T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2014/395
KARAR NO: 2021/52
ASIL DAVADA
...
...
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 15/01/2013
BİRLEŞEN ANKARA...TİCARET
MAHKEMESİNDE ESAS SAYILI DOSYASINDA
...
...
DAVA:TAZMİNAT
DAVA TARİHİ: 09/10/2013
BİRLEŞEN...TİCARET MAHKEMESİNİN
2013/555 SAYILI DOSYASINDA
...
...
DAVA:İTİRAZIN İPTALİ
DAVA TARİHİ:23/08/2013
BİRLEŞEN ANKARA...TİCARET MAHKEMESİNİN 2013/556 SAYILI DOSYASI
...
...
DAVA :İTİRAZIN İPTALİ
DAVA TARİHİ:23/08/2013
KARAR TARİHİ:21/01/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat-İtirazın iptali davalarının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 18.11.2008 tarihinde akdedilen sözleşme gereğince iş sahibi ... Elektrik Üretim A.Ş.’ye ait olan Trabzon ili sınırları içerisindeki ... Hidroelektrik Santralinin bakım, onarım, revizyon hizmetlerinin yapımını, ... Hes’in tüm elektromekanik teçhizatının temini, devreye alınması işini sözleşme tarihinden 16 ay sonra teslim etmek şartıyla davalı şirketin üstlendiğini, sözleşme uyarınca “...yüklenici işin sözleşme ve sözleşme eklerine uygun olarak tamamlanması için gerekli olan proje kapsamındaki malzeme ve ekipmanın temini. fabrika testlerinin yapılaması, sahaya sevkıyatı saha montaj gözetimlerinin yapılması montajı primer ve sekonder saha testleri ve devreye alınmansı ve ... HES’in gecici kabulünün yapılmasına kadarolan tüm elektro mekanik ve elektronik işlerin yapılmasından sorumlu olduğunu, ... Hes'i teslim tarihi 18.03.2010 olmasına rağmen davalı şirketin teslimatı zamanında gerçekleştirmediğini, 3 ünitenin devreye alma ve işletme çalışmalarını 20.07.2012 tarihinde tamamlanarak kabule hazır duruma getirileceğini taahhüt etmiş olmasına rağmen ... HES'in geçici kabulünün ancak 28.09.2012 tarihinde gerçekleştirilebildiğini, 18.03.2010 tarihinden 28.09.2012 tarihine kadarüretilmesi planlanan elektriğin üretilememesinden ve eksik imalatın varlığından dolayı meydana gelen zararın müvekkili şirket tarafından sözleşme gereğince ödenmesi gereken avans ve fatura bedelleri davalı şirkete ödenmiş olmasına rağmen davalı şirketin sözleşme konusu edimini teknik şartnameye uygun olarak gerçekleştirmediğini, 2 yıldan fazla süren gecikme sebebiyle müvekkili şirketin proje finansmanı banka ile ilişkilerinin bozulduğunu, müvekkilinin bütün kredilerinin tasfiye edilmesi riski ile karşı karşıya kaldığını, elektrik üretiminin gecikmesi sebebiyle müvekkili şirketin bankalardan ek kredi almak ve akabinde kredilerin faizlerini ödemek zorunda kaldığını, müvekkili şirketin ticari güven ve piyasa itibarının davalı şirketin sözleşme konusu edimi gerçekleştirememesi sebebiyle zedelendiğinden manevi zararının oluştuğunu, davalı şirketn sözleşme konusu edimini hem gecikmeli ifa ettiğini hem de ayıplı bir şekilde teslimatı gerçekleştirdiğini, davalı şirketin kullandığı malzemelerin düşük kalitede olması ve yapım faaliyetlerinin teknik şartnameye uygun olarak yapılmaması sebebiyle sürekli olarak arızalar vuku bulduğunu, eksiklik ve aksaklıkların zamanında davalı şirket tarafından giderilmediğini, sözleşmede davalı şirketin, imal edilen elektromekanik teçhizatları ve aksamı uluslararası standartlara uygun bir şekilde yapılacağını müvekkil şirkete taahhüt ettiğini, 15.10.2012 tarihinde davalı şirket tarafından müvekkil şirkete ibraz edilen yerli imalat durum belgeleri hazırlanıp...'e gerekli başvurular yapıldığını, ... iş bu belgelerin hem yurt içi hem de yurt dışı standartlarına uygun olmadığını bildirdiğini, ayrıca Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğünün cevap yazısında, yerli aksam oranı toplamının %55 sınırının altında kalmasından dolayı diğer belgeler/sertifikalar tamamlanmış olsa bile türbin için ilave fiyatlardan faydalanılamayacağının belirtildiğini, yerli üretim belgesi