde motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veyahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işleteninin sorumlu olacağı, aynı yasanın 85/son maddesinde ise işleten veya araç işleticisi teşebbüs sahibinin, araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olacağı öngörülmüştür. Yine 2918 Sayılı Yasanın 91. Maddesi çerçevesinde, sigortalı araç sürcüsünün kusurlu olması halinde, araç içersinde yolcu olarak bulunan kişlerin zararları ZMMS sigorta teminatı kapsamında bulunduğundan, davacı yaralanması nedeniyle oluşan teminat kapsamındaki zararlarını talep edebilir.
Davaya konu kazanın tek taraflı olmasıyla sürücünün tam kusurlu olduğu araç içerisinde yolcu olarak bulunan davacının yaralanması nedeniyle oluşan zararların teminat kapsamında olduğu açıktır. Buna göre davacı yaralanması nedeniyle oluşan teminat kapsamındaki zararlarını talep edebilir. Davacının kaza tarihinde yürürlükte bulunan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Yönetmeliğine göre engel oranının %13 olduğu tıbbi iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceği ve ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 3 ay olduğu tespit edilmiştir. Davalı yanca yapılan ödemenin yöntemince mahsubu ile bakiye 449.336,47 TL sürekli iş göremezlik zararının olduğu, yine 18.715,86 TL geçici iş göremezlik zararı, 8.521,32 TL geçici bakıcı gideri zararı, 1.350,00 TL tedavi gideri zararının olduğu aktüer ve doktor bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalardan anlaşılmış olup bu şekildeki zarar hesabı güncel mevzuata ve yüksek yargı uygulamalarına uygun bulunmuştur. Dava tarihinden önce davalı sigorta şirketine başvurulduğundan temerrüt tarihinden itibaren ve sigortalı aracın hususi olması dikkate alınarak yasal faizden davalı sorumlu tutulmuştur.
Davaya konu kazanın tek taraflı olmasıyla sürücünün tam kusurlu olduğu araç içerisinde yolcu olarak bulunan davacının yaralanması nedeniyle oluşan zararların teminat kapsamında olduğu açıktır. Davalı yan yargılama safhasında verdiği dilekçesinde hatır taşıması indirimi yapılmasını ve müterafik kusur indirimi yapılmasını talep etmiştir. Davacının işgöremezlik zararları gerçek zararları ise de, hakim 6098 sayılı TBK'nun 52. Maddesi çerçevesinde müterafik kusurun bulunması nedeniyle tazminattan makul bir miktar indirebilir. Somut olayda, davacının yolcu olduğu, kaza tespit tutanağından emniyet kemerinin takılı olup olmadığının belli olmadığı, dosya içerisindeki epikriz raporunda hastanın araç içinde savrulduğuna ilişkin ibare bulunsa da davacının araçtan fırlama durumu olmadığı gibi, kaza tespit tutanağından emniyet kemerinin takılı olup olmadığı hususunun belirsiz olarak işaretli olduğu anlaşıldığından müterafik kusur indirimi yapılmamıştır. (Aynı yönde Yargıtay 4. HD 20.06.2023 tarih 2022/15541 esas ve 2023/8197 karar nolu ilamı) Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nin 51 maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Somut olayda, davalı vekilince yolcunun araçta hatır yolcusu olarak bulunduğu iddia edilmiştir. Hatır taşımacılığı da ceza yargılamasındaki ifadelerden köylüleri ile birlikte nişan törenine gittiklerine yönelik beyanlar ile sabit görüldüğünden Yargıtay 17. Hukuk Dairesi ilkelerine göre tazminattan %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmasına da karar vermek gerekmiştir. Bu nedenle maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın kısmen kabulü ile 359.469,17 TL kalıcı iş göremezlikten kaynaklı, 14.972,68 TL geçici iş göremezlikten kaynaklı, 6.817,05 TL bakıcı gereksiniminden kaynaklı, 1.080,00 TL tedavi giderinden kaynaklı olmak üzere toplam 382.338,90 TL maddi tazminatın 25.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 26.117,57 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 54,40 TL harcın ve 1.337,00 TL ıslah harcının toplamı 1.391,40 TL'nin mahsubu ile noksan olan 24.726,17 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 59.350,84 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 54,40 TL peşin harç, 1.337,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplamı 1.445,80 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 4.446,30 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı ve bilirkişi ücreti, 2.520,00 TL ATK maluliyet raporu ücreti toplamı 6.966,30 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/09/2024
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.