T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/247 Esas - 2024/350
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/247 Esas
KARAR NO : 2024/350
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 07/04/2022
KARAR TARİHİ : 23/05/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 30/05/2024
Mahkememize açılan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davacı işveren .... ... ... 4'te mukim "... ... SPORCU KAMPÜSÜ" binası projesinde kullanılmak üzere fiyatı ve birim tarifeleri yapılan malzemelerin montajı işi konulu 11.06.2020 tarihli 10 maddeden oluşan taşeron sözleşmesi imzalandığını,30.07.2020 tarihinde İş Bitirme Ve Teslim Tutanağı tanzim edildiğini , müvekkili şirketin sözleşmeden ve kanundan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmesine karşın yüklenici tarafın edimini ayıplı şekilde gerçekleştirdiğini, çatıdan akan yağmur suları sonucu meydana gelen akmalar ve diğer hasarlar nedeniyle müvekkili şirketin gizli ayıptan haberdar olduğunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 477/1 maddesine göre "Eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğu devam eder." hükmü gereğince müvekkili şirketin, gizli ayıp ortaya çıkar çıkmaz karşı taraf ile whatsapp uygulaması üzerinden iletişime geçerek gizli ayıp hakkında karşı tarafa bildirimde bulunduğunu, gizli ayıba ilişkin fotoğraflar ve videoların delil olarak sunulduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin garantiler başlıklı 8. maddesindeki "yüklenici sözleşme konusu işlerde 2 yıl boyunca işçilik garantisi vermektedir." garanti maddesine karşın yüklenicinin ayıbı gideremediğini, hala çatıdan su aktığını ve spor salonu kullanılırken, içeriye su aldığını ve çatının sızdırdığını, İçerde spor müsabakası oynanırken va da antreman yapılırken, su damlaması sebebiyle antreman yapılamadığını, hatta sporcuların sakatlanmasına sebep olacak olaylar yaşandığını, sürekli olarak yağışlı zamanlarda ve kar yağan günler ve buzların erimesi sonrasında ıslanan yerleri silmek ve kurulamak için personel istihdam edilmek zorunda kalındığını, bu konuda defalarca kiracıdan yasal uyarı alındığını ve kiracının mevcut spor salonuna yaptığı yaptırımlar olmasına karşın tahliye etme konusunda irade bildirdiğini, bu gizli ayıp nedeniyle (mevsim ve yağışlar da gözetildiğinde) müvekkil şirketin spor salonu işletmesini kullanamadığını ve akmalar sonucu bina içinde oluşan hasarın günden güne arttığını, müvekkilin zarar ettiğini, bu süreçte akan çatıdan kaynaklı itibar zedelenmesi de yaşandığını, gizli ayıbın ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/28 E. Sayılı dosyasında tespit edildiğini, sonrasında da, işbu ayıpların davalı şirket tarafından tamir edilmek istenmişse de başarılamadığını, tadilatın yapılamadığı görüldüğünden taşınmazın çatısının yapılması için gerekli olan bedelin tespiti ile ödenmesi gerekmektiğini, taşınmazın çatısının su akıtmayacak şekilde imal edilebilmesi için gereken bedelin, sürenin ve işçilik- malzeme fiyatının tespiti ile davalı yan tarafından ödenmesinin hüküm altına alınması için işbu davayı açma zarureti hasıl olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalması kaydıyla bilirkişiler tarafından hesaplandığında artırılmak üzere gizli ayıp nedeniyle taşeron sözleşmesine uygun şekilde yapılamayan ve halen su sızdıran çatının yaptırılma amacına uygun şekilde su sızdırmak şekilde imalatı için gereken malzeme, işçilik bedeli spor salonun çalışamayacağı günlerden kaynaklı olarak kiracının müvekkil şirkete rücu etmek istediği tadilat süresi ve bedelinin tespitine, işbu bedelin belirsiz alacak davası olduğundan şimdilik taşeron sözleşmesinden kaynaklı zararın şimdilik 100,00- USD' nin ödeme günündeki TL karşılığının ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, spor salonun çalışamayacağı ve ciro kaybı yaşayacağı gün sayısının tespiti ile müvekkile rücu edilecek olan zararının tespiti ile fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak şimdilik 1000 TL'nin Kiracıya ödenmek üzere müvekkil şirkete ödenmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili salonun çalışmaması nedeniyle meydana gelen talepleri yönünden davasının işbu davadan tefrikini talep etmiş olup mahkememizce tefrik talebi kabul edilerek 2024/57 esasına kaydedilmiştir.
Daha sonra davacı vekili dava değerini artırmış harçlandırmıştır.