temin edilememesinden dolayı müvekkili şirketin teşvikten yararlanamamış olması nedeniyle yıllık 1.300.000,00 TL civarında zararının oluştuğunu, ayrıca santrale ilişkin yerli üretim belgesi alınmış olsaydı santralde üretilen enerjiden kw başına 2.3 dolar-sent daha fazla gelir elde edecekken yerli üretim belgesi alınmamasından dolayı üretilen enerjinin kw başına ilave edilen kazançtan da müvekkili şirketin mahrum kaldığını,19.07.2012 tarihinde Of/Trabzon Sulh Hukuk Mahkemesine tespit talebinde bulunulduğunu, mahkemenin tayin ettiği bilirkişi, raporunda; davacını gecikme sebebiyle zararının söz konusu olduğu, gecikmenin genelde test aşamasında ortaya çıkan aksaklıklar sebebiyle oluştuğu, davalı kurumun kabulde gecikmesinde dolayı 18.03.2010 tarihinden tespit tarihine kadar öngörülebilen zararın yaklaşık 10.525.889,68 olduğunun bildirildiğini, davalı tarafın ayıplı imalatı sebebiyle ... Hes’ten istenilen verimin alınamadığını, davalı şirketin sözleşmenin şartlarına uygun hareket etmeyerek müvekkili şirketin yüklü oranda zarara uğramasına neden olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; imalat ve montaj gecikmesinden dolayı meydana gelen zarar nedeniyle 250.000,00 TL tazminat, müvekkili şirketin yerli üretim teşvikinden yararlanamaması sebebiyle meydana gelen zarar nedeniyle 250.000,00 TL maddi tazminat ile müvekkili şirketin ticari güven ve piyasa itibarının zedelenmesi sebebiyle 125.000,00 TL manevi tazminatın işleyecek avans faizleriyle birlikte davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
ISLAH : Davacı vekili 30/09/2020 tarihli dilekçesi ile işin gecikmesinden kaynaklanan zarara ilişkin taleplerini toplam 1.523.864,69 TL 'ye yükseltmiş, noksan harcı tamamlamıştır.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; inşaat işlerinin tamamlanmasının davacının sorumluluğunda olduğunu, sözleşmenin 7. Maddesinde “ inşaat işlerinden kaynaklanan gecikmelerde yüklenicinin sorumluluğu yoktur.” hükmünün yer aldığını, inşaat işleri nedeniyle davalı şirketçe montaj işlerinin başlanamadığını, 20.12.2010 tarihli tutanağa göre davacı tarafın inşaat işlerini tamamlamadığı, inşat işlerinin 03.01.2011 tarihinde bitirileceğinin taahhüt edildiğini, davacının 28.01.2011 tarihli yazısında inşaat işlerinden kaynaklanan gecikmenin giderildiğinin bildirildiğini, montaja ancak bu tarihte başlanabildiğini, sözleşmenin imzalanmasından, davacı şirketçe inşaat eksikliklerinin giderilmesi arasında geçen 26 ay boyunca şantiye alanında müvekkilince hiçbir işlem yapılamadığını, davacı şirket sorumluluğunda bulunan enerji nakil hattında gecikmeler yaşandığını, davacı tarafın 01.06.2012 tarihli yazısından anlaşıldığı üzere sistemin ancak 01.06.2012 tarihinde enerjilendirilebildiğini, tüm bunlar sabit iken davacı tarafça 18/03/2010 tarihinden itibaren gelir kaybı ve sair tazminatlarının istenilmesinin hiçbir hukuk kuralı ile bağdaşmadığını, yerli üretim belgesi ile ilgili iddiayı kabul etmediklerini, sözleşmede alınan işin ulusal ve uluslararası standartlara uygun olacağının taahhüt edildiğini, yerli imalat durum belgesi tedarik edileceği yönünde sözleşmede herhangi bir madde bulunmadığını, ... HES'in bakanlıkça geçici kabul işlemlerinin yapıldığını, dolayısıyla standartlara uygun olduğunu, bu konudaki zarar taleplerini kabul etmediklerini savunmuş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen Ankara...Ticaret Mahkemesinin 2013/322 esas sayılı dosyasında;
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 28/09/2012 tarihinde geçici kabulle yapılan santralin sık sık arıza verdiğini, 15/03/2013 tarihinde santralin ikinci ünitesinin arızalandığını, arızanın giderilip ünitenin yeniden devreye alındığını, 06/07/2013 tarihine kadar ünitenin devre dışı kalması nedeniyle meydana gelen zararın şimdilik 518.166,27 TL'sinin arızanın meydana geldiği tarihten itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
