T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/638 Esas - 2024/893
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/638 Esas
KARAR NO : 2024/893
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 13/09/2023
KARAR TARİHİ : 12/12/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 20/12/2024
Mahkememize açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkiline Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesiyle sigortalı ...plakalı aracın 11.10.2022 tarihinde ... ili Kazan ilçesinde HDG mevkiinde park halindeyken davalıya ait ve dava dışı ...'in dış cephe yapımından sorumlu olduğu inşaattan iskele devrilmesi sonucu maddi hasara uğramış olduğunu, eksper raporuna göre hasara uğrayan ...plakalı aracın piyasa rayiç bedelinin 349.000,00 TL olarak tespit edildiğini ve bu tutardan 150.000,00 TL'lik sovtaj bedelinin düşülmesiyle hasar bedelinin 199.000,00 TL olarak hesaplanmış olduğunu, ilgili rayiç bedelinin müvekkili tarafça 07.12.2022 tarihinde araç sahibine ödenmiş olduğunu, müvekkilinin sigortalısının halefi olarak .... ... ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yaparak toplam 199.000,00 TL asıl alacağın ödeme tarihinden takip tarihine kadar işleyen 2.646,97 TL avans faizi ile tahsilini talep etmişse de davalının haksız itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, tüm bu nedenlerle davalının haksız itirazının iptali ile 199.000,00 TL asıl alacağın ödeme tarihinden takip tarihine kadar avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... ... Savunma Havacılık Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 27.02.2022 tarihinde; Faal Aliminyum İnş. Müh. Oto Tur San ve Tic. Ltd. Şti. ile anahtar teslimi yapım işi kapsamında bir yüklenici sözleşmesi imzalayarak “HAB ... Uzay ve Havacılık İhtisas Organize Sanayi Bölgesi adresinde yapılacak idari bina cephe işlerinin tüm yapım işinin, projelerine uygun olarak ve işlerin yapılması sırasında ruhsat alınmış mimari projenin esas alınması ve gerekli tüm malzemelerin yüklenici tarafından satın alınması ve güvenliğinin sağlanması işini” anahtar teslim olarak bu şirkete vermiş olduğunu söz konusu yapım işinin görülmesi esnasında 11.10.2022 tarihinde dava dışı firmanın kurduğu dış cephe iskelesinin çökmesi sonucu davacı sigorta şirkete sigortalı bulunan aracın hasar görmüş olduğunu, hasar ödemesi ile ilgili olarak ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası kapsamında ilamsız takibin başlatıldığını, yapılan takibe taraflarınca itiraz edildiği ancak diğer takip borçlusu ... ile ilgili yapılan takibin kesinleşmiş olduğunu, müvekkilinin işi anahtar teslimi olarak yükleniciye vermiş olmakla da sorumluluğunun olmayacağını, eser sözleşmesinde işi gören (yüklenici), iş sahibinin gözetimi ve denetimi söz konusu olmaksızın ve ondan buyruk almaksızın, kendi belirlediği yer ve zaman içerisinde “bağımsız” olarak iş gördüğü sırada üçüncü kişilere bir zarar vermişse bundan “iş sahibi"nin sorumlu tutulamayacağını ayrıca eser sözleşmelerinde ise hukuksal bağımlılık unsurunun bulunmamakta olduğunu yüklenicinin yaptığı işin uzmanı olup, sonucun gerçekleşmesini yükümlenir olduğunu, iş sahibinden buyruk almayacağını ona karşı bağımsız olduğunu yanında işçi çalıştırıyorsa, işçisine karşı da işveren durumunda olduğunu dolayısıyla eser sözleşmelerinde yüklenici'nin işçi sağlığı ve iş güvenliği mevzuatına göre işyerinde tüm önlemleri almak ve bu konuda denetimi sağlamak yükümlülüğü altında olduğunu iş sahibinin ise böyle bir yükümlülüğünün olmadığını kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı sigorta şirketinin yapmış olduğu hasar ödemesinin hangi kusur durumu değerlendirmesi ile hangi hesaplama kriterine göre yapıldığının bilinmediğini müterafik kusur durumunun da göz ardı edildiğni yine sovtaj değerinin de neye göre belirlendiğinin bilinmediğini ayrıca kazaya uğrayan aracın iskelenin altında park edilmesi nedeniyle araç sürücüsünün de kusurlu olacağını bu bağlamda diğer borçlunun da ihbar edilmesinin gerektiğini sonuç olarak kaza ile ilgili sorumluluklarının olmadığını yüklenici firma ve yüklenici şirket yetkilisi ...'in sorumlu olacağını belirtmiştir.