CEVAP :
Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, taraflar arasında 11/06/2020 tarihli, davacıya ait Şölen Şen Sporcu Kampüsü işinin çatı malzemelerinin montajı ile ilgili sözleşme düzenlendiğini, müvekkil şirket sözleşme kapsamında üzerine düşen tüm sorumlulukları eksiksiz ve ayıpsız bir şekilde davacı iş sahibine teslim ettiğini, bu hususta taraflar arasında 30/07/2020 tarihli iş bitirme ve teslim tutanağı düzenlendiğini, davacıya işi teslim ettikten sonra davacı çatıda diğer taşeronlara başka işlerde yaptıracağını bildirdiğini, müvekkilinin de iş yapacakların dikkatli davranması gerektiğini, zira müvekkilinin yaptığı işe zarar verebileceklerini, bu zarardan dolayı müvekkilin sorumlu tutulamayacağını bildirdiğini, davacının şirkette herhangi bir zarar olmayacağını, sorumluluğun kendilerine ait olduğunu bildirerek nihayetinde taraflar arasında 30/07/2020 tarihli İş BİTİRME VE TESLİM TUTANAĞI düzenlendiğini , tutanakta;" proje kapsamında mevcut prefabrik aşıklar üzerine projesine ve sözleşmesine uygun sandviç panellerin montajının yapılmasıdır. Yine yapılması taahhüt edilen bütün bitiş aksesuarları eksiksiz bir biçimde yerlerine konulmuştur. Mevcut prefabrik yağmur oluğu eksiksiz bir şekilde çift kat sürme yalıtım malzemesi ile yalıtılmış ve süzgeçleri yerleştirilmiştir. Bu tutanak teslim tarihinden sonra çatı panelidoluk üzerinde onayımız dışında yapılacak olan imalatlarda oluşacak olan deformasyon, kesme, biçme, ezme ve benzeri her türlü olumsuzluktan korunmak amacıyla hazırlanmıştır. İş bu tutanak 30.07.2020 tarihinde iki nüsha olarak karşılıklı imzalanmıştır." ibarelerini içerdiğini, davacı şirket tarafından çatı paneli/oluk üzerinde müvekkili şirket onayı dışında yapılacak olan imalatlarda oluşacak olan deformasyon, kesme, biçme, ezme ve benzeri her türlü olumsuzluktan korunmak için özellikle bu teslim tutanağını dile getirildiğini, davacının iş bu davasına ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/28 D.İş. Sayılı dosyasından aldırılan sayın bilirkişi İnşaat Mühendisi Kenan Ergun ŞARKLIOĞLU tarafından düzenlenen delil tespiti raporuna dayanmış ise de; delil tespit raporuna sunduğumuz 01/05/2021 tarihli itiraz dilekçesinde de açıkladığı üzere; taraflar arasındaki sözleşmeye uygun şekilde tüm yükümlülüklerini eksiksiz ve tam olarak yerine getirdiğini, bizatihi davacıdan ve çalıştırdığı diğer taşeronlardan kaynaklanan bu durumu gizli ayıp olarak kabul edip taraflar arasındaki Taşeron Sözleşmesi'nin Garantiler başlıklı 8. Maddesine dayanarak müvekkilin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, davacının müspet zarar kapsamında talep ettiği hususların soyut talepler olup kabulü de mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir.
DELİLLER :
... 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/28 D.İş sayılı dosyası uyaptan getirtilmiş incelenmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında uzman bilirkişi heyetinden alınan bilirkişi raporunda özetle,
-Taraflar arasında akdedilen eser sözleşmesi kapsamında davalı yüklenici tarafından teslimi gerçekleştirilen iş ayıplı ifada bulunulduğu,
“Oluşan su yalıtımı sorununun gizli ayıp mahiyetinde olduğu, ayıp ihbarının yapıldığı,
-Davacı tarafça, davalının yaptığı ayıplı çatı kaplaması imalatının onarımı için KDV dahil toplam 98.847,92TL harcama yaptığı,
-Çatının kısmi olarak onarılmasının hem kiralanan salonda su akıntısı dolayısıyla zaman zaman antrenman ve/veya maçların durmasına hem de bu sorunun tekrarlanmasına sebep olacağı, çatı kaplamasının tamamen sökülerek yeniden yapılmasının da yaklaşık bir ay süre ile spor salonundaki çalışmaların tamamen durmasına sebep olacağı göz ününe alındığından her iki seçenekte de salonu işleten kişi açısından ayıp doğuracağından bu durumda mevcut çatının sökülmeyip 2. Çatı yapımı için gerekli tadilatın yapılarak çatı kaplaması üzerine yeni bir kaplama yapılması su yalıtımı sorununun çözümü için uygun olacağı, bu onarım bedelinin de piyasa şartlarına KDV dahil yaklaşık 32.832,00 $ olduğu, görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesi kapsamında sözleşmenin gereği edimin ayıplı ifa edildiği iddiasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Taraflar arasında 11.06.2020 tarihli sözleşmenin imzalandığı konusunda uyuşmazlık yoktur. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalının edimlerini ayıpsız olarak yerine getirmiş olup olmadığı, davacının ayıptan kaynaklı zararının olup olmadığı, bu zararları davalıdan talep etmesinin mümkün olup olmadığı, davacının tazminat alacağının bulunması halinde miktarının ne olduğu noktalarında toplanmıştır. Dava dilekçesindeki salonun çalışmaması nedeniyle meydana gelen talepleri yönünden dava işbu davadan tefrik edilmiştir.