SAVUNMA:Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
Birleşen Ankara...Ticaret Mahkemesinin 2013/555 sayılı dosyasında;
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Taraflar arasında imzalanan 18/11/2008 tarihli sözleşmenin 4.maddesine istinaden 885.000,00 Euro bedelli Türkiye...tarafından düzenlenen 09/02/2019 tarihli avans teminat mektubunun davalı şirkete verildiğini, davalının istemi doğrultusunda teminat mektubunun süresinin 31/12/2012 tarihine kadar uzatıldığını, müvekkilinin edimini ifa etmesine rağmen teminat mektubunun iade edilmediği gibi davalı tarafça irat kaydedildiğini, teminat mektubu bedelinin istirdatı için Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2153 sayılı takip dosyasında başlatılan takibin davalının haksız itirazı sonucu durduğunu belirterek davalının Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2153 sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin devamına, %20 oranında inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sözleşme kapsamında işin bedeli olan 2.950.000,00 Euronun %30'una tekabül eden 885.000,00 Euro avans ödemesi yapılıp karşılığında teminat mektubunun alındığını, davalı yüklenicinin edimini ifa etmemesi nedeniyle oluşan zararların tahsili için Ankara ... Ticaret Mahkemesinin 2013/17 esasında kayıtlı alacak davasını açtıklarını, bu dosyada ileri sürdükleri zararların yüklenici kurumun gecikmeli imalatlarının standartlara uygun olmaması, sık sık arızalanması, geçici kabul sonrası da arızaların sık sık meydana gelmesi, davacı şirket tarafından yapılacak imalatların TSE veya uluslararası standartlara uygun olmaması nedeniyle geçici kabulden amaçlanan üretime geçip fayda sağlama ve santralin verimli çalışmamasını dikkate alan müvekkili şirketin şeklen yapılan geçici kabulü gerçek kabul etmeyerek teminatı paraya çevirdiğini, davanın haksız olduğunu savunmuş davanın reddini istemiştir.
Birleşen Ankara...Ticaret Mahkemesinin 2013/556 esas sayılı dosyasında;
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 18/11/2018 tarihinde ... HES tüm elektromekanik teçhizatının temini tesisi ve devreye alınması işi konulu sözleşme imzalandığını, alınan sözleşme gereğince davalı şirkete muhtelif faturalar kesildiğini ancak davalı tarafça ödeme yapılmadığını, alacağın tahsili için Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2152 sayılı dosyasından başlattıkları takibin davalı tarafın haksız itirazı sonucu durduğunu belirterek davanın takibe itirazının iptalini, %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu faturaları kabul etmediklerini, iade edildiklerini, davacı aleyhine Ankara ... Ticaret Mahkemesinin 2013/17 esasında kayıtlı derdest davalarının bulunduğunu, 07/12/2012 tarih ve 145 nolu faturanın 13/12/2012 tarihinde iade edildiğini, faturaya konu işin müvekkili şirket tarafından...Mühendislik şirketine yaptırıldığını, 07/12/2011 tarihli faturanın şirketlerinin talebi üzerine henüz yapılmayan işleri için düzenlendiğini, yapılacak işlerin eksik ve standart altında yapılmış olması nedeniyle fatura karşılığının ödenmediğini, 07/02/2010 tarihli 126 nolu 590.000,00 Euro bedelli faturanın yapılan işlerin eksik olması, sözleşmeye aykırı davranılması, müvekkili şirketin zarara uğratılması nedeniyle faturanın 200.000,00 Euroluk kısmının 30/11/2010 tarihinde 100.000,000 Euro 30/11/2012 tarihinde 100.000,00 Euro olmak üzere ödendiğini, fatura içeriği işlerin bir kısmı eksik yapıldığından kalan tutarın ödenmediğini, 19/04/2012 tarihli 47 nolu faturanın servis bakım işleri olarak kesildiği, santral su içerisinde kaldığından bakım işinin TEMSAN'ın taahhülünde olduğu, bu nedenle ödeme yapılmadığını savunmuş, davanın reddini istemiştir.
