T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/150 Esas - 2023/262
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/150 Esas
KARAR NO: 2023/262
HAKİM:...
KATİP:...
DAVACI: ..
VEKİLİ: Av....
DAVALI: 1- ...
VEKİLİ: Av....
DAVALILAR: ....
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 04/03/2022
KARAR TARİHİ: 28/03/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 20/04/2023
Mahkememize açılan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili ... 233 sayılı KHK hükümlerine tabi olarak kurulmuş Kamu İktisadi Kuruluşu olduğunu, hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman/meydanların da temizlik hizmetlerini piyasaya yaptırdığını, ...bünyesinde ihtiyaç duyulan temizlik hizmetlerinin yapımında dava dışı ...in 15.09.1988-27.09.2015 tarihleri arasında ve ...'ın 01.06.1995-09.10.2014 tarihleri arasında çalıştığı dava dışı işçi ... tarafından kurum aleyhine .... esas sayılı dosyasıyla açılan dava sonunda verilen kararın... sayılı dosyasıyla takibe konulması üzerine davacı Genel Müdürlük tarafından icra dosyasına 127.435,69-TL yatırıldığını, Dava dışı işçi ... tarafından kurum aleyhine ...esas sayılı dosyasıyla açılan dava sonunda verilen kararın .... sayılı dosyasıyla takibe konulması üzerine davacı Genel Müdürlük tarafından icra dosyasına 60.300,00-TL yatırıldığını, davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşmelerin ilgili maddelerinde 'Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu... Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenici firmalar olduğunu, yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ...'ne yüklenemeyeceğini,... Karar sayılı ilamında, tarafların sorumluluğu yönünde sözleşme hükümleri dikkate alınarak karar verilmesi gerektiğinin belirtildiğini, dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı belirtilerek davacı ... tarafından ödenen miktara ilişkin şimdilik 80.000,00-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava edilmiştir.
Davacı 14/11/2022 tarihinde gönderilen ıslah dilekçesi ile talebini arttırarak 126.433,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile sorumlulukları oranında davalılardan tahsilini istemiştir.
CEVAP :
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, iş yerinin devri halinde devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren 2 yıllık süreyle sınırlı olduğu dava dışı işçiler tarafında .... açılan davaların davalı şirkete ihbar edilmediğini, 6552 sayılı kanunla 4857 sayılı İş Kanunda yapılan değişiklikle kıdem tazminatından kamu kurum ve kuruluşlarını sorumlu olacağı yönünde düzenleme yapıldığını, dava dışı işçilerin işin başından beri davacı ... işçisi olduğunu, bu durumun... kayıtlarından da anlaşıldığını, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte her bir davalının kendi payı oranında sorumlu olduğu ...kararı gerekçelerinde de yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları kendi dönemleri ile sınırlı olarak sorumlu olacakları gerekçelerine yer verildiğini, yine ...kararlarına göre tarafların sorumluluklarının 1/2 oranında kabul edilmesi gerektiği belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Yetki, görev, zamanaşımı, iş bölümü, taraf ehliyeti, derdestlik, kesin hüküm, hukuki yarar yokluğu ve husumet yönünden davanın reddinin gerektiğini, davacı tarafından belirtilen teknik şartname maddelerinde hiçbir şekilde 'Çalışan personelin kıdem tazminatından doğan haklardan çalışmış olduğu firmaların sorumlu olduğu' ifadesine yer verilmediğini, davacı kurum ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşmenin maktu olarak davacı kurumca hazırlandığını, sözleşmelerin denklik esasına aykırı düzenlendiğini, davalı şirketin işe başlamak için imzalamak zorunda kaldığını, sözleşme maddeleri incelendiğinde tek taraflı ve adil olmadığını, hiçbir ödeme yapmadan tüm riskin davalı firmaya yüklendiğinin görüleceğini, Kamu İhale Tebliğinin 79.1 maddesinde sayılan sözleşme ve genel giderler arasında kıdem tazminatına pay ayrılmadığı, 6552 sayılı yasanın 8. maddesi ile 4857 sayılı Kanunun 112. maddesine eklenen fikralar dikkate alındığında davalı firmaya dava açılmasının yasaya aykırı olacağını belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır.
DELİLLER :
...esas sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır.