Türk Borçlar Kanununu 475. Maddesi ; "Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde işsahibi, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Eser işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme.
2. Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme.
3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme.
İşsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. Eser, işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olup, sökülüp kaldırılması aşırı zarar doğuracaksa işsahibi, sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz." hükmünü içermektedir.
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Davalı yan bilirkişi raporuna itiraz etmiş ise de itirazları önceki savunmaları kapsamında tartışılmış olup ek rapor alınmasının yargılamaya bir fayda sağlamayacağı anlaşıldığından kök rapor ile yetinilmiştir. Taraflar arası sözleşme gereği eserin 30.07.2020 tarihinde teslim edildiği dosya kapsamında taraflar arasında düzenlenmiş iş bitirme belgesi ile sabittir. Davacı yan işin tesliminden sonra gizli ayıp ortaya çıktığı ve süresinde ihbar edilmesine rağmen ayıbın giderilmediği iddiasındadır. Gizli ayıp
işin teslimi esnasında, basit bir muayene ile tespit edilemeyen, çıplak gözle görülüp saptanamayan,
kullanım sırasında ortaya çıkan veya kullanım sırasında gelişen bir durum nedeniyle ortaya çıkan ayıp türüdür. Gizli ayıplar nitelikleri gereği yapı bir süre kullanıldıktan sonra ya da
kullanılmasa bile zamanın geçmesi ile ortaya çıkan imalat hatalarıdır. Bu nedenle davaya konu çatıdan su
akması da gizli ayıp kapsamında değerlendirilmelidir. Gizli ayıp ortaya çıktığı zaman,
iş sahibinin yüklenici firmaya durumu bildirme yükümlülüğü bulunmaktadır. Davacının bu yükümlülüğünü yerine getirdiği davalının ise bir kısım düzeltmeler yapmaya çalıştığı açıktır.
Davalı yan dava dışı başkaca firmalarca yapılan işlemlerin sonuca etkili olabileceğini iddia etmiş ise de hem mahkememiz bilirkişisinin yerinde yaptığı inceleme hem de delil tespiti için mahallinde yapılan inceleme ile alınan delil tespiti raporunda çatı kaplaması üzerinde yapılı halde olan hiçbir imalat bulunmadığı tespit edilmiştir. Bilirkişi raporunda davalı tarafça delil olarak sunulan ve davaya konu işin imalat aşamalarını gösteren fotoğraflar
incelendiğinde ise, çatı kaplama imalatının mahya imalatı tamamlanmadan dava dışı firmaya yaptırılan
çatı cephe panel montaj işlerinin tamamlanmış olduğunun anlaşıldığı bildirilmiştir. Her ne kadar tespit günü yağmur yağmamış olduğundan çatıdan akma olup olmadığı, varsa
akmanın çatının hangi bölümünde olduğu tespit edilemese de hem çatı yüzeyinde sonradan
yapıldığı anlaşılan onarım izleri ve prefabrik çatı aşıklarında salonun zemininden bile çok net görülebilen
su akıntısından kaynaklı lekelenmelerin bulunduğu dikkate alındığında, işin teslimi aşamasında tespit
edilemeyen ancak zaman içerisinde ortaya çıkan gizli ayıbın bulunduğu kanaati mahkememize bildirilmiş olup mahkememizce de eserde gizli ayıp olduğuna yönelik tespite itibar edilmiştir. Az yukarıda da değinildiği gibi ayıbın makul süre içerisinde bildirildiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporunda parça parça çatının onarımının hem işletmenin
işlerinde aksamalara neden olacağı hem de sorunu tamamen gidermede etkili bir yöntem olamayacağı, mevcut çatı kaplaması üzerine yeniden çatı kaplaması imalatı yapılması gerektiği, 1.400,00 m2 imalat alanına sahip çatıda kaplama imalatında yaşanan su yalıtımı sorunu gizli ayıp
kapsamında olduğundan, ancak akıntı meydana geldiğinde akıntı oluşan kısmın onarılarak sorun
giderilebileceği, ancak, spor salonu olarak hizmet veren yapıda çatıdan su akıntısının meydana
gelmesinin işletme için ciddi prestij ve para kaybına sebep olacağı, ıslanan zemin nedeniyle salonda