GEREKÇE: Asıl dava eser sözleşmesinden kaynaklanan gecikme nedeniyle uğranılan maddi ve manevi tazminat istemi, birleşen...Ticaret Mahkemesinin dosyasında maddi zarar istemi, birleşen Ankara...Ticaret Mahkemesinin dosyalarında itirazın iptali ve inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Taraf vekillerinin bildirmiş olduğu deliller toplanmıştır.
Of Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/17 D.İş sayılı dosyasında; davacı .......A.Ş.tarafından davalı Temsan aleyhine istenen tespit talebi sonucu mahkemece 20/07/2012 tarihinde mahallinde keşif yapılmış, keşfe götürülen bilirkişiler 27/07/2012 tarihli raporlarında özetle; santralin yapımında meydana gelen gecikmenin genelde test aşamalarında ortaya çıkan aksaklıklar sebebiyle oluştuğunun gözlemlendiği, imalata giren malzemelerde hatalı çıkması ve değiştirilmesinden kaynaklandığı, ... HES elektrik santralinde üretilmesi planlanan elektrik santralinin maliyetinin 10.525.889,68 TL olduğu bildirilmiştir.
Of Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/21 sayılı dosyasında; bilirkişi heyeti 12/04/2013 tarihli raporunda özetle; Cunisesin ikinci ünitesindeki jeneratörün hasar görmesinin nedeninin jeneratör rotorunun aşırı hızlanması nedeniyle kutuplar arasındaki fiber takozun yerinden çıkarak statör sargılarına sürtünmesi ve sargı izalosyonuna zarar vermesinden kaynaklandığı, Cunisesin ikinci ünitesindeki jeneratörün arızasının giderilmesi için jeneratörün yerinden ayrılarak zarar gören kutup sargıları ve yalıtkan tabakaları sökülen stador sargılarının yeniden sarılması gerektiği bildirilmiştir.
Of Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/30 D.İş sayılı dosyasında; bilirkişi kurulu tarafından sunulan 20/06/2013 tarihli raporda santralin ikinci ünitesinin hasar görmesinin nedeninin jeneratör rotorunun aşırı hızlanması nedeniyle kutuplar arasındaki fiber takozun yerinden çıkarak statör sargılarına sürtünmesi ve sargı izalosyonuna zarar vermesinden kaynaklandığı, imalat hatasından kaynaklanan hasar olduğu, garanti kapsamında giderilmesi gerektiği, 15/03-26/05/2013 tarihleri arasında santralin üretim yapamaması nedeniyle üretim kaybını tutarın 518.166,27 TL olduğu bildirilmiştir.
Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2152 sayılı dosyasında; alacaklı TEMSAN tarafından borçlu ... Elektrik A.Ş.aleyhine 02/07/2010 tarih 926 nolu fatura bakiye alacağı, 07/12/2011 tarih 200 nolu, 19/04/2012 tarih 47 nolu ve 07/12/2012 tarih 145 nolu fatura alacaklarına dayalı olarak 617.496,96 TL asıl alacak, 8.374,27 TL işlemiş faiz, 762.675,79 TL asıl alacak, 899.346,33 TL asıl alacak, 17.110,00 TL asıl alacak olmak üzere toplam 2.305.003,35 TL alacağın işleyecek faiziyle birlikte tahsili için ilamsız icra takibi başlattığı, karşı tarafın borca ve ferilerine itirazı sonucu takibin durduğu, itirazın iptali davasının süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2153 sayılı takip dosyasında; alacaklı TEMSAN tarafından borçlu ... Elektrik A.Ş.aleyhine irat kaydedilen Türkiye Finans Bankasına ait 09/02/2019 tarihli avans teminat mektubu nedeniyle 2.039.394,00 TL asıl alacak, 57.061,12 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.096.455,12 TL alacağın işleyecek faiziyle birlikte karşı taraftan tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı tarafın itirazı sonucu takibin durduğu, davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce talimat yoluyla Of Asliye Hukuk Mahkemesinden alınan 13/02/2014 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalının yüklenimindeki işi süresinde tamamlamadığı, davacı şirketin yükleminde olan inşaat işlerinin tamamlanmasında da gecikme bulunduğu, bu durum dikkate alındığında davalının sorumluluğunun 11/06/2012 tarihine kadar bulunmadığı, 11/06/2012-28/09/2012 tarihleri arasındaki gecikmeden davalı yüklenicinin sorumlu olduğunu, davalı tarafından yapılan imalatın sözleşmeye büyük ölçüde uygun olduğu ancak bazı ayıplı imalatlar bulunduğu, davacı tarafın yerli üretim teşvikinden yararlanamaması sebebiyle maddi tazminat talebinin yerinde olmadığı, 109 günlük gecikme nedeniyle 321.550,00 Euro gecikme cezası oluştuğu ancak sözleşmenin 6.maddesine göre gecikme cezası limiti sözleşme bedelinin %10'unun geçemeyeceğinden davanın ödeyeceği gecikme cezasının üst sınırının 295.000,00 Euro (828.697,69 TL) olduğu, santralin ikinci ünitesinde ortaya çıkan arıza nedeniyle tamirat süresince üretilemeyen üretim kaybı bedeli tutarının 518.166,27 TL olduğu bildirilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan ek raporda; santralde bulunan ünitelerin mart-nisan-mayıs-haziran-temmuz 2003 aylık üretim tabloları incelendiğinde ikinci ünite için üretim kaybı olmadığı bildirilmiştir.