Davaya ihbar edilen ...Aliminyum İnş. Müh. Oto. Tur. San Ve Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dosyasında konu olan iş kazasında müvekkili şirketinin kusuru ve kabahati yok iken dosyanın içeriğinde sanki tam kusurlu ve bu sebeple borçlu olarak gösterildiğini, bu sebeple müvekkili şirketinin asıl davalı tarafından ihbar edilmek suretiyle davaya dahil edildiğini, ancak müvekkili şirketi yönünden bunun kabul edilmesinin mümkün olmadığını ve davanın müvekkili şirketinin yönünden reddolması gerektiğini, davalı ... ... Savunma Havacılık Limited Şirketi'ne ait ..., .... .... .... mevkiinde bulunan HAB ... Uzay ve Havacılık İhtisas Organize Sanayi Bölgesinde bulunan iş yerinin bina cephe işlerinin yapılması için müvekkili firmanın davalı ile 28/07/2022 tarihinde sözleşme imzaladığını, sözleşme gereğince müvekkili firma gerekli tertip ve düzeni sağlayarak gerekli güvenlik önlemlerini alarak faaliyete başladığını ve 11.10.2022 tarihindeki iş kazası olana kadar devam ettiğini, kazanın oluşunda müvekkili firmanın herhangi bir sorumluluğu olmamasına rağmen şirket yetkilisi ...'in kazadan doğan tüm zararlardan sorumlu olduğunu açıkca beyan ettiğini bu sebeple davacı tarafın başlatmış olduğu ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyasına itiraz etmediğini, davalının ise itirazda bulunduğunu ve huzurdaki davanın davacı tarafından açıldığını, gerekli güvenlik önlemleri alınmış olmasına ve iş kazasına sebep olan iskelenin yakınlarına araç parkedilmemesi gerekliliğini bildirilmesine rağmen davalı şirket çalışanının ihmali hareketi neticesinde park halindeki aracın üzerine iskele çöktüğünü ve bunun neticesinde jandarma ekiplerince tutanak tutulduğunu ve olayın sıcaklığı ve paniği ile asla kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirket yetkilisi ...'in kusurunun kabul edildiğini, iş bu sebeple müvekkili firmanın davada taraf olmasının mümkün olmadığını, tüm bu nedenlerle davanın tarafları açısından reddolunmasını talep etmiştir.
Davaya ihbar edilen ...'in cevap dilekçesinde özetle; davaya konu olan iş kazasında kusur ve kabahatinin olmadığını dosyanın içeriğinde sanki tam kusurlu ve bu sebeple borçlu olarak gösterildiğini, bu sebeple tarafının, dosyada asıl davalı tarafından ihbar edilmek suretiyle davaya dahil edildiğini, ancak tarafınca bu durumun kabul edilmesi mümkün olmadığını ve davanın tarafı yönünden reddolması gerektiğini, davalı .... ..... .... Alüminyum'un davalı ile 28/07/2022 tarihinde sözleşme imzalamış olduğunu işin yapımı sırasında yetkili olarak bulunduğunu, taraflarca imza altına alınmış sözleşmede bahsi geçen iş için tüm güvenlik önlemlerinin alındığını ve faaliyete o şekilde başlandığını bu durumun kazanın olduğu tarihe kadar devam ettiği esnada gerek işveren firma çalışanlarına gerekse yetkilisi olduğu ...alüminyumun çalışanlarına can ve mal güvenliği açısından yapılması gerekenler tarafınca bildirildiğini, kazanın oluşunda her ne kadar yetkilisi olduğu şirketin ve şahsının sorumluluğu olmasa da olay anında ki stres ve heyecandan dolayı olay günü jandarma görevlileri tarafından tutulan tutanağa sanki tam kusurlu tarafıymış gibi beyanda bulunmak zorunda kaldığını, ve bunun neticesinde kazadan dolayı zarar gören aracın hasar bedelleri davacı tarafından ödenerek tarafına ve davalıya ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. dosyasında icra yolu ile rücu edildiğini fakat iş yoğunluğu sebebi ile cevap verilemediğini, güvenlik önlemleri alınmış olmasına ve iş kazasına sebep olan iskelenin yakınlarına araç parkedilmemesine rağmen davalı şirket çalışanının ihmali hareketi netiçesinde park halindeki aracın üzerine iskele çöktüğünü ve araç sahibinin yapmaması gereken iskelenin yakınına araç park etmesinden ötürü aracında hasar meydana geldiğini ve zarar aracın sigorta şirketi olan davacı tarafından ödendiğini ancak burada herhangi bir kusuru olmadığından ötürü oluşan zararda tarafının sorumluluğu bulunmadığını tüm bu nedenlerle davanın reddini istemiştir.
DELİLLER :
... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak, ... Esas sayılı dosyası uyaptan getirtilmiş, incelenmiştir.
Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında makine mühendisi, sigorta uzmanı ve inşaat mühendisi bilirkişilerden alınan 29/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davalı yapı malikinin, davacıya kasko sigortalı araçta iskele devrilmesi sebebiyle oluşan hasarlardan, yapı malikinin kusursuz sorumluluğu ilkesi dahilinde sorumlu olacağı, davacı sigorta şirketine ait aracın nizami olarak park halinde olmakla, yüklenebilecek bir kusuruna rastlanılmadığı, davacıya ait ...plakalı aracın ...durumunda ve yukarıda açıklandığı üzere davacının rücu olarak asıl alacak talebinin 199.000,00 TL olacağı, davacının ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile yaptığı ilamsız icra takibinde asıl alacağın 199.000,00 TL., ödeme tarihi ile icra takip tarihi arasında işleyen faiz miktarının 2.561,10. TL . olmak üzere 10.01.2023 icra takip tarihi itibariyle asıl alacak ve faiz miktarı toplamının 201.561,10 TL olacağı, sonuç ve kanaatini bildirmişlerdir.
