T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/187
KARAR NO: 2021/358
DAVA: Ticari Şirketten Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı Talebi
DAVA TARİHİ: 24/03/2021
KARAR TARİHİ: 09/06/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 10/06/2021
Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
İDDİA
Davacılar vekili, müvekkillerinden ...'in davalı şirketin %0,4, ...'ün davalı şirketin %8,6 oranında hisse sahibi olduklarını, hakim ortaklar tarafından müvekkillerinin dışlandığını, şirketin faaliyetleri, finansal durumu, yönetim kurulunca yapılan şüpheli işlemler hakkında bilgi alamaz hale getirildiklerinden müvekkillerinden ... adına 14/09/2020 tarihli ihtarname ile sorular yöneltildiğini, şirket tarafından verilen 22/09/2020 tarihli cevabi ihtarnamede "...şirketin TTK ve sair mevzuata uygun yönetildiği, pay sahibi olarak haklarınızı genel kurulda kullanabileceksiniz " yönünde cevap verildiğini, 15.03.2021 tarihli olağan genel kurulda ise inceleme ve bilgi alma hakkı talep edilmesine rağmen kullandırılmadığını belirterek davacı müvekkillerinin pay sahipliğinden kaynaklı haklarını kullanabilmeleri için taraflarına davalı şirket kayıtları üzerinde TTK 437. maddesi gereğince inceleme ve bilgi alma yetkisi verilmesini, davalı şirketin 2020 yılına dair faaliyet raporları, nakit akış tabloları, detaylı mizanları, banka hesap ekstreleri, ticari defterleri, gelir gider tabloları ve bağımsız denetçi raporları üzerinde taraflarına inceleme yetkisi verilmesini, bu bilgi ve belgelerin genel kurul dışında mali müşavir aracılığı ile incelenmesini bunun mümkün olmaması halinde taraflarına incelenmesi için TTK’nun 437. maddesi uyarınca inceleme ve bilgi alma haklarının ne şekilde kullanılacağı hususunda karar verilmesini istemiştir.
SAVUNMA
Davalı vekili, müvekkili şirketin 8 yıldır 50’yi aşkın personele istihdam imkânı sağlayan, Türkiye’nin ilk karasal sondaj kulesi, ilk acid frac ünitesi, ilk log kamyonu gibi birçok stratejik öneme sahip ilki gerçekleştirmiş bir işletme olduğunu, API (American Petroleum Institute) kalite belgesine sahip Türkiye’deki tek petrol sondaj makinesi üreticisi ve dünyada da aynı belgelere sahip sadece 13 firmadan biri olduğunu, yıllar süren özveri neticesinde MTA, Türkiye Petrolleri ve TPIC’in tedarikçisi konumuna geldiğini, ayrıca müvekkili şirketin, TÜBİTAK’ın petrol sektörü için yerli malı karasal sondaj kulesi yapımı konulu KAMAG projesi gibi son derece yüksek stratejik öneme haiz ve kurumsal bir projede lider olarak faaliyet sürdürmekte olduğunu, müvekkili şirketin alanında tanınan, prestij sahibi bir şirket olduğunu, davacılardan ..., %0,4 hissesi ile, ... ise %8,6 Hissesi ile şirkette azınlık pay sahibi olduklarını, azınlık pay sahiplerinin haklarının kanunda belirtilmiş olup, müvekkili şirketin davacılara tüm haklarını kullandırdığını, davacılar ile müvekkili şirket yetkilileri arasında husumet bulunmakta olup, davacıların fahiş fiyatlardan azınlık hisselerini müvekkili şirkete veya müvekkili şirketin diğer (büyük) ortaklarına satmak istediğini, bu kapsamda davacılar tarafından hakkın kötüye kullanılması niteliğinde müvekkili şirkete karşı davalar ikame olunarak müvekkili şirketin işleyişini zorlaştırmak marifeti ile haksız kazanç elde etmeye çalıştıklarını, davacıların, müvekkili şirket tarafından kendilerine bilgi verilmediği iddiasındaysa da; müvekkili şirket tarafından gerek Genel Kurul öncesi gerek Genel Kurul esnasında kanundan doğan tüm yükümlülüklerin yerine