Mahkememizce dosya üzerinden yaptırılan inceleme sonucu alınan bilirkişi heyeti raporunda özetle; davalı yüklenicinin 01/06/2012 tarihinde teslimatını yapması gereken işi 109 gün gecikme ile 28/09/2009 tarihinde yaptığı, gecikme cezasının 2.950 Euro * 109 gün= 321.550,00 Euro olduğu, sözleşmenin 6.maddesi uyarınca sözleşme bedelinin %10'unu geçemeyeceğinden davacının 295.000,00 Euro gecikme cezası alabileceği talep edebileceği, santralin ikinci ünitesinin arızalanması sebebiyle üretim kaybından dolayı 518.166,20 TL zararın oluştuğu, gecikme nedeniyle oluşan zararın 828.697,69 TL + 518.166,27 TL =1.346.863,96 TL davacının maddi zararının oluştuğu, davacı tarafın yerli üretim teşvikinden yararlanamaması sebebiyle davalı tarafın bir yükümlülüğünün bulunmadığı bildirilmiştir.
İtiraz üzerine alınan ek raporda özetle; 07/02/2010 tarih 126 nolu 590.000,00 TL bedelli fatura kapsamında davacı ... nin 400.000,00 Euro ödemede bulunduğu, 191.000,00 Euro borcu kaldığı, 07/12/2012 tarihli 145 nolu 264.056,86 Euro bedelli faturanın başka bir firmaya (PROSEM'e) yaptırıldığı için bedelinin Rinerji'den istenemeyeceği, 19/04/2012 tarih ve 47 nolu 17.110.000,00 TL tutarlı faturanın TEMSAN'ın sorumluluğundaki servis bakım işlerine ait olması nedeniyle bedelinin Rinerji'den talep edilemeyeceği, 07/12/2011 tarihli 200 sayılı 365.380,00 Euro tutarlı faturanın Rinerji tarafından yatırım teşvikinin kapatılması saikiyle istendiği, Rinerji 365.380,00 Euro borçlu gözükse de 295.000,00 Euro cezai şartın mahsubu sonucu Rinerji'nin 70.380,000 Euro bakiye borcu bulunduğu, kök raporundaki diğer görüşlerde bir değişiklik olmadığı bildirilmiştir.
Bilirkişi kurulunun ikinci ek raporunda önceki raporlarındaki görüşlerinde değişiklik olmadığı bildirilmiştir.