...2 esas sayılı takip dosyası istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında nitelikli hesap bilirkişiden alınan bilirkişi raporunda özetle, davacı ...tarafından dava dışı iki işçi için yapılan toplam 187,735,69-TL'den davalı şirketlerin sorumlu olduğu miktarlarının şu şekilde olduğunu; dava dışı işçi ...için yapılan 21.570,51 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 13.079,48 TL'den ... sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 586,21 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 367,30 TL'den ... sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ...için yapılan 3.040,34 TL, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 1.904,96 TL'den ...'nin sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 1.500,30 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 940,03 TL'den ....'nin sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 3.348,35 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 2.097,95 TL'den ...sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 1.192,29 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 747,04 TL'den ... sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 8.783,20 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 5.503,22 TL'den... sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 6.319,14 TL ile dava dışı işçi ... yönünden yapılan 2.465,24 TL'den ....'nin sorumlu olduğunu, dava dışı işçi ... için yapılan 29.359,90 TL'den ...dava dışı işçilerin çalıştığı işverenler arasında yer almadığını, dava dışı işçilerin çalıştığı işverenler arasında yer alan ....'nin davada taraf olarak gösterilmediğini, dava açılmadan önce davalı şirketlerin temerrüde düşürüldüğüne dair belgenin dosyada mevcut olmadığı yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava, davacı DHMİ ile davalı şirketler arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerine istinaden davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçiler ... ve ... için yapılan ödemenin rücuen tahsili için açılan alacak davasıdır.
Uyuşmazlık davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı, yapılan ödemenin yerinde olup olmadığı, ve davalılara rücu edeceği miktarın ne kadar olduğu noktasında toplanmaktadır.
Davacı dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatı, yıllık izin ücret alacağı ve ferilerinin rücusunu talep etmektedir.
Davacının davalılara rücu hakkının olup olmadığı değerlendirilmesinde taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi hükümlerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.Taraflar arasında akdedilen sözleşmede davacının işveren olarak işçilik alacaklarından sorumlu olduğuna dair açık bir hüküm yoktur.
...5 karar) içtihadında; taraflar arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerinde işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması halinde işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğuna dair kararları bulunmaktadır.
Dosya kapsamında bulunan hizmet alım sözleşmeleri, mahkeme kararları icra dosyaları bilirkişi raporu , yargı içtihatları değerlendirildiğinde;Davacının hizmet alım sözleşmeleri gereği ödediği işçilik tazminat alacaklarının tamamını davalıdan rücu edebileceği, davacının dava dışı işçiler için ödediği kıdem tazminatı ve ferilerinden davalı şirketlerin kendi ihale dönemleri ile orantılı olarak sorumlu olacakları, yıllık izin ücreti alacağından ise yargıtay içtihatlarına göre son işverenin sorumlu olacağı, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre dava dışı işçilerin davalı şirketlerde çalıştığı sürelerin tespit edildiği, her bir şirketin ayrı ayrı sorumlu olduğu dönem belirlenmiştir. , 06/11/2022 tarihli bilirkişi raporu denetime elverişli bulunmakla hükme esas alınmış olup aşağıdaki şekilde ödeme tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmiştir. Davalı ... şirketi hakkında... karar sayılı kararı ile iflas kararı verildiğinden ve 2 Alacaklılar toplantısı yapılmadığı anlaşıldığından bu şirket hakkında 28/03/2022 tarihli ara kararı ile tefrik kararı verilmiştir. Yine davada taraf olarak gösterilen ...hakkında dava açılmış ise de; ödeme yapılan dava dışı işçilerin bu şirketler nezdinde çalışmadığı bilirkişi raporu ile tespit edildiğinden bu davalılara yönelik açılan davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
Dava dışı işçi ... için yapılan 21.570,51 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 13.079,48 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...nden alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 586,21 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 367,30 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...nden alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 3.040,34 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 1.904,96 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'nden alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 1.500,30 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 940,03 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'den alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 3.348,35 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 2.097,95 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ....'nden alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 1.192,29 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 747,04 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'nden alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 8.783,20 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 5.503,22 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ....'nden alınarak davacıya ödenmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 6.319,14 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden, dava dışı işçi ... yönünden yapılan 2.465,24 TL'nin ödeme tarihi olan 18/10/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
Dava dışı işçi ... için yapılan 29.359,90 TL'nin ödeme tarihi olan 27/09/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ..nden alınarak davacıya ödenmesine,
2-Diğer Davalılar ... ... karşı açılan davaların REDDİNE,
3-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 7.022,64 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 1.366,20 TL'nin mahsubu ile noksan olan 5.656,44 TL'nin davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına, (...nin 1.923,19 TL, ...113,12 TL, .... 1.640,37 TL olarak sorumlu tutulmalarına)
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 16.420,82 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, (.... 4.762,03 TL olarak sorumlu tutulmalarına)
5-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.440,00 TL giderin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (... 489,60 TL, ... 417,60 TL olarak sorumlu tutulmalarına)
6-Davacı tarafça yatırılan 1.366,20 TL peşin harcın davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, (... 464,50 TL, ... 396,19 TL olarak sorumlu tutulmalarına)
7-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 5.833,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.913,70 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, (...'nin 2.010,65 TL,..'nin 1.714,98 TL olarak sorumlu tutulmalarına)
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/03/2023
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim...
e-imzalıdır.
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.