getirildiğini, müvekkili şirketin azınlık pay sahiplerinin şirket yönetimine katılımına özel olarak ihtimam göstermekte, yapılan faaliyetlerle ilgili bilgilendirmeleri yapmakta olduğunu, bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılması amacıyla ikame edilen bu davada, müvekkili şirketin, dava konusu 15.03.2021 Tarihli Olağan Genel Kurul Toplantısından 15 gün önce finansal tablolar, denetleme raporu ve yıllık faaliyet raporlarını şirket merkezinde hazır bulundurduğunu, bununla birlikte aynı belgelerin davacılara, dava dilekçesinde de bildirildiği üzere ayrıca gönderildiğini, şirketin 15.03.2021 Tarihli Olağan Genel Kurul Toplantısı ile davacılar vekilince toplantı esnasında bilgi alma hakkı kapsamında müvekkili şirkete sorular yöneltilmiş, müvekkili şirket yetkililerinden ... tarafından soruların cevaplandırıldığını, talep halinde yerinde şirket evrakları üzerinden daha detaylı inceleme yapılabileceğinin bildirildiğini, nitekim bu hususun toplantı tutanağında da açık bir şekilde görülmekte olduğunu, davacıların, şirket kayıtlarını inceleme hususunda herhangi bir girişimde bulunmadan, doğrudan işbu kötü niyetli davayı ikame ettiklerini, nitekim davacıların bilgi alma ve inceleme hakkı kullandırılmış olmakla beraber, müvekkili şirketten bilgi talep edilen hususlar pay sahibinin bilgi alma hakkının niteliğini de aşar nitelikte ve gündeme bağlılık ilkesine de aykırı olduğunu, belirtilen işbu gerekçelerle mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
HUKUKİ GEREKÇE
Dava, TTK'nun 437.maddesine dayalı inceleme ve bilgi alma hakkının kullandırılması talebine yöneliktir.
Davacıların, davalı anonim şirkette pay sahibi oldukları çekişme konusu olmayıp, 14/09/2020 tarihli davacılardan ... adına çekilen ihtarname ile belirtilen hususlarda inceleme ve bilgi alma hakkı talep edilmiş, şirket tarafından verilen 22/09/2020 tarihli cevabi ihtarname ile "şirketin TTK ve sair mevzuata uygun yönetildiği, pay sahibi olarak hakların genel kurulda kullanılabileceği" davacıya bildirilmiştir. Davalı şirketin 15 Mart 2021 tarihli olağan genel kurul toplantısında ise davacıları temsilen vekilleri Av. ... katılmış ve gündemin 3.maddesinde yazıldığı gibi 2020 yılına ait faaliyet ve hesaplara ilişkin yönetim kurulu faaliyet raporu, eki mali tabloların müzakere edilmesi, 2020 yılına ait bilanço kar zarar hesaplarının müzakeresi esnasında şirket yönetimine ortaklar vekili bazı sorular yöneltmiş, şirket adına söz alan divan başkanı "bu soruların teknik soru olduğu, talep halinde şirket kayıtlarından inceleme yapılabileceği" belirtilerek Cibuti Cumhuriyeti ile yapılan görüşmeler ve devam eden süreç hakkında bilgi verilmiştir.
Anonim şirkete ilişkin bilgi alma ve inceleme hakkı başlıklı TTK'nun 437/2.maddesinde pay sahibi genel kurulda yönetim kurulundan şirketin işleri, denetçilerden denetim yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü 200.madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfat dolayısıyla genel kurul dışında bilgi verilmiş ise diğer pay sahibinin istemde bulunması üzerine aynı bilgi gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu halde yönetim kurulu bu maddenin 3. fıkrasına dayanamaz. Aynı maddenin 5.bendinde bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan haksız olarak reddedilen, ertelenen bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi reddi isteyen 10 gün içinde, diğer hallerde makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir, hükümleri bulunmaktadır.