İtiraz üzerine mahkememizce başka bir bilirkişi heyetinden alınan 13/01/2020 tarihli raporda özetle;11.06.2012 - 28.09.2012 tarihleri arasında planlanan elektrik üretim değerleri dikkate alınarak gecikme sebebiyle ortaya çıkan elektrik enerjisi üretim kaybı bedelinin 828.697,69 TL olduğu, ayrıca 295.000.00 Euro gecikme cezası alacağı oluştuğu asıl davada davacının toplam maddi zararının 828.697,69TL+ 295.000.00 Euro, ( dava tarihi itibariyle 295.000.00 x 2,3565=695.167TL) olmak üzere toplam l.523.864,69TLolarak hesaplandığı, Birleşen Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2013/322E. sayılı dosyasında, 15 Mart-26 Mayıs 2013 tarihleri boyunca ortaya çıkan elektrik üretim kaybı bedelinin 518.166,27 TL olduğu, dosyaya sunulan Sigorta Ödemelerine ilişkin kayıtlardan tespit edildiği üzere, 298.423,00TL ödeme yapıldığı, ödemenin mahsubu sonucu kalan bakiye tutarın, 219.743,27 TL olduğu, birleşen Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2013/556E. saydı dosyasına konu Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2152E. sayılı dosyasında; 07.12.2012 Tarihli, 145 nolu faturaya konu hizmetin dava dışı...Müh. Şirketince yerine getirilmiş olduğu, 19.04.2012Tarihli, 47 nolu faturaya ilişkin olarak, faturanın santralin su içerisinde kalması sebebiyle servis bakım işlemleri olarak kesildiği, fatura konusu servis bakım işlerinin davacı yüklenicinin yükümlülüğünde olduğu, 02.07.2010 Tarihli, 126 Sayılı, 590.543,00Euro bedelli fatura nedeniyle davacı yüklenicinin davalı iş sahibinden kalan 190.000 Euro'nun TL karşılığı olan 451.250TL nin ödenmesini talep edebileceği, 07.12.2011Tarihli, 200 Sayılı 365.380,00 Euro bedeli faturanın TL karşılığı 867.777,50TL olmak üzere davacı yüklenicinin takip tarihi itibariyle toplam 1.319.027,5TL’nin tahsilinin talep edilebileceği, birleşen Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2013/555E. saydı dosyasında; avans niteliğinde verilen teminat mektubu dışında riski teminat altına alan başkaca bir teminat mektubunun verilip verilmediği tespiti yapılamadığın, avans niteliğinde verilen teminat mektubunun nakde çevrilip çevrilemiyeceğinin takdirinin mahkemede olduğu bildirilmiştir.
Tarafların kabulünde olan 18/11/2008 tarihinde akdedilen sözleşmeye göre; asıl davanın davacısı ... Elektrik Üreatim A.Ş, iş sahibi, davalı TEMSAN ise yüklenicidir.
18/11/2008 tarihiliş sözleşmeye ile yüklenicinin, davacı iş sahibine ait Trabzon ili sınırlarındaki ... Hidroelektrik Santralinin "bakım onarım, revizyon hizmetlerinin yapımı, ... Hesin tüm elektro mekanik teçhizatının temini ve devreye alınması" işini yapmayı taahhüt ettiği, işin teslim süresinin sözleşme tarihinden itibaren 16 ay olarak kararlaştırıldığı, sözleşmede tesis edilecek işler tek tek sayıldığı, yüklenici tarafından tesis edilecek tüm işlerin projelerine ve uluslar arası standartlara uygun olacağı, yüklenici tarafından tesis edilecek olan işlerin toplam bedelinin KDV Hariç 2.950.000,00 Euro olarak kararlaştırıldığı, yüklenici mücbir sebepler dışında herhangi bir nedenden dolayı işi süresinde tamamlayamadığı taktirde, sözleşme bedelinin %0,1 (binde bir) oranında günlük gecikme cezasını işverene ödeyeceği, gecikme cezası limitinin sözleşme bedelinin %10’u ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.
Sunulan bilirkişi raporlarına göre yüklenicinin işi 11/06/2012 tarihinde tamamlayıp teslim etmesi gerektiği, bu tarihte geçici kabulün yapılması gerektiği halde 109 gün gecikme ile işin geçici kabulünün 28/09/2012 tarihinde gerçekleştirildiği, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri uyarınca asıl davada davacı iş sahibinin 295.000.00 Euro gecikme cezası alacağı oluştuğu, dava tarihi itibarıyla gecikme cezası alacağı karşılığının 695.167TL olduğu, ayrıca 109 gün gecikilen dönemde elektrik enerjisi üretimi yapılamaması nedeniyle davacı iş sahibinin 828.697,69TL elektrik enerjisi üretim kaybı bedeli zararının oluştuğu, davacı iş sahibi hem cezai şart alacağı hemde üretim kaybı zararının davalı yükleniciden ayrı ayrı tahsilini talep etmiş ise de, somut olayda davacı iş sahibinin sadece cezai şart alacağı ile cezai şart alacağı ile üretim kaybı zararının cezai şartı aşan kısmını talep edebileceği, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre davalı yüklenicinin bir yükümlülüğünün bulunmadığı anlaşıldığından davacı tarafın yerli üretim teşvikinden yararlanamaması sebebiyle davalı taraftan maddi tazminat talep etmesinin yerinde olmadığı, dosya kapsamına göre manevi tazminat talep etme koşullarının mevcut olmadığı anlaşıldığından ıslah talebi dikkate alınarak asıl davada davanın kısmen kabulüne, 828.697,69 TL'nin dava tarihi olan 31/12/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin reddine, koşulları oluşmadığından manevi tazminat taleplerinin reddine,
