T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/720 Esas
KARAR NO: 2022/894
HAKİM: ... ...
KATİP: ... ...
DAVACI: ... ...
VEKİLİ: Av. ......
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 07/11/ 2022
KARAR TARİHİ: 19/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 22/12/2022
Mahkememize açılan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin mobilya ve mobilya aksesuarları toptan ticareti ile radyo, tv, posta yoluyla veya internet üzerinden yapılan perakende ticareti yaptığını, müvekkilinin 2018 yılına ait E-Defterini süresinde GİB sistemine aktarıp şirkete ait hard diske de yedeği aldığını, bu hard diskinin sundukları teknik ve YMM raporunda göründüğü üzere hasara uğradığını, 2018 dönemine ait E-Defter bilgilerinin GİB sisteminde ve müvekkilinin E-Defter bilgileri sisteminde gözükmekle birlikte XML dosya örneklerinin indirilemediğini, bu sebeple müvekkilinin XML dosya formatındaki E-Defter yedeklerinin zarar gördüğünü ve 2018 dönemine ait E-Defter XML dosyalarının zayi olduğunu, 6102 sayılı TTK’nın 82. Maddesine göre müvekkilinin 2018 dönemine ait E-Defter XML dosyalarının zayi olması nedeniyle yasal süresi içinde zayi belgesi verilmesini dava ve talep etmiştir.
DELİLLER:
Ankara SGK Ve Gelir İdaresi Başkanlığından Davacı Şirket Hakkında İnceleme Olup Olmadığına İlişkin Belgeler İstenilmiş, Getirtilerek İncelenmiştir.
Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğünden Davacı Şirket Bilgileri İstenilmiş, Getirtilerek İncelenmiştir.
Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Bir Bilişim Uzmanı Ve Bir Mali Müşavir Bilirkişisinden Alınan Bilirkişi Raporunda Özetle, Yapılan incelemede davacının 2018 yılına ait e-defterlerine; Gelir idaresinin e-defter sisteminde erişilememiş, yalnızca e-defter beratlarına erişilebilmiştir. Davacının defterlerinin bulunduğunu iddia ettiği hard disk bozulduğu için çalıştırılamamış ve içindeki bilgilere erişilememiştir. Bu sebeplerle davacının 2018 yılının Ocak, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim aylarına ait e-defterlerine erişilemediği, bu defterlerin elektronik olarak zayi olduğu görüş ve kanaatini bildirmişlerdir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava, zayi belgesi verilmesi davasıdır.
Hasımsız açılan davanın, Davacının 2018 Yılına Ait e- defterlerinin zayi olduğunun tesbitine ilişkin, H.M.K. 106/1. maddesinde düzenlenen hasımsız tesbit isteminden ibaret olduğu, uyuşmazlığın defterlerin zayi olup olmadığı, bu belgeler hakkında T.T.K. nun 82. Maddesindeki zayi belgesi verilme şartlarının oluşup olmadığına ilişkin olduğu görülmüştür.
Tacirler işletmelerini ilgilendiren ticari defter ve bunun gibi belgeleri 10 yıl saklamakla yükümlüdür. Saklamakla yükümlü olduğu bu belgeler iradesi dışında elinden çıkması halinde ticari işletmenin bulunduğu yerin ticaret mahkemesinden zayi nedeniyle istemde bulunabilir. Nitekim “Belgelerin saklanması, saklama süresi” başlıklı TTK’nın 82.maddenin 7.bendinde “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” hükmü düzenlenmiştir.
Ankara SGK Ve Gelir İdaresi Başkanlığından Davacı Şirket Hakkında İnceleme Olup Olmadığına İlişkin Belgeler İstenilmiş, Getirtilerek İncelenmiş Zayi belgesi verilmesine engel teşkil edecek bir husus tespit edilmemiştir.
Davacı Vekili 09.12.2022 tarihli dilekçesinde zayi olan evrakların neler olduğu konusunda açıklayıcı bilgi vermiş, 2018 yılının Ocak, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Agustos, Eylül, Ekim aylarına ait e-defterlerine erişilemediğinden , bu defterlerin elektronik olarak zayi olduğuna karar verilmesi istenmiştir. Davacı vekilince 31.10.2022 tarihli teknik rapor ile dava konusu belgelerin zayi olduğu tespit edilmiş olup, dava 07.11.2022 tarihinde açılmakla TTK’nın 82/7.maddesi gereği 15 günlük süre içerisindedir.
Zayi olan evraklara ilişkin yaptırılan inceleme sonucunda alınan bilirkişi raporunda davacının 2018 yılının Ocak, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim aylarına ait e-defterlerine erişilemediği, bu defterlerin elektronik olarak zayi olduğu tespit edilmiş olup, dosya arasındaki tüm deliller ve denetime açık teknik inceleme içeren bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde TTK’nın 82/7.maddesi şartları oluştuğu anlaşılmakla davacının istemi yerinde görülmüştür.
Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın KABULÜ ile, davacı şirketin 2018 yılı Ocak, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim dönemlerine ait E-Defterlerinin zayii olduğunun tespitine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken karar ve ilam harcı peşin alındığından, yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/12/2022
Katip ...
✎ e-imzalıdır
Hakim ...
✎ e-imzalıdır
*