Pay sahibi olan davacılardan ... vekili vasıtasıyla 14/09/2020 tarihli ihtarla genel kuruldan önce bilgi ve inceleme hakkı talep edilmiş, şirket yetkilisince bu talebin genel kurulda dile getirilmesi istenmiş, 15 Mart 2021 tarihinde yapılan genel kurulda davacıların vekilleri vasıtasıyla inceleme ve bilgi alma hakkını içeren sorular sorulmuş, yetkili tarafından bu soruların teknik konular olduğu, şirket kayıtlarında inceleme yapılabileceği belirtilmiş, Cibuti Cumhuriyeti ile yapılan görüşmeler ve devam eden süreç hakkında yetkili tarafından bilgi verilmiş, daha sonra şirket yetkilileri tarafından davacıların bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırıldığına veya davacıların bilgi alma ve inceleme hakkını kullanmaktan vazgeçtiklerine dair herhangi bir belge sunulmamıştır.
Davacılar vekili, dava dilekçesinde;
Genel kurulda, yönetim kurulunca cevaplanmayan/yeterli cevap verilmeyen dolayısıyla bilgi alma ve inceleme hakkını kullanmak istediği hususlarla ilgili
2020 yılı gelir tablosunu satış maliyetlerinin satış bedellerinden yüksek olduğu görülmektedir. Bunun sebebi nedir?
2020 yılı bilançosunda yapılmakta olan yatırımlar kalemi bulunmaktadır? Bunun hakkında kısaca bilgi verir misiniz?
2020 yılı bilançosunda ticari borçlar kısmındaki satıcılar kalemi nedir? Bu borç hakknda bilgi verir misiniz?
2020 yılı bilançosunda bahsi geçen özel fon kalemi nedir? Bunun hakkında bilgi verir misiniz?
Faaliyet raporunda, Cibuti Cumhuriyeti’nden olan alacağın tahsilat görüşmelerinin devam ettiği kayıtlıdır. Bu alacak ... A.Ş.'ye ait bir alacak mıdır? Defterlerde neden görünmemektedir?
... A.Ş.'nin yönetim kurulu üyesi ... Son. Müt. A.Ş.'den herhangi bir alacağı bulunmakta mıdır? Bunlar neden defterlerde görünmemektedir?
2020 yılı bilançosunda ARGE giderlerini buluunduğu görülmektedir. Bu giderler neticesinde şirketin elde ettiği hak veya kazançların neler olduğu yönünde sorular yöneltildiğini, bu sorulara cevap verilmediğini belirttiğinden davacıların inceleme ve bilgi alma hakkını bu hususlarda olduğunun kabul edilmesi gerekir.
Genel Kurul 15 Mart 2021 tarihinde yapılmış olup, dava da yukarıda belirtilen yasa hükmü gereğince 24/03/2021 tarihinde açıldığından 10 günlük yasal sürede açılmış olup, yukarıda belirtilen yasa maddeleri gereğince de davacıların inceleme ve bilgi alma hakkı yasal talebe rağmen kullandırılmadığı kanaatine varılmakla talebin kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1.-Davacıların inceleme ve bilgi alma hakkına yönelik açtığı davanın kabulü ile davalı şirketin;
2020 yılı bilançosunda yapılmakta olan yatırımlarla ilgili kayıtları ve belgeleri, 2020 yılı bilançosundaki ticari borçlarla ilgili kayıtları ve belgeleri, 2020 yılı bilançosunda bahsi geçen özel fon kalemi ile ilgili kayıtları ve belgeleri, faaliyet raporunda Cibuti Cumhuriyeti'nden olan alacakla ilgili kayıtları ve belgeleri, ... Sondaj Müteahitlit Anonim Şirketinden olan alacaklarla ilgili talep edilen kayıtları ve belgeleri, 2020 yılı bilançosunda bulunan ARGE kayıt ve belgelerini kendisi ve/veya seçeceği mali müşavir tarafından inceletmesi hususunda davacılara inceleme ve bilgi alma hakkının kullandırılmasına,
Davalı şirkete ait kayıtların şirket merkezinde şirketin atayacağı kişi huzurunda incelenmesine, inceleme ve bilgi alma hakkı tamamlandığında bu hususun tarafların imzalayacakları tutanakla imza altına alınmasına,
2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 59,30 TL maktu karar ve ilam harcı peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3.-Davacılar vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 4.080,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
4.-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 59,30 TL peşin harç ile 93,40 TL posta gideri olmak üzere toplam 212,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
5.-Davacı tarafça yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, TTK 437/5 maddesine göre kesin olarak oy birliği ile 09/06/2021 tarihinde karar verildi.
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...