Sözleşme konusu santralin ikinci ünitesinin arızalanması sebebiyle, tamiri ve yeniden devreye alınması için geçen sürede üretim kaybından dolayı davacı iş sahibinin 518.166,20 TL zararın oluştuğu, 298.423,00TL sigorta ödemesi düşüldüğünde davacının kalan 219.743,27 TL üretim kaybı zararını davalı yükleniciden sözleşme kapsamında talep etmekte haklı olduğu anlaşıldığından birleşen Ankara ....ASTM nin 2013/322 sayılı dosyasında, davanın kısmen kabulüne, 219.743,27 TL'nin dava tarihi olan 09/10/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Taraflar arasındaki sözleşmenin 4.maddesinde; “Yüklenici, alacağı avans karşılığında işverene geçici kabul tarihine kadar geçerli olacak avans teminat mektubu verecektir. Ayrıca yüklenici işverene temrin programında planlanan geçici kabul tarihinden itibaren 2 yıl geçerli olmak üzere toplam sözleşme bedelinin %10’u tutarında kesin teminat mektubu verecektir.” Hükmü mevcut olup, geçici kabulün; 2.Ünite için 28.07.2012 tarihinde, 1 ve 3. Ünite için 28.09.2012 tarihinde yapıldığı, dava konusu avans teminat mektubunun davalı iş sahibi tarafından 07.12.2012 tarihinde işin geçici kabulünden sonra sözleşme hükümlerine aykırı olarak nakde çevrildiği, davacı yüklenicinin teminat mektubunun haksız tazmin edilmesi nedeniyle uğradığı 2.039.394,00 TL zararı davalı iş sahibinden talep etmekte haklı olduğu anlaşıldığından birleşen Ankara 2.ASTM nin 2013/555 sayılı dosyasında davanın kısmen kabulüne, davalının Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2153 sayılı takip dosyasında 2.039.394,00 TL asıl alacak yönünden takibe itirazın iptaline, 2.039.394,00 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi yürütülmek suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacak likit nitelikte olduğundan davacı yararına inkar tazminatına hükmedilmesine,
07.12.2012 Tarihli, 145 nolu faturaya konu hizmetin dava dışı...Müh. Şirketince yerine getirilmiş olduğundan, davacı yüklenicinin bu fatura bedelini talep edemeyeceği, 19.04.2012Tarihli, 47 nolu faturaya ilişkin olarak, faturanın santralin su içerisinde kalması sebebiyle servis bakım işlemleri olarak kesildiği, sözleşmeye göre; fatura konusu servis bakım işlerinin davacı yüklenicinin yükümlülüğünde olduğu, davacı yüklenicinin bu fatura bedelini talep edemeyeceği, 02.07.2010 Tarihli, 126 Sayılı, 590.543,00Euro bedelli fatura nedeniyle davacı yüklenicinin davalı iş sahibinden kalan 190.000 Euro nun TL karşılığı olan 451.250TL nin ödenmesini talep edebileceği, 07.12.2011Tarihli, 200 Sayılı 365.380,00 Euro bedeli faturanın TL karşılığı 867.777,50TL olmak üzere davacı yüklenicinin davalı iş sahibinden toplam 1.319.027,50 TL asıl alacak talep etmekte haklı olduğu anlaşıldığından, birleşen Ankara 2.ASTM nin 2013/556 sayılı dosyasında davanın kısmen kabulüne, Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2152 sayılı takip dosyasında davacı tarafın 1.319.027,50 TL asıl alacak tutarına itirazın iptaline, 1.319.027,50 TL asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili için takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak likit nitelikte olmadığından koşulları oluşmayan inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıda yazılı kararın verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl davada davanın Kısmen Kabulüne,
a-828.697,69 TL'nin dava tarihi olan 31/12/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin Reddine,
b-Koşulları oluşmadığından manevi tazminat taleplerinin Reddine,
c-Alınması gereken 56.608,33 TL karar harcından peşin alınan 9.281,25 TL ve ıslahla alınan 17.485,00 TL olmak üzere toplam 26.766,25 TL harcın mahsubu ile kalan 29.842,08 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir yazılmasına,
d-Kabul edilen maddi tazminat tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 58.484,88 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
e-Reddedilen maddi tazminat tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 51.808,35 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
f-Manevi tazminat talebinin reddi nedeniyle AAÜT uyarınca belirlenen 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
g-Davacı tarafından peşin ve ıslahla yatırılan 26.766,25 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Birleşen Ankara 14.ASTM nin 2013/322 sayılı dosyasında davanın Kısmen Kabulüne, 219.743,27 TL'nin dava tarihi olan 09/10/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin Reddine,