Alınan 14/11/2024 tarihli bilirkişi ek raporundan özetle, davalı yapı malikinin, davacıya kasko sigortalı araçta iskele devrilmesi sebebiyle oluşan hasarlardan, yapı malikinin kusursuz Sorumluluğu ilkesi dahilinde sorumlu olacağı, davacı sigorta şirketine sigortalı aracın nizami olarak park halinde olmakla, yüklenebilecek bir kusuruna rastlanılmadığı, davacıya ait ...plakalı aracın ...durumunda ve yukarıda açıklandığı üzere davacının rücu olarak asıl alacak talebinin 199.000,00 TL olacağı, davacının ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile yaptığı ilamsız icra takibinde asıl alacağın 199.000,00 TL ödeme tarihi ile icra takip tarihi arasında işleyen faiz miktarının 2.646,98. TL. olmak üzere 10.01.2023 icra takip tarihi itibariyle asıl alacak ve faiz miktarı toplamının 201.646,98.TL olacağı, görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE:
Dava; sigortalı aracın zarar görmesi nedeniyle, davalının zarardan sorumlu olduğundan bahisle, sigorta tarafından yapılan ödemenin, halefiyet ilkesi çerçevesinde rücuen tahsili istemine ilişkin başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; araçtaki zararın davalının kusuru nedeniyle doğup doğmadığı , davalının oluşan zarardan sorumlu olup olmadığı sorumlu ise ne kadarından sorumlu olduğu noktalarında toplanmıştır.
6102 sayılı T.T.K. madde 1472 maddesi; “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder.” hükmünü içermektedir.
Sigortacının halefiyet hakkının doğabilmesi için; öncelikle geçerli bir sigorta sözleşmesinin mevcut olması, buna istinaden ödeme yapılmış olması, yapılan ödemenin poliçe kapsamında olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkının bulunması gerekmektedir.
Davacı sigorta şirketi ile dava dışı sigortalısı arasında Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi bulunduğu ve sigortalı ...plakalı aracın 11.10.2022 tarihinde meydana gelen zararı sigorta himaye süresi içerisinde gerçekleşmiştir.
Davaya konu hasarın ve kusurun belirlenmesi hususunun teknik incelemeyi gerektirmesi nedeniyle bilirkişiden rapor alınmıştır. Alınan rapor, usul ve yasaya uygun ve denetlemeye elverişli olması nedeniyle hükme esas alınmıştır.
Sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Bu madde metninden de açıkça anlaşıldığı üzere, sigortacının, sigorta ettirene halef olabilmesi için öncelikle gerçekleşen riziko bedelini sigortalısına ödemesi gerekmektedir. Davacı bedeli sigortalısına ödemiştir. Davalı yan anahtar teslimi olarak işi ihbar olunanlara verdiğini ve ...'in başkaca arabuluculuk görüşmesinde bu alacakla ilgili sorumluluğunu kabul ettiğini beyanla sorumluluklarının olmadığını beyan etmiştir. Dava ...'e ihbar edilmiş beyanında kusuru inkar etmiştir. 6325 sayılı yasanın 4. Maddesi gereği arabulucukta gizlilik ilkesi taraflar için de geçerli olsa da davalı yan anlaşma tutanağını mahkememize sunmuş , ihbar olunan ilgili şirket de gizliliğin ihlali yönünde itirazda bulunmamış olup bu husus kendi iç ilişkilerini ilgilendirmektedir. Bu delile gizliliğin ihlal edildiğine yönelik itirazda bulunulmamış olmakla tutanağın incelenmesinde işbu davaya konu icra dosyasındaki sorumluluğun ihbar olunanlar tarafından kabul edildiği görülmüştür. Bu hususun borcun üstlenilmesi kapsamında değerlendirilebilmesi için alacaklıya da bildirilmiş olması gerekmekte olup dosyada bu hususta delil de bulunmadığından davalının kendi iç ilişkisine ilişkin bu savunmasına itibar edilmemiştir. Davalı bina maliki olup oluşan zarardan diğer sorumlularla birlikte sorumludur. Bu nedenle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre;
1-Davanın kabulü ile ... İcra Dairesinin ... sayılı dosyasına yapılan itirazın 199.000,00 TL asıl alacak, 2.646,97 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 201.646,97 TL yönünden iptaline, takibin bu bedel üzerinden kaldığı yerden devamına,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 13.774,50 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 2.435,40 TL harcın mahsubu ile noksan olan 11.339,10 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 32.263,52 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuk aşamasında harcanan 3.120,00 TL giderin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 2.435,40 TL peşin harç olmak üzere toplamı 2.705,25 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 6.205,00 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı ve bilirkişi ücreti yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/12/2024
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.