bulunan sporcuların kayarak düşmesi neticesinde ciddi yaralanmaya sebep olacağı mevcut çatı kaplamasının sökülerek yeniden çatı kaplaması yapılması aşamasında spor
salonunun ticari faaliyetini durdurması gerekeceği, bunun ticari gelir kaybına sebep olacağı, söküm
aşamasında çatıdan aşağıya malzeme düşmesi halinde masif ahşap kaplamanın zarar göreceği de dikkate
alındığında, mevcut kaplamanın sökülmeden üzerine yeniden çatı kaplaması yapılmasının daha uygun
olacağı kanaati bilirkişilerce bildirilmiştir. İşsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı olmakla birlikte TBK 475 /son maddesine göre; eser, işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olup, sökülüp kaldırılması aşırı zarar doğuracaksa işsahibinin, sözleşmeden dönme hakkını kullanamayacağı düzenlemesi karşısında davaya konu eserin çatı kaplamasına ilişkin olması ve bilirkişi raporundaki tespitlerle sökülüp kaldırılmasının aşırı zarar doğuracağı açıktır. Bu halde davacı yan ayıbın giderilmesini isteyebilecektir. Bilirkişi raporunda tespit edilerek davacı yanın talep artırımına konu ettiği 32.382 USD'lik talep çatının anılan nedenlerle sökülmeksizin üzerine yeni bir çatı kaplaması yapılması ile zararın giderilebileceğine yönelik tespite dayanmıştır. Taraflar arasındaki sözleşme eser sözleşmesi olup eser sözleşmelerinde satış sözleşmesinde olduğu gibi satılanın ayıpsız olanla değiştirilmesi gibi yeni bir eser meydana getirilmesini isteme hakkı yoktur. Bu talep çatı üzerine yeni bir eser meydana getirilmesini içermekte olduğundan bu talebin reddi gerekmiştir. Davacı tarafça dava konusu çatı kaplaması onarım işine ait olarak yapılan KDV dahil toplam
98.847,92TL bedelli harcamalara ait faturalar incelendiğinde, malzeme ve işçilik bedellerinin alınan ve
yapıldığı yılın piyasa değerlerinde olduğu bilirkişi raporunda tespit edilmiş olup davacı yanın ayıbın giderilmesini isteme hakkı kapsamında bu bedel davalıdan talep edilebilir. Bu nedenlerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davacı yan dava dilekçesinde ödeme tarihinden itibaren reeskont faizi talep etmiş olup sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK'nın 12/3 ve 3. maddeleri uyarınca her çeşit imâl ve inşa işi ticari iş sayıldığından 3095 sayılı Yasa'nın 2/2. maddesi uyarınca alacağa avans faizi talep edilebilecek ise de reeskont faizi avans faizinden daha düşük olduğundan davacının talebi ile bağlı kalınarak hüküm altına alınan bedele reeskont faizi işletilmesi talebi yönüden dava tarihinden önce yöntemince temerrüt ihtarı bulunmadığından dava tarihinden itibaren işleyecek şekilde uygulanmasına karar verilmiştir. (Aynı yönde Yargıtay 15. HD. 11.09.2014 E ve 2014/3025 E ve 2014/5104 K sayılı ilamı)
Tüm dosya kapsamından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın kısmen kabulü ile 98.847,92 TL'nin 07/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 6.752,30 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL harcın ve 20.000,00 TL ıslah harcının toplamı 20.080,70 TL'nin indirilmesi ile arta kalan 13.328,40 TL'nin kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına red miktarına göre ve tarifenin 13/3. Maddesi dikkate alınarak hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine,
5-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.560,00 TL giderin kabul ve red oranına göre 1.419,44 TL 'sinin davacıdan, 140,56 TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafça yatırılan 80,70 TL peşin harç, 6.671,60 TL ıslah harcından kullanılan bakiye olmak üzere toplam 6.752,30 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 3.409,50 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı ve bilirkişi ücreti yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 307,19 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davcıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/05/2024
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.