a-Alınması gereken 15.010,66 TL karar harcından peşin alınan 8.849,00 TL harcın mahsubu ile kalan 6.161,66 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir yazılmasına,
d-Kabul edilen maddi tazminat tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 23.832,03 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
e-Reddedilen maddi tazminat tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 23.832,03 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
f-Davacı tarafından peşin yatırılan 8.849,00 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Birleşen Ankara 2.ASTM nin 2013/555 sayılı dosyasında davanın Kısmen Kabulüne, davalının Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2153 sayılı takip dosyasında 2.039.394,00 TL asıl alacak yönünden takibe itirazın iptaline, 2.039.394,00 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi yürütülmek suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin Reddine,
Kabul edilen 2.039.394,00 TL üzerinden %20 oranında hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
c-Alınması gereken 139.311,00 TL karar harcından peşin alınan 38.678,55 TL harcın mahsubu ile kalan 100.632,45 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir yazılmasına,
d-Kabul edilen maddi tazminat tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 100.534,09 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
e-Reddedilen maddi tazminat tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 24.234,24 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
e-Davacı tarafından peşin ve ıslahla yatırılan 38.628,55 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Birleşen Ankara...2.ASTM nin 2013/556 sayılı dosyasında davanın Kısmen Kabulüne, Ankara 18.İcra Müdürlüğünün 2013/2152 sayılı takip dosyasında davacı tarafın 1.319.027,50 TL asıl alacak tutarına itirazın iptaline, 1.319.027,50 TL asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili için takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin Reddine,
5-Koşulları oluşmadığından inkar tazminatı talebinin Reddine,
a-Alınması gereken 90.102,76 TL karar harcından peşin alınan 42.455,50 harcın mahsubu ile kalan 47.647,26 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir yazılmasına,
d-Kabul edilen alacak tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 78.965,96 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
e-Reddedilen alacak tutarı üzerinden AAÜT uyarınca belirlenen 73.645,74 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
g-Davacı tarafından peşin ve ıslahla yatırılan 42.455,50 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Asıl ve birleşen davalarda davacı-davalı ...Ş, tarafından yapılan; 24,30TL başvuru harcı, 24,30TL başvuru harcı, 185,00 TL posta gideri, 16.901,10 TL talimat, keşif ve bilirkişi ücreti gideri, Of Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/21 D.İş dosyasında yapılan, 24,30TL başvuru harcı, 40,00TL peşin harç, 170,80 keşif harcı, 3.100,00TL bilirkiş ücreti, 250,00TL araç ücreti, ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/30 D.İş dosyasında yapılan, 24,30TL başvuru harcı, 40,00TL peşin harç, 170,80 keşif harcı, 3.000,00TL bilirkiş ücreti, 250,00TL araç ücreti, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/17 D.İş sayılı dosyasında yapılan, 9,85TL başvuru harcı,34,80TL peşin harç,148,55 keşif harcı, 2.000,00TL bilirkiş ücreti, 300,00TL araç ücreti olmak üzere toplam 26.698,10TL yargılama giderinin asıl ve birleşen davalarda toplam kabul ve ret oranına göre hesaplanan 9.593,60 TL'sinin davacı-davalı TEMSAN'dan alınarak davacı-davalı ...ye verilmesine, kalan tutarın davacı-davalı ...Ş, üzerinde bırakılmasına,
7-Asıl ve birleşen davalarda davacı- davalı TEMSAN'dan tarafından yapılan bilirkişi ücreti, keşif gideri, tebligat, müzekkere gideri olmak üzere toplam 1.197,50 TL yargılama giderinin asıl ve birleşen davalarda toplam kabul ve ret oranına göre hesaplanan 767,10 TL'sinin davacı-davalı ...den alınarak davacı- davalı TEMSAN'a verilmesine, kalan tutarın davacı - davalı TEMSAN üzerinde bırakılmasına,
8-HMK 333. maddesi uyarınca artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İşbu mahkeme kararına karşı HMK 341 ve 345. maddesi uyarınca taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yoluna başvuru yapma hakkı bulunduğuna dair taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile karar verildi.21/01/2021
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza